TOÁN LỚP 5

BÀI 76. THỂ TÍCH HÌNH
HỘP CHỮ NHẬT

(Hướng dẫn học trang 51 tập 2)

NHỮNG ĐIỀU CẦN LƯU Ý
Chuẩn bị sẵn sàng đồ dùng học tập, sách
Hướng dẫn học Toán 5 quyển 2.

Tập trung lắng nghe và làm theo
yêu cầu của cô giáo.

Hoàn thành bài tập cô giao.

Hình hộp chữ nhật có mấy
mặt, mấy cạnh, mấy đỉnh?

4 mặt, 8 cạnh, 4 đỉnh.
6 mặt, 12 cạnh, 8 đỉnh.
4 mặt, 12 cạnh, 8 đỉnh.

Hình hộp chữ nhật có
mấy kích thước?

4 kích thước.
2 kích thước.
3 kích thước.
http://tieuhoc.info – Pham Khac Lap Kien Bai Primary School – 2015

3 kích thước của hình
hộp chữ nhật là:
Chiều dài, chiều rộng, chiều cao.
Chiều dài, chiều rộng, đáy.
Chiều dài, chiều rộng, đường cao.

Sáu mặt của hình hộp
chữ nhật là hình gì?

Hình vuông.
Hình chữ nhật.
Hình thang.

Hình lập phương có mấy
mặt, mấy cạnh, mấy đỉnh?

6 mặt, 12 cạnh, 8 đỉnh.
6 mặt, 12 cạnh, 4 đỉnh.
6 mặt, 8 cạnh, 8 đỉnh.

Sáu mặt của hình
lập phương là hình gì?

Hình tam giác.
Hình chữ nhật.
Hình vuông bằng nhau.
http://tieuhoc.info – Pham Khac Lap Kien Bai Primary School – 2015

Hình lập phương là hình
nào đặc biệt mà có chiều dài,
chiều rộng và chiều cao bằng nhau?

Hình thang.
Hình hộp chữ nhật.
Hình tam giác.

KIẾN THỨC CẦN GHI NHỚ

* Muốn tính diện tích xung quanh
của hình hộp chữ nhật, ta lấy
chu vi mặt đáy nhân với chiều
cao (cùng một đơn vị đo).
* Diện tích toàn phần của hình
hộp chữ nhật là tổng diện tích
xung quanh và diện tích hai mặt
đáy.

KIẾN THỨC CẦN GHI NHỚ

Muốn tính diện tích xung
quanh của hình lập phương, ta
lấy diện tích một mặt nhân với 4.
Muốn tính diện tích toàn phần
của hình lập phương, ta lấy diện
tích một mặt nhân với 6.
a

Ôi!
Tuyệt vời!

G
N
Ừ
M
C H ÚC
!
N
Ạ
B
CÁC

PHẦN THƯỞNG CỦA CÁC
EM LÀ MỘT TRÀNG VỖ
TAY THẬT LỚN.

Thứ Hai, ngày 28 tháng 1 năm 2024

BÀI 76 THỂ TÍCH HÌNH HỘP HÌNH CHỮ NHẬT

(Hướng dẫn học trang 51 tập 2)

- Có biểu tượng về thể tích

hình hộp chữ nhật, hình lập
phương.
- Biết cách tính và công thức
tính thể tích hình hộp chữ
nhật, hình lập phương.

?
N
Ạ
B
ĐỐ

1. a. Quan sát hình vẽ sau:

b. Điền số thích hợp vào ô trống:

Các hình hộp
chữ nhật bên
được
ghép
bởi các hình
lập phương
1cm3 .

