Daïy
toát

Hoïc
toát
LỚP 6

Chương II. BẢO QUẢN VÀ CHẾ BIẾN
THỰC PHẨM
Bài 4. THỰC PHẨM VÀ DINH DƯỠNG

- Theo em, làm thế nào
để có được cơ thể cân
đối, khoẻ mạnh?

Để cơ thể cân đối khoẻ mạnh, chúng ta
cần ăn uống đầy đủ chất dinh dưỡng, tập
luyện thể dục đều đặn, ngủ đúng giờ.

NỘI DUNG BÀI HỌC
I. Một số nhóm thực phẩm chính
II. Ăn uống khoa học

BÀI 4. THỰC PHẨM VÀ DINH DƯỠNG
I. Một số nhóm thực phẩm chính:

Kể tên một số loại thực phẩm mà em biết?
Hãy thử phân loại các thực phẩm đó thành
các nhóm thực phẩm và đặt tên cho từng
nhóm?

Giàu chất đạm

Giàu chất béo

Giàu chất tinh bột, chất đường, chất xơ; vitamin, chất khoáng

- Thực phẩm có vai trò như thế nào đối với
cơ thể?
Thực phẩm rất đa dạng và phong phú chúng là
nguồn cung cấp các chất dinh dưỡng cần thiết cho
cơ thể con người, giúp con người phát triển cân
đối và khỏe mạnh.

BÀI 4. THỰC PHẨM VÀ DINH DƯỠNG
I. Một số nhóm thực phẩm chính:

1. Nhóm thực phẩm giàu chất tinh bột, chất đường và chất xơ:

Kể tên các thực phẩm giàu
chất tinh bột, chất đường và
chất xơ?
Bánh mì, khoai, cơm, sữa,
mật ong, bún, rau xanh, trái
cây chín…
Nêu vai trò của nhóm thực
phẩm giàu chất tinh bột, chất
đường, chất xơ?

BÀI 4. THỰC PHẨM VÀ DINH DƯỠNG
I. Một số nhóm thực phẩm chính:

1. Nhóm thực phẩm giàu chất tinh bột, chất đường và chất xơ:

- Chất tinh bột, chất đường là nguồn cung cấp năng lượng
chủ yếu cho mọi hoạt động của cơ thể. Chất xơ hỗ trợ cho
hệ tiêu hóa.
- Nguồn cung cấp: ngũ cốc, bánh mì, khoai, sữa, mật ong,
trái cây chín, rau xanh…

 Ngũ cốc nào tên gọi chung của 5 loại hạt dùng để
ăn( kê, đậu, ngô, lúa nếp, lúa tẻ). Ngày nay, ngũ cốc
là tên gọi chung của các loại cây có hạt dùng làm
lương thực.

BÀI 4. THỰC PHẨM VÀ DINH DƯỠNG
I. Một số nhóm thực phẩm chính:

1. Nhóm thực phẩm giàu chất tinh bột, chất đường và chất xơ:

- Chất tinh bột, chất đường là nguồn cung cấp năng lượng
chủ yếu cho mọi hoạt động của cơ thể. Chất xơ hỗ trợ cho
hệ tiêu hóa.
- Nguồn cung cấp: ngũ cốc, bánh mì, khoai, sữa, mật ong,
trái cây chín, rau xanh…
2. Nhóm thực phẩm giàu chất đạm:

Kể tên các thực phẩm giàu
chất đạm?
Thịt nạc, tôm, trứng, cá, sữa, các
loại đậu, 1 số hạt như hạt điều,
hạt lạc,....
Nêu vai trò của nhóm thực phẩm
giàu chất đạm?

