SỰ SỐNG VÀ CÁI
CHẾT
Trịnh Xuân Thuận

GV: NGUYỄN THỊ HOÀI- TRƯỜNG THPT HOÀNG HOA THÁM

Hoạt động
khởi động

Hoạt động khởi động

Hoạt động khởi động

Video trên đề
cập tới nội dung
gì?

Bài học

Điền từ còn thiếu vào câu sai:
“…là một hệ hành tinh có Mặt
Trời ở trung tâm và các thiên
thể xung quanh”

Hệ Mặt trời

“Tết thầy” vào ngày
mùng mấy Tết?

Mùng 3

Trái banh/ bóng có
hình gì?
Hình cầu

Màu sắc tượng trưng
cho hòa bình?

Màu xanh

Hoạt động khởi động
Hình ảnh
sau gợi cho em
điều gì?

Hình thành
kiến thức

I
Khám phá tri
thức Ngữ văn

I. Khám phá tri thức Ngữ văn
Hs làm việc nhóm đôi để
hoàn thành PHT số 1

I. Khám
phá
tri
thức
Ngữ
văn
  Cột B

Cột A
1. Văn bản thông  
tin
 
2. Bản tin
 

a.Cung cấp thông tin
b, là một loại văn bản thông tin
c, ghi nhớ thông tin bằng các tiêu chí: Địa điểm thời gian, số liệu
xác thực có thể kiểm chứng được.

3. Văn bản nội  
quy, văn bản
hướng dẫn nơi  
công cộng.
 

d, có cấu trúc chặt chẽ mạch lạc ngôn ngữ khách quan chính xác
rõ ràng dễ hiểu.
e, có chức năng biểu đạt nghĩa khác nhau .

 
4. Sử
dụng  
phương tiện phi
ngôn ngữ.
 

h, là các sự kiện cập nhật
i, giúp người đọc có thể hiểu rõ các yêu cầu quy định cần được
tuân thủ từ đó có những hành vi đúng đắn phù hợp

g, ngôn ngữ ngắn gọn, sáng rõ, đơn giản.

k, có thề sử dụng các biện pháp tu từ và thể hiện quan điểm cá

1.

Văn bản thông tin

Khái niệm
Loại văn bản
chủ yếu dùng
để cung cấp
thông tin.

Tính chính xác
- Thông tin xác
thực có thể kiểm
chứng được.
- Ngôn ngữ trong
sáng, đơn nghĩa
- Sử dụng hình
ảnh, sơ đồ, biểu
đồ.

Phương thức
biểu đạt
Miêu tả, tự
sự, biểu cảm,
nghị luận…

2.

Bản tin

2. Bản tin
Bản tin là một loại văn bản thông tin
Người viết có thể thể hiện
quan điểm của mình đối với
sự kiện, con người, hiện tượng
được đề cập...
Ngôn ngữ: ngắn gọn, sáng rõ,
đơn giản.

A
E

B

B
D

C

Nội dung: các sự kiện cập
nhật, có thể thu hút sự quan
tâm, chú ý của nhiều người
và tạo được sức tác động xã
hội.
Thông tin trong bản tin cần
mang tính xác thực cao

2. Bản tin
Tuy bản tin hướng đến việc cung
cấp thông tin khách quan nhưng nó
vẫn cho phép người viết thể hiện
quan điểm của mình đối với hiện
tượng, con người, sự kiện được đề
cập, với điều kiện sự thể hiện này
không làm biến dạng tính chất của
những dữ kiện đã đưa ra. 

2. Bản tin
Tác giả bản tin là ai?
0
1

0
2

Để đánh giá được cách đưa tin và
quan điểm của người viết ở một bản
tin, người đọc cần trả lời các câu hỏi
0
5

0
3
0
4

Những thông tin được cung
cấp trong văn bản có thể
kiểm chứng được không,
có đáng tin cậy không?...

Lập trường, thái độ của
người viết là gì?
Các nhân vật, sự
kiện, số liệu, ...
trong bản tin được
sắp xếp theo trình
tự nào?

Vì sao tác giả lại lựa chọn
cách sắp xếp đó?

3. Văn bản nội quy, văn bản hướng
dẫn nơi công cộng.
Thường xuất
hiện ở những
không gian như
bảo tàng, di tích,
trường học ...

Cấu trúc chặt chẽ mạch
lạc ngôn ngữ khách
quan chính xác rõ ràng
dễ hiểu

4. Sử dụng phương tiện phi ngôn ngữ.

01

Các hình ảnh làm tăng
tính hấp dẫn và trực
quan của thông tin ,…
Số liệu cung cấp
03
những thông tin cụ
thể chính xác .
02

Các đường nối giữa các
hình vẽ dùng trình bày
thông tin một cách hệ thống

Tiết 79 _
Văn bản 1: SỰ SỐNG VÀ CÁI CHẾT
Trích Từ điển yêu thích bầu trời và các vì sao
(Trịnh Xuân Thuận)

I
Tìm hiểu
chung

GIẢI CỨU
ĐẠI DƯƠNG

Bắt
đầu!

Trịnh Xuân Thuận là một nhà khoa
học, đồng thời là một nhà thơ, một triết
gia, một Phật tử và một nhà hoạt động
vì môi trường và hòa bình, đúng hay
sai?
A. Đúng

HẾT
GIỜ

B. Sai

Bắt đầu!