Chiều dài

Chiều
rộng

Chiều
cao

Số hình lập
phương 1cm3

Thể tích hình
hộp chữ nhật

Hình A

3cm

2cm

2cm

12 hình

12cm3

Hình B

5cm

2cm

2cm

20 hình

20cm3

Hình C

4cm

2cm

3cm

24 hình

24cm3

2. a. Suy nghĩ cách giải bài
toán sau: Cho hình hộp chữ
nhật có chiều dài là 6cm,
chiều rộng 4cm và chiều cao
5cm. Tính thể tích hình hộp
chữ nhật đó.

5cm
6cm

4cm

2. b) Viết số thích hợp vào chỗ chấm:
Để tính thể tích hình
hộp chữ nhật trên theo
đơn vị xăng-ti-mét khối
ta cần tìm số hình lập
phương 1cm3 xếp vào
đầySau
hộp:
khi xếp 5 lớp hình lập phương 1cm3 thì vừa

đầy hộp.
24 (hình lập phương 1cm3)
   Mỗi lớp có 6 x 4 = ……..
24 x 5 = ……..
5 lớp có: …….
120 (hình lập phương 1cm3)
Thể tích của hình hộp chữ nhật là:
4 x …..
6 x …..
5 = 120
…..
…… (cm3).

5cm
6cm

4cm

Thể tích của hình hộp chữ nhật là:
6
×
4 ×
5
= 120 (cm3).
Chiều dài Chiều rộng Chiều cao

Thể tích

2. c. Đọc kĩ nội dung sau:
Muốn tính thể tích hình hộp chữ
nhật, ta lấy chiều dài nhân với chiều
rộng rồi nhân với chiều cao (cùng một
đơn vị đo).
   Gọi V là thể tích của hình hộp chữ
nhật, ta có:

V = a × b × c.

(a, b, c là ba kích thước của hình hộp
chữ nhật).

3. a. Nói cho nhau nghe về cách tính thể tích
của hình hộp chữ nhật. Lấy ví dụ minh họa.
b. Tính thể tích của hình hộp chữ nhật có
chiều dài 20cm, chiều rộng 16cm và chiều
cao 10cm.
a. Muốn tính thể tích hình hộp chữ nhật, ta
lấy chiều dài nhân với chiều rộng rồi nhân
với chiều cao (cùng một đơn vị đo).
 Ví dụ: Thể tích của hình hộp chữ nhật có
chiều dài 4cm, chiều rộng 3cm và chiều
cao 2cm là: 4 × 3 × 2 = 24 (cm3).

3. a. Nói cho nhau nghe về cách tính thể
tích của hình hộp chữ nhật. Lấy ví dụ
minh họa.
b. Tính thể tích của hình hộp chữ nhật
có chiều dài 20cm, chiều rộng 16cm và
chiều cao 10cm.
b. Thể tích của hình hộp chữ nhật có
chiều dài 20cm, chiều rộng 16cm và
chiều cao 10cm là:
20 × 16 × 10 = 3200 (cm3).

Muốn tính thể tích
hình hộp chữ nhật,
ta làm như thế
nào?
c
a

b

KIẾN THỨC CẦN GHI NHỚ
Muốn tính thể tích hình hộp chữ
nhật, ta lấy chiều dài nhân với chiều
rộng rồi nhân với chiều cao (cùng
một đơn vị đo).
   Gọi V là thể tích của hình hộp chữ
nhật, ta có:

V = a × b × c.

(a, b, c là ba kích thước của hình
hộp chữ nhật). (a × b = V : c.)

Bài 1. (HĐTH trang 53).
Tính thể tích hình hộp chữ nhật có
các kích thước như hình vẽ sau:

Bài giải
a) Thể tích hình hộp chữ nhật là:
6 × 4 × 3 = 72 (m3)
b) Thể tích hình hộp chữ nhật là:
4 × 4 × 4 = 64 (dm3)
c) Thể tích hình hộp chữ nhật là:
9 × 5 × 2 = 90 (cm3)
Đáp số: a) 72m3; b) 64dm3; c) 90cm3.

