ĐỊA LÍ 6

(Bộ sách Kết nối tri thức với cuộc sống)
GIÁO VIÊN:
TRƯỜNG:
LỚP:

Quan sát 2
lược đồ VN,
cho biết tại
sao bản đồ
hành chính
VN
trong
Atlat Địa lí
VN có kích
thước
28
x35cm, bản
đồ
hành
chính Vn treo
tường
có
kích
thước
84 x116cm?

- Bạn A: Không biết Hà Nội cách Hải Phòng
bao nhiêu km nhỉ?
- Bạn B: Đưa bản đồ đây mình tính cho.
=> Theo em, tại sao bạn B dựa vào bản đồ
lại tính được khoảng cách từ Hà Nội đến
Hải Phòng?

BÀI 3: TỈ LỆ BẢN ĐỒ. TÍNH
KHOẢNG CÁCH THỰC TẾ
DỰA VÀO TỈ LỆ BẢN ĐỒ

NỘI DUNG BÀI HỌC

1. Tỉ lên bản
đồ

2. Tính
khoảng
cách thực
tế dựa vào
tỉ lệ bản đồ

1. Tỉ lệ bản đồ

Quan sát bản đồ hành chính VN và bản đồ các
nước ĐNA, hãy nhận xét kích thước lãnh thổ
VN và mức độ chi tiết thể hiện trên hai bản đồ?

Quan sát tỉ lệ bản đồ
- Đọc số tỉ lệ của bản đồ ?
- Thước tỉ lệ được chia làm mấy đoạn bằng nhau ?
- Mỗi đoạn tương ứng với bao nhiêu m?
- Số tỉ lệ của bản đồ là 1 : 7 500
- Tức là 1cm trên bản đồ
tương ứng với 7 500 cm (hay
75m) trên thực địa.
- Thước tỉ lệ chia làm 4 đoạn.
Mỗi đoạn dài 1cm tương ứng
với 75m trên thực địa.
Tỉ lệ bản đồ :

Tỉ lệ thước
Tỉ lệ số

Hãy cho biết tỉ lệ số khác tỉ lệ thước ở điểm nào?
+ Tỉ lệ số: Là phân số có tử luôn là 1. Mẫu số càng
lớn thì tỉ lệ bản đồ càng nhỏ và ngược lại.
𝟏
𝟐𝟓 𝟎𝟎𝟎

𝟏
𝟏𝟓 𝟎𝟎𝟎

𝟏
𝟐𝟐 𝟎𝟎𝟎𝟎𝟎𝟎

+ Tỉ lệ thước: Là thước đo được tính sẵn, mỗi
đoạn đều ghi số độ dài tương ứng trên thực địa.
75m

0

300m

1 : 15 000
Hình 9: Bản đồ một khu vực của TP
Đà Nẵng

Bản đồ có tỉ lệ nhỏ hơn.

1 : 7 500

Hình 8: Bản đồ một khu vực của TP Đà Nẵng

Bản đồ có tỉ lệ lớn hơn.
Bản đồ nào có tỉ lệ lớn hơn ?
Bản đồ nào thể hiện được nhiều đối tượng địa lí hơn ?

Bản đồ có tỉ lệ lớn
hơn

Bản đồ có tỉ lệ nhỏ
hơn

1 : 15 000
1 : 7 500
Thể hiện được nhiều đối
tượng địa lí hơn

Thể hiện được ít
đối tượng địa lí
hơn.

1 : 15 000
1 : 7 500
Tỉ lệ bản đồ
càng lớn thì
mức độ chi
tiết của bản
đồ càng cao

Tỉ lệ • Trên 1 : 200 000
lớn
Tỉ lệ • Từ 1 : 200 000
đến 1 : 1 000 000
TB
Tỉ lệ
nhỏ • Dưới 1 : 1 000 000

1 : 100 000
Tỉ lệ
bản đồ

Lớn nhất

1 : 200 000
1 :1 000 000
1 :15 000
000

Nhỏ nhất

Mẫu số
càng lớn thì
tỉ lệ bản đồ
càng nhỏ

Chỉ ra tỉ lệ nào lớn nhất , nhỏ nhất
trong số các tỉ lệ bản đồ ở trên ?

Tỉ lệ bản đồ cho biết mức đọ thu nhỏ
độ dài giữa các đối tượng trên bản đồ
so với thực tế là bao nhiêu.

Có 2 loại: tỉ lệ số và tỉ lệ thước

Tỉ lệ bản đồ càng lớn thì mức độ
chi tiết càng cao

2. Tính khoảng cách thực tế dựa vào tỉ lệ bản đồ
a. Dựa vào tỉ lệ số:
K/C thực địa = K/C trên bản đồ x mẫu số tỉ lệ
(Sau đó đổi ra đơn vị thích hợp)
b. Dựa vào tỉ lệ thước:
Đối chiếu khoảng cách trên bản đồ với thước tỉ
lệ để tìm khoảng cách thực tế.

