Tiết 22,23
TẤM CÁM
Truyện cổ tích
KIỂM TRA CHUẨN BỊ BÀI
A. Truyện cổ tích về loài vật
B. Truyện cổ tích thần kì
C. Truyện cổ tích sinh hoạt
D. Cả A, B, C đều đúng
D
Câu 1Có những loại truyện cổ tích nào?
Câu 2. Nhận định nào sau đây không phải là đặc trưng của truyện cổ tích thần kì:
A. Thể hiện ước mơ của con người về công bằng, hạnh phúc
B. Thể hiện thái độ, sự đánh giá của nhân dân về các sự kiện và nhân vật lịch sử
C. Kể về số phận của những con người bé nhỏ, bất hạnh
D. Sử dụng những yếu tố hoang đường, kì ảo
A. Hình tượng nghệ thuật hoành tráng
B. Có qui mô lớn, chia thành nhiều chương
C. Thể loại tự sự dân gian kể về các sự kiện và nhân vật lịch sử.
D. Kết thúc có hậu, cái thiện chiến thắng cái ác

Câu 3. Câu nào sau đây nói đúng đặc trưng của truyện cổ tích?
D
B
Cổ tích về loài vật
Cổ tích thần kì
Cổ tích sinh hoạt
I/Tìm hiểu chung
1/ Truyện cổ tích : Có 3 loại
Truyện TẤM CÁM thuộc loại cổ tích thần kì
Thể hiện ước mơ: hạnh phúc gia đình,lẽ công bằng xã hội…
3
2
4
1
10
6
7
5
9
8
Tìm hiểu chung
2. Tóm tắt nội dung truyện cổ tích Tấm Cám
Dựa vào thứ tự của những hình ảnh, em hãy tóm tắt nội dung của truyện 1?
1
7
2
3
4
5
6
Dựa vào thứ tự của những hình ảnh, em hãy tóm tắt nội dung của truyện2?
I/ tìm hiểu chung
Mồ côi cha mẹ, ở với mẹ con dì ghẻ ác độc, bị bóc lột tàn tệ
Đi hội, sau đó trở thành hoàng hậu
Mẹ con dì ghẻ bốn lần giết hại Tấm, đoạt ngôi
Tấm hóa thân, bốn lần, vạch mặt kẻ thù,.
2. Tóm tắt cốt truyện
tấm trở về sống hạnh phúc bên nhà vua
Mẹ con Cám chết
II.Đọc hiểu tác phẩm
1. Nhân vật Tấm.
Số phận -Vẻ đep
Thân phận khổ đau
Cuộc đấu tranh chống lại sự tàn ác
Truyện cổ tích Tấm Cám
II. ĐỌC HIỂU VĂN BẢN
a/ Chặng 1:Trước khi Tấm trở thành Hoàng hậu
Hoàn cảnh, thân phận
– Cuộc sống nghèo khó.
– Mồ côi cha mẹ từ nhỏ.
Tấm ở với dì ghẻ là mẹ của Cám–
Bị bóc lột sức tàn tệ, làm việc quần quật, bị hắt hủi lừa dối
Hoàn cảnh đáng thương, côi cút, cô đơn nhưng mang nhiều phẩm chất tốt đẹp
trong sáng, lương thiện, chăm chỉ, thật thà , giàu tình cảm, hiếu thảo..
Tấm
Mẹ con Cám
b. Đánh giá
THẢO LUẬN NHÓM
Câu 1: Nhận xét về hành động của mẹ con Cám và phản ứng của Tấm ở mỗi chặng?
Câu 2: CON ĐƯỜNG ĐI TỚI HẠNH PHÚC CỦA TẤM
(Từ cô gái mồ côi  hoàng hậu) thể hiện điều gì?
* Đi bắt tép
TẤM
CÁM
Tấm chăm chỉ, chịu khó nên bắt được giỏ đầy cá tép


