Kiểm tra bài cũ
Thế nào là quá trình sinh trưởng
và phát triển ở thực vật ?
►Sinh trưởng của thực
vật là quá trình tăng về
kích thước của cơ thể do
tăng số lượng và kích
thước của tế bào.

►Phát triển của thực vật là toàn
bộ những biến đổi bên trong diễn
ra theo chu trình sống dẫn đến
những thay đổi về chức năng
sinh lý và phát sinh hình thái của
cơ thể thực vật.

Sinh trưởng và
phát triển ở động vật
Giáo viên: Nguyễn Hương Giang

Khái niệm về sinh trưởng và
phát triển ở động vật.

Nội dung
Bài học

Phát triển không qua biến thái.
Phát triển qua biến thái.

Khái niệm về sinh trưởng và phát triển ở động vật.
Em hiểu thế nào là sinh trưởng ở động vật ?

Khái niệm về sinh trưởng ở động vật.
Em hiểu thế nào là sinh trưởng ở động vật ?

• Sinh trưởng của cơ thể động vật là quá trình gia tăng khối
lượng và kích thước của cơ thể do tăng số lượng và kích
thước tế bào.

Khái niệm về phát triển ở động vật.

Khái niệm về phát triển ở động vật.
Phôi

Con trưởng
thành

Phân hóa tế bào

Sinh trưởng

Phát sinh các hình thái cơ quan

Con non

Khái niệm về phát triển ở động vật.

• Quá trình phát triển ở động vật trải qua 3 giai đoạn : phân
hóa tế bào, phát sinh hình thái cơ quan,sinh trưởng.

Từ tranh hình hãy so sánh về sự thay đổi hình thái trong quá trình
sinh trưởng và phát triển giữa con người, bướm với châu chấu có
gì khác biệt nhau?

Biến thái là sự thay đổi đột ngột về hình thái ,cấu
tạo sinh lí của động vật sau khi sinh ra hoặc nở
từ trứng.

Phát triển không qua biến thái
Phát triển qua biến thái:
+ Phát triển qua biến thái hoàn toàn
+ Phát triển qua biến thái không hoàn toàn

Các hình thức phát triển ở động vật.
I

Phát triển không qua biến thái

► PT không qua biến thái là kiểu
phát triển mà con non có các đặc
điểm, hình thái , cấu tạo và sinh
lí tương tự như người trưởng
thành.
►Quá trình phát triển của con
người có thể chia làm 2 giai đoạn:
Giao đoạn phôi thai và giai đoạn
sau khi sinh ra.

Phát triển không qua biến thái
Tiêu chí

Phát triển không qua biến thái

Đại diện

Đa số ĐV có xương sống: cá, chim, bò sát, động vật có vú,
cong người,... và 1 số ĐV không xương sống

Đặc điểm

Con non có các đặc điểm, hình thái , cấu tạo và sinh lí tương
tự như cá thể trưởng thành.

Các giai đoạn

-Giai đoạn phôi thai:
Hợp tử -> Phôi -> Thai nhi
-Giai đoạn sau sinh :
Không có biến thái.

Trải qua lột
xác

Không trải qua lột xác.

II

Phát triển qua biến thái

Biến thái hoàn toàn

Biến thái không hoàn toàn

Phát triển qua biến thái
Phát triển qua biến thái hoàn toàn

Giai đoạn phôi

- Ấu trùng có hình dạng, cấu tạo và
sinh lí rất khác với con trưởng
thành, trải qua giai đoạn trung gian,
ấu trùng biến đổi thành con trưởng
thành.
- Quá trình phát triển bướm chia
thành 2 giai đoạn : Giai đoạn phôi và
giai đoạn hậu phôi.
Giai đoạn hậu phôi

Phát triển qua biến thái hoàn toàn
Tiêu chí

Phát triển qua biến thái hoàn toàn

Đại diện
Đặc điểm

Đa số các loài côn trùng (bướm, ruồi, ong,...) và lưỡng cư.
Ấu trùng có hình dạng, cấu tạo và sinh lí rất khác với con
trưởng thành, phải trải qua giai đoạn trung gian để biến đổi
thành con trưởng thành.

Các giai đoạn

-Giai đoạn phôi:
Hợp tử -> Phôi -> Sâu bướm
-Giai đoạn hậu phôi :
Xảy ra biến thái.
Sâu bướm lột xác nhiều lần -> nhộng->con trưởng thành.

Trải qua lột
xác

Trải qua lột xác.

Vận dụng :
Tại sao sâu bướm phá hoại cây cối, mùa màng rất ghê gớm, trong khi
đó bướm trưởng thành thường không gây hai cho cây trồng?