Bài 2 (HĐTH trang 53).
Tính thể tích hình hộp chữ nhật
có chiều dài a, chiều rộng b và chiều
cao c:
a. a = 7cm; b = 4cm; c = 8cm;
b. a = 3,5m; b = 1,5m; c = 0,5m;
c. a = cm; b = cm; c = cm;

Bài 2 (HĐTH trang 53).
a) Thể tích hình hộp chữ nhật là:
   
7 × 4 × 8 = 224 (cm3)
b) Thể tích hình hộp chữ nhật là:
   
3,5 × 1,5 × 0,5 = 2,625 (m3)
c) Thể tích hình hộp chữ nhật là:
× × = (dm3)
Đáp số: a) 224cm3;
b) 2,625m3;
c) dm3.

Công thức tính thể tích
hình hộp chữ nhật là:

V = a × b.
V = a × b × c.
V = a × 4.

Thể tích của hình hộp chữ
có chiều dài 5cm, chiều rộng
3cm, chiều cao 2cm là:

30dm3.
16cm3.
30cm3.
http://tieuhoc.info – Pham Khac Lap Kien Bai Primary School – 2015

Thể tích của hình hộp chữ
có chiều dài 6m, chiều rộng
4m, chiều cao 2m là:

48m3.
48dm3.
48cm3.

Diện tích đáy của hình hộp
chữ nhật có thể tích 60cm3
và chiều cao 3cm là:

2cm2.
20cm .
2

20dm .
2

KIẾN THỨC CẦN GHI NHỚ
Muốn tính thể tích hình hộp chữ
nhật, ta lấy chiều dài nhân với chiều
rộng rồi nhân với chiều cao (cùng
một đơn vị đo).
   Gọi V là thể tích của hình hộp chữ
nhật, ta có:

V = a × b × c.

(a, b, c là ba kích thước của hình
hộp chữ nhật). (a × b = V : c.)

KIẾN THỨC CẦN GHI NHỚ

Muốn tính thể tích hình lập
phương, ta lấy cạnh nhân với
cạnh rồi nhân với cạnh.
   Hình lập phương có cạnh
là a thì thể tích V là:
a

V = a x a x a.

a

a

Bạn hãy cùng
người thân thực
hiện hoạt động
ứng dụng trang
53+56.

Bài 1 (HĐƯD trang 53).
Tính thể tích khối gỗ có hình dạng
như sau:

Bài giải
Cách 1: Chia khối gỗ theo
chiều dọc (như hình bên).
Thể tích hình (1) là:
15 × 6 × 5 = 450 (cm3)
Chiều dài hình (2) là:
14 - 6 = 8 (cm)
Thể tích hình (2) là:
8 × 7 × 5 = 280 (cm3)
Thể tích khối gỗ đã cho là:
450 + 280 = 730 (cm3)
Đáp số: 730cm3.

(1)

(2)

Bài giải
Cách 2: Chia khối gỗ theo
chiều ngang (như hình bên).
Chiều dài hình (1) là:
15 - 7 = 8 (cm)
Thể tích hình (1) là:
(1)
3
8 × 6 × 5 = 240 (cm )
Thể tích hình (2) là:
14 × 7 × 5 = 490 (cm3)
Thể tích khối gỗ đã cho là:
240 + 490 = 730 (cm3)
Đáp số: 730cm3.

(2)

Bài giải
Cách 3: Vẽ thêm vào chỗ
khuyết của khối gỗ (như
hình bên).
Thể tích của khối gỗ khi
chưa cắt (khi được vẽ thêm
vào khối gỗ ban đầu-hình 2)
là: 15 × 14 × 5 = 1050 (cm3)
Thể tích của phần khối gỗ vẽ
thêm (màu vàng) là:
(15- 7)×(14 - 6)× 5 = 320 (cm3)
Thể tích của khối gỗ ban đầu
(hình 1) là:
1050 - 320 = 730 (cm3)
Đáp số: 730cm3.

(1)

(2)