Cám rong chơi, lười biếng nên không bắt được gì
Cám Lừa Tấm trút hết giỏ tép về lĩnh phần thưởng


biết mình bị Cám lừa, Tấm bưng mặt khóc huhu
Bụt hiện lên giúp đỡ
* Đi chăn trâu
TẤM
MẸ CON CÁM
Tấm chăm chỉ, vâng lời đưa trâu đi ăn thật xa

MẸ con Cám lừa bắt cá bống, giết thịt ăn

Thương cá bống, biết mình bị lừa, Tấm òa lên khóc
Bụt hiện lên giúp đỡ
* Đi xem hội
TẤM
MẸ CON CÁM
Tấm lủi thủi một mình nhặt thóc

MẸ con Cám bắt Tấm ở nhà nhặt thóc

Buồn tủi, xót xa, Tấm khóc một mình
Bụt hiện lên giúp đỡ
- Mẹ con Cám độc ác, tham lam, xảo quyệt, tước
đoạt mọi thành quả của Tấm
-Tấm gặp áp bức, bất công, chỉ biết khóc, cam
chiu, yếu đuối,thụ động, trông chờ sự giúp đỡ của
người khác , chưa biết phản kháng

Tiểu kết
Truyện cổ tích Tấm Cám
b. Mâu thuẫn, xung đột giữa Tấm và mẹ con Cám
-Tấm là nhân vật đại diện cho cái thiện, mẹ con Cám là nhân vật đại diện cho cái ác.
-Mâu thuẫn giữa Tấm và mẹ con Cám không chỉ là mâu thuẫn, xung đột giữa dì ghẻ và con chồng trong gia đình mà còn là mâu thuẫn, xung đột giữa cái thiện và cái ác
TÓM LẠI
b/ Chặng 2: Khi Tấm trở thành hoàng hậu
* Nguyên nhân Tấm trở thành Hoàng hậu
-Nhà vua kén vợ qua chiếc hài xinh, Tấm ướm vừa chân
Trở thành hoàng Hậu, trước sự ngạc nhiên, hằn học của mẹ con Cám
-Từ đó,Tấm sống sung sướng trong hoàng cung
Ước mơ : Ở hiền gặp lành, lẽ công bằng
Ngày giỗ cha
TẤM
MẸ CON CÁM
Không quên ngày giỗ
Xin phép nhà vua trở về làm cỗ cúng

MẸ con Cám lòng ghen ghét bừng bừng bốc lên, quyết tâm hãm hại Tấm

Hiếu thảo, luôn nhớ về cội nguồn
Độc ác, đố kị
**Quá trình đấu tranh bảo vệ hanh phúc và lẽ công bằng
Không thể trông chờ sự cứu giúp xa xôi
Em đành phải đứng lên, phải gồng mình tranh đấu
Khi nước mắt dẫu trong, không đẩy lùi kẻ xấu
Thì sự căm hờn phải cất tiếng lên…
Bốn lần hồi sinh của Tấm
Chim vàng anh
Quả thị
Khung cưủ
Cây xoan đào
Cô Tấm trải qua mấy lần hồi sinh?
THẢO LUẬN NHÓM
Câu hỏi:Ở mỗi lần hóa thân, cô Tấm có những lời nói, hành động như thế nào? Nhận xét về cô Tấm qua mỗi lần hóa thân.
NHÓM 1
CHIM VÀNG ANH
NHÓM 2
NHÓM 3
NHÓM 4
CÂY XOAN ĐÀO
KHUNG CỬI
QUẢ THỊ
II. Đọc hiểu văn bản
Bốn hóa thân của Tấm
VÀNG ANH
XOAN ĐÀO
KHUNG CỬI
QUẢ THỊ
Quá trình biến hóa của Tấm gắn với những sự vật bình dị, thân thương, giàu giá trị thẩm mĩ
Vàng ảnh vàng anh
Có phải vợ anh
Chui vào tay áo?
 Quấn quýt với vua
Phơi áo chồng tao
Phơi lao phơi sào
Chớ phơi bờ rào
Rách áo chồng tao!
 Răn đe Cám
CHIM VÀNG ANH
Sự hóa thân của một linh hồn trong sáng, hồn hậu.
- Báo hiệu một cô Tấm đầy sức phản kháng đã đứng lên.
CHIM VÀNG ANH
Lòng cây màu hồng như tấm lòng son mãi không phai qua bao thăng trầm của Tấm.
CÂY XOAN ĐÀO
Cành lá sà xuống, che kín thành bóng tròn như hai cái lọng cho vua mắc võng hóng mát.
 Dịu dàng, chăm sóc cho vua
CÂY XOAN ĐÀO
Cót ca cót két
Lấy tranh chồng chị
Chị khoét mắt ra
Vạch tội, tuyên chiến với Cám