Phát triển qua biến thái
Phát triển qua biến thái không hoàn toàn

Ấu trùng có hình dạng, cấu tạo và
sinh lí, chưa hoàn thiện ( gần giống)
so với con trưởng thành, ấu trùng
phải trải qua nhiều lần lột xác để biến
đổi thành con trưởng thành.
Quá trình phát triển châu chấu chia
thành 2 giai đoạn : Giai đoạn phôi và
giai đoạn hậu phôi.
Giai đoạn hậu phôi

Giai đoạn phôi

Phát triển qua biến thái không hoàn toàn
Tiêu chí

Phát triển qua biến thái không hoàn toàn

Đại diện
Đặc điểm

Một số loài côn trùng như: châu chấu, cào cào,...
Ấu trùng có hình dạng, cấu tạo và sinh lí, chưa hoàn thiện
( gần giống) so với con trưởng thành, ấu trùng phải trải qua
nhiều lần lột xác để biến đổi thành con trưởng thành.

Các giai đoạn

-Giai đoạn phôi:
Hợp tử -> Phôi -> Ấu trùng
-Giai đoạn hậu phôi:
Xảy ra biến thái.
Ấu trùng lột xác nhiều lần -> con trưởng thành.

Trải qua lột
xác

Ấu trùng phải trải qua nhiều lần lột xác để biến đổi thành con
trưởng thành

Rắn lột xác có phải là biến thái không hoàn toàn không?
Vì sao?

Không phải. Vì không có sự biến đổi về hình thái , cấu tạo và sinh lí. Điều này khác với kiểu lột
xác ở côn trùng ( mỗi lần lột xác là mỗi lần tạo nên cơ quan mới cho cơ thể).
Rắn lột xác để thay thế lớp da cũ đã bị bào mòn vì không còn đủ sức căng để bọc cơ thể lớn
lên của nó.

Thank you for
listening
time ： ×××

subjects ： ×××

Các nhân tố bên trong ảnh hưởng đến sinh trưởng và
phát triển ở động vật.

Di truyền
Hoocmon

Giới tính

Quá trình sinh trưởng và phát triển ở động vật chịu ảnh hưởng
của những nhân tố bên trong nào?

Các nhân tố bên trong ảnh hưởng đến sinh trưởng và
phát triển ở động vật.
Di truyền

Mỗi loài có đặc điểm
sinh trưởng và phát
triển khác nhau về tuổi
thọ, tốc độ lớn, khối
lượng , kích thước. Đó
là do yếu tố di truyền
quy định.

Các nhân tố bên trong ảnh hưởng đến sinh trưởng và
phát triển ở động vật.
Giới tính

Cùng một loài, thường chủ
yếu là con cái ở giai đoạn
đầu sẽ có kích thước, khối
lượng, tốc độ phát triển
nhanh hơn, tuổi thọ sẽ lâu
hơn con đực nhưng ngừng
lớn sớm hơn so với con
đực.

Các nhân tố bên trong ảnh hưởng đến
sinh trưởng và phát triển ở động vật.
Hoocmon

Các hoocmon ảnh hưởng đến sinh trưởng và phát triển của
động vật có xương sống .
Hoocmon GH (hoocmon
sinh trưởng):
Hoocmon GH do tuyến nào tiết
ra, và chúng có tác dụng như thế
nào?

- Nơi sản xuất : Tuyến yên.
- Vai trò : Kích thích phân chia tế bào
và tăng kích thước của tế bào tăng
tổng hợp protein.
- Kích thích phát triển xương ( xương
dài ra và to lên).

Vậy khi tác động của GH đến sinh
trưởng sẽ gây những tác động nào đối
với cơ thể.

- Thừa GH giai đoạn thiếu niên
làm tăng quá trình phân chia tế
bào, tăng số lượng và kích thước
tế bào, xương dài ra -> cơ thể
phát triển thành người khổng lồ.
- Thiếu GH ở giai đoạn thiếu niên
làm giảm quá trình phân chia tế
bào, giảm số lượng và kích thước
tế bào, xương dài không sinh
trưởng -> cơ thể ngừng lớn.

Các hoocmon ảnh hưởng đến sinh trưởng và phát triển của
động vật có xương sống .
Hoocmon Tiroxin
Hoocmon Tiroxin do tuyến nào
tiết ra và có tác dụng như thế
nào?

-- Nơi sản xuất: Tuyến giáp
Tác dụng :
- kích thích chuyển hóa ở tế bào.
- Kích thích quá trình sinh trưởng và
phát triển của cơ thể.
-> Cơ thể sinh trưởng và phát triển
bình thường.

Đần độn, chậm lớn

Niêm thủng

Bướu cổ.

- Iot là thành phần cấu tạo của tirôxin. Nếu thiếu iot sẽ dẫn đến
thiều tirôxin.
=> Cơ thể sinh trưởng và phát triển không bình thường.
Tại sao thiếu iot lại gây nên những hiện
tượng trên?

Các hoocmon ảnh hưởng đến sinh trưởng và phát triển của
động vật có xương sống .
Hoocmon Tiroxin

Ở ếch nhái : Tiroxin
còn gây biến thái từ
nòng nọc thành ếch
Thiếu Tiroxin : nòng
nọc không biến thành
ếch được.

