Tìm kiếm Bài giảng
Bài 1. Phong cách Hồ Chí Minh

- 0 / 0
(Tài liệu chưa được thẩm định)
Nguồn:
Người gửi: Lê Hoàng Anh
Ngày gửi: 07h:20' 08-11-2021
Dung lượng: 3.4 MB
Số lượt tải: 63
Nguồn:
Người gửi: Lê Hoàng Anh
Ngày gửi: 07h:20' 08-11-2021
Dung lượng: 3.4 MB
Số lượt tải: 63
Số lượt thích:
0 người
Năm học 2021-2022
Giáo viên: TRƯƠNG THỊ YẾN HOÀNG
TRƯỜNG THCS CÁI DẦU
MÔN NGỮ VĂN LỚP 9
NHIỆT LIỆT CHÀO MỪNG CÁC EM HỌC SINH
www.HNGHIA.Info
Hồ Chí Minh đẹp nhất tên Người
Chiến dịch biên giới Thu - Đông 1950
www.HNGHIA.Info
Hồ Chí Minh đẹp nhất tên Người
Chủ tịch Hồ Chí Minh với nông nghiệp
www.HNGHIA.Info
Hồ Chí Minh đẹp nhất tên Người
www.HNGHIA.Info
Hồ Chí Minh đẹp nhất tên Người
11/8/2021
Bác Hồ với cố Thủ tướng Phạm Văn Đồng
Hồ Chí Minh đẹp nhất tên Người
“Sáng ra bờ suối tối vào hang,
Cháo bẹ rau măng đã sẵn sàng.
Bàn đá chông chênh dịch sử Đảng,
Cuộc đời Cách mạng thật là sang.”
(Tức cảnh Pác Pó)
Mùa xuân là tết trồng cây,
Làm cho đất nước càng ngày càng xuân.
Hồ Chí Minh đẹp nhất tên Người
- Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1989- 2/9/1969)
- Chủ tịch Hồ Chí Minh sinh tại làng Sen, xã Kim Liên, huyện Nam Đàn, tỉnh Nghệ An. Cha là cụ Nguyễn Sinh Sắc. Mẹ là cụ Hoàng Thị Loan.
- Năm 1911, Người ra đi tìm đường cứu nước từ Bến cảng Nhà Rồng.
- Tháng 2/1941 Người trở về nước, lãnh đạo CM.
- Ngày 2/9/1945, tại quảng trường Ba Đình, Người đọc Bản Tuyên ngôn Độc lập, khai sinh ra nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.
- Năm 1990, nhân kỷ niệm 100 năm ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh, UNESCO đã ghi nhận và suy tôn Người là “Anh hùng Giải phóng dân tộc Việt Nam, nhà văn hóa lớn”.
Tiết 1, 2
VĂN BẢN:
PHONG CÁCH HỒ CHÍ MINH
Văn bản: Phong cách Hồ Chí Minh
Trong cuộc sống đời đầy truân chuyên của mình, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã tiếp xúc với văn hóa nhiều nước, nhiều vùng trên thế giới, cả ở phương Đông và phương Tây. Trên những con tàu vượt trùng dương, Người đã ghé lại nhiều hải cảng, đã thăm các nước châu Phi, châu Á, châu Mĩ. Người đã từng sống dài ngày ở Pháp, ở Anh. Người nói và viết thạo nhiều thức tiếng ngoại quốc: Pháp, Anh, Hoa, Nga,… và Người đã làm nhiều nghề. Có thể nói ít có vị lãnh tụ nào lại am hiểu nhiều về các dân tộc và nhân dân thế giới, văn hóa thế giới sâu sắc như Chủ tịch Hồ Chí Minh. Đến đâu Người cũng học hỏi, tìm hiểu văn hóa, nghệ thuật đến một mức khá uyên thâm. Người cũng chị ảnh hưởng của tất cả các nền văn hóa, đã tiếp thu mọi cái đẹp và cái hay đồng thời với việc phê phán những tiêu cực của chủ nghĩa tư bản. Những điều kì lạ là tất cả những ảnh hưởng quốc tế đó đã nhào nặn với cái gốc văn hóa dân tộc không gì lay chuyển được ở Người, để trở thành một nhân cách rất Việt Nam, một lối sống rất bình dị, rất Việt Nam, rất phương Đông, nhưng cũng đồng thời rất mới, rất hiện đại […]
Lần đầu tiên trong lịch sử Việt Nam và có lẽ cả thế giới, có một vị Chủ tịch nước lấy chiếc nhà sàn nhỏ bằng gỗ bên cạnh chiếc ao làm “cung điện” của mình. Quả như một câu chuyện thần thoại, như câu chuyện về một vị tiên, một con người siêu phàm nào đó trong cổ tích. Chiếc nhà sàn đó cũng chỉ vẻn vẹn có vài phòng tiếp khách, họp Bộ Chính trị, làm việc và ngủ, với những đồ đạ rất mộ mạc đơn sơn. Và chủ nhân chiếc nhà sàn này cũng trang phục hết sức giản dị, với bộ quần áo bà ba nâu, chiếc áo trấn thủ, đôi dép lốp thô sơ của các chiến sĩ Trường Sơn đã được một tác giả phương Tây ca ngợi như một vật thần kì. Hằng ngày, việc ăn uống cảu Người cũng rất đạm bạc, với những món ăn dân tộc không chút cầu kì, như cá kho, rau luộc, dưa ghém, cà muối, cháo hoa.
Và Người sống ở đó, một mình, với một tư trang ít ỏi, một chiếc va li con với vài bộ áo quần, vài vật kỉ niệm của cuộc đời dài. Tôi dám chắc không có một vị lãnh tụ, một vị tổng thống hay một vị vua hiền nào ngày trước lại sống đến mức giản dị và tiết chế như vậy. Bất giác ta nghĩ đến các vị hiền triết ngày xưa như Nguyễn Trãi ở Côn Sơn hay Nguyễn Bỉnh Khiêm sống ở quê nhà với những thú quê thuần đức:
Thu ăn măng trúc, đông ăn giá
Xuân tắm hồ sen, hạ tắm ao…
Nếp sống giản dị và thanh đạm của Bác Hồ, cũng như các vị danh nho xưa, hoàn toàn không phải là một cách tự thần thánh hóa, tự làm cho khác đời, hơn đời, mà đây là lối sống thanh cao, một cách di dưỡng tinh thành, một quan niệm thẩm mĩ về cuộc sống, có khả năng đem lại hạnh phúc thanh cao cho tâm hồn và thể xác.
( Lê Anh Trà , Phong cách Hồ Chí Minh, cái vĩ đại
gắn với cái giản dị, trong Hồ Chí Minh và văn hóa Việt Nam,
Viện Văn hóa xuất bản, Hà Nội, 1990 )
Phong cách Hồ Chí Minh
13
I. TÌM HIỂU CHUNG:
2. Tác phẩm:
*Xuất xứ:
“Phong cách Hồ Chí Minh” được rút trong bài “Phong cách Hồ Chí Minh, cái vĩ đại gắn với cái cao cả”,in trong cuốn sách “Hồ Chí Minh và văn hóa Việt Nam”do Viện Văn hóa xuất bản năm 1990
1.Tác giả:
-Lê Anh Trà (1927- 1999)
-Quê quán: xã Phổ Minh, huyện Đức Phổ, tỉnh Quảng Ngãi.
- Là nhà quân sự, một nhà văn và là một nhà văn hóa.
LÊ ANH TRÀ
( 1927 – 1999)
Phong cách Hồ Chí Minh
14
? Về mặt nội dung văn bản này thuộc văn bản gì? Sử dụng yếu tố gì ?
? Vì sao em biết văn bản thuộc thể loại đó?
Phong cách Hồ Chí Minh
15
*Kiểu văn bản:
Nhật dụng.
*Thể loại:
Nghị luận.
*Phương thức biểu đạt:
Nghị luận kết hợp với thuyết minh ,tự sự, biểu cảm
* Chủ đề:
Sự hội nhập với thế giới và giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc.
*Bố cục: 3 đoạn
Phần 1: Từ đầu – “ rất hiện đại”
-> Sự tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại.
Phần 2: Tiếp theo – “ hạ tắm ao”
-> Vẻ đẹp cụ thể trong phong cách HCM.
Phần 3: Còn lại:
-> Khẳng định ý nghĩa trong phong cách HCM.