BÀI 4. THỰC PHẨM VÀ DINH DƯỠNG
I. Một số nhóm thực phẩm chính:

1. Nhóm thực phẩm giàu chất tinh bột, chất đường và chất xơ:
2. Nhóm thực phẩm giàu chất đạm:

- Chất đạm là thành phần dinh dưỡng để cấu trúc cơ thể
và giúp cơ thể phát triển.
- Nguồn cung cấp: thịt nạc, bò, gà, vịt, cá, tôm, trứng,
sữa, các loại đậu, hạt điều,…

3. Nhóm thực phẩm giàu chất béo:

Kể tên các thực phẩm giàu
chất béo?
Dầu thực vật, bơ, mỡ động
vật….
Nêu vai trò của nhóm thực
phẩm giàu chất béo?

BÀI 4. THỰC PHẨM VÀ DINH DƯỠNG
I. Một số nhóm thực phẩm chính:

1. Nhóm thực phẩm giàu chất tinh bột, chất đường và chất xơ:
2. Nhóm thực phẩm giàu chất đạm:
3. Nhóm thực phẩm giàu chất béo:

- Chất béo cung cấp năng lượng cho cơ thể, tích trữ dưới
da ở dạng lớp mỡ để bảo vệ cơ thể và chuyển hóa một số
loại vitamin.
- Nguồn cung cấp: mỡ động vật, dầu thực vật, bơ,…

Sắp xếp các thực phẩm trong hình 4.2 vào các nhóm sau: Nhóm
thực phẩm giàu chất tinh bột, chất đường và chất xơ; nhóm thực
phẩm giàu chất đạm, nhóm thực phẩm giàu chất béo?

Nhóm thực phẩm giàu chất đạm: a (tôm), b (thịt bò)
Nhóm thực phẩm giàu chất tinh bột, chất đường và chất
xơ: c (mật ong), d (ngô), g (rau bắp cải), h (gạo tẻ)
Nhóm thực phẩm giàu chất béo: e (bơ), I (mỡ lợn)

BÀI 4. THỰC PHẨM VÀ DINH DƯỠNG
I. Một số nhóm thực phẩm chính:

1. Nhóm thực phẩm giàu chất tinh bột, chất đường và chất xơ:
2. Nhóm thực phẩm giàu chất đạm:
3. Nhóm thực phẩm giàu chất béo:

- Chất béo cung cấp năng lượng cho cơ thể, tích trữ dưới
da ở dạng lớp mỡ để bảo vệ cơ thể và chuyển hóa một số
loại vitamin.
- Nguồn cung cấp: mỡ động vật, dầu thực vật, bơ,…
4. Nhóm thực phẩm giàu vitamin:

Kể tên các thực phẩm giàu
vitamin?
Hầu hết đều có trong thực phẩm
Nêu vai trò của nhóm thực
phẩm giàu vitamin?

Bảng 4.1. Một số thực phẩm chính giàu vitamin

BÀI 4. THỰC PHẨM VÀ DINH DƯỠNG
I. Một số nhóm thực phẩm chính:

1. Nhóm thực phẩm giàu chất tinh bột, chất đường và chất xơ:
2. Nhóm thực phẩm giàu chất đạm:
3. Nhóm thực phẩm giàu chất béo:
4. Nhóm thực phẩm giàu vitamin:

- Vitamin có vai trò tăng cường hệ miễn dịch, tham gia
vào quá trình chuyển hoá các chất giúp cơ thể khoẻ
mạnh.
- Nguồn cung cấp: các vitamin đều có trong thực phẩm.
5. Nhóm thực phẩm giàu chất khoáng:

Kể tên các thực phẩm giàu chất
khoáng?
Hầu hết đều có trong thực phẩm
Nêu vai trò của nhóm thực phẩm
giàu chất khoáng?

