Khởi
động

TRÒ CHƠI
Gấp hình trò chơi Đông – Tây – Nam – Bắc.

Hình 6.1. Minh họa cách gấp trò chơi Đông – Tây –Nam – Bắc

TRÒ CHƠI
Gấp hình trò chơi Đông – Tây – Nam – Bắc.

LUẬT CHƠI
Chia lớp theo các nhóm (mỗi nhóm 4 em: 1 trình bày, 1 thư ký, 1 gấp
hình và 1 ghi chép)
Với tờ giấy hình vuông chuẩn bị trước, mỗi đội thực hiện gấp hình trò
chơi Đông - Tây - Nam - Bắc theo trình tự từng bước hướng dẫn. Mỗi
nhóm trả lại sản phẩm là một hình gấp trò chơi Đông- Tây - Nam Bắc. Phần thưởng cho mỗi đội là điểm 10,9,8 theo thứ tự nhanh nhất,
nhì, ba.

SẢN PHẨM TRÒ CHƠI

Như vậy , từ một tờ giấy hình vuông, chúng ta thực hiện lần lượt 6 bước như hướng dẫn, em sẽ có được
kết quả là hình trò chơi Đông – Tây – Nam – Bắc. 6 bước hướng dẫn gấp hình trò chơi Đông – Tây –
Nam – Bắc đó chính là thuật toán. Vậy thuật toán là gì, cô và các em cùng tìm hiểu bài mới nhé!

CHỦ ĐỀ 6. GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
VỚI SỰ TRỢ GIÚP CỦA MÁY TÍNH
TIẾT:

BÀI 15: THUẬT TOÁN

MỤC TIÊU BÀI HỌC

Kiến thức

Năng lực

Phẩm chất

- Diễn tả được
sơ lược khái
niệm thuật toán,
nêu được một
vài ví dụ minh
hoạ.
- Biết thuật toán
được mô tả dưới
dạng liệt kê
hoặc sơ đồ khối.

- Năng lực tự
học.
- Năng lực giao
tiếp và hợp tác.
- Năng lực giải
quyết vấn đề và
sáng tạo.

- Nhân ái
- Chăm chỉ
- Trung thực
- Trách nhiệm

CẤU TRÚC BÀI HỌC

1. Thuật
toán

Khái niệm thuật toán
Ví dụ minh họa

THUẬT
TOÁN
2. Mô tả
thuật toán

Các cách mô tả thuật toán
Sơ đồ khối

CHỦ ĐỀ 6. GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
VỚI SỰ TRỢ GIÚP CỦA MÁY TÍNH
TIẾT:

BÀI 15: THUẬT TOÁN

HÌNH THÀNH KIẾN THỨC

TIẾT:
1. Thuật toán:
a) Khái niệm thuật toán:

BÀI 15: THUẬT TOÁN
Dựa
hướng
inh họadẫn
bên m
Hình vào
minh họa p
cách
gấp
hình
ò
tr
h
ìn
h
ấ
g
h
c
cá
trò chơi ĐTNB, các
em
–
y
â
T
ng – nhóm và
i Đôluận
chơthảo
hãy
am –côB2ắccâu hỏi
trả lờiNcho
sau đây?

TIẾT:

BÀI 15: THUẬT TOÁN

THẢO LUẬN NHÓM:
Câu
Câu11

Nếu đảo thứ tự
của
Nếu đảo
bước
thứ tự
3 bước
và
bước
3 và 4 trong
4 trong
hướng
hướng
dẫn thì không
dẫn thể
trên
gấp
thìđược
em
hìnhcótrò gấp
chơi
được
ĐTNB vìhình
kết quảtrò
của
chơi
bước trước
Đông-Tâyđều ảnh
Nam-Bắc
hưởng đến bước sau.
không? Tại sao?

Câu2 2
Câu
- Trước khi thực hiện
Trước khi thực hiện
hướng dẫn, em cần
theo hướng dẫn trên
có tờ giấy vuông.
em
cần có gì? Sau
- Sau
khi thực hiện lần
khi thực hiện lần
lượt 6 bước, em nhận
lượt 6 bước theo
được kết quả là hình
hướng dẫn, em nhận
gấp trò chơi Đông được kết quả là gì?
Tây - Nam - Bắc.

