Tóm tắt truyện “Tấm Cám”:
Tranh về Truyện "Tấm Cám"
Nhân vật thần kỳ, siêu nhiên: ông Bụt, gà biết nói tiếng người, đàn chim sẻ biết nghe lời Bụt, sự hóa thân của Tấm (thành chim vàng anh, cây xoan đào,…).
Hệ thống nhân vật trong truyện:
Nhân vật thuộc phe thiện: cô Tấm, nhà vua, bà hàng nước.
Nhân vật thuộc phe ác: Cám và mẹ Cám.
Đọc mấy dòng đầu,em biết gì về gia cảnh của Tấm ? Nêu suy nghĩ của em về hoàn cảnh ấy ?
1. Thân phận của cô Tấm
Mồ côi, là phận gái
Mẹ chết khi còn nhỏ,sống với dì ghẻ
Làm lụng vất vả luôn canh
Hiền lành, chăm chỉ, thật thà, có ước mơ được giao lưu với xã hội. Nhưng bị đối xử tàn tệ

? Nhỏ bé, yếu đuối, cô đơn. Hiền hậu và bị đối xử không công bằng
Còn mẹ con Cám thì sao ?
ăn trắng mặc trơn
Không phải làm việc nặng
H�nh vi:
+Lừa Tấm lấy cắp giỏ Tép
+Lén lút giết cá Bống
+Lập mưu bắt Tấm ở nhà không được đi xem hội
Thân phận Tấm
Mẹ con Cám và hành vi của họ
- Mồ côi, là phận gái
Sống với dì ghẻ
Làm lụng vất vả luôn canh
Hiền lành, chăm chỉ, thật thà, có ước mơ được giao lưu với xã hội. Nhưng bị đối Xử tàn tệ
=> Nhỏ bé, yếu đuối, cô đơn. Hiền hậu và bị đối xử không công bằng
- ăn trắng mặc trơn
Không phải làm việc nặng
H�nh vi:
+ Lừa Tấm lấy cắp giỏ Tép + Lén lút giết cá Bống + Lập mưu bắt Tấm ở nhà không được đi xem hội

Thiện
ác
Mâu thuẫn
Em có nhận xét gì về những chi tiết miêu tả để làm nổi bật mâu thuẫn ?
1. Thân phận của cô Tấm
Mồ côi, là phận gái ,sống với dì ghẻ, làm lụng vất vả luôn canh,hiền lành, chăm chỉ, .
? Nhỏ bé, yếu đuối, cô đơn. Hiền hậu và bị đối xử không công bằng
ăn trắng mặc trơn
Không phải làm việc nặng
H�nh vi
? Dẫn đến mâu thuẫn
? Tăng tiến ? Càng ngày càng ác
Tấm khổ sở và bất hạnh, mẹ con Cám ác đến tận cùng của cái ác. Mâu thuẫn và xung đột càng trở lên căng thẳng.
1. Thân phận của cô Tấm
2. Con đường tiến tới hạnh phúc của cô Tấm
Tấm
Mẹ con Cám
- Tấm bắt tép
- Lừa trút giỏ tép
- Nuôi cá bống
- Lừa bắt cá bống
- Muốn đi xem hội
- Bắt Tấm ngồi nhặt thóc
- Được sự giúp đỡ của bụt,Tấm được làm hoàng hậu
- Ngạc nhiên, hằn học, họ ra sức hãm hại Tấm.
Khi Tấm còn ở nhà
2. Con đường tiến tới hạnh phúc của cô Tấm
Thử hài => Bẽ bàng, xấu hổ.
Thử hài => Thành Hoàng hậu
><
Con đường đến với hạnh phúc của cô gái mồ côi.
12
6
9
3
11
10
8
7
5
4
2
1
thảo luận nhóm
Mâu thuẫn trong truyện đại diện cho lực lượng đối lập nào? Gia đình hay xã hội ?
Mâu thuẫn 1
Bản thân của mâu thuẫn này là thể hiện sự xung đột trong gia đình chế độ mẫu quyền thời cổ, khi người phụ nữ giữ vai trò quan trọng. Song mâu thu?n gi?a thi?n v� ác m?i l� ch? y?u. Truyện Tấm Cám mượn xung đột trong gia đình để phản ánh mâu thuẫn xã hội. Cái thiện là Tấm( chịu thương chịu khó bắt đầy giỏ tép, chăn trâu đồng xa, nhịn cơm để dành nuôi bống, thật thà cả tin nghe lời mụ dì ghẻ). Cái ác hiện hành qua mẹ con Cám (lừa gạt lấy giỏ tép tước đoạt ước mơ nhỏ bé là cái yếm đỏ, lén lút giết bống, trắng trợn trộn thóc lẫn gạo nhằm dập tắt niềm vui được giao cảm với đời của Tấm).
? Con đường đến với hạnh phúc của Tấm là con đường lần lượt giải quyết các mâu thuẫn theo hướng" thiện thắng ác " bằng các yếu tố kì ảo.
Thông qua các chi tiết,hình ảnh, và các yếu tố kì ảo để giảI quyết mâu thuẫn, tác giả dân gian đã giúp Tấm từ một cô gáI mồ côI, bị hắt hủi, chỉ biết khóc trong oan ức, trở thành Hoàng hậu.
Thể hiện tinh thần lạc quan,tin vào triết lý "ở hiền gặp lành" của nhân dân lao động.

1. Thân phận của cô Tấm
2. Con đường tiến tới hạnh phúc của cô Tấm
Con đường dẫn đến hạnh phúc của Tấm được miêu tả như thế nào ?
Con đường dẫn đến hạnh phúc của Tấm chính là xu hướng giải quyết mâu thuẫn. Muốn giải quyết mâu thuẫn ấy, tác giả dân gian đã sử dụng yếu tố kì ảo trong truyện. Bụt xuất hiện mỗi khi Tấm buồn, an ủi, giúp đỡ. Tấm mất yếm đào, Bụt cho cá bống. Tấm mất bống, Bụt cho hi vọng đổi đời. Tấm bị trà đạp, Bụt cho đàn chim sẻ đén giúp Tấm để tấm đi hội làng gặp nhà vua và trở thành Hoàng hậu.
12
6
9
3
11
10
8
7
5
4
2
1
thảo luận nhóm
Em có suy nghĩ gì về con đường dẫn đến hạnh phúc của Tấm? Hạnh phúc ấy cho em cảm nhận gì ?
Hạnh phúc của cô Tấm
Từ cô giá mồ côi,Tấm trở thành Hoàng Hậu. Hạnh phúc ấy chỉ có ở con người hiền lành lương thiện, chăm chỉ. Điều đó đã trở lên triết lí " ở hiền, gặp lành". Đây cũng là quan niệm phổ biến trong truyện cổ tích thần kì ở Việt Nam. Mặt khác trở thành Hoàng Hậu là ước mơ , khát vọng lớn lao của người nông dân bị đè nén áp bức. Song truyện Tấm Cám không dừng lại ở kết thúc phổ biến đó mà mở ra một hướng khác. Đó là cuộc đấu tranh không khoan nhượng giành lại hạnh phúc.
1. Thân phận của cô Tấm
2. Con đường tiến tới hạnh phúc của cô Tấm
3. Cuộc đấu tranh không khoan nhượng để giành lại hạnh phúc
Tấm đã trải qua mấy kiếp hồi sinh ?
3. Cuộc đấu tranh không khoan nhượng để giành lại hạnh phúc
Tấm trải qua bốn kiếp hồi sinh:
Chim Vàng Anh ? xoan đào ? khung cửi ? quả thị.
Tấm bị giết hoá thành chim Vàng Anh, Vàng Anh bị giết mọc lên cây xoan đào.
Xoan đào bị chặt làm thành khung cửi.
Khung cửi bị đốt mọc lên cây thị.
Từ quả thị Tấm chui ra làm chuyện bất ngờ, trở lại làm người gặp lại nh� vua.
Phân tích từng hình thức biến hoá của Tấm ?
12
6
9
3
11
10
8
7
5
4
2
1
thảo luận nhóm
Em nhận xét gì về mâu thuẫn giữa mẹ con Cám và Tấm ở phần này ?

- Mâu thuẫn giữa mẹ con Cám với Tấm biến thành xung đột một mất một còn, Tấm bị mẹ con Cám sát hại, tiêu diệt đến cùng nhằm tranh giành quyền lợi xã hội.
- Chuyển từ mâu thuẫn gia đình thành mâu thuẫn xã hội. Trên hết vẫn là mâu thuẫn giữa cái thiện và cái ác trong xã hội.
Mâu thuẫn 2
1. Thân phận của cô Tấm
2. Con đường tiến tới hạnh phúc của cô Tấm
3. Cuộc đấu tranh không khoan nhượng để giành lại hạnh phúc
4. Những hình thức hóa thân và ý nghĩa của sự hóa thân:
a. Những hình thức hóa thân:
- Hình thức biến hóa:
Chim vàng anh
Xoan đào
Con ác trên
Khung cửi
Quả thị
Tấm liên tiếp biến hoá
Hoá thành chim vàng anh
Hoá thành cây xoan đào
Hiện thân qua tiếng kêu trên khung cửi
ẩn mình trong quả thị
Một cô Tấm hiền lành, yếu đuối, thụ động, đã trở thành người có sức sống mãnh liệt, có sức trỗi dậy phi thường trước sự vùi dập của cái ác.
1. Thân phận của cô Tấm
2. Con đường tiến tới hạnh phúc của cô Tấm
3. Cuộc đấu tranh không khoan nhượng để giành lại hạnh phúc
4. Những hình thức hóa thân và ý nghĩa của sự hóa thân:
a. Những hình thức hóa thân:
b. ý nghĩa của những hình thức hóa thân
12
6
9
3
11
10
8
7
5
4
2
1
thảo luận nhóm
Em hãy cho biết ý nghĩa của những lần hóa thân đó ?
ý nghĩa
Qua quá trình biến hoá của Tấm, ta thấy được sức sống quật cường, khát vọng hạnh phúc, khát vọng sống mãnh liệt của những con người lương thiện.
Đó là quá trình đấu tranh không khoan nhượng để giành lại hạnh phúc.
Ngoài ra, còn khẳng định cái thiện sẽ luôn chiến thắng cái ác.
ý nghĩa
Một cô Tấm hiền lành lương thiện vừa ngã xuống, một cô Tấm mạnh mẽ quyết liệt sống dậy trở về với cuộc đời đòi đổi lại hạnh phúc. Tấm hoá Vàng Anh để báo hiệu sự có mặt của mình. Vàng Anh bị giết. Tấm hoá thành cây xoan đào, khung cửi dệt tuyên chiến với kẻ thù "cót ca, cót két, lấy tranh chồng chị, chị khoét mắt ra". Khung cửi dệt, quả thị là những vật Tấm hóa thân cũng là những gì bình dị, thân thương trong cuộc sống dân dã. Đó là những hình ảnh đẹp tạo ấn tượng thẩm mĩ cho truyện.
- Hình ảnh hóa thân:
Những hình ảnh vật hoá thân của Tấm gần gũi với đời thường, mang giá trị thẩm mĩ cao; Tấm tìm thấy hạnh phúc ngay giữa cuộc đời thực.
12
6
9
3
11
10
8
7
5
4
2
1
thảo luận nhóm
Nếu đôi giày là vật trao duyên thì cái gì là vật nối duyên ? Em hãy phân tích ?
Vật Nối Duyên
Nếu đôi giày là vật trao duyên thì miếng trầu kêm cánh phượng là vật nối duyên. Miếng trầu cánh phượng là thể hiện sự đảm đang của người têm trầu. Nhờ nó, Hoàng tử đã nhận ra người vợ của mình và đưa Tấm hồi cung. Miếng trầu cũng là hình ảnh quen thuộc trong đời sống văn hoá, gắn với phong tục hôn nhân. Nhận trầu và ăn trầu là nhận lời giao ước, kết hôn:
Miếng trầu nên dâu nhà người.
Miếng trầu ăn ngọt như đường.
Đã ăn lấy của phải thương lấy người.
Vì vậy miếng trầu mang ý nghĩa giao duyên không thể không có mặt trong sự hội ngộ giữa nhà vua và Tấm.
Kết thúc truyện Tấm Cám ntn ?
3. Kết thúc truyện
Cô Tấm trở thành hoàng hậu và hưởng hạnh phúc bên nhà vua, còn mẹ con Cám bị trừng trị thích đáng.
+ Tác giả dân gian giải quyết xung đột theo hướng thiện thắng ác.
Hướng giải quyết:
+ Thể hiện ước mơ công lí của nhân dân lao động xưa: Người tốt được hưởng hạnh phúc còn kẻ ác bị trừng trị.
Hướng giảI quyết xung đột xã hội của nhân dân trong truyện cổ tích ntn ?