Phong cách Hồ Chí Minh
16
*Luận điểm chính:
Phong cách HCM là sự kết hợp hài hòa giữa tính dân tộc và tính nhân loại, truyền thống, hiện đại, giữa cái vĩ đại và giản dị.
*Cách lập luận:
- Lập luận thứ nhất: “ Nhưng điều kì lạ là tất cả …rất hiện đại”: đây là cách lập luận quan trọng nhất làm sáng tỏ luận điểm chính.
- Lập luận thứ hai: Trong phần cuối tác giả đã khiến cho bài viết thêm sâu sắc bằng cách kết nối giữa quá khứ với hiện tại. Từ “ nếp sống giản dị và thanh đạm” của Bác Hồ, tác giả liên hệ đến Nguyễn Trãi, đến Ng Bỉnh Khiêm- các vị “ hiền triết” của non sống đất Việt
*Dẫn chứng:
- Ngôi nhà sàn: đơn sơ
- Trang phục giản dị: áo trấn thủ, quần áo bà ba nâu và đặc biệt đôi dép lốp đã đi vào huyền thoại.
- Việc ăn uống đạm bạc
Phong cách Hồ Chí Minh
17
II. Đọc – tìm hiểu văn bản:
1/ Sự tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại.
? Trong cuộc đời mình, Bác Hồ đã sang các nước nào ? Mục đích làm gì ?
+ Bác sang Anh, Pháp, Trung Quốc, Nga…( GV nhắc lại hành trình ra đi tìm đường cứu nước của Người – 5.6.1911 rời bến Nhà Rồng).
+ Bác làm nhiều nghề. (VD: quét tàu, phụ bếp, rửa chén...)
+ Mục đích ra đi tìm đường cứu nước, tiếp thu tinh hoa văn hóa thế giới.
a.Hoàn cảnh tiếp thu:
Từ thực tiễn.
b. Cách tiếp thu:
? Bằng những cách nào Bác đã tiếp thu được tinh hoa văn hóa nhân loại ?
- Nắm vững phương tiện giao tiếp là ngôn ngữ: Nói và viết thạo nhiều thứ tiếng.
- Qua công việc lao động mà học hỏi: làm nhiều nghề,đến đâu cũng học hỏi.
-Hoàn cảnh nào cũng học hỏi: văn hóa và nghệ thuật-> đạt đến mức uyên thâm.
-Tiếp thu một cách có chọn lọc tinh hoa văn hóa của nước ngoài:
+ Không chịu ảnh hưởng một cách thụ động.
+Với chủ nghĩa tư bản: Tiếp thu cái đẹp cái hay nhưng cũng phê phán điều tiêu cực
+ Tiếp thu những ảnh hưởng quốc tế dựa trên nền tảng văn hóa dân tộc, vẫn giữ cái gốc của văn hóa dân tộc.
Phong cách Hồ Chí Minh
19
NT: Cách gợi mở, dẫn dắt vấn đề của tác giả rất tự nhiên và hiệu quả để lí giải sự thống nhất giữa dân tộc và nhân loại.
-> Hồ Chí Minh là người thông minh, cần cù, yêu lao động.
-> Hồ Chí Minh tiếp thu văn hóa nhân loại dựa trên nền tảng văn hoá dân tộc hình thành một nhân cách, một lối sống rất VN, rất phương Đông nhưng đồng thời cũng rất mới, rất hiện đại
=> Phong cách HCM: vừa hội nhập được với Thế giới lại vừa giữ gìn được bản sắc văn hóa dân tộc.
Phong cách Hồ Chí Minh
20
21
22
Phong cách Hồ Chí Minh
23
Phong cách Hồ Chí Minh
24
25
Hồ Chí Minh đẹp nhất tên Người
www.HNGHIA.Info
11/8/2021
Phong cách Hồ Chí Minh
26
Phong cách Hồ Chí Minh
27
2. Nét đẹp trong lối sống của Hồ Chí Minh:
? Vẻ đẹp của phong cách HCM thể hiện qua phương diện cụ thể nào?
- Vẻ đẹp của phong cách HCM thể hiện qua lối sống
- Nơi ở, nơi làm việc: Chiếc nhà sàn nhỏ độc đáo ở Hà Nội với những đồ đạc mộc mạc, đơn sơ ;vừa là nơi tiếp khách, vừa là nơi làm việc, đồng thời cũng là nơi ngủ.
- Trang phục, tư trang ít ỏi: Chiếc va li con với vài bộ quần áo, vài vật kỉ niệm gắn với cuộc đời: Bộ quần áo bà ba, chiếc áo trấn thủ, đôi dép lốp, đồng hồ báo thức, radio (nghe tin tức).....
->Trang phục giản dị, quen thuộc.
- Việc ăn uống- món ăn dân tộc : Cá kho, rau luộc, dưa, cà muối, cháo hoa...
-> Đạm bạc, biểu hiện của đời sống thanh cao
Chưa có vị nguyên thủ quốc gia nào có cách sống giống như Bác.
=>Lối sống của một vị Chủ tịch nước nhưng rất giản dị, thanh cao, không xa hoa lãng phí. Đây là lối sống có văn hóa, trở thành một quan điểm thẩm mĩ: Cái đẹp là sự giản dị, tự nhiên.
Nhà sàn đơn sơ
29
trang phục giản dị
Phong cách Hồ Chí Minh
30
Thức ăn đạm bạc
Phong cách Hồ Chí Minh
31
3. Đánh gía về lối sống của Bác
- Đây không phải là lối sống khắc khổ của những con người tự vui nghèo khó.
- Đây cũng không phải là cách tự thần thánh hóa, tự làm cho khác đời, hơn đời.
- Đây là cách sống có văn hóa, thể hiện một quan niệm thẩm mỹ: Cái đẹp gắn liền với sự giản dị, tự nhiên.
Viết về cách sống của Bác, tác giả liên tưởng đến các vị hiền triết ngày xưa:
+ Nguyễn Trãi: Bậc thầy khai quốc công thần, ở ẩn.
+ Nguyễn Bỉnh Khiêm: Làm quan, ở ẩn.
Lối sống thanh cao giản dị
III. Tổng kết:
1. Nghệ thuật:
-Kết hợp giữa kể và bình luận. Đan xen những lời kể là những lời bình luận rất tự nhiên: "Có thể nói ít vị lãnh tụ nào lại am hiểu về các dân tộc và nhân dân thế giới, văn hóa thế giới sâu sắc như Chủ tịch Hồ Chí Minh"...
-Chọn lọc những chi tiết tiêu biểu.
- Ngôn ngữ: giản dị, quen thuộc, dễ hiểủ trong sáng
-Đan xen thơ của các vị hiền triết, cách sử dụng từ Hán Việt gợi cho người đọc thấy sự gần gũi giữa Chủ tịch Hồ Chí Minh với các vị hiền triết của dân tộc.
- Vận dụng một cách tài tình lói nói so sánh và các biện pháp nghệ thuật đối lập: Vĩ nhân mà hết sức giản dị, gần gũi, am hiểu mọi nền văn hóa nhân loại, hiện đại mà hết sức dân tộc, hết sức Việt Nam...
III. Tổng kết:
2. Nội dung:
3. Ý nghĩa:
- PCHCM là sự giản dị trong lối sống, sinh hoạt hằng ngày, là cách di dưỡng tinh thần để từ đó thể hiện một quan niệm thẩm mĩ cao đẹp.
-Vẻ đẹp phong cách Hồ Chí Minh là sự kết hợp hài hòa giữa truyền thống và hiện đại, giữa văn hóa dân tộc với tinh hoa văn hóa nhân loại, giữa thanh cao và giản dị(lối sống).
-Vẻ đẹp phong cách Hồ Chí Minh là tinh thần học hỏi hội nhập với thế giới với giữ gìn bản sắc dân tộc.
- Vẻ đẹp trong phong cách sống và làm việc của Bác là vẻ đẹp vốn có, tự nhiên, gần gũi, không xa lạ với mọi ngu?i, chúng ta đều có thể học tập: Coi tr?ng giỏ tr? tinh th?n, khụng l? thu?c v?t ch?t, khụng coi cu?c s?ng l hu?ng th? .Cu?c s?ng hi hũa gi?a con ngu?i v thiờn nhiờn.
Phong cách Hồ Chí Minh
34
TR?C NGHI?M
Câu 1: Vấn đề chủ yếu nêu trong văn bản Phong cách Hồ Chí Minh là gì?