TIẾT:

BÀI 15: THUẬT TOÁN

1. Thuật toán:
a) Khái niệm thuật toán:

Thuật toán là một dãy các chỉ dẫn rõ
ràng, có trình tự sao cho khi thực hiện
những chỉ dẫn này người ta giải quyết
được vấn đề hoặc nhiệm vụ đã cho.

Hướng
Như vậy,
dẫn
từgấp
mộthình
tờ giấy
trò
Đầu vàohình
(Input)
chơi
vuông,
ĐTNB sau
gồmkhi
6
bước
chính
đúng
hìnhtự
Trongthực
thuậthiện
toán
này,như
tờtrình
giấy
hình vuông
được gọi
là
vào
bên
cácchính
bước
là
thìmột
emđầu
thuật
mới
(Input);
hìnhHãy
gấp trò
chơi
ĐTNB
toán.
nhận
được
cho
kết
cô
quả
biết,
là
được gọihình
là đầugấp
ra (Output)
thuật
toán
tròlàchơi
gì?
ĐTNB.
Đầu ra (Output)

TIẾT:
1. Thuật toán:
a) Khái niệm thuật toán:
b) Ví dụ:
- Quy trình chế biến món ăn.
- Các bước giải một bài toán.
- Quy trình gấp một chiếc áo...

BÀI 15: THUẬT TOÁN
Trong cuộc sống
hằng ngày, nếu để ý
em sẽ thấy các thuật
toán có ở khắp nơi.
Em hãy nêu một vài
ví dụ minh họa về
thuật toán mà em
biết?

TIẾT:

BÀI 15: THUẬT TOÁN

1. Thuật toán:
a) Khái niệm thuật toán:
Thuật toán là một dãy các chỉ dẫn rõ ràng, có trình tự sao cho khi thực
hiện những chỉ dẫn này người ta giải quyết được vấn đề hoặc nhiệm vụ đã
cho.

b) Ví dụ:

- Quy trình chế biến món ăn.
- Các bước giải một bài toán.
- Quy trình gấp một chiếc áo...

Củng cố kiến thức
phần 1

Câu 1: Thuật toán là gì?
A. Một dãy các cách giải quyết 1 nhiệm vụ.
B. Một dãy các kết quả nhận được khi giải quyết 1
nhiệm vụ.
C. Một dãy các chỉ dẫn rõ ràng, có trình tự sao cho khi
thực hiện những chỉ dẫn này người ta giải quyết được
vấn đề hoặc nhiệm vụ đã cho.
D. Một dãy các dữ liệu đầu vào để giải quyết một
nhiệm vụ
Tiếc
Bạn
chọn
sai rồi !
Hoanquá
hô …!
. Bạn
chọn
đúng
Làm lại Đáp án

Câu 2: Em hãy chọn các câu đúng
1

A. Thuật toán có đầu ra là kết quả nhận được sau khi
thực hiện các bước của thuật toán.

2

B. Thuật toán có đầu vào là các dữ liệu ban đầu.

3

C. Thuật toán có đầu vào là kết quả nhận được sau khi
thực hiện các bước của thuật toán.

4

D. Thuật toán có đầu ra là các dữ liệu ban đầu.

Tiếc
Bạn
chọn
sai rồi !
Hoanquá
hô …!
. Bạn
chọn
đúng
Làm lại Đáp án

Qua nội dung phần 1 đã học ta thấy. Trong thực tế muốn làm
điều gì thì cũng phải hiểu rõ ràng cách làm, cách làm cần phải
được mô tả thật chi tiết, thật cụ thể thì mới có thể thực hiện
được chính xác theo đúng yêu cầu. Trong trò chơi Đ-T-N-B
các bước thực hiện được mô tả chi tiết, cụ thể. Quá trình mô tả
các bước này được gọi là mô tả thuật toán. Vậy mô tả thuật
toán là gì? Cô và các em cùng tìm hiểu phần 2 nhé!

