Tiết 78, 79 – Tri thức, thực hành tiếng Việt:
LỰA CHỌN CÂU ĐƠN – CÂU GHÉP,
CÁC KIỂU CÂU GHÉP VÀ
CÁC PHƯƠNG TIỆN NỐI CÁC VẾ CÂU GHÉP
Cảm ơn bạn đã tải xuống các tác phẩm PPT được cung cấp trên nền tảng slidedocs. Vì lợi ích của bạn, slidedocs và tác giả gốc, vui lòng không sao chép, phổ biến hoặc bán, nếu

slidedocs.com

I. Tri thức tiếng Việt
Cảm ơn bạn đã tải xuống các tác phẩm PPT được cung cấp trên nền tảng slidedocs. Vì lợi ích của bạn, slidedocs và tác giả gốc, vui lòng không sao chép, phổ biến hoặc bán, nếu

slidedocs.com

1. Lựa chọn câu đơn – câu ghép
1. Nam học tập chăm chỉ. Bạn ấy đạt kết quả cao trong kì thi học kì.
 Ví dụ có 2 câu. Mỗi câu có 1 sự kiện.
2. Vì Nam học tập chăm chỉ nên bạn ấy đạt kết quả
cao trong kì thi học kì.
 Ví dụ có 1 câu, câu có hai sự kiện: Nam đi học chăm chỉ và đạt
điểm kết quả cao
Câu đầu tiên có một cụm chủ ngữ - vị ngữ nòng cốt
là câu đơn, dùng để biểu thị một phán đoán đơn
giản. Câu thứ hai có hai cụm chủ ngữ - vị ngữ nòng
cốt, dùng để diễn tả một phán đoán phức hợp, gọi là
câu ghép.
Cảm ơn bạn đã tải xuống các tác phẩm PPT được cung cấp trên nền tảng slidedocs. Vì lợi ích của bạn, slidedocs và tác giả gốc, vui lòng không sao chép, phổ biến hoặc bán, nếu

slidedocs.com

1. Lựa chọn câu đơn – câu ghép
- Chúng ta lựa chọn câu đơn để biểu thị một phán đoán đơn
giản và lựa chọn câu ghép để biểu thị một phán đoán phức
hợp, thể hiện một quá trình tư duy và thông báo có tính chất
phức hợp.
Cảm ơn bạn đã tải xuống các tác phẩm PPT được cung cấp trên nền tảng slidedocs. Vì lợi ích của bạn, slidedocs và tác giả gốc, vui lòng không sao chép, phổ biến hoặc bán, nếu

slidedocs.com

2. Lựa chọn các kiểu câu ghép và các phương tiện nối
các vế câu ghép

Phân loại câu ghép
Dựa vào quan hệ giữa
các vế

Dựa vào phương tiện nối các vế

…………………………………
…………………………………
…………………………………

…………………………………
…………………………………
…………………………………

……………………………………
……………………………………
……………………………………
……………….........................
.......

…………………………………
…………………………………
…………………………………
………………………………….
.

Cảm ơn bạn đã tải xuống các tác phẩm PPT được cung cấp trên nền tảng slidedocs. Vì lợi ích của bạn, slidedocs và tác giả gốc, vui lòng không sao chép, phổ biến hoặc bán, nếu

slidedocs.com

Phân loại câu ghép
Dựa vào quan hệ giữa
các vế

Dựa vào phương tiện nối các vế

Câu ghép đẳng lập
thường có quan hệ ý
nghĩa: liệt kê, lựa chọn,
tiếp nối, đối chiếu

Câu ghép có từ ngữ
liên kết

Câu ghép chính phụ
thường có quan hệ ý
nghĩa: nguyên nhân- kết
quả, điều kiện/giả thiết –
kết quả, nhượng bộ tương phản, mục đích – sự

Câu ghép không có
từ ngữ liên kết

Cảm ơn bạn đã tải xuống các tác phẩm PPT được cung cấp trên nền tảng slidedocs. Vì lợi ích của bạn, slidedocs và tác giả gốc, vui lòng không sao chép, phổ biến hoặc bán, nếu

slidedocs.com

II. Thực hành
tiếng Việt
Cảm ơn bạn đã tải xuống các tác phẩm PPT được cung cấp trên nền tảng slidedocs. Vì lợi ích của bạn, slidedocs và tác giả gốc, vui lòng không sao chép, phổ biến hoặc bán, nếu

