TRƯỜNG THCS MINH KHAI

Môn: Sinh học 8
GV

: Nguyễn Thị Hà

1

ĐỐ VUI

Ngọn lửa

ĐỐ VUI
Còn đập nhịp sống tràn trề
Không đập dù chỉ 1 giây không
còn

ĐỐ VUI
Tháng năm vẫn đập giúp đời
Nếu tôi ngừng lại thì người chết ngay
ĐÂY LÀ QUẢ GÌ?

Tiết 17-Bài 17: TIM VÀ MẠCH MÁU
I. Cấu tạo của tim
1. Vị trí, hình dạng, cấu tạo ngoài
2. Cấu tạo trong
II. Cấu tạo mạch máu
III. Chu kì co dãn của tim

Tiết 17-Bài 17: TIM VÀ MẠCH MÁU
I. Cấu tạo của tim
1. Vị trí, hình dạng

Vị trí, hình dạng
của tim ?

Cấu tạo ngoài

Tiết 17-Bài 17: TIM VÀ MẠCH MÁU
I. Cấu tạo của tim
1. Vị trí, hình dạng, cấu tạo ngoài
Tĩnh mạch chủ trên
2

Quan sát xung
quanh tim em thấy
gì ?

Tĩnh mạch 3
chủ dưới

Cung ĐM chủ
1
4 ĐM phổi
Tĩnh mạch phổi
5

Tiết 17-Bài 17: TIM VÀ MẠCH MÁU
I. Cấu tạo của tim
1. Vị trí, hình dạng, cấu tạo ngoài
Động mạch
vành phải 1

Tĩnh mạch 3
vành phải

2 Động mạch
vành trái
4 Tĩnh mạch
vành trái

Tiết 17-Bài 17: TIM VÀ MẠCH MÁU
I. Cấu tạo của tim
1. Vị trí, hình dạng, cấu tạo ngoài
- Vị trí: Tim nằm trong lồng ngực, giữa 2 lá phổi, hơi lệch
sang bên trái.
- Hình dạng: Tim hình chóp, đỉnh quay xuống dưới, đáy
hướng lên trên.
- Cấu tạo ngoài:
+ Màng tim: Bao bọc phía ngoài.
+ Xung quanh tim có các mạch máu.

Tiết 17-Bài 17: TIM VÀ MẠCH MÁU
I. Cấu tạo của tim
2. Cấu tạo trong

Tâm nhĩ phải 1

2 Tâm nhĩ trái

Tâm thất phải 3

4 Tâm thất trái

Sơ đồ cấu tạo trong của tim

Tiết 17-Bài 17: TIM VÀ MẠCH MÁU
I. Cấu tạo của tim
1. Vị trí, hình dạng, cấu tạo ngoài
2. Cấu tạo trong
- Tim được cấu tạo bởi mô cơ tim và mô liên kết
Tâm nhĩ phải
Tâm nhĩ trái
- Tim có 4 ngăn
Tâm thất phải
Tâm thất trái
- Có các van tim: Van nhĩ – thất và van động mạch giúp
máu lưu thông theo 1 chiều.

Hệ thống van 1 chiều được sử dụng trong cấp nước sinh hoạt

Tiết 17-Bài 17: TIM VÀ MẠCH MÁU
II. Cấu tạo mạch máu

Có bao nhiêu loại mạch máu ? Đó là những loại nào ?

Tiết 17-Bài 17: TIM VÀ MẠCH MÁU

II. Cấu tạo mạch máu
Quan sát hình 17-2, hãy hoàn thành bảng sau :
(Hoạt động nhóm)
Nội dung
1. Cấu tạo
- Thành mạch
- Lòng trong
2. Chức năng

Động mạch Tĩnh mạch Mao mạch

Nội dung
1. Cấu tạo
Thành mạch

Lòng mạch

Động mạch

Tĩnh mạch

- 3 lớp: Biểu bì, - 3 lớp: Biểu bì,
cơ trơn, mô liên cơ trơn, mô liên
kết -> Dày hơn kết -> mỏng
hơn
- Hẹp

Dẫn máu từ tim
đến các cơ quan
2. Chức năng
với vận tốc và áp
lực lớn

- Rộng

Mao mạch
- 1 lớp biểu bì ->
mỏng nhất
- Hẹp nhất

Dẫn máu từ khắp
các tế bào cơ thể Trao đổi chất
về tim, vận tốc và với tế bào.
áp lực nhỏ.

