Trường THPT Lý Chính Thắng
Hương Sơn - Hà Tĩnh

Giáo viên: Phan Trung Kiên
CHúc các em có giờ học hứng thú và bổ ích
Chương II.
VIỆT NAM TỪ THẾ KỶ X ĐẾN THẾ KỶ XV.
BÀI 17
QUÁ TRÌNH HÌNH THÀNH VÀ PHÁT TRIỂN CỦA NHÀ NƯỚC PHONG KIẾN
(TỪ THẾ KỶ X ĐẾN THẾ KỶ XV).
Việc Ngô Quyền xưng vương, xây dựng
chính quyền mới có ý nghĩa gì đối với
lịch sử dân tộc?
Mở đầu xây dựng nhà nước độc lập tự chủ.
I. Bước đầu xây dựng nhà nước độc lập ở TK X
- Năm 939, Ngô Quyền xưng vương, lập chính
quyền mới đóng đô ở Cổ Loa (Đông Anh-Hà Nội).
Lăng
Ngô Quyền
(Đường Lâm, Hà Tây)
1. Bước đầu xây dựng nhà nước độc lập ở TK X
* Nhà Đinh và Tiền Lê
- Xây dựng nhà nước quân chủ sơ khai gồm 3 ban: Văn ban – Võ ban – Tăng ban.
- Chia nước thành 10 đạo.
Đền vua Lê Hoàn
Sơ đồ bộ máy nhà nước thời Đinh, Tiền Lê

II. Phỏt tri?n v� ho�n ch?nh nh� nu?c phong ki?n ? d?u th? k? XI d?n XV
1. T? ch?c b? mỏy nh� nu?c


- Năm 1009, Lý Công Uẩn lên ngôi vua lập ra nhà Lý
- Năm 1010, dời đô từ Hoa Lư về Thăng Long (Hà Nội).
- Năm 1054 vua Lý Thánh Tông đổi tên nước là Đại Việt.

“… Thăng Long được cái thế rồng cuộn hổ ngồi. Đã đúng ngôi Nam, Bắc, Đông, Tây lại tiện h­ướng nhìn sông, tựa núi. Địa thế rộng mà bằng, đất đai cao mà thoáng… Xem khắp đất Việt ta, chỉ nơi này là thắng địa. Thật là chốn hội tụ trọng yếu của bốn ph­ương đất n­ước; cũng là kinh đô bậc nhất của đế v­ương
muôn đời.”
Chiếu dời đô
Môt số hình ảnh về kinh thành Thăng Long
Vua Trần Thánh Tông.
Đền thờ các vua Trần (Đông Triều-Quảng Ninh)
Bộ máy nhà nước thời
Lý-Trần-Hồ được
tổ chức như thế nào?
* Thời Lý – Trần – Hồ
+ Đứng đầu là Vua, giúp việc cho vua có tể tướng và một số đại thần.
+ Dưới là các cơ quan trung ương gồm: sảnh, viện, đài.
+ Cả nước chia thành nhiều lộ, trấn.
+ Dưới lộ, trấn là phủ, huyện, châu, xã.
=> Bộ máy nhà nước được tổ chức chặt chẽ và hoàn chỉnh hơn.
* Thời Lê sơ
- Năm 1428, Lê Lợi lên ngôi Hoàng đế lập ra nhà Lê.
- Những năm 60 (XV), vua Lê Thánh Tông tiến hành cuộc cải cách hành chính lớn:


1. T? ch?c b? mỏy nh� nu?c


+ Đứng đầu là vua, dưới vua có 6 bộ và các cơ quan khác.
+ Cả nước chia thành 13 đạo thừa tuyên, mỗi đạo có 3 ti. Dưới đạo: phủ, huyện, châu, xã.
+ Tuyển chọn quan lại bằng giáo dục thi cử.
=> nhà nước quân chủ chuyên chế đạt mức độ cao, hoàn chỉnh hơn.
1. Lại Bộ: Trông coi việc tuyển bổ, thăng thưởng và thăng quan tước.
2. Lễ Bộ: Trông coi việc đặt và tiến hành các nghi lễ, tiệc yến, học hành thi cử...
3. Hộ Bộ: Trông coi công việc ruộng đất, tài chính, hộ khẩu, tô thuế kho tàng, thóc tiền và lương, bổng của quan, binh.
4. Binh Bộ: Trông coi việc binh chính, tổ chức việc giữ gìn các nơi hiểm yếu và ứng phó các việc khẩn cấp.
5. Hình Bộ: Trông coi việc thi hành luật, lệnh, xét lại các việc tù, đày, kiện cáo.
6. Công bộ: Trông coi việc xây dựng, sửa chữa cầu đường, cung điện…
2. Luật pháp và quân đội
a. Luật pháp
- Năm 1042, vua Lý Thái Tông ban hành bộ hình thư.
- Thời Trần: Có bộ Hình luật.
- Thời Lê: Có Quốc triều hình luật (Luật Hồng Đức).
Luật pháp ra đời nhằm
mục đích gì?
 Luật pháp nhằm bảo vệ quyền hành của giai cấp thống trị, an ninh đất nước và một số quyền lợi chân chính của nhân dân.

Gồm hơn 700 điều, quy định khá đầy đủ về các tội danh và hình phạt liên quan đến hầu hết các hoạt động xã hội
b. Quân đội:
- Được tổ chức quy cũ, gồm: Cấm quân và ngoại binh.
- Tuyển theo chế độ “ngụ binh ­ư nông”.
- Được trang bị vũ khí đầy đủ.
Quân đội được tuyển
theo chế độ nào?
Thế nào là
“Ngụ binh ư nông”?
2. Luật pháp và quân đội


Máy bắn đá
Súng thần cơ
a. Đối nội:
- Coi trọng vấn đề an ninh đất nước.
- Quan tâm đến đời sống nhân dân.
- Đoàn kết với các dân tộc ít người.
3. Hoạt động đối nội và đối ngoại
Nêu chính sách đối nội và đối ngoại
Của các triều đại phong kiến
b. Đối ngoại:
- Luôn giữ vững tư thế độc lập, tự chủ.
- Sẳn sàng chiến đấu bảo vệ tổ quốc.
- Với các nước: Lan Xang, Cham Pa, Chân Lạp có lúc thân thiện, có lúc xảy ra chiến tranh.
3. Hoạt động đối nội và đối ngoại


Lựa chọn câu hỏi:
Đáp án:
TRÒ CHƠI Ô CHỮ
Câu 1
Câu 2
Câu 3
Câu 1: Năm 939, ai đã xây dựng chính quyền mới ở Cổ Loa?
Câu 2: Năm 968, Đinh Bộ Lĩnh lên ngôi đặt tên nước là gì?
Câu 3: Kinh đô triều Đinh được xây dựng ở đâu?
Câu 4: Trong Chiếu dời đô cho biết: vua Lý quyết định xây dựng kinh đô ở đâu?
Câu 4
Câu 5
Câu 6
Câu 5: Năm 1483, vua Lê Thánh Tông cho ban hành bộ luật nào?
Câu 6: Vua Lý Thánh Tông còn có tên gọi là gì?