Giáo viên : NGUYỄN TRUNG NAM
Năm học: 2019-2020
LỊCH SỬ 8
TRƯỜNG THCS QUẢNG BỊ
Câu 1:Tìm điểm khác nhau cơ bản giữa nội dung
hiệp ước Hác-măng (1883) và hiệp ước Pa-tơ-nốt (1884)
Hiệp ước Hác-măng (1883) Hiệp ước Pa-tơ-nốt (1884)
Triều đình Huế cắt tỉnh Bình Thuận ra khỏi Trung Kì, nhập vào đất Nam Kỳ thuộc Pháp. Ba tỉnh Thanh-Nghệ-Tĩnh được sát nhập vào Bắc Kì thuộc Pháp.
Pháp trả lại cho triều đình Huế tỉnh Bình Thuận và ba tỉnh Thanh-Nghệ-Tĩnh.

Câu 2: Hai hiệp ước trên có tác động thế nào đến xã hội phong kiến đương thời ?
Giáo viên : NGUYỄN TRUNG NAM
Năm học: 2019-2020
LỊCH SỬ 8
TRƯỜNG THCS QUẢNG BỊ
Tiết 40 - Bài 26.
PHONG TRÀO KHÁNG CHIẾN CHỐNG PHÁP TRONG NHỮNG NĂM CUỐI THẾ KỈ XIX
Tiết 40: Bài 26
PHONG TRÀO KHÁNG CHIẾN CHỐNG PHÁP TRONG NHỮNG NĂM CUỐI THẾ KỈ XIX
I. CUỘC PHẢN CÔNG CỦA PHÁI CHỦ CHIẾN TẠI KINH THÀNH HUẾ. VUA HÀM NGHI RA “CHIẾU CẦN VƯƠNG”
II. NHỮNG CUỘC KHỞI NGHĨA LỚN TRONG PHONG TRÀO CẦN VƯƠNG

I. CUỘC PHẢN CÔNG CỦA PHÁI CHỦ CHIẾN TẠI KINH THÀNH HUẾ. VUA HÀM NGHI RA “CHIẾU CẦN VƯƠNG”
1. Cuộc phản công quân Pháp của phái chủ chiến ở Huế
tháng 7-1885
Tôn Thất Thuyết
Tôn Thất Thuyết sinh ngày 12 tháng 5 năm 1839, quê ở Xuân Long, TP Huế . ông đã bí mật lập hai đội quân mang tên Phấn Nghĩa và Đoàn Kiệt, ngày đêm luyện tập chờ cơ hội giết giặc.
1. Cuộc phản công quân Pháp của phái chủ chiến ở Huế tháng 7/1885
Tôn Thất Thuyết (1835-1913)
Nguyên nhân
+ Phái chủ chiến do Tôn Thất Thuyết đứng đầu muốn giành lại chủ quyền từ tay Pháp.
? Sau hai Hiệp ước 1883, 1884, phe chủ chiến do Tôn Thất Thuyết đứng đầu có mong muốn gì?
Vua Hàm Nghi có tên húy là Nguyễn Phúc Ưng Lịch, sinh ngày 3/8/1871. Năm 13 tuổi, ông được chọn làm vị vua thứ bảy của triều
Nguyễn.. Ông trong trang phục rất giản dị, đầu quấn khăn đen, mặc áo the như dân thường, nhưng nét mặt lộ rõ vẻ kiên nghị, tính khẳng khái, thông minh và quả cảm.
Vua Hàm Nghi
1. Cuộc phản công quân Pháp của phái chủ chiến ở Huế tháng 7/1885
- Nguyên nhân
+ Phái chủ chiến do Tôn Thất Thuyết đứng đầu muốn giành lại chủ quyền từ tay Pháp.
+ Thực dân Pháp lo sợ, tìm mọi cách để tiêu diệt phái chủ chiến.
- Diễn biến
+ 5.7.1885: Tấn công Tòa Khâm sứ và đồn Mang Cá
+ Pháp phản công chiếm Hoàng thành, tàn sát người vô tội.
Để chuẩn bị hành động, phe chủ chiến đã làm gì?
Thái độ và hành động của thực dân Pháp trước những việc làm của phe chủ chiến như thế nào?