TIẾT:
2. Mô tả thuật toán:
a) Các cách mô tả thuật toán:

BÀI 15: THUẬT TOÁN

Hình bên minh họa cách
Ngoài cách trình bày
mô tả thuật toán bằng
thuật
ngữ
Vậytoán
ngoàibằng
cách ngôn
trình bày
thuật
việc dùng
ngôn ngữ
tự ta
bằng ngôn
tự toán
nhiên,
em ngữ
còntự nhiên,
biết
nhiên đểbiết
liệtđến
kêcách
các trình
bước.
bày
cáchcònnào
khác
không?
Hãybằng
thảosơluận
nhóm
đồ, sơ
đồ tư nhỏ
duy,…
Cách
đó
có
hiệu
quả
Những
cách
đó
đều
hiệu
quả vì
(từng đôi một) trả lời câu
không?
Vìtrình
sao?bày ngắn gọn, dễ
nó được
hỏi sau đây:
hiểu và dễ hình dung hơn.

TIẾT:

Hình 6.2

BÀI 15: THUẬT TOÁN

Là sơ đồ khối mô
tả thuật toán gấp
hình trò chơi Đông
– Tây – Nam – Bắc

TIẾT:

BÀI 15: THUẬT TOÁN
Bắt đầu

Tờ giấy hình vuông
Gấp hai đường chéo của hình vuông để
tạo nếp gấp, mở tờ giấy ra.

Hình 6.2

Gấp bốn góc của  tờ giấy vào tâm.
Lặt mặt  bên kia.
Tiếp tục gấp  bốn góc vào
tâm.
Đặt tờ giấy đã gấp nằm ngang, luồn ngón cái và
  bốn góc ở mặt dưới.
ngón trỏ của hai tay vào

  nếp gấp.
Chỉnh sửa các
Hình trò chơi Đông  – Tây – Nam – Bắc 

Kết thúc

Là sơ đồ khối mô
tả thuật toán gấp
hình trò chơi Đông
– Tây – Nam – Bắc

TIẾT:

BÀI 15: THUẬT TOÁN

2. Mô tả thuật toán:
a) Các cách mô tả thuật toán:
b) Sơ
Cóđồ
haikhối:
cách để mô tả thuật toán
Sơ đồ
khốibước
của thuật
mộttự
- Liệt
kê các
bằng toán
ngônlàngữ
sơ đồ gồm các hình mô tả các
nhiên.
có mũi tên để chỉ
- Sửbước
dụngvàsơđường
đồ khối.
hướng thực hiện.

Ngoài Từ
cáchnhững
trình kiến
bàythức
Vậy
Em
đã
theo
biết
gì
sơ
vềcho
đồ
sơ
thuật toán
bằng
ngôn
ngữ
đã
học,
emem,
hãy
tự nhiên,
em
còn
biếtHình
đồ biết
khối
khối
chưa?
làmấy
gì?
cô
có
cách
cách nào
khác
không?
ở tả
bên
là sơtoán?
đồ
để6.2
mô
thuật
Cách đó có hiệu quả
khối. cách
Đó
là
những
không? Vì sao?

nào?

TIẾT:

BÀI 15: THUẬT TOÁN

2. Mô tả thuật toán:
a) Các cách mô tả thuật toán:

Có hai cách để mô tả thuật toán
- Liệt kê các bước bằng ngôn ngữ tự nhiên.
- Sử dụng sơ đồ khối.

b) Sơ đồ khối của thuật toán:
Là một sơ đồ gồm các hình mô tả các bước và
đường có mũi tên để chỉ hướng thực hiện.

Để sử dụng sơ đồ khối, em phải tuân
thủ theo quy ước sau đây:
Ngoài cách trình bày
thuật toán bằng ngôn ngữ
tự nhiên, em còn biết
cách nào khác không?
Cách đó có hiệu quả
không? Vì sao?