A. Tinh thần chiến đấu dũng cảm của Chủ tịch Hồ Chí Minh.
B. Phong cách làm việc và nếp sống của Hồ Chí minh.
C. Tình cảm của người dân Việt Nam đối với Chủ tịch Hồ Chí Minh.
D. Trí tuệ tuyệt vời của Chủ tịch Hồ Chí Minh.
Câu 2: Ý nào đúng nhất điểm cốt lõi trong phong cách Hồ Chí Minh?
A. Biết kết hợp hài hoà bản sắc văn hoá dân tộc và tinh hoa văn hoá nhân loại.
B. Đời sống vật chất giản dị kết hợp với đời sống tinh thần phong phú.
C. Có sự kế thừa vẻ đẹp trong cách sống của các vị hiền triết xưa
D. Am hiểu nhiều về các dân tộc và nhân dân trên thế giới.
B
A
Phong cách Hồ Chí Minh
35
.
3. Để làm nổi bật lối sống giản dị của Hồ Chí minh, tác giả đã sử dụng phương thức lập luận nào?
A. Chứng minh B. Giải thích C. Bình luận C. Phân tích
4. Trong bài viết , tác giả cho rằng: “ Nếp sống giản dị và thanh đạm của Bác Hồ” là “ một quan niệm thẩm mĩ về cuộc sống”, theo em, cụm từ “ quan niệm thẩm mĩ” là gì?
Quan niệm về cái đẹp C. Quan niệm về đạo đức
Quan niệm về cuộc sống D. Quan niệm về nghề nghiệp
5. Trong bài viết, để làm nổi bật vẻ đẹp của phong cách Hồ Chí Minh, tác giả không sử dụng biện pháp nghệ thuật nào?
Kết hợp giữa kể, bình luận, chứng minh
Sử dụng phép đối lập
Sử dụng phép nói quá
So sánh và sử dụng nhiều từ Hán Việt
A
A
B
Phong cách Hồ Chí Minh
36
6. Nếu viết : “ Trong cuộc đời đầy truân chuyên, vất vả trên hành trình đi tìm
đường cứu nước của mình” thì câu văn mắc lỗi gì ?
A. Thiếu chủ ngữ
B. Thiéu vi ngữ.
C. Thiếu cả chủ ngữ lẫn vị ngữ.
D. Thiếu trạng ngữ.
- Đề luyện tập:
Đề 1:
Phát biểu những suy nghĩ của em về điều vĩ đại nhất ở con người và lối sống của Chủ tịch Hồ Chí Minh.
Đề 2:
Nhà thơ Tố Hữu viết:
Bác Hồ đó, chiếc áo nâu giản dị
Màu quê hương bền bỉ đậm đà
Ta bên Người, Người toả sáng trong ta
Ta bỗng lớn ở bên Người một chút.
( Sáng tháng năm)
Dựa vào văn bản Phong cách HCM đã học để phân tích và làm sáng tỏ ý thơ trên.
Đề 3.
Bác Hồ có lối sống rất giản dị. Bằng các tác phẩm văn thơ của Người và văn thơ viết về Người hãy làm sáng tỏ nhận xét trên.
Đề 4:
Cho câu chủ đề sau: Bác Hồ có lối sống rất giản dị. Hãy viết tiếp 10 câu
văn phát triển ý của câu chủ đề trên
C
ĐỌC THÊM
Sáng tháng năm
Bác Hồ đó, là lòng ta yên tĩnh
Ôi người cha đôi mắt mẹ hiền sao!
Giọng của Người, không phải sấm trên cao
Thấm từng tiếng, ấm vào lòng mong ước
Con nghe Bác, tưởng nghe lời non nước
Tiếng ngày xưa và cả tiếng mai sau...
Bác Hồ đó, chiếc áo nâu giản dị
Màu quê hương bền bỉ đậm đà
Ta bên Người, Người tỏa sáng trong ta
Ta bỗng lớn ở bên Người một chút...
Bác Hồ đó, ung dung châm lửa hút
Trán mênh mông, thanh thản một vùng trời.
Không gì vui bằng mắt Bác Hồ cười
Phong cách Hồ Chí Minh
37
Bàn tay con nắm tay cha
Bàn tay Bác ấm vào da vào lòng.
Bác ngồi đó, lớn mênh mông
Trời xanh biển rộng ruộng đồng nước non...
Bác Hồ, cha của chúng con
Hồn của muôn hồn
Cho con được ôm hôn má Bác
Cho con hôn mái đầu tóc bạc
Hôn chòm râu mát rượi hoà bình!
Quên tuổi già, tươi mãi tuổi đôi mươi!
Người rực rỡ một mặt trời cách mạng
Mà đế quốc là loài dơi hốt hoảng
Đêm tàn bay chập choạng dưới chân Người.
Hồ Chí Minh
Người ở khắp nơi nơi
Tố Hữu
38
ĐỀ ĐỌC- HIỂU SỐ 1:
Cho câu văn sau: “Nếp sống giản dị và thanh đạm của Bác Hồ, cũng như các vị danh nho xưa, hoàn toàn không phải là một cách tự thần thánh hóa, tự làm cho khác đời, hơn đời, mà đây là lối sống thanh cao, một cách di dưỡng tinh thần, một quan niệm thẩm mĩ về cuộc sống, có khả năng đem lại hạnh phúc thanh cao cho tâm hồn và thể xác.” ( SGK Ngữ văn 9, tập một)
Câu 1. Câu văn trên trích trong văn bản nào? Tác giả là ai ? “di dưỡng tinh thần” được dùng ở đây có nghĩa là gì?)
Câu 2. Văn bản chứa câu văn trên đề cập đến chủ đề gì?
Câu 3. Lối sống rất bình dị, rất Việt Nam, rất phương Đông của Bác Hồ được biểu hiện như thế nào?
Câu 4. Có bạn cho rằng, học tập theo lối sống cao đẹp của Bác, mỗi chúng ta cần nên ép mình vào cuộc sống khắc khổ. Em có đồng ý với suy nghĩ đó không? Vì sao?
Câu 5. Viết một văn bản ngắn ( khoảng một trang giấy thi ) trình bày suy nghĩ của em về một trong các bài học mà em rút ra được từ câu văn trên?
-Câu 2.
Chủ đề của văn bản: Hội nhập và giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc
Câu 1.
- Văn bản: Phong cách Hồ Chí Minh- Lê Anh Trà
- Di dưỡng tinh thần: bồi bổ cho sảng khoái về tinh thần, giữ cho tinh thần vui khỏe.
Câu 3. Sự kết hợp hài hòa giữa truyền thống văn hóa dân tộc với tinh hoa văn hóa thế giới nơi con người của Bác.
Lối sống của Bác, của một vị "vua", nhưng lại rất bình dị và rất đỗi đời thường, như phong cách sống của những bậc hiền triết ngày xưa: vua Nghiêu, vua Thuấn,...
Câu 4.
HS trình bày suy nghĩ đúng đắn hợp lý
Câu 5. * Đoạn văn tham khảo:
(1) Qua văn bản “Phong cách Hồ Chí Minh” của tác giả Lê Anh Trà, em thấy mình cần học tập ở Bác đức tính giản dị.
(2) Giản dị là sống một cách đơn giản, tự nhiên, không cầu kì phô trương trong lối sống.
(3) Lối sống giản dị bộc lộ ở nhiều phương diện: trang phục, ăn uống, thói quen, giao tiếp, nói năng, phong cách làm việc...
(4) Trang phục phù hợp với hoàn cảnh, điều kiện, gọn gàng và tiện dụng, tránh cầu kì, loè loẹt.
(5) Cách ứng xử lịch sự, đúng mực; cách suy nghĩ và sử dụng ngôn ngữ giản dị, dễ hiểu, không hoa mĩ, cầu kì rắc rối...
(6) Cách sinh hoạt: hòa đồng với mọi người, tự nhiên và gần gũi trong cách cư xử; không tự coi mình là người đặc biệt, khác người mà cần thấy mình bình thường như những người khác.
(7) Cốt lõi của lối sống giản dị là sự ý thức sâu sắc về mục đích và cách sống sao cho hoà đồng và thoải mái, tự nhiên để tạo thành một phong cách sống. Sống giản dị cũng là biểu hiện của sự sâu sắc trong nhận thức về cuộc sống.