KHUNG CỬI
Lên tiếng vạch mặt, tuyên chiến với kẻ thù quyết liệt hơn.

KHUNG CỬI
Thị ơi thị
Thị rụng bị bà
Bà để bà ngửi
Chứ bà không ăn
Quả thị
Cô Tấm vừa đẹp bình dị, vừa tươi mới rạng rỡ.
Quả thị vàng thơm như vẻ đẹp và tấm lòng thơm thảo của Tấm.
QUẢ THỊ
Dọn dẹp nhà cửa, nấu cơm, têm trầu cho bà lão
TỪ QUẢ THỊ BƯỚC RA
THẢO LUẬN THEO BÀN: Theo em, vì sao từ quả thị, cô Tấm bước ra trở lại là người?

Em nghe không trái thị đã rơi xuống tay người
Trái không chỉ rơi vì sức hút đất đai
Trái rơi vì tay người ao ước
Khi trái chạm tay người và người ấm ủ
Thì lừng hương và cô Tấm bước ra
(Nguyễn Khoa Điềm)

SỨC MẠNH DIỆU KÌ CỦA TÌNH YÊU THƯƠNG
Phải tự đấu tranh bảo vệ hạnh phúc, không thể trông chờ vào sự giúp đỡ của người khác thì hạnh phúc mới bền lâu.
Mẹ con Cám Tìm cách tiêu diệt Tấm đến cùng, tước
đoạt mạng sống và thành quả của Tấm
-> Tấm ý thức được sự bất công,không khóc, cam chịu
thụ động nữa mạnh mẽ quyết liệt đấu tranh không
khoan nhượng chống lại sự tàn ác, bất công bảo vệ
hạnh phúc, giành lại sự công bằng
Tiểu kết
VÀNG ANH
XOAN ĐÀO
KHUNG CỬI
QUẢ THỊ
c. Ý nghĩa sự hồi sinh của Tấm
Khẳng định niềm tin vào Sức sống mãnh liệt, bất diệt của con người và ước mơ xã hội công bằng, cái thiện chiến thắng cái ác
2/ Những đặc sắc nghệ thuật
- VAI TRÒ CỦA YẾU TỐ KÌ ẢO
Yếu tố kì ảo đã tạo nên một thế giới cổ tích huyền diệu, đầy ắp không khí lãng mạn.
Thể hiện ước mơ, khát vọng của nhân dân ta về công bằng, hạnh phúc ở đời.
TỔNG KẾT
Sự đồng cảm, xót thương với nhưng thân phận khổ đau, bị áp bức bất công trong xã hội
-Khẳng định sứ sống mãnh liệt của con người lương thiện và sự chiến thắng của cái THIỆN
- Ước mơ xa hội công bằng, hạnh phúc
NỘI DUNG
NGHỆ THUẬT
-cốt truyện lôi cuốn
-Yếu tố hoang đường kì ảo
-Kết thúc có hậu
Lương Thiện
Hiền lành
Trong sáng
Giàu tình cảm
Mạnh mẽ
Thật thà
Kiên cường
Những phẩm chất tốt đẹp của Tấm
CON ĐƯỜNG ĐI TỚI HẠNH PHÚC CỦA TẤM
(Từ cô gái mồ côi  hoàng hậu) thể hiện điều gì?

