KHÁI NIỆM TIÊU HÓA
TIÊU HÓA của CÁC NHÓM SINH VẬT
TIÊU HÓA ở ĐỘNG VẬT ĂN THỊT và ĂN TẠP
I – KHÁI NIỆM VỀ TIÊU HÓA
Vì sao gọi động vật là sinh vật dị dưỡng?
I – KHÁI NIỆM VỀ TIÊU HÓA
Tiêu hóa là gì ?
 Tiêu hóa là quá trình biến đổi các thức ăn phức tạp lấy từ môi trường ngoài thành những chất dinh dưỡng mà cơ thể hấp thụ được.
II – TIÊU HÓA Ở CