Chương II: CÁC NƯỚC Á, PHI, MĨ LA - TINH
TỪ NĂM 1945 ĐẾN NAY
Bài 3: QUÁ TRÌNH PHÁT TRIỂN CỦA PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC VÀ SỰ TAN RÃ CỦA HỆ THỐNG THUỘC ĐỊA
Câu 1. Năm 1973, tình hình thế giới có đặc điểm gì nổi bật?
A. Cuộc khủng hoảng tài chính bùng nổ ở các nước châu Á.
B. Cuộc khủng hoảng dầu mỏ làm ảnh hưởng đến kinh tế toàn cầu.
C. Cuộc đại khủng hoảng kinh tế thế giới bùng nổ.
D. Tất cả các đáp án trên.

 Câu 2. Trước bối cảnh cuộc khủng hoảng dầu mỏ năm 1973, Liên Xô đã:
A. Tiến hành cải cách kinh tế, chính trị, xã hội cho phù hợp.
B. Kịp thời thay đổi để thích ứng với tình hình thế giới.
C. Không tiến hành những cải cách về kinh tế và xã hội.
D. Có cải cách kinh tế, chính trị nhưng chưa triệt để.
KIỂM TRA BÀI CŨ
Câu 3. Liên Xô tiến hành công cuộc cải tổ đất nước trong những năm 80 của thế kỉ XX vì:
A. kinh tế - xã hội lâm vào tình trạng trì trệ, khủng hoảng.
B. đất nước đã phát triển nhưng chưa đuổi kịp Tây Âu và Mĩ.
C. cải tổ để sớm áp dụng thành tựu khoa học, kĩ thuật thế giới.
D. các thế lực chống chủ nghĩa xã hội trong và ngoài nước luôn chống phá.
Câu 4. Sự khủng hoảng, sụp đổ của chế độ XHCN ở các nước Đông Âu và Liên Xô đã dẫn đến:
A. Hội đồng tương trợ kinh tế chấm dứt hoạt động.
B. Nhiều nước cộng hòa mới ra đời ở châu Âu.
C. Hệ thống xã hội chủ nghĩa thế giới tan vỡ, sụp đổ.
D. A và C đúng.
 
 
Câu 7. Hạn chế trong quá trình thực hiện công cuộc cải tổ ở Liên Xô là gì?
A. Không có sự chuẩn bị đầy đủ các điều kiện cần thiết, thiếu một đuờng lối chiến lược toàn diện nhất quán.
B. Thiếu một đuờng lối chiến lược toàn diện nhất quán, không phù hợp với xu thế phát triển của thế giới.
C. Không nhận được sự đồng tình ủng hộ của nhân dân .
D. Thiếu sự chuẩn bị đầy đủ các điều kiện cần thiết, không thu hút được sự quan tâm ủng hộ của quần chúng nhân dân .

 
Câu 8 Nội dung cơ bản của công cuộc cải tổ của Liên Xô là gì?
A. Cải tổ triệt để về kinh tế - xã hội. B. Cải tổ hệ thống chính trị.
C. Cải tổ văn hóa – giáo dục. D. Cải tổ toàn diện kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội.
 Câu 9. Nguyên nhân cơ bản nào làm cho chủ nghĩa xã hội ở Liên Xô và Đông Âu sụp đổ?
A. Các thế lực chống CNXH trong và ngoài nước chống phá.
B. Chậm sửa chữa những sai lầm.
C. Nhận thấy CNXH không tiến bộ nên muốn thay đổi chế độ.
D. Xây dựng mô hình chủ nghĩa xã hội không phù hợp.