TRIẾT LÍ
“Ở hiền gặp lành”
ƯỚC MƠ
Công bằng- Hạnh phúc
A. Nhân vật Bụt
B. Xương cá bống
C. Miếng trầu têm cánh phượng
D. Sự hóa thân của Tấm
Câu 1. Câu nào sau đây không phải là yếu tố thần kì trong truyện cổ tích “Tấm Cám”?
C
A. Cha Tấm chết
B. Tấm nuôi cá bống
C. Tấm muốn đi xem hội
D. Tấm trở thành hoàng hậu
Câu 2. Tình tiết nào sau đây không tham gia vào việc phát triển mâu thuẫn trong truyện?
A
A. Giai cấp thống trị với bị trị
B. Thiện và ác
C. Dì ghẻ và con chồng
D. Giàu sang với nghèo hèn
Câu 3. Mâu thuẫn được phản ánh trong “Tấm Cám” chủ yếu là mâu thuẫn giữa:
B
A. Ở hiền gặp lành
B. Ác giả ác báo
C. Lá lành đùm lá rách
D. Gieo gió gặp bão
Câu 4. Cách giải quyết mâu thuẫn trong “Tấm Cám” không tương ứng với ý nghĩa của câu tục ngữ nào sau đây?
C
A. Vì Bụt không xuất hiện lần thứ hai
B. Vì Tấm không cần Bụt giúp đỡ nữa
C. Vì Tấm phải tự đấu tranh để sinh tồn
D. Vì Tấm đã được nhà vua bảo vệ
Câu 5. Vì sao nhân vật Bụt không xuất hiện kể từ khi Tấm vào cung:
C
A. Muốn tiêu diệt Tấm đến cùng
B. Muốn chiếm đoạt tất cả những gì Tấm có
C. Luôn hối hận về tội lỗi của mình
D. Độc ác, tàn nhẫn đến cùng cực
Câu 6. Nhận định nào sau đây không đúng về mẹ con nhà Cám?
C
A. Hoàn toàn chủ động
B. Từ yếu ớt, thụ động đến mạnh mẽ, quyết liệt
C. Quyết liệt từ đầu đến cuối
D. Chủ yếu nhờ sự giúp đỡ của thần linh
Câu 7. Sự phản kháng trước cái ác của nhân vật Tấm là:
B
A. Mơ ước đổi đời của con người
B. Thể hiện niềm lạc quan của con người
C. Khát vọng được bất tử của con người
D. Sức trỗi dậy mãnh liệt của con người trước sự vùi dập của cái ác.
Câu 8. Sự biến hóa của Tấm trong “Tấm Cám” thể hiện điều gì?
D
A. Phản ánh mơ ước được tự do của con người
B. Phản ánh ước mơ được sống giàu có
C. Phản ánh ước mơ về công bằng, hạnh phúc trong xã hội
D. Phản ánh ước mơ có thần linh giúp đỡ
Câu 9. Ý nghĩa của truyện “Tấm Cám” là:
C
VÀNG ANH
XOAN ĐÀO
KHUNG CỬI
QUẢ THỊ
a. Các hình thức và quá trình biến hóa của Tấm
Quyến luyến vua.
Nhắc nhở Cám
Che cho vua nằm võng
Răn đe Cám

Dọn dẹp nhà cửa, nấu cơm
 Cô Tấm lương thiện, trong sáng, thủy chung, chan chứa yêu thương, không khuất phục khi ý thức được nỗi oan ức của mình.
Viết một đoạn văn (khoảng 5 dòng) cảm nhận về vẻ đẹp của chi tiết cô Tấm hóa thân thành quả thị.
A. Cô bé Lọ Lem (Pháp)
B. Cô Tro Bếp (Đức)
C. Cô bé bán diêm (Đan Mạch)
D. Nê-ang Can-tóc (Cam pu chia)
Câu 5. Truyện “Tấm Cám” không giống với truyện cổ tích nào sau đây:
C
Tiết 22,23
TẤM CÁM
Truyện cổ tích