Câu 2: Trịnh Xuân Thuận nghiên
cứu khoa học trong lĩnh vực nào?

A. Lịch sử

B. Văn học
HẾT
GIỜ

C. Địa lý

D. Vật lý

Bắt
đầu!

A. Văn bản thông
tin

Câu 3: Văn bản “Sự sống và
cái chết” thuộc thể loại nào?
B. Bản tin

HẾT
GIỜ

C. Tiểu luận nghiên
cứu khoa học

D. Truyện ngắn.

Bắt đầu!

A. Giai điệu bí ẩn

Câu 4: Văn bản Sự sống và
cái chết trích trong cuốn
B.Trò chuyện với
Trịnh Xuân Thuận

HẾT
GIỜ

C. Từ điển yêu
thích bầu trời và
các vì sao

D. Hỗn độn và hài
hòa

Bắt
đầu!

Câu 5: Ngôn ngữ được sử dụng trong
Từ điển yêu thích bầu trời và các vì sao
là

A. trang trọng.

HẾT
GIỜ

B. chính xác, trang
trọng.

C. chính xác, giản dị,
trong sáng, đầy chất
thơ.

D. trong sáng có
yếu tố biểu cảm.

1. Tác giả

0
1
0
2

Trịnh Xuân Thuận sinh
ngày 20 tháng 8 năm
1948
là nhà
khoa
học người Mỹ gốc Việt
Là một nhà văn đã viết nhiều
quyển sách có giá trị cao
về vũ trụ học và về những suy
nghĩ của bản thân trong mối
tương
quan
giữa khoa
học và Phật giáo

2. Tìm hiểu chung
Giai điệu bí ẩn
Cái vô hạn trong
lòng bàn tay

Nguồn gốc

Giáo sư Trịnh Xuân
Trò chuyện với
Thuận đã được độc giả
Trịnh Xuân Thuận
trong nước biết đến
qua những tác phẩm
nổi tiếng đã được dịch
Hỗn độn và
ra tiếng Việt
hài hòa
Những con đường
của ánh sáng

2. Văn bản “Sự sống và cái chết”
Thể loại
Văn bản thông tin
Xuất xứ
Trích Từ điển yêu thích
bầu trời và các vì sao
PTBĐ
Nghị luận

2. Văn bản “Sự sống và cái chết”

Văn bản chia làm mấy phần
và nội dung chính của từng
phần?

*Văn bản “Sự sống và cái chết”
Đoạn 1: Từ đầu đến
“các loài theo thời
gian”: Lịch sử sự sống
trên Trái Đất diễn ra
đồng thời theo hai
hướng dọc và ngang.
Đoạn 4: Còn lại:
Lý do các loài
sinh vật tiến hóa
và tự hoàn thiện.

1

Đoạn 2: Tiếp theo đến
“làm bạn sợ cứng người”:
Theo thời gian, các sinh
vật ngày càng tiến hóa
2 nhiều và đa dạng.

4
3

Đoạn 3: Tiếp theo
đến “các loài chiếm
giữ”: Sự xuất hiện
của các dạng động
vật mới

II
Khám phá
văn bản

01
02

Tìm hiểu đề tài
Thông tin chính của văn bản và
cách sắp xếp, tổ chức thông tin
trong văn bản

01
02

Tìm hiểu đề tài
Thông tin chính của văn bản và
cách sắp xếp, tổ chức thông tin
trong văn bản

01
Tìm hiểu
đề tài

1. Tìm hiểu đề tài
01
02
03

Đề tài: Văn bản viết về đề tài sự
sống và cái chết trên Trái Đất
Liên hệ văn bản cùng đề tài: Trái Đấtcái nôi của sự sống (Lạc Thanh) - nói về
Trái Đất với “vị thần hộ mệnh” là nước
đã tạo ra cuộc sống của muôn loài.
Văn bản đã tiếp cận vấn đề sự sống và cái
chết từ lịch sử tiến hóa của các sinh vật
trên Trái Đất

02

Thông tin chính
của văn bản và
cách sắp xếp, tổ
chức thông tin
trong văn bản

2. Thông tin chính của văn bản và cách sắp
xếp, tổ chức thông tin trong văn bản

Nhận xét về cách sắp
Thông tin chính
xếp, tổ chức thông tin
Hai hướng đi cơ bản của lịch sử sự sống Tác giả đưa ra thông
trên Trái Đất
tin khái quát ở đoạn 1.
Chuyến du hành ngược thời gian về với Sau đó, tác giả triển
khai các nội dung cụ
thời xa xưa của Trái Đất
thể khác ở đoạn 2,3 và
Sự thích nghi, sinh tồn, tuyệt chủng của
khái quát, mở rộng
các loài trong quá trình tiến hóa
thông tin ở đoạn 4
Mối quan hệ giữa sự sống và cái chết, vai
trò của chúng đối với các loài sinh vật

Hoạt động
luyện tập

Hoạt động luyện tập
https://play.kahoot.it/v2/lobby?quizId=2f110789f609-458a-b48b-f78cdce8b1e9

Hoạt động
vận dụng

Thu thập thông tin
về một loài sinh vật mà
bạn muốn tìm hiểu. Trình
bày thông tin đó bằng
một đoạn văn (khoảng
150 chữ)