Bảng 4.2. Một số thực phẩm chính giàu chất khoáng
Loại chất
khoáng
Sắt

Nguồn thực phẩm cung
cấp
- Thịt cá gan trứng
- Các loại đậu

Calcium

- Sữa trứng hải sản 
rau xanh

Giúp cho xương và răng chắc
khỏe

Iodine

- Các loại hải sản, rong
biển
- Muối ăn có bổ sung
iodine

Tham gia vào quá trình
cấu tạo hoocmon tuyến giáp,
phòng tránh bệnh bướu cổ

Vai trò chủ yếu
Tham gia vào quá trình cấu
tạo và là thành phần của
hồng cầu trong máu

BÀI 4. THỰC PHẨM VÀ DINH DƯỠNG
I. Một số nhóm thực phẩm chính:

1. Nhóm thực phẩm giàu chất tinh bột, chất đường và chất xơ:
2. Nhóm thực phẩm giàu chất đạm:
3. Nhóm thực phẩm giàu chất béo:
4. Nhóm thực phẩm giàu vitamin:
5. Nhóm thực phẩm giàu chất khoáng:

- Chất khoáng giúp cho sự phát triển của xương, hoạt
động của cơ bắp, cấu tạo hồng cầu….
- Nguồn cung cấp: chất khoáng đều có trong thực phẩm.
II. Ăn uống khoa học:

BÀI 4. THỰC PHẨM VÀ DINH DƯỠNG
I. Một số nhóm thực phẩm chính:

1. Nhóm thực phẩm giàu chất tinh bột, chất đường và chất xơ:
2. Nhóm thực phẩm giàu chất đạm:
3. Nhóm thực phẩm giàu chất béo:
4. Nhóm thực phẩm giàu vitamin:
5. Nhóm thực phẩm giàu chất khoáng:

II. Ăn uống khoa học:
1. Bữa ăn hợp lí:

Thế nào là bữa ăn hợp lí?
Bữa ăn hợp lý là bữa ăn có
sự kết hợp đa dạng các loại
thực phẩm cần thiết theo tỉ
lệ thích hợp để cung cấp
vừa đủ cho nhu cầu của cơ
thể năng lượng và chất
dinh dưỡng.

BÀI 4. THỰC PHẨM VÀ DINH DƯỠNG
I. Một số nhóm thực phẩm chính:
II. Ăn uống khoa học:
1. Bữa ăn hợp lí:

Bữa ăn hợp lý là bữa ăn có sự kết hợp đa dạng các loại thực
phẩm cần thiết theo tỉ lệ thích hợp để cung cấp vừa đủ cho
nhu cầu của cơ thể năng lượng và chất dinh dưỡng.

Luyện tập
Trong ba bữa sau bữa ăn nào đảm bảo tiêu chí của bữa ăn
hợp lý nhất? Vì sao?

Bữa ăn số 3 (hợp lí): Kết hợp hài hòa và đa dạng các nhóm thực
phẩm gồm chất xơ (rau xanh), chất đạm, tinh bột, vitamin và chất
khoáng giúp cơ thể nhận đủ năng lượng và dưỡng chất một cách cân
đối.

BÀI 4. THỰC PHẨM VÀ DINH DƯỠNG
I. Một số nhóm thực phẩm chính:
II. Ăn uống khoa học:
1. Bữa ăn hợp lí:

Bữa ăn hợp lý là bữa ăn có sự kết hợp đa dạng các loại thực
phẩm cần thiết theo tỉ lệ thích hợp để cung cấp vừa đủ cho
nhu cầu của cơ thể năng lượng và chất dinh dưỡng.
2. Thói quen ăn uống khoa học:

Cho biết thói quen ăn uống khoa học là như thế nào?
Ăn đúng bữa, ăn đúng cách, đảm bảo an toàn vệ
sinh thực phẩm, uống đủ nước.

BÀI 4. THỰC PHẨM VÀ DINH DƯỠNG
I. Một số nhóm thực phẩm chính:
II. Ăn uống khoa học:
1. Bữa ăn hợp lí:

Bữa ăn hợp lý là bữa ăn có sự kết hợp đa dạng các loại thực
phẩm cần thiết theo tỉ lệ thích hợp để cung cấp vừa đủ cho
nhu cầu của cơ thể năng lượng và chất dinh dưỡng.
2. Thói quen ăn uống khoa học:

Ăn đúng bữa, ăn đúng cách, đảm bảo an toàn vệ sinh thực
phẩm, uống đủ nước.