(8) Giản dị khiến người ta dễ hòa nhập với mọi người, làm cho con người trở nên thân thiện với nhau và giúp ta có thêm bạn bè... góp phần làm sáng lên nhân cách của mỗi con người.(9) Giản dị tạo nên sự thanh thản, bình yên trong tâm hồn và sự nhàn nhã, thư thái trong nhịp sống khiến con người hoà đồng với tự nhiên, gắn bó sâu sắc với các cá nhân khác.(10) Sống giản dị là một trong những cách để mỗi người sống thật, sống có hứng thú, có ý nghĩa.(11) Sống giản dị giúp chúng ta hoàn thiện bản thân và tạo cho xã hội sự hoà đồng, bình đẳng, nhân ái.(12) Lối sống giản dị hoàn toàn khác với lối sống cẩu thả, lạc hậu, gò bó, khuôn mẫu; giản dị cũng không đồng nghĩa với tiết kiệm, hà tiện... giản dị phù hợp với điều kiện, với hoàn cảnh vẫn thể hiện được sự tao nhã, thanh lịch, văn hóa.(13) Cần phê phán lối sống xa hoa, đua đòi hay giản dị một cách giả tạo.(14) Để sống giản dị, con người phải trải qua sự rèn luyện, cần một năng lực sống, quyết tâm cao, cũng cần hoà mình vào cuộc sống đế sống và cảm nhận, cần loại bỏ lòng tham và bù đắp tình yêu cuộc sống. (15) Đó là cách để tránh mọi cám dỗ, giảm áp lực tinh thần và nâng cao bản lĩnh văn hoá.(16) Bởi thế chúng ta hãy chọn cho mình một cách sống tốt nhất bằng cách cùng tạo dựng cho bản thân một “lối sống giản dị” riêng.
ĐỀ SỐ 2
Đọc kĩ phần trích sau đây và thực hiện các yêu cầu bên dưới:
Lần đầu tiên trong lịch sử Việt Nam và có lẽ cả thế giới, có một vị Chủ tịch nước lấy chiếc nhà sàn nhỏ bằng gỗ bên cạnh chiếc ao làm “cung điện” của mình. Quả như một câu chuyên thần thoại, như câu chuyện về một vị tiên, một con người siêu phàm nào đó trong cổ tích. Chiếc nhà sàn đó cũng chỉ vẻn vẹn có vài phòng tiếp khách, họp Bộ Chính trị, làm việc và ngủ, với những đồ đạc rất mộc mạc đơn sơ. Và chủ nhân chiếc nhà sàn này cũng trang phục hết sức giản dị, với bộ quần áo bà ba nâu, chiếc áo trấn thủ, đôi dép lốp thô sơ như của các chiến sĩ Trường Sơn đã được một tác giả phương Tây ca ngợi như một vật thần kì. Hằng ngày, việc ăn uống của Người cũng rất đạm bạc, với những món ăn dân tộc không chút cầu kì, như cá kho, rau luộc, dưa ghém, cà muối, cháo hoa.
Câu 1. Đoạn văn trên được viết theo phương thức biểu đạt chính nào?
Câu 2. Tìm dẫn chứng cụ thể để chứng tỏ lối sống rất bình dị, rất Việt Nam, rất Phương Đông của Hồ Chí Minh?
Câu 3. Nêu và phân tích các biện pháp nghệ thuật đã được tác giả sử dụng thành công để làm nổi bật vẻ đẹp phong cách Hồ Chí Minh trong phần trích nói trên.
Câu 4. Từ nội dung đoạn văn gợi ra hãy nêu suy nghĩ của em về lối sống giản dị bằng 10 câu ?
Câu 2. Đoạn văn đưa ra những dẫn chứng cụ thể cho lối sống giản dị mà thanh cao của Chủ tịch Hồ Chí Minh: cách chọn nơi làm việc; sự giản dị trong trang phục; sự giản dị, đạm bạc trong ăn uống
Câu 1. Đoạn văn trên được viết theo phương thức biểu đạt chính: Nghị luận
Câu 3.
- Nghệ thuật đối lập (vĩ nhân mà hết sức giản dị gần gũi)
- Kết hợp giữa kể và bình luận
- Chọn lọc những chi tiết tiêu biểu
- Đan xen thơ Nguyễn Bỉnh Khiêm, cách dùng từ Hán Việt gợi cho người đọc thấy sự gần gũi giữa Hồ Chí Minh với các bậc hiền triết của dân tộc.
Mỗi biện pháp nghệ thuật phải được làm rõ qua việc chọn và phân tích các dẫn chứng tiêu biểu.
Câu 4. HS viết đoạn văn đảm bảo nd sau:
Giản dị là một đức tính tốt đẹp của nhân dân ta (1). Giản dị là đơn giản không xa hoa, lãng phí, không quá cầu kỳ, phức tạp, cũng như không bao giờ khoa trương (2). Lối sống giản dị không phải chỉ thể hiện qua lời nói, cách ăn mặc, việc làm mà còn thể hiện qua suy nghĩ và hành động của mọi người trong cuộc sống cũng như trong các hoàn cảnh(3). Chúng ta phải sống giản dị vì ta sẽ được mọi người yêu quý, kính trọng (4). Bác Hồ là tiêu biểu của con người giản dị. Bác ăn bữa cơm chỉ có vài ba món(5).Sau khi ăn Bác luôn dọn sạch và khi ăn không để rơi hạt cơm nào (6).Hiện nay đã có nhiều người biết sống giản dị, đơn giản(7).Trong đó cũng có nhiều người vẫn chưa biết sống giản dị mà lại sống quá lãng phí, xa hoa (8). Mọi người ơi (9).Chúng nên noi theo gương Bác phải sống thật giản dị và đơn giản (10).
ĐỀ SỐ 3:
Trong bài « phong cách Hồ Chí Minh », sau khi nhắc lại việc chủ tịch Hồ Chí Minh đã tiếp xúc với nhiều nước, nhiều vùng trên thế giới , tác giả Lê Anh Trà viết :
“ .. Nhưng điều kì lạ là tất cả những ảnh hưởng quốc tế đó đã nhào nặn với cái gốc văn hóa dân tộc không gì lay chuyển được ở Người, để trở thành một nhân cách rất Việt Nam, một lối sống rất bình dị, rất Việt Nam, rất phương Đông, nhưng cũng đồng thời rất mới, rất hiện đại”… (Trích Ngữ Văn 9, tập một, NXB Giáo dục Việt Nam, 2015)
Câu 1. ở phần trích trên, tác gỉa đã cho ta thấy vẻ đẹp của phong cách HCM được kết hợp hài hòa bởi những yếu tố nào ? Em hiểu được điều gì về tình cảm của tác giả dành cho Người ?
Câu 2. Xác định hai danh từ được sử dụng như tính từ trong phần trích dẫn, cho biết hiệu quả nghệ thuật của cách dùng từ ấy ?
Câu 3. Em hãy suy nghĩ (khoảng 2/3 trang giấy thi) về trách nhiệm của thế hệ trẻ đối với việc giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc trong thời kì hội nhập và phát triển.
Câu 2.
Hai danh từ được sử dụng như tính từ: Việt Nam, Phương Tây. Cách dùng từ ấy có hiệu quả nghệ thuật cao Tác giả nhấn mạnh bản sắc văn hóa dân tộc Việt Nam, bản sắc Phương Đông trong con người Bác.
Câu 1.
Vẻ đẹp phong cách Hồ Chí Minh được kết hợp hài hòa giữa những ảnh hưởng văn hóa Quốc tế và gốc văn hóa dân tộc.
– Qua đó tác giả Lê Anh Trà thể hiện tình cảm kính trọng, ca ngợi Bác Hồ, tự hào về Người như một đại diện của một con người ưu tú Việt Nam.
Câu 3.
Trách nhiệm thế hệ trẻ đối với việc giữ gìn văn hóa dân tộc trong thời kỳ hội nhập:
– Giải thích: thời kỳ hội nhập: các nền kinh tế thế giới mở cửa, hội nhập dẫn đến sự giao lưu, ảnh hưởng văn hóa giữa các nước.
-Trách nhiệm thế hệ trẻ:
+ Gìn giữ và phát huy những bản sắc văn hóa tốt đẹp của dân tộc;
+ Nêu cao tinh thần tự tôn dân tộc, niềm tự hào vễ những truyền thống văn hóa tốt đẹp: truyền thống yêu nước; Uống nước nhớ nguồn; văn hóa lễ hội truyền thống; phong tục tập quán; di sản, di tích lịch sử,…
+ Tiếp tục những ảnh hưởng tích cực từ văn hóa nước ngoài đồng thời gạn lọc những ảnh hưởng tiêu cực từ văn hóa ngoại lai.
