Bài 16: SÓNG. Thủy triều. Dòng biển
2
I. Sóng biển
- Khái niệm: Sóng biển là hình thức dao động của nước biển theo chiều thẳng đứng.
3
I. SÓNG BIỂN
Nguyên nhân: Chủ yếu do gió
Sóng bạc đầu: Những giọt nước biển chuyển động lên cao khi rơi xuống va đập vào nhau, vỡ tung tóe tạo thành bọt trắng.
Sóng thần: Là sóng thường có chiều cao 20- 40m, truyền theo chiều ngang với tốc độ 400 - 800km/h
Nguyên nhân: do động đất, núi lửa phun ngầm dưới đáy biển, bão;
Tác hại: có sức tàn phá khủng khiếp.
4
Nguyên nhân gây ra sóng biển, sóng bạc đầu, sóng thần ?
Một số hậu quả do sóng thần gây ra
5
- Ngày 28/9/2018: thành phố Donggala và Palu, trên đảo Trung Sulawesi của Indonesia liên tục hứng chịu 2 trận động đất mạnh 6,1 độ (lúc 15 giờ) và 7,5 độ (lúc 18 giờ) làm rung chuyển cả khu vực. Toàn bộ vịnh đã bị tấn công bởi sóng thần với chiều cao 2,2-6m và vào sâu khoảng 500m tính từ bờ biển.
- Động đất ở Sanriku, Nhật Bản mạnh 8,4 độ xảy ra vào ngày 2/3/1933 tại bờ biển Sanriku. Tâm chấn cách phía đông của thành phố Kamaishi, tỉnh Iwate 290km về phía đông. Do nằm xa khu dân cư nên động đất không gây nhiều ảnh hưởng tới người dân. Tuy nhiên, sóng thần xảy ra sau đó gây ra cảnh tang thương. Tại tỉnh Iwate, những con sóng hung dữ cao tới 28,7m. 1.522 người đã thiệt mạng trong thảm họa này.
II. Thủy triều
1/ Khái niệm: Thủy triều là hiện tượng dao động thường xuyên, có chu kỳ của các khối nước trong các biển và đại dương.
6
Thủy triều là gì, nguyên nhân ?
2/ Nguyên nhân: Được hình thành chủ yếu do sức hút của Mặt Trăng và Mặt Trời
7
Dựa vào hình 16.1 (trang 59 - SGK) và hình 16.2 (trang 60 - SGK), hãy cho biết vào các ngày có dao động thủy triều lớn nhất, ở Trái Đất sẽ thấy Mặt Trăng như thế nào?
Không trăng hoặc trăng tròn
8
Dựa vào hình 16.3 (trang 60 SGK), cho biết vào các ngày có dao động thủy triều nhỏ nhất, ở Trái Đất sẽ thấy Mặt Trăng như thế nào?
Trăng khuyết
9
3/ Đặc điểm:
* Trong một tháng

- Khi Mặt Trăng, Trái Đất, Mặt Trời nằm thẳng hàng (lực hút kết hợp) → thủy triều lớn nhất
(triều cường, ngày 1 và 15: không trăng, trăng tròn).

- Khi Mặt Trăng, Trái Đất, Mặt Trời ở vị trí vuông góc (lực hút đối nghịch) → thủy triều kém nhất (triều kém, ngày 8 và 23: trăng khuyết).


* Trong một năm: thủy triều lớn nhất vào ngày xuân phân và thu phân.
III. Dòng biển
10

+ Dòng biển là gì, phân loại ?
  
- Khái niệm: Là hiện tượng chuyển động của lớp nước biển trên mặt tạo thành các dòng chảy trong các biển và đại dương.

- Phân loại: dòng nóng, lạnh
11
Dựa vào sách giáo khoa, hình 16.4 nêu:
+ Sự khác nhau giữa dòng biển nóng và dòng biển lạnh.
 + Sự phân bố các dòng biển nóng và dòng biển lạnh.
 + Tên một số dòng biển nóng, dòng biển lạnh trên thế giới mà em biết.
- Phân bố:
 + Dòng biển nóng: Thường phát sinh ở hai bên đường xích đạo chảy theo hướng tây, gặp LĐ chuyển hướng chảy về cực.
 + Dòng biển lạnh: Xuất phát từ vĩ tuyến 30 - 40° gần bờ đông các đại dương chảy về xích đạo.
 + Dòng biển nóng, lạnh hợp lại thành vòng hoàn lưu ở mỗi bán cầu; Ở vĩ độ thấp hướng chảy của các vòng hoàn lưu BBC cùng chiều kim đồng hồ, NBC ngược chiều.
 + Ở BBC có dòng biển lạnh xuất phát từ cực men theo bờ Tây các đại dương chảy về XĐ
 + Các dòng biển nóng, lạnh đối xứng nhau qua bờ đại dương.
 + Vùng có gió mùa, dòng biển đổi chiều theo mùa.
12
13
14
15
16
BÀI HỌC ĐẾN ĐÂY LÀ
KẾT THÚC
17