? Thử tìm cách xác định động mạch và
tĩnh mạch trên cổ tay mình và nêu ra
những dấu hiệu nhận biết chúng?

Tiết 17-Bài 17: TIM VÀ MẠCH MÁU
III. Chu kì co dãn của tim

Tiết 17-Bài 17: TIM VÀ MẠCH MÁU
III. Chu kì co dãn của tim
- Mỗi chu kì co dãn tim gồm 3 pha, kéo dài 0,8 giây.
Trong 1 chu kỳ co dãn của
tim:
- Tâm nhĩ làm việc ......
0,1 giây,
nghỉ 0,7
..... giây.
- Tâm thất làm việc .......
0,3 giây,
nghỉ 0,5
..... giây.

0,4 giây.
- Tim nghỉ hoàn toàn .......
- ?Em thử tính xem 1 phút
có
75........ chu kì co dãn tim (nhịp
tim).

Tiết 17-Bài 17: TIM VÀ MẠCH MÁU
III. Chu kì co dãn của tim
- Tim co dãn theo chu kì.
- Mỗi chu kì co dãn gồm 3 pha: pha nhĩ co, pha thất co,
pha dãn chung.
- Sự phối hợp của các thành phần cấu tạo của tim qua 3
pha làm cho máu được bơm một chiều từ tâm nhĩ xuống
tâm thất và từ tâm thất vào động mạch.

? Em có biết thế nào là 1 nhịp đập và
thế nào là nhịp tim.

EM CÓ BIẾT?
*Trong một phút, trái tim của người trưởng thành, khỏe mạnh,

đập khoảng 70 - 75 lần, mỗi lần đẩy ra 150ml máu.
**Trung bình một ngày tim đập 100.800 lần và bơm hơn
15.000 lít máu vào 96.000 cây số mạch máu.
***Trong suốt đời người, tim lần lượt đập cả gần ba tỷ nhịp,
bơm ra cả triệu thùng máu.
Tim làm việc liên tục ngày đêm, không mệt mỏi, mặc dù tim
chỉ to bằng nắm tay em bé và nặng trên 300 gram.
VÌ SAO TIM LÀM VIỆC SUỐT ĐỜI KHÔNG MỆT MỎI???

Tĩnh mạch chủ trên
7

1 Cung Động mạch chủ
2 Động mạch phổi

Tâm nhĩ phải
8

3 Tĩnh mạch phổi

Động mạch
vành phải 9

5

Tâm thất phải
10
11
Tĩnh mạch chủ dưới

4 Tâm nhĩ trái
Động mạch
vành trái

6 Tâm thất trái

Chọn câu trả lời đúng nhất
Câu 1: Ngăn tim có thành cơ dày nhất là:
A. Tâm nhĩ phải
C. Tâm thất phải

B. Tâm thất trái
D. Tâm nhĩ trái

Câu 2: Tim có những loại van nào ?
A. Van nhĩ – thất

B. Van động mạch

C. Van tĩnh mạch

D. Cả A và B

Câu 3: Một chu kì co dãn của tim kéo dài bao lâu?
A. 0,4 giây B. 0,6 giây
C. 0,8 giây D. 8 giây

Chọn câu trả lời đúng nhất
Câu 4: Vì sao tim làm việc suốt đời không mệt ?
A. Vì thời gian làm việc của tim nhiều hơn thời gian nghỉ
ngơi.
B. Vì thời gian làm việc và thời gian nghỉ ngơi hợp lí.
C. Không câu trả lời nào đúng.

Vậy làm thế nào để tim mạch chúng ta khỏe mạnh hơn?

- Đọc mục “Em có biết”
- Trả lời các câu hỏi và bài tập trang 57 SGK.
- Soạn trước bài 18.

30