Các em đang xem hiện tượng gì ?
Hiện tượng này xuất hiện khi nào ?
Chủ đề 7
SỰ PHÂN TÍCH
ÁNH SÁNG
SỰ PHÂN TÍCH ÁNH SÁNG
I. CẤU TẠO CỦA LĂNG KÍNH
Lăng kính là một khối chất trong suốt, đồng chất (thuỷ tinh, nhựa…), thường có dạng lăng trụ tam giác.
Các phần tử của lăng kính gồm: cạnh, đáy, hai mặt bên.
Một lăng kính đặc trưng bởi góc chiết quang A và chiết suất n.
- Chùm sáng hẹp đơn sắc chiếu đến mặt bên của lăng kính thì tia ló ra khỏi lăng kính bao giờ cũng lệch về đáy lăng kính so với tia tới.
- Góc hợp bởi tia ló và tia tới gọi là góc lệch D.
II. ĐƯỜNG TRUYỀN CỦA TIA SÁNG QUA LĂNG KÍNH
A
B
C
I
J
R
r1
r2
Góc lệch D
K
H
- Tại I: Tia khúc xạ lệch về đáy lăng kính.
- Tại J: Tia khúc xạ lệch về đáy lăng kính.
S
SỰ PHÂN TÍCH ÁNH SÁNG
III. THÍ NGHIỆM ĐƯỜNG TRUYỀN CỦA TIA SÁNG QUA LĂNG KÍNH CỦA NIU-TƠN (1672)
1. Thí nghiệm về tán sắc ánh sáng trắng
Hãy quan sát thí nghiệm và nhận xét về màu sắc của ánh sáng chiếu vào và ánh sáng ló ra khỏi lăng kính?
Vậy ánh sáng trắng khi đi qua lăng kính thì nó sẽ như thế nào?
SỰ PHÂN TÍCH ÁNH SÁNG
1. Thí nghiệm về tán sắc ánh sáng
Dải màu cầu vồng biến thiên liên tục từ đỏ đến tím gọi là quang phổ của ánh sáng trắng.
SỰ PHÂN TÍCH ÁNH SÁNG
III. THÍ NGHIỆM ĐƯỜNG TRUYỀN CỦA TIA SÁNG QUA LĂNG KÍNH CỦA NIU-TƠN (1672)
Ánh sáng trắng là hỗn hợp của nhiều ánh sáng đơn sắc có màu biến thiên liên tục từ đỏ đến tím như dải màu cầu vồng.
2. Thí nghiệm với ánh sang đơn sắc
SỰ PHÂN TÍCH ÁNH SÁNG
Ánh sáng đơn sắc là ánh sáng có một màu nhất định và không bị tán sắc khi truyền qua lăng kính.
III. THÍ NGHIỆM ĐƯỜNG TRUYỀN CỦA TIA SÁNG QUA LĂNG KÍNH CỦA NIU-TƠN (1672)
3. Giải thích hiện tượng tán sắc ánh sang trắng qua lăng kính
SỰ PHÂN TÍCH ÁNH SÁNG
Sự tán sắc ánh sáng là sự phân tách một chùm ánh sáng phức tạp thành các chùm sáng đơn sắc.
Vì vậy, các chùm sáng có màu khác nhau trong chùm ánh sáng trắng, sau khi khúc xạ qua lăng kính, bị lệch các góc khác nhau. Kết quả là, chùm ánh sáng trắng ló ra khỏi lăng kính, bị trải rộng ra thành nhiều chùm sáng màu. Hiện tượng đó được gọi là tán sắc ánh sáng. Vậy:
III. THÍ NGHIỆM ĐƯỜNG TRUYỀN CỦA TIA SÁNG QUA LĂNG KÍNH CỦA NIU-TƠN (1672)
SỰ PHÂN TÍCH ÁNH SÁNG
III. VẬN DỤNG
Câu 1: Lăng kính là một khối chất trong suốt
A. có dạng trụ tam giác. B. có dạng hình trụ tròn.
C. giới hạn bởi hai mặt cầu. D. hình lục lăng.
Hướng dẫn: Lăng kính là một khối chất trong suốt, đồng chất (thủy tinh, nhựa …), thường có dạng lăng trụ tam giác. Do đó A đúng.
SỰ PHÂN TÍCH ÁNH SÁNG
III. VẬN DỤNG
Câu 2: Tán sắc ánh sáng là hiện tượng
A. tia sáng đơn sắc bị đổi màu khi đi qua lăng kính.
B. chùm sáng phức tạp bị phân tách thành nhiều màu đơn sắc khi đi qua lăng kính.
C. chùm tia sáng trắng bị lệch về phía đáy lăng kính khi truyền qua lăng kính.
D. chùm sáng trắng bị phân tích thành 7 màu khi đi qua lăng kính.
Hướng dẫn: Tán sắc ánh sáng là sự phân tách một chùm ánh sáng phức tạp thành các chùm sáng đơn sắc. Do đó B đúng.
SỰ PHÂN TÍCH ÁNH SÁNG
III. VẬN DỤNG
Câu 3: Khi chiếu một chùm ánh sáng trắng song song, hẹp truyền qua một lăng kính thì bị phân tách thành các chùm đơn sắc khác nhau. Đây là hiện tượng
A. cực quang. B. tán sắc ánh sáng.
C. nhuộm màu ánh sáng. D. phản xạ ánh sáng.
Hướng dẫn: Ánh sáng trắng (ánh sáng phức tạp) là tổng hợp nhiều ánh sáng đơn sắc có màu biến thiên liên tục từ đỏ tới tím. Ánh sáng trắng khi chiếu qua lăng kính sẽ bị tán sắc. Do đó B đúng.
SỰ PHÂN TÍCH ÁNH SÁNG
III. VẬN DỤNG
Câu 4: Khi nói về ánh sáng trắng, phát biểu nào sau đây đúng?
A. Ánh sáng trắng là ánh sáng đơn sắc có màu trắng.
B. Ánh sáng trắng không bị lăng kính làm tán sắc.
C. Ánh sáng trắng là tập hợp của vô số ánh sáng đơn sắc có màu biến thiên liên tục từ đỏ đến tím.
D. Ánh sáng trắng là tập hợp gồm 7 ánh sáng đơn sắc khác nhau: đỏ, cam vàng, lục, lam, chàm, tím.
Hướng dẫn: Ánh sáng trắng (ánh sáng phức tạp) là tổng hợp nhiều ánh sáng đơn sắc có màu biến thiên liên tục từ đỏ tới tím. Do đó C đúng.
SỰ PHÂN TÍCH ÁNH SÁNG
III. VẬN DỤNG
Câu 5: Chùm ánh sáng đơn sắc sau khi qua lăng kính thủy tinh
A. không bị lệch và không đổi màu. B. chỉ đổi màu mà không bị lệch.
C. chỉ bị lệch mà không đổi màu. D. vừa bị lệch, vừa bị đổi màu.
Hướng dẫn: Ánh sáng đơn sắc không bị tán sắc khi truyền qua lăng kính, mà chỉ bị lệch về phía đáy của lăng kính. Do đó C đúng.
Whittier, California, Mỹ.
Washington D.C., Mỹ
Đức.
XIN CHÂN THÀNH CẢM ƠN!