 
Chương II: CÁC NƯỚC Á, PHI,
MĨ LA - TINH TỪ NĂM 1945 ĐẾN NAY
Bài 3: QUÁ TRÌNH PHÁT TRIỂN CỦA PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC VÀ SỰ TAN RÃ CỦA HỆ THỐNG THUỘC ĐỊA
Giai đoạn từ năm 1945 đến giữa những năm 60 của thế kỉ XX.
Bài 3 QUÁ TRÌNH PHÁT TRIỂN CỦA PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC VÀ
SỰ TAN RÃ CỦA HỆ THỐNG THUỘC ĐỊA
-Trước chiến tranh thế giới II, phần lớn các nước châu Á, châu Phi và Mĩ – Latinh là thuộc địa hoặc lệ thuộc vào đế quốc phương Tây.
* Khái quát tình hình các nước châu Á, châu Phi và Mĩ – Latinh trước chiến tranh thế giới II
-Trong chiến tranh thế giới II, một số nước bị phát xít Italia, phát xít Nhật chiếm đóng và nô dịch.
=> Mục tiêu: đấu tranh giải phóng dân tộc, thoát khỏi sự lệ thuộc vào chủ nghĩa đế quốc.
Mục tiêu các nước châu Á, châu Phi và Mĩ – Latinh sau chiến tranh thế giới II là gì?
CHÂU PHI
CHÂU Á
KHU VỰC MĨ LA -TINH
Hãy trình bày vài nét về đặc điểm chung của các nước châu Á, châu Phi và khu vực Mĩ La-tinh?
Đây là những khu vực đông dân cư, có nguồn tài nguyên dồi dào, lãnh thổ rộng lớn, trước chiến tranh đều là thuộc địa của các nước đế quốc thực dân.
Lược đồ các nước Á, Phi và Mĩ La-tinh
I .Giai đoạn từ năm 1945 đến giữa những năm 60 của thế kỉ XX.
Sau CTTG thứ hai phong trào giải phóng dân tộc nổ ra đầu tiên ở khu vực nào?
- Ngay khi phát xít Nhật đầu hàng, nhiều nước Đông Nam Á nổi dậy khởi nghĩa vũ trang, giành chính quyền cách mạng
Em hãy cho biết những nước nào ở Đông Nam Á tuyên bố độc lập? Thời gian?
- Các nước lần lượt tuyên bố độc lập: In-đô-nê-xi-a ( 17/8/1945); Việt Nam ( 2/9/1945 ), Lào ( 12/10/1945)
Bản đồ thế giới
Đông Nam Á
- Một số nước Đông Nam Á bị phát xít Nhật chiếm đóng, khi quân Nhật đầu hàng là cơ hội để các nước giải phóng dân tộc.
- Giai cấp vô sản, tư sản dân tộc đã vươn lên nắm ngọn cờ lãnh đạo nhân dân đấu tranh.
- Nhân dân Đông Nam Á có truyền thống yêu nước chống ngoại xâm.
THẢO LUẬN
Vì sao khu vực Đông Nam Á là nơi khởi đầu của phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc trên thế giới?
Bản đồ Đông Nam Á
IN - ĐÔ - NÊ - XI - A
17/8/1945
VIỆT NAM
2/9/1945
LÀO
12/10/1945
Hãy kể tên các quốc gia giành độc lập ở Châu Á?
Hình ảnh về ngày Quốc Khánh Việt Nam 2.9.1945
Bài 3 QUÁ TRÌNH PHÁT TRIỂN CỦA PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC VÀ
SỰ TAN RÃ CỦA HỆ THỐNG THUỘC ĐỊA
1. Giai đoạn từ năm 1945 đến giữa những năm 60 của thế kỉ XX
- Phong trào đấu tranh khởi đầu từ Đông Nam Á lật đổ phát xít và tuyên bố độc lập ở In-đô-nê-xi-a (17/8/1945), Việt Nam (2/9/1945) và Lào (12/10/1945).
Hãy kể tên các quốc gia giành độc lập ở Châu Phi?
Bài 3 QUÁ TRÌNH PHÁT TRIỂN CỦA PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC VÀ
SỰ TAN RÃ CỦA HỆ THỐNG THUỘC ĐỊA
Giai đoạn từ năm 1945 đến giữa những năm 60 của thế kỉ XX
- Phong trào đấu tranh khởi đầu từ Đông Nam Á lật đổ phát xít và tuyên bố độc lập ở In-đô-nê-xi-a (17/8/1945), Việt Nam (2/9/1945) và Lào (12/10/1945).
- Nam Á và Bắc Phi: Ấn Độ ( 1946 – 1950 ); Ai Cập (1952); An-giê-ri (1954 – 1962 ) giành độc lập.
Bản đồ châu Phi
ANGIÊRI 1954-`1962
7 - 1952 Ai CËp
NĂM 1960 17 NƯỚC
CHÂU PHI GIÀNH ĐỘC LẬP
Bản đồ các nước Châu Phi
Hãy xác định trên bản đồ vị trí các nước giành độc lập 1960 ở châu Phi?
Hãy kể tên quốc gia giành độc lập ở Mĩ la tinh?
Miền nam Châu Phi
Cu Ba
Lược đồ các nước Mĩ La-tinh
1/1/1959
Bản đồ các nước trên thế giới
Đông Nam á
Bắc Phi
Nam á
Cu Ba
55 triệu km2
Và 35 triệu dân
Hệ thống
thuộc địa
chỉ còn
Hãy xác định trên bản đồ
Bài 3 QUÁ TRÌNH PHÁT TRIỂN CỦA PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC VÀ SỰ TAN RÃ CỦA HỆ THỐNG THUỘC ĐỊA
I. Giai đoạn từ năm 1945 đến giữa những năm 60 của thế kỉ XX
- Phong trào đấu tranh khởi đầu từ Đông Nam Á lật đổ phát xít và tuyên bố độc lập ở In-đô-nê-xi-a (17/8/1945), Việt Nam (2/9/1945) và Lào (12/10/1945).
- Nam Á và Bắc Phi: Ấn Độ (1946 – 1950); Ai Cập (1952); An-giê-ri (1954 – 1962) giành độc lập.
- Năm 1960, 17 nước ở Châu Phi tuyên bố độc lập (Năm châu Phi)
- Mĩ latinh: Ngày 1  1  1959, cách mạng Cu-Ba thắng lợi
* Kết quả: tới giữa những năm 60 của thế kỉ XX, hệ thống thuộc địa của chủ nghĩa đế quốc về cơ bản đã bị sụp đổ