- Đánh giá: đây là vấn đề quan trọng đòi hỏi ý thức và nhận thức của thế hệ trẻ cùng đồng lòng, chung tay góp sức.
Giáo viên: TRƯƠNG THỊ YẾN HOÀNG
TRƯỜNG THCS CÁI DẦU
MÔN NGỮ VĂN LỚP 9
NHIỆT LIỆT CHÀO MỪNG CÁC EM HỌC SINH
www.HNGHIA.Info
Hồ Chí Minh đẹp nhất tên Người
Chiến dịch biên giới Thu - Đông 1950
www.HNGHIA.Info
Hồ Chí Minh đẹp nhất tên Người
Chủ tịch Hồ Chí Minh với nông nghiệp
www.HNGHIA.Info
Hồ Chí Minh đẹp nhất tên Người
www.HNGHIA.Info
Hồ Chí Minh đẹp nhất tên Người
11/8/2021
Bác Hồ với cố Thủ tướng Phạm Văn Đồng
Hồ Chí Minh đẹp nhất tên Người
“Sáng ra bờ suối tối vào hang,
Cháo bẹ rau măng đã sẵn sàng.
Bàn đá chông chênh dịch sử Đảng,
Cuộc đời Cách mạng thật là sang.”
(Tức cảnh Pác Pó)
Mùa xuân là tết trồng cây,
Làm cho đất nước càng ngày càng xuân.
Hồ Chí Minh đẹp nhất tên Người
- Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1989- 2/9/1969)
- Chủ tịch Hồ Chí Minh sinh tại làng Sen, xã Kim Liên, huyện Nam Đàn, tỉnh Nghệ An. Cha là cụ Nguyễn Sinh Sắc. Mẹ là cụ Hoàng Thị Loan.
- Năm 1911, Người ra đi tìm đường cứu nước từ Bến cảng Nhà Rồng.
- Tháng 2/1941 Người trở về nước, lãnh đạo CM.
- Ngày 2/9/1945, tại quảng trường Ba Đình, Người đọc Bản Tuyên ngôn Độc lập, khai sinh ra nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.
- Năm 1990, nhân kỷ niệm 100 năm ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh, UNESCO đã ghi nhận và suy tôn Người là “Anh hùng Giải phóng dân tộc Việt Nam, nhà văn hóa lớn”.
Tiết 1, 2
VĂN BẢN:
PHONG CÁCH HỒ CHÍ MINH
Văn bản: Phong cách Hồ Chí Minh
Trong cuộc sống đời đầy truân chuyên của mình, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã tiếp xúc với văn hóa nhiều nước, nhiều vùng trên thế giới, cả ở phương Đông và phương Tây. Trên những con tàu vượt trùng dương, Người đã ghé lại nhiều hải cảng, đã thăm các nước châu Phi, châu Á, châu Mĩ. Người đã từng sống dài ngày ở Pháp, ở Anh. Người nói và viết thạo nhiều thức tiếng ngoại quốc: Pháp, Anh, Hoa, Nga,… và Người đã làm nhiều nghề. Có thể nói ít có vị lãnh tụ nào lại am hiểu nhiều về các dân tộc và nhân dân thế giới, văn hóa thế giới sâu sắc như Chủ tịch Hồ Chí Minh. Đến đâu Người cũng học hỏi, tìm hiểu văn hóa, nghệ thuật đến một mức khá uyên thâm. Người cũng chị ảnh hưởng của tất cả các nền văn hóa, đã tiếp thu mọi cái đẹp và cái hay đồng thời với việc phê phán những tiêu cực của chủ nghĩa tư bản. Những điều kì lạ là tất cả những ảnh hưởng quốc tế đó đã nhào nặn với cái gốc văn hóa dân tộc không gì lay chuyển được ở Người, để trở thành một nhân cách rất Việt Nam, một lối sống rất bình dị, rất Việt Nam, rất phương Đông, nhưng cũng đồng thời rất mới, rất hiện đại […]
Lần đầu tiên trong lịch sử Việt Nam và có lẽ cả thế giới, có một vị Chủ tịch nước lấy chiếc nhà sàn nhỏ bằng gỗ bên cạnh chiếc ao làm “cung điện” của mình. Quả như một câu chuyện thần thoại, như câu chuyện về một vị tiên, một con người siêu phàm nào đó trong cổ tích. Chiếc nhà sàn đó cũng chỉ vẻn vẹn có vài phòng tiếp khách, họp Bộ Chính trị, làm việc và ngủ, với những đồ đạ rất mộ mạc đơn sơn. Và chủ nhân chiếc nhà sàn này cũng trang phục hết sức giản dị, với bộ quần áo bà ba nâu, chiếc áo trấn thủ, đôi dép lốp thô sơ của các chiến sĩ Trường Sơn đã được một tác giả phương Tây ca ngợi như một vật thần kì. Hằng ngày, việc ăn uống cảu Người cũng rất đạm bạc, với những món ăn dân tộc không chút cầu kì, như cá kho, rau luộc, dưa ghém, cà muối, cháo hoa.
Và Người sống ở đó, một mình, với một tư trang ít ỏi, một chiếc va li con với vài bộ áo quần, vài vật kỉ niệm của cuộc đời dài. Tôi dám chắc không có một vị lãnh tụ, một vị tổng thống hay một vị vua hiền nào ngày trước lại sống đến mức giản dị và tiết chế như vậy. Bất giác ta nghĩ đến các vị hiền triết ngày xưa như Nguyễn Trãi ở Côn Sơn hay Nguyễn Bỉnh Khiêm sống ở quê nhà với những thú quê thuần đức:
Thu ăn măng trúc, đông ăn giá
Xuân tắm hồ sen, hạ tắm ao…
Nếp sống giản dị và thanh đạm của Bác Hồ, cũng như các vị danh nho xưa, hoàn toàn không phải là một cách tự thần thánh hóa, tự làm cho khác đời, hơn đời, mà đây là lối sống thanh cao, một cách di dưỡng tinh thành, một quan niệm thẩm mĩ về cuộc sống, có khả năng đem lại hạnh phúc thanh cao cho tâm hồn và thể xác.
( Lê Anh Trà , Phong cách Hồ Chí Minh, cái vĩ đại
gắn với cái giản dị, trong Hồ Chí Minh và văn hóa Việt Nam,
Viện Văn hóa xuất bản, Hà Nội, 1990 )
Phong cách Hồ Chí Minh
13
I. TÌM HIỂU CHUNG:
2. Tác phẩm:
*Xuất xứ:
“Phong cách Hồ Chí Minh” được rút trong bài “Phong cách Hồ Chí Minh, cái vĩ đại gắn với cái cao cả”,in trong cuốn sách “Hồ Chí Minh và văn hóa Việt Nam”do Viện Văn hóa xuất bản năm 1990
1.Tác giả:
-Lê Anh Trà (1927- 1999)
-Quê quán: xã Phổ Minh, huyện Đức Phổ, tỉnh Quảng Ngãi.
- Là nhà quân sự, một nhà văn và là một nhà văn hóa.
LÊ ANH TRÀ
( 1927 – 1999)
Phong cách Hồ Chí Minh
14
? Về mặt nội dung văn bản này thuộc văn bản gì? Sử dụng yếu tố gì ?
? Vì sao em biết văn bản thuộc thể loại đó?
Phong cách Hồ Chí Minh
15
*Kiểu văn bản:
Nhật dụng.
*Thể loại:
Nghị luận.
*Phương thức biểu đạt:
Nghị luận kết hợp với thuyết minh ,tự sự, biểu cảm
* Chủ đề:
Sự hội nhập với thế giới và giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc.
*Bố cục: 3 đoạn
Phần 1: Từ đầu – “ rất hiện đại”
-> Sự tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại.
Phần 2: Tiếp theo – “ hạ tắm ao”
-> Vẻ đẹp cụ thể trong phong cách HCM.
Phần 3: Còn lại:
-> Khẳng định ý nghĩa trong phong cách HCM.
Phong cách Hồ Chí Minh
16
*Luận điểm chính:
Phong cách HCM là sự kết hợp hài hòa giữa tính dân tộc và tính nhân loại, truyền thống, hiện đại, giữa cái vĩ đại và giản dị.
*Cách lập luận:
- Lập luận thứ nhất: “ Nhưng điều kì lạ là tất cả …rất hiện đại”: đây là cách lập luận quan trọng nhất làm sáng tỏ luận điểm chính.