Cuộc phản công diễn ra như thế nào?
Lược đồ kinh thành Huế 1885
Vì sao cuộc phản công quân Pháp của phe chủ chiến lại thất bại?
I. CUỘC PHẢN CÔNG CỦA PHÁI CHỦ CHIẾN TẠI KINH THÀNH HUẾ. VUA HÀM NGHI RA “CHIẾU CẦN VƯƠNG”
1. Cuộc phản công quân Pháp của phái chủ chiến ở Huế tháng 7-1885
2. Phong trào Cần vương
2. Phong trào Cần vương
Cuộc rút khỏi kinh thành Huế
của phe chủ chiến
Ngày 13 - 7 - 1885, vua Hàm Nghi ra chiếu Cần vương.
Tân Sở-nơi ban chiếu Cần vương lần I (13-7-1885)
Phú Gia-nơi ban chiếu Cần vương lần II (20-9-1885)
Căn cứ thượng lưu sông Gianh - nơi vua Hàm Nghi bị bắt (11-1888)
Sau khi cuộc phản công thất bại, Tôn Thất Thuyết đã có chủ trương gì ?
Vua Hàm Nghi
(1870-1943)
“Từ xưa kế sách chống giặc không ngoài ba điều: đánh, giữ, hòa. Đánh thì chưa có cơ hội; giữ thì khó định hẹn được sức; hoà thì họ đòi hỏi không biết chán.
...Nước ta gần đây ngẫu nhiên gặp nhiều việc. Trẫm tuổi trẻ nối ngôi, không lúc nào không nghĩ đến tự cường tự trị. Kẻ phái của Tây ngang bức, hiện tình mỗi ngày một quá thêm. Hôm trước chúng tăng thêm binh quyền đến, buộc theo những điều mình không thể nào làm được...; trong triều đình đắn đo về hai điều: cúi đầu tuân mạng, ngồi để mất cơ hội, sao bằng nhìn thấy chỗ âm mưu biến động của địch mà đối phó trước? Vì bằng việc xảy ra không thể tránh, thì cũng còn có cái việc ngày nay để mưu tốt cái lợi sau này, ấy là do thời thế xui nên vậy. Phàm những người cùng dự chia mối lo này cũng đã dư biết. Biết thì phải tham gia công việc, nghiến răng dựng tóc, thề giết hết giặc, nào ai là không có cái lòng như thế?”
(Trích “Chiếu Cần vương”)
2. Phong trào Cần vương
- Ngày 13 - 7 - 1885, vua Hàm Nghi ra chiếu Cần vương.
- Mục đích: Kêu gọi văn thân cùng nhân dân cả nước đứng lên giúp vua cứu nước.
- Diễn biến: Sôi nổi và kéo dài đến cuối TK XIX, chia thành 2 giai đoạn:
+ Giai đoạn 1: Từ 1885 - 1888: Phong trào bùng nổ khắp cả nước, sôi động nhất là các tỉnh ở Trung Kì và Bắc Kì.
Mục đích của “Chiếu Cần Vương” là gì ?
Phong trào diễn ra như thế nào ?
Nguyễn Duy Hiệu,
Trần Văn Dự
Lê Trung Đình,
Nguyễn Tự Tân
Mai Xuân Thưởng
Trương Đình Hội
Phan Đình Phùng
Phạm Bành
Nguyên Thiện Thuật
Lê Trực,
Nguyễn Phạm Tuân
Nguyễn Xuân Ôn
Ngô Quang Bích
Nguyễn Văn Giáp
2. Phong trào Cần vương bùng nổ và lan rộng
- Ngày 13 - 7 - 1885, vua Hàm Nghi ra chiếu Cần vương.
- Mục đích: Kêu gọi văn thân cùng nhân dân cả nước đứng lên giúp vua cứu nước.
- Diễn biến: Sôi nổi và kéo dài đến cuối TK XIX, chia thành 2 giai đoạn:
+ Giai đoạn 1: Từ 1885 - 1888: Phong trào bùng nổ khắp cả nước, sôi động nhất là các tỉnh ở Trung Kì và Bắc Kì.
+ 1889-1896: Phong trào tiếp tực duy trì, quy tụ thành những cuộc khởi nghĩa lớn, có quy mô, trình độ tổ chức cao.