Thảo luận nhóm: (thời gian 3 phút)
Nhóm 1,2: Yêu cầu làm
BT1:

Nhóm 3,4: Yêu câu làm
BT2

Trên bản đồ hành chính có
tỉ lệ 1: 6000 000, khoảng
cách giữa thủ đô Hà Nội
với TP. Vình (Nghệ An) là
5cm. Vậy trên thực tế
khoảng cách hai địa điểm
đó cách bao xa?

Hai địa điểm có khoảng
cách thực tế là 25km,
thì trên bản đồ có tỉ lệ
1:500 000, khoảng cách
giữa hai địa điểm đó
trên bản đồ là bao
nhiêu?

Đáp án BT1:
- Bản đồ hành chính có tỉ lệ 1 : 6 000
000, khoảng cách giữa Thủ đô Hà Nội
tới thành phố Hải Phòng và thành phố
Vinh (tỉnh Nghệ An) lần lượt là 1,5 cm
và 5 cm, vậy trên thực tế hai địa điểm
đó cách Thủ đô Hà Nội lần lượt là
+ 1,5 cm x 60 km = 90 km,
+ 5 cm x 60 km = 300 km
(vì 1 cm trên bản đồ tỉ lệ 1 : 6 000 000
tương ứng 60 km ngoài thực tế).

Đáp án BT2
- Hai địa điểm có khoảng cách
thực tế là 25 km, trên bản đồ tỉ
lệ 1 : 500 000 khoảng
cách giữa hai địa điểm đó là:
25 km : 5 km = 5 cm
(vì 1cm trên bản đồ I : 500 000
tương ứng với 5 km thực tế).

1

2
5

10
Đ

10
Đ

4

3

+
1
Đ

VÒNG QUAY
MAY MẮN

+1
Đ

QUAY

Hãy điền dấu thích hợp vào chỗ trống
giữa các số tỉ lệ bản đồ sau:
𝟏
𝟏𝟎𝟎 𝟎𝟎𝟎

𝟏
𝟗𝟎𝟎 𝟎𝟎𝟎

𝟏
𝟏 𝟐𝟎𝟎 𝟎𝟎𝟎

QUAY VỀ

Số ghi tỉ lệ của bản đồ sau đây là 1 : 200 000
Cho biết 5cm trên bản đồ ứng với:
a. 20km trên thực địa
b. 10km trên thực địa
c. 8km trên thực địa
d. 1km trên thực địa

QUAY VỀ

Để tính được khoảng cách trên bản thực tế
từ bản đồ ta phải:

a. Dựa vào tỉ lệ số
b. Dựa vào tỉ lệ thước
c. Dựa vào cả tỉ lệ số và cả tỉ lệ thước
d. Chỉ cần dựa vào 1 trong 2 dạng tỉ lệ số
hoặc tỉ lệ thước mà bản đồ thể hiện
QUAY VỀ

Căn cứ vào tỉ lệ thước hoặc tỉ lệ số của bản đồ hình 1, em hãy:
- Đo và tính khoảng cách theo đường chim bay từ chợ Bến Thành đến
khách sạn Sai Gòn Prince?
- Tình chiều dài đường Lê Thánh Tôn từ ngã ba Phạm Hồng Thái đến
ngã tư giao với đường Hai Bà Trưng.

+ Ðo và tính khoảng cách theo đường chim bay từ: Chợ Bến Thành đến Công viên Thống
Nhất: 7 cm x 100 m = 700 m.
+ Tính chiếu đài đường Lê Thánh Tôn từ ngã ba Phạm Hồng Thái đến ngã tư giao với
đường Hai Bà Trưng:
• Khoảng cách từ ngã ba Phạm Hồng Thái đến ngã tư Lê Thánh Tôn - Nguyễn Trung
Trực: 5,5 cm x 100 m = 550 m.
• Khoảng cách từ ngã tư Lê Thánh Tôn - Nguyễn Trung Trực đến ngã tư Lê Thánh Tôn Hai Bà Trưng: 6,7 cm x 100 m = 670 m.
=> Chiều dài đường Lê Thánh Tôn từ ngã ba Phạm Hồng Thái đến ngã tư giao với đường
Hai Bà Trưng là: 550 m + 670 m = 1 220 m.
QUAY VỀ

Giữa hai bản đồ tự nhiên Việt Nam có tỉ lệ 1 : 10 000 000
và 1 : 15 000 000, bản đồ nào có tỉ lệ lớn hơn, bản đồ nào
thể hiện được nhiều đối tượng địa lí hơn?

Giữa hai bản đồ tự nhiên Việt Nam có tỉ lệ 1 : 10 000 000 và
1 : 15 000 000, bản đồ tỉ lệ 1 : 10 000 000 có kích thước lớn
hơn và thể hiện được nhiều đối tượng địa lí hơn.

QUAY VỀ

Hướng dẫn về nhà
- Học bài.
- Làm bài tập SBT địa lí.
- Đọc trước bài 4 SGK

Cảm ơn các em
đã lắng nghe