Khám phá
Theo em việc xem chương trình truyền hình trong bữa ăn
sẽ có tác hại gì?
Việc xem chương trình truyền
hình trong bữa ăn gây ra nhiều
tác hại cho sức khỏe và tâm lý
như: giảm tập trung nhai nuốt
(hóc xương…), rối loạn tiêu hóa
(đau dạ dày…) và phá vỡ không
khí gia đình…

Kết nối nghề nghiệp
Chuyên gia dinh dưỡng là người
nghiên cứu về dinh dưỡng và thực
phẩm, đồng thời tư vấn cho mọi người
về lối sống lành mạnh trong ăn uống,
giúp cơ thể khoẻ mạnh và phát triển
toàn diện. Chuyên gia dinh dưỡng
thường làm việc tại các bệnh viện,
phòng khám y tế cộng đồng, trung tâm
chăm sóc sức khoẻ.thiết kế

LUYỆN TẬP
Câu 1. Hãy kể tên các loại thực phẩm cung cấp chất đạm
có nguồn gốc từ động vật và có nguồn gốc từ thực vật?

- Thực phẩm cung cấp chất đạm có nguồn gốc từ
động vật là: thịt, cá, trứng, sữa, ...
- Từ thực vật như các loại đậu, hạt điều,….

LUYỆN TẬP
Câu 2. Hãy kể tên các loại thực phẩm cung cấp chất béo
có nguồn gốc từ động vật và có nguồn gốc từ thực vật?

Thực phẩm cung cấp chất béo có nguồn gốc từ
động vật như: mỡ động vật.
Thực phẩm cung cấp chất béo có nguồn gốc từ
thực vật như: dầu thực vật, bơ.

LUYỆN TẬP
Câu 3. Trong miếng thịt lợn
ba chỉ, em có thể tìm thấy các
nhóm chất nào?
Câu 4. Hãy lí giải tại sao
chúng ta cần ăn đa dạng các
loại thực phẩm mà không chỉ
ăn một loại?

Nhóm chất đạm,
chất béo.
Cần phải ăn đa dạng các
loại thực phẩm để có đầy
đủ các chất dinh dưỡng;
cơ thể khỏe mạnh, phát
triển cân đối.

VẬN DỤNG
1. Quan sát và kể tên các thực phẩm gia đình em hay sử
dụng trong một tuần. Em có nhận xét gì về việc sử dụng
thực phẩm của gia đình mình?
2. Đề xuất một số việc làm để hình thành thói quen ăn
uống khoa học cho gia đình của mình?

1. Gia đình em thường sử dụng các loại thực phẩm trong
một tuần gồm: gạo tẻ, bún, thịt lợn, thịt gà, thịt bò, cá, mực,
rau xanh, trái cây và sữa tươi,…
Nhận xét: Thực phẩm được sử dụng khá đa dạng, phong
phú, bao gồm đầy đủ các nhóm chất thiết yếu như chất bột
đường, chất đạm, chất béo, vitamin và khoáng chất. Các
bữa ăn đầy đủ dinh dưỡng, được kết hợp hài hòa giữa món
mặn, món canh và rau củ, giúp cung cấp đủ năng lượng và
đảm bảo sức khỏe cho các thành viên trong gia đình.

2. Đề xuất một số việc làm để hình thành thói quen ăn uống
khoa học:
- Ăn đúng bữa và không bỏ bữa: Duy trì đầy đủ 3 bữa chính
trong ngày (sáng, trưa, tối), đặc biệt là không bỏ bữa sáng
để cung cấp năng lượng và sự tập trung cho gia đình.
- Lựa chọn và chế biến thực phẩm sạch, an toàn;
- Uống đủ nước mỗi ngày;
- Tạo không khí ăn uống lành mạnh.

HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
- Học bài.
- Xem và chuẩn bị Bài 5. Phương
pháp bảo quản và chế biến thực phẩm.