- Lập luận thứ hai: Trong phần cuối tác giả đã khiến cho bài viết thêm sâu sắc bằng cách kết nối giữa quá khứ với hiện tại. Từ “ nếp sống giản dị và thanh đạm” của Bác Hồ, tác giả liên hệ đến Nguyễn Trãi, đến Ng Bỉnh Khiêm- các vị “ hiền triết” của non sống đất Việt
*Dẫn chứng:
- Ngôi nhà sàn: đơn sơ
- Trang phục giản dị: áo trấn thủ, quần áo bà ba nâu và đặc biệt đôi dép lốp đã đi vào huyền thoại.
- Việc ăn uống đạm bạc
Phong cách Hồ Chí Minh
17
II. Đọc – tìm hiểu văn bản:
1/ Sự tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại.
? Trong cuộc đời mình, Bác Hồ đã sang các nước nào ? Mục đích làm gì ?
+ Bác sang Anh, Pháp, Trung Quốc, Nga…( GV nhắc lại hành trình ra đi tìm đường cứu nước của Người – 5.6.1911 rời bến Nhà Rồng).
+ Bác làm nhiều nghề. (VD: quét tàu, phụ bếp, rửa chén...)
+ Mục đích ra đi tìm đường cứu nước, tiếp thu tinh hoa văn hóa thế giới.
a.Hoàn cảnh tiếp thu:
Từ thực tiễn.
b. Cách tiếp thu:
? Bằng những cách nào Bác đã tiếp thu được tinh hoa văn hóa nhân loại ?
- Nắm vững phương tiện giao tiếp là ngôn ngữ: Nói và viết thạo nhiều thứ tiếng.
- Qua công việc lao động mà học hỏi: làm nhiều nghề,đến đâu cũng học hỏi.
-Hoàn cảnh nào cũng học hỏi: văn hóa và nghệ thuật-> đạt đến mức uyên thâm.
-Tiếp thu một cách có chọn lọc tinh hoa văn hóa của nước ngoài:
+ Không chịu ảnh hưởng một cách thụ động.
+Với chủ nghĩa tư bản: Tiếp thu cái đẹp cái hay nhưng cũng phê phán điều tiêu cực
+ Tiếp thu những ảnh hưởng quốc tế dựa trên nền tảng văn hóa dân tộc, vẫn giữ cái gốc của văn hóa dân tộc.
Phong cách Hồ Chí Minh
19
NT: Cách gợi mở, dẫn dắt vấn đề của tác giả rất tự nhiên và hiệu quả để lí giải sự thống nhất giữa dân tộc và nhân loại.
-> Hồ Chí Minh là người thông minh, cần cù, yêu lao động.
-> Hồ Chí Minh tiếp thu văn hóa nhân loại dựa trên nền tảng văn hoá dân tộc hình thành một nhân cách, một lối sống rất VN, rất phương Đông nhưng đồng thời cũng rất mới, rất hiện đại
=> Phong cách HCM: vừa hội nhập được với Thế giới lại vừa giữ gìn được bản sắc văn hóa dân tộc.
Phong cách Hồ Chí Minh
20
21
22
Phong cách Hồ Chí Minh
23
Phong cách Hồ Chí Minh
24
25
Hồ Chí Minh đẹp nhất tên Người
www.HNGHIA.Info
11/8/2021
Phong cách Hồ Chí Minh
26
Phong cách Hồ Chí Minh
27
2. Nét đẹp trong lối sống của Hồ Chí Minh:
? Vẻ đẹp của phong cách HCM thể hiện qua phương diện cụ thể nào?
- Vẻ đẹp của phong cách HCM thể hiện qua lối sống
- Nơi ở, nơi làm việc: Chiếc nhà sàn nhỏ độc đáo ở Hà Nội với những đồ đạc mộc mạc, đơn sơ ;vừa là nơi tiếp khách, vừa là nơi làm việc, đồng thời cũng là nơi ngủ.
- Trang phục, tư trang ít ỏi: Chiếc va li con với vài bộ quần áo, vài vật kỉ niệm gắn với cuộc đời: Bộ quần áo bà ba, chiếc áo trấn thủ, đôi dép lốp, đồng hồ báo thức, radio (nghe tin tức).....
->Trang phục giản dị, quen thuộc.
- Việc ăn uống- món ăn dân tộc : Cá kho, rau luộc, dưa, cà muối, cháo hoa...
-> Đạm bạc, biểu hiện của đời sống thanh cao
Chưa có vị nguyên thủ quốc gia nào có cách sống giống như Bác.
=>Lối sống của một vị Chủ tịch nước nhưng rất giản dị, thanh cao, không xa hoa lãng phí. Đây là lối sống có văn hóa, trở thành một quan điểm thẩm mĩ: Cái đẹp là sự giản dị, tự nhiên.
Nhà sàn đơn sơ
29
trang phục giản dị
Phong cách Hồ Chí Minh
30
Thức ăn đạm bạc
Phong cách Hồ Chí Minh
31
3. Đánh gía về lối sống của Bác
- Đây không phải là lối sống khắc khổ của những con người tự vui nghèo khó.
- Đây cũng không phải là cách tự thần thánh hóa, tự làm cho khác đời, hơn đời.
- Đây là cách sống có văn hóa, thể hiện một quan niệm thẩm mỹ: Cái đẹp gắn liền với sự giản dị, tự nhiên.
Viết về cách sống của Bác, tác giả liên tưởng đến các vị hiền triết ngày xưa:
+ Nguyễn Trãi: Bậc thầy khai quốc công thần, ở ẩn.
+ Nguyễn Bỉnh Khiêm: Làm quan, ở ẩn.
Lối sống thanh cao giản dị
III. Tổng kết:
1. Nghệ thuật:
-Kết hợp giữa kể và bình luận. Đan xen những lời kể là những lời bình luận rất tự nhiên: "Có thể nói ít vị lãnh tụ nào lại am hiểu về các dân tộc và nhân dân thế giới, văn hóa thế giới sâu sắc như Chủ tịch Hồ Chí Minh"...
-Chọn lọc những chi tiết tiêu biểu.
- Ngôn ngữ: giản dị, quen thuộc, dễ hiểủ trong sáng
-Đan xen thơ của các vị hiền triết, cách sử dụng từ Hán Việt gợi cho người đọc thấy sự gần gũi giữa Chủ tịch Hồ Chí Minh với các vị hiền triết của dân tộc.
- Vận dụng một cách tài tình lói nói so sánh và các biện pháp nghệ thuật đối lập: Vĩ nhân mà hết sức giản dị, gần gũi, am hiểu mọi nền văn hóa nhân loại, hiện đại mà hết sức dân tộc, hết sức Việt Nam...
III. Tổng kết:
2. Nội dung:
3. Ý nghĩa:
- PCHCM là sự giản dị trong lối sống, sinh hoạt hằng ngày, là cách di dưỡng tinh thần để từ đó thể hiện một quan niệm thẩm mĩ cao đẹp.
-Vẻ đẹp phong cách Hồ Chí Minh là sự kết hợp hài hòa giữa truyền thống và hiện đại, giữa văn hóa dân tộc với tinh hoa văn hóa nhân loại, giữa thanh cao và giản dị(lối sống).
-Vẻ đẹp phong cách Hồ Chí Minh là tinh thần học hỏi hội nhập với thế giới với giữ gìn bản sắc dân tộc.
- Vẻ đẹp trong phong cách sống và làm việc của Bác là vẻ đẹp vốn có, tự nhiên, gần gũi, không xa lạ với mọi ngu?i, chúng ta đều có thể học tập: Coi tr?ng giỏ tr? tinh th?n, khụng l? thu?c v?t ch?t, khụng coi cu?c s?ng l hu?ng th? .Cu?c s?ng hi hũa gi?a con ngu?i v thiờn nhiờn.
Phong cách Hồ Chí Minh
34
TR?C NGHI?M
Câu 1: Vấn đề chủ yếu nêu trong văn bản Phong cách Hồ Chí Minh là gì?
A. Tinh thần chiến đấu dũng cảm của Chủ tịch Hồ Chí Minh.
B. Phong cách làm việc và nếp sống của Hồ Chí minh.
C. Tình cảm của người dân Việt Nam đối với Chủ tịch Hồ Chí Minh.
D. Trí tuệ tuyệt vời của Chủ tịch Hồ Chí Minh.
Câu 2: Ý nào đúng nhất điểm cốt lõi trong phong cách Hồ Chí Minh?