Lược đồ phong trào Cần Vương cuối TKXIX
Khởi nghĩa Hương Khê
Khởi nghĩa Bãi Sậy
II. Những cuộc khởi nghĩa lớn trong phong trào Cần Vương
3. Khởi nghĩa Hương Khê (1886 – 1887)
a: Địa bàn hoạt động và lãnh đạo
Địa bàn hoạt động
Địa bàn huyện Hương Khê và Hương Sơn (Hà Tĩnh)
Lan rộng ra nhiều tỉnh khác
HƯƠNG KHÊ
VỤ QUANG - NGÀN TRƯƠI
Phan Đình Phùng (1847 – 1895)
Lãnh đạo
Trình bày hiểu biết của em về nhân vật Phan Đình Phùng?
Phan Đình Phùng
Cao Thắng
b: Diễn biến:
Lực lượng nghĩa quân được tổ chức như thế nào?
Giai đoạn 1 (1885 – 1888)
+ Đây là giai đoạn nghĩa quân xây dựng căn cứ và chuẩn bị lực lượng
Cuộc khởi nghĩa Hương Khê được chia thành mấy giai đoạn?
Cao Thắng (1864 – 1893)
Súng trường kiểu 1874 của Pháp
Súng trường do Cao Thắng chế tạo
Em có nhận xét gì về súng trường do Cao Thắng chế tạo?
Giai đoạn 2 (1888 – 1895)
+ Nghĩa quân bước vào giai đoạn ác liệt, đẩy lùi nhiều cuộc càn quét của địch.
Để đối phó với lực lượng nghĩa quân, thực dân Pháp đã làm những gì?
Kết quả
Nghĩa quân tồn tại được một thời gian rồi tan rã
Khởi nghĩa thất bại
Tại sao nói cuộc khởi nghĩa Hương Khê là tiêu biểu nhất trong phong trào Cần Vương?
GỢI Ý
Về thời gian
Về địa bàn hoạt động
Về tổ chức, trang - thiết bị quân sự
Về phương thức tác chiến
Về thời gian
Tồn tại dài nhất trong các cuộc khởi nghĩa trong phong trào Cần Vương: 10 năm
Về địa bàn hoạt động
4 tỉnh bắc Trung Kỳ: Thanh Hóa, Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Bình.
Về tổ chức, trang – thiết bị quân sự
Về tổ chức: chia làm 4 căn cứ lớn với 15 quân thứ.
Về trang thiết bị quân sự: cùng kiểu trang phục, được xây dựng công sự, rèn – đúc – chế tạo vũ khí (đặc biệt là súng trường và chông…)
Về phương thức tác chiến
Dựa vào địa hình hiểm trở, đánh du kích, sử dụng phương thức tác chiến linh hoạt….
Ý nghĩa
Là đỉnh cao nhất trong phong trào Cần Vương chống Pháp cuối thế kỷ XIX.
- Thể hiện tinh thần yêu nước, chống giặc ngoại xâm của nhân dân ta.
CỦNG CỐ BÀI HỌC
Em có nhận xét gì về phong trào vũ trang chống Pháp cuối thế kỷ XIX?
Lãnh đạo:
Tính chất:
Thời gian :
Lực lượng tham gia:
Kết quả:
Ý nghĩa :
Tầng lớp văn thân, sĩ phu yêu nước
1885-1896
Đông đảo quần chúng nhân dân
Yêu nước chống xâm lược, mang màu sắc phong kiến
Thất bại (do ý thức hệ phong kiến, lãnh đạo, so sánh lực lượng...)
Thể hiện truyền thống yêu nước của dân tộc ta.
Có vị trí lớn trong sự nghiệp đấu tranh chống quân xâm lược.
Để lại nhiều tấm gương, bài học kinh nghiệm quý báu.
HƯỚNG DẪN HỌC BÀI
1: Học bài cũ, trả lời câu hỏi bài tập cuối bài. Phân tích nguyên nhân thất bại của phong trào Cần Vương.

2: Bài mới: Đọc và soạn bài 27: Khởi nghĩa Yên Thế và phong trào kháng chiến chống Pháp của đồng bào miền núi cuối thế kỷ XIX.