II. Giai đoạn từ những năm 60 đến giữa những năm 70 của thế kỉ XX.
Nêu một số nét chính về quá trình giành độc lập ở các nước Châu Phi từ những năm 60 đến giữa những năm 70 của thế kỉ XX ?
Bản đồ châu Phi
Ăng-gô-la
11/1975
Mô-dAm-bích
6/1975
Xác định vị trí 3 nước ở châu Phi giành độc lập trong giai đoạn 2.
Ghi-nê Bít-xao
9/1974
Bài 3 QUÁ TRÌNH PHÁT TRIỂN CỦA PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC VÀ
SỰ TAN RÃ CỦA HỆ THỐNG THUỘC ĐỊA
II. Giai đoạn từ giữa những năm 60 đến giữa những năm 70 của thế kỉ XX
Thắng lợi của phong trào đấu tranh lật đổ ách thống trị của thực dân Bồ Đào Nha, giành độc lập ở ba nước Ăng-gô-la, Mô-dăm-bích và Ghi-nê Bít-xao vào những năm 1974 - 1975

III. Giai đoạn từ những năm 70 đến giữa những năm 90 của thế kỉ XX.
Thảo luận
Những nét chính về phong trào giành độc lập của các nước Châu Phi từ giữa những năm 70 đến giữa những năm 90 của thế kỉ XX?
Người da đen ở CH Nam Phi bị đối xử phân biệt
Xử tử các tội phạm da đen
Người phụ nữ da màu đang ngồi trong một toa xe có đề dòng chữ “Chỉ dành riêng cho người da trắng” để thể hiện sự phản đối chủ nghĩa Apartheid
Hồ nước có tấm biển đề “Chỉ dành cho trẻ em da trắng”. Ảnh chụp năm 1956.
Bài 3 QUÁ TRÌNH PHÁT TRIỂN CỦA PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC VÀ
SỰ TAN RÃ CỦA HỆ THỐNG THUỘC ĐỊA
III. Giai đoạn từ giữa những năm 70 đến giữa những năm 90 của thế kỉ XX
- Cuộc đấu tranh đã giành được thắng lợi ở Rô-đê-di-a năm1980 (nay là Cộng hoà Dim-ba-bu-ê), ở Tây Nam Phi năm 1990 (nay là Cộng hoà Na-mi-bi-a), đặc biệt ở Cộng hoà Nam Phi – sào huyệt lớn nhất và cuối cùng của chế độ A-pac-thai.
Như vậy, hệ thống thuộc địa của chủ nghĩa đế quốc đã bị sụp đổ hoàn toàn.
Nhiệm vụ của các nước Á, Phi, Mĩ La-tinh: củng cố nền độc lập dân tộc, xây dựng và phát triển đất nước nhằm khắc phục tình trạng đói nghèo, lạc hậu đã kéo dài từ bao đời nay.
 


