Tiết 46 Bài 42: THỰC HÀNH: QUAN SÁT BỘ XƯƠNG, MẪU MỔ CHIM BỒ CÂU
I. Mục tiêu:
-Nhận biết một số đặc điểm của bộ xương chim thích nghi với đời sống bay.
-Xác định được các cơ quan của hệ tuần hoàn, hô hấp, tiêu hoá, bài tiết và sinh sản trên mẫu mổ chim bồ câu.
II.Chuẩn bị:
-Mẫu chim bồ câu. Nước. Chậu thủy tinh.
-6 bộ đồ mổ. Khăn lau (hoặc giấy thấm, bông gòn). Cồn
-Phiếu học tập của nhóm. Bài thu hoạch.
III. Nội dung:
1.Xương đầu
2. Các đốt sống cổ
3.Các đốt sống lưng
4-5. Các đốt sống cùng và cụt
6. Xương sườn
7. Xương mỏ ác
8. Các xương đai chi trước
10. Xương đai hông
11. Các xương chi sau
9. Các xương chi trước
Hình 42.1: Bộ xương chim
1. Quan sát bộ xương chim bồ câu
- H?p s? r?ng, m?ng, h�m khụng cú rang-> nh?
-Xuong m? ỏc phỏt tri?n->ch? bỏm c?a co ng?c, v?n d?ng cỏnh.
-Cỏc d?t s?ng lung, cỏc d?t s?ng hụng ch?t v?i xuong dai hụng-> kh?i v?ng ch?c.
-Chi trước biển đổi thành cánh
-Xương cánh và xương đùi rỗng
Bộ xương chim bồ
câu nhẹ, xốp,
vững chắc
Thích nghi
với sự bay.
Nêu những đặc điểm cấu tạo của bộ xương chim bồ câu thích nghi với đời sống bay.




2. Các bước mổ chim bồ câu
Bước 1: Làm chết bồ câu bằng cồn hoặc dùng tay bóp chặt mũi.
Bước 2: Đặt bồ câu nằm ngửa trên ván mổ, ghim đầu, 2 cánh, 2 chi sau vào ván mổ
Bước 3: Dùng nước vuốt nhẹ phần lông giữa bụng bồ câu.
Bước 4: Dùng kéo cắt da từ lỗ huyệt đến gốc hàm dưới, cắt ngang sang 2 chi trước và 2 chi sau (khoảng 1cm) dùng kẹp căng da và rồi ghim các phần cơ vào ván mổ.
(Khi cắt chú ý nâng mũi kéo tránh vào các nội quan)
Bước 5: Dùng bông hoặc giấy thấm sạch máu, dùng kim mũi mác gỡ các nội quan và quan sát.



3. Quan sát các nội quan trên mẫu mổ:
* Quan sát mẫu mổ kết hợp với hình 42.2 để xác định các hệ cơ quan và thành phần cấu tạo của từng hệ.
12
IV. Thu hoạch
Bảng thành phần cấu tạo của một số hệ cơ quan
- M?i b? ph?n dỳng du?c 0,5 di?m. (0,5 * 15 = 7,5 di?m)
-S? sai khỏc v? h? tiờu húa c?a b? cõu v?i cỏc d?ng v?t khỏc. (2,0 di?m)
-í nghia thớch nghi : 0,5 di?m)
So sánh cấu tạo hệ tiêu hóa ở chim bồ câu với các ĐVCXS đã học ?
1
Đã phân hóa thành các bộ phận.
Có thêm diều, dạ dày (dạ dày tuyến và dạ dày cơ).
Hàm không có răng.
Tốc độ tiêu hóa cao, đáp ứng nhu cầu năng lượng khi bay.
IV. Thu hoạch
Bảng thành phần cấu tạo của một số hệ cơ quan
- M?i b? ph?n dỳng du?c 0,5 di?m. (0,5 *15 = 7,5 di?m)
-S? sai khỏc v? h? tiờu húa c?a b? cõu v?i cỏc d?ng v?t khỏc. (2,0 di?m)
-í nghia thớch nghi (0,5 di?m)
1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 14
10, 11
8, 9, 12
13,14
DẶN DÒ
Viết bài thu hoạch :
- Nêu các hệ cơ quan và thành phần cấu tạo của từng hệ
- Hệ tiêu hóa ở chim bồ câu có gì khác so với những ĐVCXS đã học ?
Đọc trước bài 43: cấu tạo trong của chim bồ câu