A. Biết kết hợp hài hoà bản sắc văn hoá dân tộc và tinh hoa văn hoá nhân loại.
B. Đời sống vật chất giản dị kết hợp với đời sống tinh thần phong phú.
C. Có sự kế thừa vẻ đẹp trong cách sống của các vị hiền triết xưa
D. Am hiểu nhiều về các dân tộc và nhân dân trên thế giới.
B
A
Phong cách Hồ Chí Minh
35
.
3. Để làm nổi bật lối sống giản dị của Hồ Chí minh, tác giả đã sử dụng phương thức lập luận nào?
A. Chứng minh B. Giải thích C. Bình luận C. Phân tích
4. Trong bài viết , tác giả cho rằng: “ Nếp sống giản dị và thanh đạm của Bác Hồ” là “ một quan niệm thẩm mĩ về cuộc sống”, theo em, cụm từ “ quan niệm thẩm mĩ” là gì?
Quan niệm về cái đẹp C. Quan niệm về đạo đức
Quan niệm về cuộc sống D. Quan niệm về nghề nghiệp
5. Trong bài viết, để làm nổi bật vẻ đẹp của phong cách Hồ Chí Minh, tác giả không sử dụng biện pháp nghệ thuật nào?
Kết hợp giữa kể, bình luận, chứng minh
Sử dụng phép đối lập
Sử dụng phép nói quá
So sánh và sử dụng nhiều từ Hán Việt
A
A
B
Phong cách Hồ Chí Minh
36
6. Nếu viết : “ Trong cuộc đời đầy truân chuyên, vất vả trên hành trình đi tìm
đường cứu nước của mình” thì câu văn mắc lỗi gì ?
A. Thiếu chủ ngữ
B. Thiéu vi ngữ.
C. Thiếu cả chủ ngữ lẫn vị ngữ.
D. Thiếu trạng ngữ.
- Đề luyện tập:
Đề 1:
Phát biểu những suy nghĩ của em về điều vĩ đại nhất ở con người và lối sống của Chủ tịch Hồ Chí Minh.
Đề 2:
Nhà thơ Tố Hữu viết:
Bác Hồ đó, chiếc áo nâu giản dị
Màu quê hương bền bỉ đậm đà
Ta bên Người, Người toả sáng trong ta
Ta bỗng lớn ở bên Người một chút.
( Sáng tháng năm)
Dựa vào văn bản Phong cách HCM đã học để phân tích và làm sáng tỏ ý thơ trên.
Đề 3.
Bác Hồ có lối sống rất giản dị. Bằng các tác phẩm văn thơ của Người và văn thơ viết về Người hãy làm sáng tỏ nhận xét trên.
Đề 4:
Cho câu chủ đề sau: Bác Hồ có lối sống rất giản dị. Hãy viết tiếp 10 câu
văn phát triển ý của câu chủ đề trên
C
ĐỌC THÊM
Sáng tháng năm
Bác Hồ đó, là lòng ta yên tĩnh
Ôi người cha đôi mắt mẹ hiền sao!
Giọng của Người, không phải sấm trên cao
Thấm từng tiếng, ấm vào lòng mong ước
Con nghe Bác, tưởng nghe lời non nước
Tiếng ngày xưa và cả tiếng mai sau...
Bác Hồ đó, chiếc áo nâu giản dị
Màu quê hương bền bỉ đậm đà
Ta bên Người, Người tỏa sáng trong ta
Ta bỗng lớn ở bên Người một chút...
Bác Hồ đó, ung dung châm lửa hút
Trán mênh mông, thanh thản một vùng trời.
Không gì vui bằng mắt Bác Hồ cười
Phong cách Hồ Chí Minh
37
Bàn tay con nắm tay cha
Bàn tay Bác ấm vào da vào lòng.
Bác ngồi đó, lớn mênh mông
Trời xanh biển rộng ruộng đồng nước non...
Bác Hồ, cha của chúng con
Hồn của muôn hồn
Cho con được ôm hôn má Bác
Cho con hôn mái đầu tóc bạc
Hôn chòm râu mát rượi hoà bình!
Quên tuổi già, tươi mãi tuổi đôi mươi!
Người rực rỡ một mặt trời cách mạng
Mà đế quốc là loài dơi hốt hoảng
Đêm tàn bay chập choạng dưới chân Người.
Hồ Chí Minh
Người ở khắp nơi nơi
Tố Hữu
38
ĐỀ ĐỌC- HIỂU SỐ 1:
Cho câu văn sau: “Nếp sống giản dị và thanh đạm của Bác Hồ, cũng như các vị danh nho xưa, hoàn toàn không phải là một cách tự thần thánh hóa, tự làm cho khác đời, hơn đời, mà đây là lối sống thanh cao, một cách di dưỡng tinh thần, một quan niệm thẩm mĩ về cuộc sống, có khả năng đem lại hạnh phúc thanh cao cho tâm hồn và thể xác.” ( SGK Ngữ văn 9, tập một)
Câu 1. Câu văn trên trích trong văn bản nào? Tác giả là ai ? “di dưỡng tinh thần” được dùng ở đây có nghĩa là gì?)
Câu 2. Văn bản chứa câu văn trên đề cập đến chủ đề gì?
Câu 3. Lối sống rất bình dị, rất Việt Nam, rất phương Đông của Bác Hồ được biểu hiện như thế nào?
Câu 4. Có bạn cho rằng, học tập theo lối sống cao đẹp của Bác, mỗi chúng ta cần nên ép mình vào cuộc sống khắc khổ. Em có đồng ý với suy nghĩ đó không? Vì sao?
Câu 5. Viết một văn bản ngắn ( khoảng một trang giấy thi ) trình bày suy nghĩ của em về một trong các bài học mà em rút ra được từ câu văn trên?
-Câu 2.
Chủ đề của văn bản: Hội nhập và giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc
Câu 1.
- Văn bản: Phong cách Hồ Chí Minh- Lê Anh Trà
- Di dưỡng tinh thần: bồi bổ cho sảng khoái về tinh thần, giữ cho tinh thần vui khỏe.
Câu 3. Sự kết hợp hài hòa giữa truyền thống văn hóa dân tộc với tinh hoa văn hóa thế giới nơi con người của Bác.
Lối sống của Bác, của một vị "vua", nhưng lại rất bình dị và rất đỗi đời thường, như phong cách sống của những bậc hiền triết ngày xưa: vua Nghiêu, vua Thuấn,...
Câu 4.
HS trình bày suy nghĩ đúng đắn hợp lý
Câu 5. * Đoạn văn tham khảo:
(1) Qua văn bản “Phong cách Hồ Chí Minh” của tác giả Lê Anh Trà, em thấy mình cần học tập ở Bác đức tính giản dị.
(2) Giản dị là sống một cách đơn giản, tự nhiên, không cầu kì phô trương trong lối sống.
(3) Lối sống giản dị bộc lộ ở nhiều phương diện: trang phục, ăn uống, thói quen, giao tiếp, nói năng, phong cách làm việc...
(4) Trang phục phù hợp với hoàn cảnh, điều kiện, gọn gàng và tiện dụng, tránh cầu kì, loè loẹt.
(5) Cách ứng xử lịch sự, đúng mực; cách suy nghĩ và sử dụng ngôn ngữ giản dị, dễ hiểu, không hoa mĩ, cầu kì rắc rối...
(6) Cách sinh hoạt: hòa đồng với mọi người, tự nhiên và gần gũi trong cách cư xử; không tự coi mình là người đặc biệt, khác người mà cần thấy mình bình thường như những người khác.
(7) Cốt lõi của lối sống giản dị là sự ý thức sâu sắc về mục đích và cách sống sao cho hoà đồng và thoải mái, tự nhiên để tạo thành một phong cách sống. Sống giản dị cũng là biểu hiện của sự sâu sắc trong nhận thức về cuộc sống.