Lược đồ châu Phi
Namibia
1990
Dim-ba- bu- ê
1980
NAM PHI
1993
Phong trào đấu tranh giành độc lập của 3 nước ở miền Nam châu Phi diễn ra và kết quả như thế nào?
Sau nhiều năm đấu tranh ngoan cường và bền bỉ, cuối cùng chính quyền thực dân da trắng đã phải tuyên bố xoá bỏ chế độ phân biệt chủng tộc. Sau khi giành thắng lợi trong các cuộc bầu cử, chính quyền của người da đen được thành lập Rô-đê-di-a 1980 (nay gọi là Dim-ba-bu-ê), Tây Nam Phi năm 1990 ( nay gọi là Na-mi-bi-a).
Bài 3 QUÁ TRÌNH PHÁT TRIỂN CỦA PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC VÀ SỰ TAN RÃ CỦA HỆ THỐNG THUỘC ĐỊA
III. Giai đoạn từ giữa những năm 70 đến giữa những năm 90 của thế kỉ XX
- Sau nhiều năm đấu tranh ngoan cường của người da đen, chế độ phân biệt chủng tộc (A-pac-thai) bị xóa bỏ. Người da đen được quyền bầu cử và các quyền tự do dân chủ khác.
- Sau khi giành được thắng lợi, chính quyền của người da đen được thành lập ở:
+ Rô-đê-di-a (nay là Cộng hòa Dim-ba-bu-ê): 1980
+ Tây Nam Phi (nay là Cộng hòa Nam–mi-bi-a): 1990
+ Cộng hòa Nam Phi: 1993
- Năm 1994, Nen-xơn Man-đê-la được bầu làm Tổng thống nước Cộng hòa Nam Phi.
Nen – Xơn Man – đê - la
Nạn đói ở châu Phi
Nạn đói ở châu Phi
Nạn đói ở châu Phi
Hạn hán
QUÁ TRÌNH PHÁT TRIỂN CỦA PTGPDT Ở Á-PHI VÀ MĨ LA TINH
TỪ NĂM 1945 ĐẾN GIỮA NHỮNG NĂM 60
TỪ GIỮA NĂM 60 ĐẾN GIỮA NHỮNG NĂM 70
TỪ GIỮA NĂM 70 ĐẾN GIỮA NHỮNG NĂM 90
CHÂU Á
CHÂU PHI
MĨ LATINH
In-đô-nê-xi-a,Lào,Việt Nam, Ấ Độ..
Ai Cập, An-giê-ri, …..
Cu Ba
CHÂU PHI
CHÂU PHI
Ăng-gô-la
Mô-dăm-bích
Ghi-nê Bit-xao
Dim-ba-bu-ê
Nam-mi-bi-a
Cộng hòa Nam Phi
Câu 1. Sự kiện lịch sử nào đã tạo điều kiện cho các nước Đông Nam Á nổi dậy khởi nghĩa vũ trang giành chính quyền?
A. Phát xít Nhật đầu hàng quân Đồng minh.
B. Mỹ ném bom nguyên tử xuống Nhật Bản.
C. Hồng quân Liên Xô tấn công phát xít Đức.
D. Quân Đồng minh phân chia phạm vi chiếm đóng các thuộc địa.
Câu 2. Hình thức tồn tại cuối cùng của chủ nghĩa đế quốc, thực dân là
A. chế độ công xã nguyên thủy B. chế độ phân biệt chủng tộc
C. chế độ tư bản chủ nghĩa C. chế độ phong kiến
Câu 3. Năm 1960 được gọi là:
A. Năm “bão táp” B. Năm “châu Phi”
C. Năm “độc lập” D. Năm “chiến thắng”
Câu 4. Sự phát triển của phong trào giải phóng dân tộc đã góp phần to lớn
A. làm sụp đổ hoàn toàn hệ thống thuộc địa của chủ nghĩa đế quốc thực dân
B. làm sụp đổ hoàn toàn bộ máy nhà nước của chủ nghĩa đế quốc thực dân
C. giúp các nước thuộc địa phát triển nhanh chóng
D. giúp các nước thuộc địa thoát khỏi đói nghèo, lạc hậu
Câu 5. Nội dung của PTGP dân tộc trong giai đoạn thứ nhất sau Chiến tranh thế giới thứ hai là
A. lật đổ ách thống trị của đế quốc, thực dân, giành độc lập
B. lật đổ chế độ độc tài phản động ở các quốc gia châu Á
C. tiêu diệt tàn dư của chế độ phong kiến
D. tiêu diệt tàn dư của chủ nghĩa tư bản
Câu 6. Sự tan rã các thuộc địa của thực dân nào được xem là thắng lợi quan trọng của phong trào giải phóng dân tộc ở châu Phi?
A. Tây Ban Nha B. Hà Lan
C. Bồ Đào Nha D. Nam Phi
Bài tập
Nhận xét nào dưới đây không đúng về quá trình phát triển của phong trào giải phóng dân tộc từ sau Chiến tranh thế giới thứ hai đến giữa những năm 90 của thế kỉ XX:
Phong trào phát triển đồng đều ở cả ba châu lục, nhƯưng mạnh mẽ nhất là ở châu Phi.
B. Phong trào khởi đầu ở Dông Nam á, rồi lan sang Nam á, Bắc Phi và Mĩ La tinh.
C. Phong trào làm tan rã từng mảng và đi tới sụp đổ hoàn toàn hệ thống thuộc địa của chủ nghĩa đế quốc.
D. Các nước thuộc địa giành được độc lập dưới nhiều hinh thức và mức độ khác nhau.
Những ý nghĩa to lớn của phong trào giải phóng dân tộc từ sau Chiến tranh thế giới thứ hai?
+ Làm tan rã từng phần và đi đến sụp đổ hoàn toàn hệ thống thuộc địa của chủ nghĩa đế quốc thực dân
+ Dẫn tới sự ra đời của hơn 100 quốc gia độc lập lớn nhỏ
+ Các quốc gia độc lập bước vào kỉ nguyên củng cố độc lập, xây dựng và phát triển đất nước
+ Giải phóng người da đen, người da màu khỏi chế độ phân biệt chủng tộc