Củng cố kiến thức
phần 2

Câu 1: Câu nào sau đây sai khi nói về vai trò của mũi tên
trong sơ đồ khối của thuật toán?
A. Hướng mũi tên cho thấy hướng đi trong sơ đồ khối.
B. Mũi tên được sử dụng để chỉ hướng thực hiện tiếp
theo.
C. Mũi tên được sử dụng chỉ để kết nối các hình khối
trong sơ đồ khối.
D. Mũi tên để chỉ trình tự thực hiện các bước của thuật
toán.
Tiếc
Bạn
chọn
sai rồi !
Hoanquá
hô …!
. Bạn
chọn
đúng
Làm lại Đáp án

Câu 2: Em hãy ghép mỗi mục ở cột bên phải với một
mục phù hợp ở cột bên trái khi nói về sơ đồ khối của
thuật toán.
Hình
1)
2)
3)
4)

Ý nghĩa
a) Bắt đầu hoặc Kết thúc
b) Chỉ hướng thực hiện tiếp theo
c) Đầu vào hoặc Đầu ra
d) Bước xử lí

CHỦ ĐỀ 6. GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
VỚI SỰ TRỢ GIÚP CỦA MÁY TÍNH
TIẾT:

BÀI 15: THUẬT TOÁN

LUYỆN TẬP

LUẬT CHƠI
Chia lớp theo 2 nhóm
Đại diện của mỗi nhóm sẽ chọn câu hỏi. Mỗi câu trả lời
đúng sẽ được cộng 1 điểm cho nhóm, trả lời sai mất
lượt. Chọn được ô may mắn sẽ được cộng 1 điểm. Kết
thúc trò chơi, các thành viên của đội thắng sẽ nhận được
một phần quà là các điểm cộng mà nhóm đó giành được.

A
1
5
4
3
2

B

1

2

3

4

5

6

7

8

9

5
4
3
2
1

Next

Câu 1: Em hãy tìm đầu vào, đầu ra của thuật toán tính trung
bình cộng của hai số a,b trong các đáp án dưới đây.
A.
B.
C.
D.

Đầu vào là hai số a,b;
Đầu ra là hai số a,b.
Đầu vào: hai số a, b.
Đầu ra: trung bình của hai số a và b.
Đầu vào: số a
Đầu ra: trung bình của hai số a và b.
Đầu vào: số b
Đầu ra: trung bình của hai số a và b.

Tiếc
Bạnchọn
chọnđúng
sai rồi
Hoanquá
hô …!
. Bạn
rồi!!
Làm lại Đáp án

Câu 2: Em hãy tìm đầu vào, đầu ra của thuật toán tính tìm ước
chung lớn nhất của hai số a,b trong các đáp án dưới đây.
A. - Đầu vào: hai số tự nhiên a, b.
- Đầu ra: trung bình của hai số a và b.
B. - Đầu vào: hai số tự nhiên a, b.
- Đầu ra: tổng của hai số a và b.
C. - Đầu vào: hai số tự nhiên a, b.
- Đầu ra: tích của hai số a và b.
D. - Đầu vào: hai số tự nhiên a, b.
- Đầu ra: ước chung lớn nhất của hai số tự nhiên a và b.
Tiếc
Bạnchọn
chọnđúng
sai rồi
Hoanquá
hô …!
. Bạn
rồi!!
Làm lại Đáp án

Câu 4: Em hãy quan sát sơ đồ khối ở hình 6.3 và cho biết
sơ đồ khối mô tả thuật toán gì?
a. Thuật toán tính tổng 2 số
a và b
b. Thuật toán tính tích 2 số
a và b
c. Thuật toán tìm 2 số
a và b
d. Thuật toán tính hiệu 2 số
a và b
Tiếc
Bạnchọn
chọnđúng
sai rồi
Hoanquá
hô …!
. Bạn
rồi!!
Làm lại Đáp án

Câu 6: Em hãy quan sát sơ đồ khối ở hình 6.3 và xác định
đầu vào và đầu ra của thuật toán sau?
a.

- Đầu vào: số a.
- Đầu ra: tổng của hai số a và b.

b.

- Đầu vào: số b.
- Đầu ra: tổng của hai số a và b.

c.

- Đầu vào: hai số a, b.
- Đầu ra: tổng của hai số a và b.

d.

- Đầu vào: hai số a, b.
- Đầu ra: tích của hai số a và b.