(8) Giản dị khiến người ta dễ hòa nhập với mọi người, làm cho con người trở nên thân thiện với nhau và giúp ta có thêm bạn bè... góp phần làm sáng lên nhân cách của mỗi con người.(9) Giản dị tạo nên sự thanh thản, bình yên trong tâm hồn và sự nhàn nhã, thư thái trong nhịp sống khiến con người hoà đồng với tự nhiên, gắn bó sâu sắc với các cá nhân khác.(10) Sống giản dị là một trong những cách để mỗi người sống thật, sống có hứng thú, có ý nghĩa.(11) Sống giản dị giúp chúng ta hoàn thiện bản thân và tạo cho xã hội sự hoà đồng, bình đẳng, nhân ái.(12) Lối sống giản dị hoàn toàn khác với lối sống cẩu thả, lạc hậu, gò bó, khuôn mẫu; giản dị cũng không đồng nghĩa với tiết kiệm, hà tiện... giản dị phù hợp với điều kiện, với hoàn cảnh vẫn thể hiện được sự tao nhã, thanh lịch, văn hóa.(13) Cần phê phán lối sống xa hoa, đua đòi hay giản dị một cách giả tạo.(14) Để sống giản dị, con người phải trải qua sự rèn luyện, cần một năng lực sống, quyết tâm cao, cũng cần hoà mình vào cuộc sống đế sống và cảm nhận, cần loại bỏ lòng tham và bù đắp tình yêu cuộc sống. (15) Đó là cách để tránh mọi cám dỗ, giảm áp lực tinh thần và nâng cao bản lĩnh văn hoá.(16) Bởi thế chúng ta hãy chọn cho mình một cách sống tốt nhất bằng cách cùng tạo dựng cho bản thân một “lối sống giản dị” riêng.
ĐỀ SỐ 2
Đọc kĩ phần trích sau đây và thực hiện các yêu cầu bên dưới:
Lần đầu tiên trong lịch sử Việt Nam và có lẽ cả thế giới, có một vị Chủ tịch nước lấy chiếc nhà sàn nhỏ bằng gỗ bên cạnh chiếc ao làm “cung điện” của mình. Quả như một câu chuyên thần thoại, như câu chuyện về một vị tiên, một con người siêu phàm nào đó trong cổ tích. Chiếc nhà sàn đó cũng chỉ vẻn vẹn có vài phòng tiếp khách, họp Bộ Chính trị, làm việc và ngủ, với những đồ đạc rất mộc mạc đơn sơ. Và chủ nhân chiếc nhà sàn này cũng trang phục hết sức giản dị, với bộ quần áo bà ba nâu, chiếc áo trấn thủ, đôi dép lốp thô sơ như của các chiến sĩ Trường Sơn đã được một tác giả phương Tây ca ngợi như một vật thần kì. Hằng ngày, việc ăn uống của Người cũng rất đạm bạc, với những món ăn dân tộc không chút cầu kì, như cá kho, rau luộc, dưa ghém, cà muối, cháo hoa.
Câu 1. Đoạn văn trên được viết theo phương thức biểu đạt chính nào?
Câu 2. Tìm dẫn chứng cụ thể để chứng tỏ lối sống rất bình dị, rất Việt Nam, rất Phương Đông của Hồ Chí Minh?
Câu 3. Nêu và phân tích các biện pháp nghệ thuật đã được tác giả sử dụng thành công để làm nổi bật vẻ đẹp phong cách Hồ Chí Minh trong phần trích nói trên.
Câu 4. Từ nội dung đoạn văn gợi ra hãy nêu suy nghĩ của em về lối sống giản dị bằng 10 câu ?
Câu 2. Đoạn văn đưa ra những dẫn chứng cụ thể cho lối sống giản dị mà thanh cao của Chủ tịch Hồ Chí Minh: cách chọn nơi làm việc; sự giản dị trong trang phục; sự giản dị, đạm bạc trong ăn uống
Câu 1. Đoạn văn trên được viết theo phương thức biểu đạt chính: Nghị luận
Câu 3.
- Nghệ thuật đối lập (vĩ nhân mà hết sức giản dị gần gũi)
- Kết hợp giữa kể và bình luận
- Chọn lọc những chi tiết tiêu biểu
- Đan xen thơ Nguyễn Bỉnh Khiêm, cách dùng từ Hán Việt gợi cho người đọc thấy sự gần gũi giữa Hồ Chí Minh với các bậc hiền triết của dân tộc.
Mỗi biện pháp nghệ thuật phải được làm rõ qua việc chọn và phân tích các dẫn chứng tiêu biểu.
Câu 4. HS viết đoạn văn đảm bảo nd sau:
Giản dị là một đức tính tốt đẹp của nhân dân ta (1). Giản dị là đơn giản không xa hoa, lãng phí, không quá cầu kỳ, phức tạp, cũng như không bao giờ khoa trương (2). Lối sống giản dị không phải chỉ thể hiện qua lời nói, cách ăn mặc, việc làm mà còn thể hiện qua suy nghĩ và hành động của mọi người trong cuộc sống cũng như trong các hoàn cảnh(3). Chúng ta phải sống giản dị vì ta sẽ được mọi người yêu quý, kính trọng (4). Bác Hồ là tiêu biểu của con người giản dị. Bác ăn bữa cơm chỉ có vài ba món(5).Sau khi ăn Bác luôn dọn sạch và khi ăn không để rơi hạt cơm nào (6).Hiện nay đã có nhiều người biết sống giản dị, đơn giản(7).Trong đó cũng có nhiều người vẫn chưa biết sống giản dị mà lại sống quá lãng phí, xa hoa (8). Mọi người ơi (9).Chúng nên noi theo gương Bác phải sống thật giản dị và đơn giản (10).
ĐỀ SỐ 3:
Trong bài « phong cách Hồ Chí Minh », sau khi nhắc lại việc chủ tịch Hồ Chí Minh đã tiếp xúc với nhiều nước, nhiều vùng trên thế giới , tác giả Lê Anh Trà viết :
“ .. Nhưng điều kì lạ là tất cả những ảnh hưởng quốc tế đó đã nhào nặn với cái gốc văn hóa dân tộc không gì lay chuyển được ở Người, để trở thành một nhân cách rất Việt Nam, một lối sống rất bình dị, rất Việt Nam, rất phương Đông, nhưng cũng đồng thời rất mới, rất hiện đại”… (Trích Ngữ Văn 9, tập một, NXB Giáo dục Việt Nam, 2015)
Câu 1. ở phần trích trên, tác gỉa đã cho ta thấy vẻ đẹp của phong cách HCM được kết hợp hài hòa bởi những yếu tố nào ? Em hiểu được điều gì về tình cảm của tác giả dành cho Người ?
Câu 2. Xác định hai danh từ được sử dụng như tính từ trong phần trích dẫn, cho biết hiệu quả nghệ thuật của cách dùng từ ấy ?
Câu 3. Em hãy suy nghĩ (khoảng 2/3 trang giấy thi) về trách nhiệm của thế hệ trẻ đối với việc giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc trong thời kì hội nhập và phát triển.
Câu 2.
Hai danh từ được sử dụng như tính từ: Việt Nam, Phương Tây. Cách dùng từ ấy có hiệu quả nghệ thuật cao Tác giả nhấn mạnh bản sắc văn hóa dân tộc Việt Nam, bản sắc Phương Đông trong con người Bác.
Câu 1.
Vẻ đẹp phong cách Hồ Chí Minh được kết hợp hài hòa giữa những ảnh hưởng văn hóa Quốc tế và gốc văn hóa dân tộc.
– Qua đó tác giả Lê Anh Trà thể hiện tình cảm kính trọng, ca ngợi Bác Hồ, tự hào về Người như một đại diện của một con người ưu tú Việt Nam.
Câu 3.
Trách nhiệm thế hệ trẻ đối với việc giữ gìn văn hóa dân tộc trong thời kỳ hội nhập:
– Giải thích: thời kỳ hội nhập: các nền kinh tế thế giới mở cửa, hội nhập dẫn đến sự giao lưu, ảnh hưởng văn hóa giữa các nước.
-Trách nhiệm thế hệ trẻ:
+ Gìn giữ và phát huy những bản sắc văn hóa tốt đẹp của dân tộc;
+ Nêu cao tinh thần tự tôn dân tộc, niềm tự hào vễ những truyền thống văn hóa tốt đẹp: truyền thống yêu nước; Uống nước nhớ nguồn; văn hóa lễ hội truyền thống; phong tục tập quán; di sản, di tích lịch sử,…
+ Tiếp tục những ảnh hưởng tích cực từ văn hóa nước ngoài đồng thời gạn lọc những ảnh hưởng tiêu cực từ văn hóa ngoại lai.
- Đánh giá: đây là vấn đề quan trọng đòi hỏi ý thức và nhận thức của thế hệ trẻ cùng đồng lòng, chung tay góp sức.
 








Các ý kiến mới nhất