Các hoocmon ảnh hưởng đến sinh trưởng và phát triển của
động vật có xương sống .
Hoocmon ostrogen và testosteron

Ostrongen và testosteron do tuyến nào
tiết ra và chúng có vai trò gì?

Các hoocmon ảnh hưởng đến sinh trưởng và phát triển của
động vật có xương sống .
Hoocmon ostrogen và testosteron
*Hoocmon Ơstrogen:
- Nơi sản xuất: buồng trứng con cái.
Tác dụng :
- Kích thích sinh trưởng ở tuổi dậy thì
- Hình thành đặc điểm sinh dục phụ thứ cấp:
tiết sữa, nuôi con,...
*Hoocmon Testosteron:
- Nơi sản xuất: tinh hoàn con đực
Tác dụng :
- Kích thích sinh trưởng ở tuổi dậy thì
- Hình thành đặc điểm sinh dục phụ thứ cấp :
biết gáy ở gà, có bơm ở sư tử,...

Các hoocmon ảnh hưởng đến sinh trưởng và phát triển
của động vật không xương sống

Có mấy loại
hoocmon ảnh hưởng
đến sinh trưởng và
phát triển ơ động vật
không xương sống?
Đó là những loại nào?

Các hoocmon ảnh hưởng đến sinh trưởng và phát triển
của động vật không xương sống

Hai hoocmon chủ yếu ảnh hưởng đến sinh trưởng
và phát triển côn trùng:
Ecdixon: Gây lột xác sâu bướm, kích thích sâu
biến thành nhộng và bướm.
Juvenin : Phối hợp edixon gây lột xác sâu bướm,
ức chế quá trình biến đổi sâu thành nhộng và bướm.

Các nhân tố bên ngoài ảnh hưởng đến
sinh trưởng và phát triển ở động vật.

Thức ăn

Nhiệt độ

Ánh sáng

Thức ăn

Thức ăn là nhân tố ảnh hưởng mạnh nhất đến quá trình sinh trưởng
và phát triển của cả động vật và người.

Nhiệt độ

Mỗi loài động vật sinh trưởng và phát tiển tốt trong điều kiện nhiệt độ
môi trường thích hợp. Nhiệt độ quá cao hoặc quá thấp có thể làm
chậm quá trình sinh trưởng và phát triển của động vật, đặc biệt là
động vật biến nhiệt.

Ánh sáng ảnh hưởng đến quá trình sinh trưởng và phát triển của động
vật qua:
Ánh sáng

- Những ngày trời rét, động vật mất nhiều nhiệt. Vì vậy, chúng phơi
nắng để thu thêm nhiệt và giảm mất nhiệt
- Tia tử ngoại tác động lên da biến tiền vitamin D thành vitamin D.

Giải thích câu :
“ Ăn như tằm ăn
rỗi”

Ăn rỗi là ăn nhanh, ăn khỏe.Giai đoạn
tằm là giai đoạn có tốc độ sinh trưởng
mạnh, cần nhiều thức ăn, nếu thiếu thì
sẽ ảnh hưởng xấu đến sự phát triển
chung của cơ thể tằm.

Một số biện pháp điều khiển sinh trưởng
và phát triển ở động vật và người
Cải tạo giống

Cải thiện môi trường sống của động vật

Cải thiện chất lượng dân số

Luyện tập - Vận dụng

Câu 1: Tại sao sâu bướm phá hoại cây cối, mùa màng rất ghê gớm,
trong khi đó bướm trưởng thành thường không gây hai cho cây trồng?
• Sâu bướm ăn lá cây nhưng không có enzim tiêu hoá xenlulôzơ nên tiêu hoá
và hấp thụ hiệu quả thấp nên sâu phải ăn rất nhiều lá cây mới đáp ứng được
nhu cầu chất dinh dưỡng cho cơ thể.
• Bướm trưởng thành chỉ ăn mật hoa nên không phá hoại cây trồng mà còn
giúp cây trồng thụ phấn.

Câu 2: Tại sao vào những ngày mùa
đông cần cho gia súc non ăn nhiều
hơn để chúng có thể sinh trưởng và
phát triển bình thường?

Vì gia súc là động vật hằng nhiệt, mùa đông trời lạnh, thân nhiệt của gia súc cao
hơn nhiều so với nhiệt độ của môi trường nên cơ thể gia súc mất rất nhiều nhiệt
vào môi trường. Để bù lại lượng nhiệt đã mất và duy trì thân nhiệt ổn định, cơ
chế chống lạnh được tăng cường, quá trình chuyển hoá ở tế bào tăng lên, các
chất bị ôxi hoá nhiều hơn vì vậy gia súc non cần được ăn nhiều hơn hình thường
để bù lại các chất đã bị ôxi hoá. Bảo đảm chúng có thể sinh trưởng và phát triển
hình thường trong những ngày mùa đông lạnh giá.

Việc ấp trứng của hầu hết các loài chim
có tác dụng gì?

Việc ấp trứng của hầu hết các loài
chim có tác dụng duy trì nhiệt độ
thích hợp cho phôi phát triển.