Tiếc
Bạnchọn
chọnđúng
sai rồi
Hoanquá
hô …!
. Bạn
rồi!!
Làm lại Đáp án

Câu 8: Em hãy quan sát sơ đồ khối ở hình 6.3 và mô tả lại
thuật toán dưới dạng liệt kê?

Trả lời:
B1. Nhập giá trị a, giá trị b.
B2. Tính tổng a + b.
B3. Thông báo giá trị của Tổng.

Câu 9: Em hãy sắp xếp các phần được đánh số trong Hình 6.4
để được thuật toán tính trung bình cộng của hai số a và b.
a.

1  5  2  4  6  3.

b.

1  3  4  2  6  5.

c.

1  3  2  6  4  5.

d.

1  3  2  4  6  5.

Tiếc
Bạnchọn
chọnđúng
sai rồi
Hoanquá
hô …!
. Bạn
rồi!!
Làm lại Đáp án

CHỦ ĐỀ 6. GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
VỚI SỰ TRỢ GIÚP CỦA MÁY TÍNH
TIẾT:

BÀI 15: THUẬT TOÁN

VẬN DỤNG

VẬN DỤNG
Yêu cầu:
Cả lớp chia làm 4 nhóm
- Nhóm 1 và nhóm 3 thảo luận câu a
- Nhóm 2 và nhóm 4 thảo luận câu b

VẬN DỤNG
Bài 1: Bạn An đã sửa công thức
làm kem sữa chua dưa hấu thành
công thức làm kem sữa chua xoài
như hình 6.5.
a. Phần hướng dẫn làm kem sữa
chua xoài gồm 7 bước là một
thuật toán. Em hãy xác định đầu
vào và đầu ra của thuật toán làm
kem sữa chua xoài.
b. Em hãy sử dụng sơ đồ khối để
thể hiện thuật toán đó.

Bắt đầu
Lấy 250g xoài, 100g sữa chua, 1
thìa cà phê mật ong
Cho xoài vào tô
Trả lời:
a) Đầu vào: xoài, sữa chua,
Nghiền nát xoài
mật ong.
Đầu ra: kem sữa chua.xoài.

Cho sữa chua và mật ong vào tô
Trộn đều hỗn hợp

Cho hỗn hợp vào khuôn làm kem
Đặt khuôn làm kem vào ngăn đá tủ lạnh
trong thời gian ít nhất 4 tiếng
Kem sữa chua xoài
Kết thúc

CỦNG CỐ

1. Thuật
toán

Thuật toán là một dãy các chỉ
dẫn rõ ràng, có trình tự sao cho
khi thực hiện những chỉ dẫn này
người ta giải quyết được vấn đề
hoặc nhiệm vụ đã cho.
Ví dụ:
- Quy trình chế biến món ăn.
- Các bước giải một bài toán.
- Quy trình gấp một chiếc áo...

THUẬT
TOÁN
2. Mô tả
thuật toán

Có hai cách để mô tả thuật
toán là liệt kê các bước bằng
ngôn ngữ tự nhiên và sử dụng
sơ đồ khối.
Sơ đồ khối của thuật toán là
một sơ đồ gồm các hình mô tả
các bước và đường có mũi tên
để chỉ hướng thực hiện.

CHỦ
CHỦĐỀ
ĐỀ6.6.GIẢI
GIẢIQUYẾT
QUYẾTVẤN
VẤNĐỀ
ĐỀ
VỚI
VỚISỰ
SỰTRỢ
TRỢGIÚP
GIÚPCỦA
CỦAMÁY
MÁYTÍNH
TÍNH
TIẾT:

BÀI 15: THUẬT TOÁN

Hướng dẫn về nhà

- Học: khái niệm thuật toán, ví dụ về thuật toán trong thực tế
mà em biết.
- Học: có mấy cách để mô tả thuật toán, quy ước, sơ đồ khối
của thuật toán.
- Làm bài tập 2,3 phần vận dụng trang 66 sgk sách KNTT.
- Xem trước nội dung bài 16: Các cấu trúc điều khiển.

Cảm ơn thầy cô giáo và các em!
Chúc ….