slidedocs.com

Đọc bài 1 (SGK/15) hoàn thành phiếu
a. Phân tích cấu trúc ngữ pháp các câu sau:
(1). Đặc trưng của toàn cầu hoá là sự đón nhận và trân trọng đóng góp của tất cả các
dân tộc trong bản hoà ca của nhân loại,
(2). Ở đó, người ta chia sẻ giá trị của mình vào cái chung, tạo nên một bức tranh lớn đa
sắc màu nhưng vẫn nhất quán và đầy tính nhân bản.
(3). Nhiều ý kiến cho rằng khi “thế giới phẳng”, các nền văn hoá giao thoa sẽ dần hoà
lẫn với nhau, mỗi người đều giống hệt nhau và mất đi đặc trưng của dân tộc mình.
(4). Điều đó là không đúng, bởi mỗi công dân, mỗi dân tộc là một mảnh ghép vừa vặn
trong bức tranh chung của nhân loại nhưng vẫn mang trong mình một sắc màu đặc trưng
của dân tộc.
b. Câu …………………... Là câu đơn, câu ……………… là câu ghép.
Tác dụng của việc lựa chọn câu đơn:
………………………………………………………………………………………………
Tác dụng của việc lựa chọn câu ghép:
…………………………………………………………………………………..…………..
Cảm ơn bạn đã tải xuống các tác phẩm PPT được cung cấp trên nền tảng slidedocs. Vì lợi ích của bạn, slidedocs và tác giả gốc, vui lòng không sao chép, phổ biến hoặc bán, nếu

slidedocs.com

Đọc bài 1 (SGK/15) hoàn thành phiếu
a. Phân tích cấu trúc ngữ pháp các câu sau:
(1). Đặc trưng của toàn cầu hoá (CN) / là sự đón nhận và trân trọng đóng góp của tất cả
các dân tộc trong bản hoà ca của nhân loại (VN)
(2). Ở đó (trạng ngữ), người ta (CN) / chia sẻ giá trị của mình vào cái chung, tạo nên một
bức tranh lớn đa sắc màu nhưng vẫn nhất quán và đầy tính nhân bản (VN).
(3). Nhiều ý kiến (CN) / cho rằng khi “thế giới phẳng”, các nền văn hoá giao thoa sẽ dần
hoà lẫn với nhau, mỗi người đều giống hệt nhau và mất đi đặc trưng của dân tộc mình
(VN). (4). Điều đó (CN1) / là không đúng (VN1), bởi mỗi công dân, mỗi dân tộc (CN2) /
là một mảnh ghép vừa vặn tro(ng bức tranh chung của nhân loại nhưng vẫn mang trong
mình một sắc màu đặc trưng của dân tộc (VN2).
b.
(1),của
(2),việc
(3) lựa
là câu
đơn,
(4) là câu ghép.
TácCâu
dụng
chọn
câucâu
đơn:
Tác dụng của việc lựa chọn câu ghép:biểu thị một phán đoán đơn giản.
Biểu đạt một thông báo có tính chất phức hợp: vừa
chỉ ra ý kiến nêu ở câu (3) là không đúng vừa giải thích lí do.
Cảm ơn bạn đã tải xuống các tác phẩm PPT được cung cấp trên nền tảng slidedocs. Vì lợi ích của bạn, slidedocs và tác giả gốc, vui lòng không sao chép, phổ biến hoặc bán, nếu

slidedocs.com

Bài 2. Cho đoạn trích:
Nhan đề “Sang thu”vừa bao trùm lại vừa thấm vào từng từ ngữ cảnh vật. Hương
quả sang thu. Ngọn gió sang thu. Dòng sông, bầy chim, đám mây, bầu trời sang thu.
Nắng sang thu. Mưa sang thu. Sấm chớp, dông bão, cây cối sang thu. Nhưng trong
từng cảnh sang thu của thiên nhiên, đất trời, tạo vật là lồng lộng hồn người sang thu.
(Theo Vũ Nho, đi giữa miền thơ)
a. Lựa chọn cấu trúc của các câu in đậm trong đoạn trích trên.
b. Nêu tác dụng của việc lựa chọn cấu trúc câu như vậy.
Cảm ơn bạn đã tải xuống các tác phẩm PPT được cung cấp trên nền tảng slidedocs. Vì lợi ích của bạn, slidedocs và tác giả gốc, vui lòng không sao chép, phổ biến hoặc bán, nếu

slidedocs.com

a. Các câu in đậm trong đoạn trích đều là câu đơn, có cấu trúc tương đồng
(phương thức lặp cấu trúc).
b. Tác giả lựa chọn cấu trúc câu như vậy nhằm nhấn mạnh cả đất trời, tạo vật đều
đang “sang thu”; tác động mạnh vào tình cảm, cảm xúc của người đọc, gây nên một
không khí “sang thu”; tạo sự liên kết chặt chẽ về mặt nội dung và hình thức cho
đoạn trích.

