Chào mừng quý thầy cô đến dự tiết học hôm nay!
GV: Nguyễn Thị Thu Hoài
Trường THPT Kỹ thuật Lệ Thủy
TÁC GIẢ NAM CAO
(1917 - 1951)
Tiết 51:
(1917 – 1951)
Dàn ý bài học:
Vài nét về tiểu sử và con người
Tiểu sử
Con người
II. Sự nghiệp văn học
Quan điểm nghệ thuật
Các đề tài chính
Phong cách nghệ thuật
Quê hương
 người dân quanh năm nghèo khổ

Làng Đại Hoàng,
tổng Cao Đà,
huyện Nam Sang,
phủ Lý Nhân,
Hà Nam
Nạn cường hào
bóc lột trắng trợn,
nặng nề
Dân đông, ruộng ít,
vùng chiêm trũng,
chỉ trồng được
1 vụ lúa/năm
(1917 – 1951)
I. Vài nét về tiểu sử và con người
1. Tiểu sử
thể hiện trong nhiều tác phẩm của Nam Cao
b) Gia đình
Sinh ra trong một gia đình nông dân nghèo,
đông con (cha là Trần Hữu Huệ, làm mộc,
làm thuốc; mẹ là Trần Thị Minh làm nghề dệt vải)
(1917 – 1951)
I. Vài nét về tiểu sử và con người
1. Tiểu sử
I. Vài nét về tiểu sử và con người
c) Cuộc đời
18 tuổi, học hết bậc thành chung, vào Sài Gòn kiếm sống, bắt đầu viết truyện đăng báo
21 tuổi, trở ra Bắc, làm “giáo khổ trường tư” rồi về lại quê nhà
1943: tham gia nhóm văn hóa cứu quốc…
1950: tham gia chiến dịch Biên giới
28/11/1951: Hy sinh trên đường đi công tác
1. Tiểu sử
2. Con người
Nhà văn – Liệt sĩ Nam Cao
(1917 – 1951)
Vẻ ngoài lạnh lùng, ít nói (“cái mặt không chơi được”, “kéo mép lên không được một nụ cười”) > < Đời sống nội tâm phong phú, luôn nghiêm khắc đấu tranh với bản thân để thoát khỏi lối sống tầm thường, nhỏ hẹp, vươn tới cuộc sống cao đẹp, xứng đáng với danh hiệu Con Người
Tấm lòng đôn hậu, chan chứa tình thương, gắn bó sâu nặng với quê hương, những người dân nghèo khổ, bị áp bức, khinh miệt trong xã hội cũ
Nam Cao là tấm gương cao đẹp của một nhà văn chân chính.
Năm 1996, Nam Cao được tặng giải thưởng Hồ Chí Minh về văn học nghệ thuật.
II. Sự nghiệp văn học
II. Sự nghiệp văn học
1. Quan điểm nghệ thuật
Nghệ thuật phải bám sát cuộc sống, gắn bó
với đời sống của nhân dân lao động
1. Quan điểm nghệ thuật

“Nghệ thuật không phải là ánh trăng lừa dối, không nên là ánh trăng lừa dối, nghệ thuật có thể chỉ là tiếng đau khổ kia, thoát ra từ những kiếp lầm than …" (Giăng sáng).

Tác phẩm văn chương có giá trị là tác phẩm chứa
đựng nội dung nhân đạo sâu sắc; nhà văn phải
có đôi mắt tình thương.
Văn chương là một hình thái lao động cao quý,
là công việc nghiêm túc, công phu, là một lĩnh
vực đòi hỏi sự khám phá, tìm tòi, sáng tạo. Nhà
văn phải có trách nhiệm với ngòi bút của mình
không dối trá, cẩu thả.

“Một tác phẩm thật giá trị… nó phải chứa đựng được một cái gì lớn lao, mạnh mẽ, vừa đau đớn, lại vừa phấn khởi. Nó ca tụng lòng thương, tình bác ái, sự công bình… Nó làm cho người gần người hơn” (Đời thừa)
"Sự cẩu thả trong bất cứ nghề gì cũng là một sự bất lương rồi. Nhưng sự cẩu thả trong văn chương thì thật là đê tiện. (...). Văn chương không cần đến những người thợ khéo tay, làm theo một vài kiểu mẫu đưa cho. Văn chương chỉ dung nạp được những người biết đào sâu, biết tìm tòi, khơi những nguồn chưa ai khơi và sáng tạo những cái gì chưa có”
(Đời thừa).
Trước Cách mạng tháng Tám năm 1945
2. Các đề tài chính
Trước Cách mạng tháng Tám năm 1945
2. Các đề tài chính
Giăng sáng, Đời thừa, Sống
mòn, …
“giáo khổ trường tư”, nhà văn
nghèo, viên chức nhỏ...
Phản ánh thực trạng “sống mòn”
của người trí thức nghèo do cuộc
sống nghèo khổ, bị “cơm áo ghì sát
đất”; phê phán xã hội ngột ngạt,
phi nhân đạo, bóp nghẹt sự sống,
tàn phá tâm hồn con người;
thể hiện niềm khao khát lẽ sống lớn…
Chí Phèo, Lão Hạc, Lang Rận,
Một bữa no, Tư cách mõ, Trẻ
con không được ăn thịt chó…
Chí Phèo, Lão Hạc, Bà cái Tí,
thằng mõ,…
Phản ánh thực trạng người nông
dân nghèo bị bần cùng hóa, tha
hóa do áp bức, đói nghèo; kết án
xã hội tàn bạo, hủy hoại nhân
tính con người; phát hiện và
khẳng định nhân phẩm, bản chất
lương thiện của người nông dân
Sau Cách mạng tháng Tám năm 1945
Đôi mắt (1948)
Nhật ký ở rừng (1948)
Đặt ra vấn đề “đôi mắt” -
- quan điểm, lập trường
cho văn nghệ sĩ
Tác phẩm của Nam Cao có tính chất
triết lí sâu sắc thể hiện giản dị qua hình
tượng nhân vật
Nam Cao là nhà văn có biệt tài phân tích,
diễn tả tâm lí nhân vật.
Giọng điệu trong tác phẩm của Nam Cao
có sự thay đổi linh hoạt: khi dửng dưng
lạnh lùng, khi sôi nổi, tha thiết…
3. Phong cách nghệ thuật
Kết luận
Củng cố, dặn dò
Nắm những đặc điểm chính về cuộc đời và sự nghiệp sáng tác của Nam Cao
Tìm đọc và tóm tắt một số tác phẩm của nhà văn Nam Cao
Đọc, soạn bài “Phong cách ngôn ngữ báo chí” (tiếp theo)
Thank you for listening!