BÀI 16
SÓNG. THỦY TRIỀU. DÒNG BIỂN
I.SÓNG BIỂN
Hướng di chuyển
Khái niệm
Sóng biển là hình thức dao động của nước biển theo chiều thẳng đứng nhưng lại cho người ta cảm giác là nước biển từ ngoài khơi xô vào bờ.
2. Nguyên nhân
Chủ yếu là do gió
=> Gió càng mạnh thì sóng càng to
Nguyên nhân nào
gây ra sóng biển?
Những giọt nước biển chuyển động lên cao, khi rơi xuống va đập vào nhau, vỡ tung toé tạo thành bọt trắng, gọi là sóng bạc đầu.
SÓNG BẠC ĐẦU
“Sóng bắt đầu từ gió
Gió bắt đầu từ đâu
Em cũng không biết nữa
Khi nào ta yêu nhau”.
XUÂN QUỲNH
Súng
3. Sóng thần
* Là sóng có chiều cao khoảng từ 20 – 40 m, truyền theo chiều ngang với tốc độ có thể đạt tới 400 – 800 km/h. Khi vào bờ có sức phá hoại rất lớn.
3. Sóng thần
* Nguyên nhân
+ Động đất, núi lửa phun ngầm dưới đáy biển
+ Bão
* Là sóng có chiều cao khoảng từ 20 – 40 m, truyền theo chiều ngang với tốc độ có thể đạt tới 400 – 800 km/h. Khi vào bờ có sức phá hoại rất lớn.
Hậu quả của sóng thần
1. Khái niệm
Triều cường
Triều kém
Mực nước triều
II. THUỶ TRIỀU
Là hiện tượng dao động thường xuyên có chu kì của các khối nước trong các biển và đại dương.
Mặt trời
Trái Đất
2. Nguyên nhân

Do sức hút của Mặt Trăng, Mặt Trời.
Vị trí Mặt Trăng, Mặt Trời so với Trái Đất
“Thẳng hàng”
Vị trí Mặt Trăng, Mặt Trời so với Trái Đất
“Vuông góc”
1) Ngày
không trăng, 1 âm lịch
2) Ngày Trăng khuyết ngày, 7 hoặc 8 âm lịch
3) Ngày
Trăng tròn, rằm
4) Ngày
Trăng khuyết, 22 hoặc 23 âm lịch
3. Triều cường và triều kém
a) Triều cường
b) Triều kém
Khi Mặt Trăng, Mặt Trời, Trái Đất nằm thẳng hàng
=> thì dao động thủy triều lớn nhất
Khi Mặt Trăng, Mặt Trời, Trái Đất nằm vuông góc với nhau
=> thì dao động thủy triều nhỏ nhất
Ngày mựn 1 õm lịch
Mặt trời
Trái Đất
Mặt Trămg, Măt Trời, Trái Đất vuông góc
MT, MT, TĐ thẳng hàng
Thủy triều nhỏ nhất
Thủy triều lớn nhất
Ứng dụng của sóng biển và thuỷ triều
- Sản xuất muối
Điện sóng
Điện thuỷ triều
- Sản xuất điện
Năm 938,Ngô Quyền đánh thắng quân Nam Hán
trên sông Bạch Đằng nhờ lợi dụng chu kì lên
xuống của thủy triều.
Triều cường ở Thành phố Hồ Chí Minh
III. DÒNG BIỂN
1. Phân loại: + Dòng biển nóng.
+ Dòng biển lạnh.
Ghine
Dòng theo gió mùa
Gơnxtrim
Curoshio
Curoshio
400B
00
400N
CÁC DÒNG BIỂN NÓNG
Nam xích đạo
Brazil
Mozambique
Đông Úc
- Các dòng biển nóng xuất phát ở Xích đạo, chảy về hướng tây, gặp lục địa chuyển hướng về cực.
2. Đặc điểm
Dòng theo gió Tây
Peru
Tây Úc
00
Benghela
Dòng theo gió Tây
400N
400B
CÁC DÒNG BIỂN LẠNH
California
Canary
Labrado
Oiasivo
- Các dòng biển lạnh xuất phát từ vùng cực men theo bờ đông của các đại dương chảy về Xích đạo
Vùng gió mùa
- Các dòng biển nóng và dòng biển lạnh đối xứng nhau qua bờ các đại dương.
Củng cố
CT
CT
Quan sát bản đồ phân bố lượng mưa, em hãy cho biết:
Ở vùng Chí tuyến: + bờ nào của lục địa có khí hậu ẩm mưa nhiều?
+ bờ nào của lục địa có khí hậu khô? Tại sao?
Ở vùng ôn đới: + Bờ nào của lục địa có khí hậu lạnh, ít mưa?
+ Bờ nào của lục địa có khí hậu ấm áp, mưa nhiều? Tại sao?
* Vùng chí tuyến:
Bờ đông (lục địa): mưa nhiều.
Bờ tây (lục địa): khô hạn

*Vùng ôn đới:
Bờ đông (lục địa): lạnh khô
Bờ tây (lục địa): mưa nhiều.
Ôn
Đới.
23
Củng cố

Câu 1: Sóng biển là:
Một hình thức chuyển động của nước biển theo chiều thẳng đứng.
b. Một hình thức chuyển động của nước biển theo chiều ngang.
c. Một hình thức dao động của nước biển theo chiều thẳng đứng.
d. Một hình thức dao động của nước biển theo chiều ngang.
24
Củng cố

Câu 2: Dao động thủy triều lớn nhất khi?
a. Mặt Trăng, Mặt Trời và Trái Đất thẳng hàng
b. Mặt Trăng, Mặt Trời và Trái Đất nằm trên một mặt phẳng
c. Mặt Trăng, Mặt Trời và Trái Đất vuông góc
25
Củng cố

Câu 3: Dòng biển nóng thường phân bố và chuyển động như thế nào?
Xuất phát từ khoảng vĩ tuyến 300- 400, gần bờ đông của các đại dương rồi chảy về phía Xích Đạo
Phát sinh ở hai bên Xích Đạo, chảy về hướng đông gặp lục địa chuyển hướng chảy về phía cực.
c. Phát sinh ở hai bên Xích Đạo, chảy về hướng tây, gặp lục địa chuyển hướng chảy về phía cực.

26
Củng cố

Câu 4: Các dòng biển nóng và lạnh chảy đối xứng qua:
a. Xích đạo
b. Bờ các đại dương
c. Bờ các lục địa