Câu Loại câu ghép

Đọc bài 3 (SGK/15, 16) hoàn thành phiếu
Phương tiện nối các vế và tác dụng

Câu ghép
chính phụ

Phương tiện nối hai vế câu là kết từ “nếu như”. Tác dụng: Biểu thị quan hệ giả
thiết - kết quả. Vế câu biểu thị nội dung giả thiết là “làn gió mùa thu của tự do và
công bằng không thổi tới”, vế câu biểu thị nội dung kết quả là “ngọn lửa mùa hè
mang bao căm phẫn chính đáng của người da đen sẽ không bao giờ tắt nguội”.

b

Câu ghép
chính phụ

Phương tiện nối hai vế câu là cặp kết từ “dù cho … thì …”. Tác dụng: Biểu thị
quan hệ giả thiết - kết quả. Vế câu biểu thị nội dung giả thiết là “tai hoạ có xảy
ra”, vế câu biểu thị nội dung kết quả là “sự có mặt của chúng ta ở đây cũng không
phải là vô ích”.

c

Câu ghép
đẳng lập

Phương tiện nối hai vế câu là kết từ “và”. Tác dụng: Biểu thị quan hệ liệt kê. Hai
sự việc được liệt kê là: “Cái lò gạch ở cuối cánh đồng đang phun lửa sáng rực,
ánh đèn ô tô ngoài đường cái quét lên nền trời những luồng ánh sáng xanh biếc”.

d

Câu ghép
đẳng lập

Phương tiện nối hai vế câu là dấu phẩy (,). Tác dụng: Biểu thị quan hệ tiếp nối.
Sự việc đầu tiên là “bước chân của anh đặt nhẹ trên đường”, sự việc tiếp theo là
“tôi cảm thấy không phải anh đang đi mà là anh lướt trên mặt đất”.

a

Cảm ơn bạn đã tải xuống các tác phẩm PPT được cung cấp trên nền tảng slidedocs. Vì lợi ích của bạn, slidedocs và tác giả gốc, vui lòng không sao chép, phổ biến hoặc bán, nếu

slidedocs.com

BÀI 4

b) Việc lựa chọn câu trúc
câu như vậy có tác dụng gì?

Cảm ơn bạn đã tải xuống các tác phẩm PPT được cung cấp trên nền tảng slidedocs. Vì lợi ích của bạn, slidedocs và tác giả gốc, vui lòng không sao chép, phổ biến hoặc bán, nếu

slidedocs.com

a) Bạn em đã sử
dụng câu đơn,
câu ghép hay cả
2 kiểu câu trong
bài viết?

Trao
đổi

c) Khi đọc bài viết của
bạn, em thấy bạn lựa chọn
cấu trúc câu như vậy đã
hợp lí chưa? Nếu được
phép thay đổi cấu trúc của
một vài câu, em sẽ thay
đổi như thế nào? Vì sao?

HỆ THỐNG
NỘI DUNG BÀI HỌC
Cảm ơn bạn đã tải xuống các tác phẩm PPT được cung cấp trên nền tảng slidedocs. Vì lợi ích của bạn, slidedocs và tác giả gốc, vui lòng không sao chép, phổ biến hoặc bán, nếu

slidedocs.com

- Trong thực tế giao tiếp, tuỳ vào mục đích khác nhau, người nói/ người viết, có thể lựa
chọn sử dụng câu đơn – câu ghép, lựa chọn các kiểu câu ghép và các phương tiện nối các
vế của câu ghép.
- Có hai cách phân loại câu ghép thường gặp là:
+ Dựa vào quan hệ giữa các vế,
có thể chia câu ghép làm hai loại:
Câu ghép đẳng lập và câu ghép
chính phụ.

+ Dựa vào phương tiện nối các vế,
có thể chia câu ghép làm hai loại:
Câu ghép có từ ngữ liên kết và câu
ghép không có từ ngữ liên kết.

Cảm ơn bạn đã tải xuống các tác phẩm PPT được cung cấp trên nền tảng slidedocs. Vì lợi ích của bạn, slidedocs và tác giả gốc, vui lòng không sao chép, phổ biến hoặc bán, nếu

slidedocs.com

- Khi cần sử dụng câu ghép, tuỳ vào quan hệ giữa các vế (đẳng lập/ chính phụ), tuỳ
vào mối liên hệ ý nghĩa giữa các vế (liệt kê, lựa chọn, nguyên nhân – kết quả, mục
đích – sự kiện,…) mà chúng ta lựa chọn kiểu câu ghép nào, từ đó, lựa chọn phương
tiện nối các vế câu cho phù hợp.

Tạm biệt các
em!
Cảm ơn bạn đã tải xuống các tác phẩm PPT được cung cấp trên nền tảng slidedocs. Vì lợi ích của bạn, slidedocs và tác giả gốc, vui lòng không sao chép, phổ biến hoặc bán, nếu

slidedocs.com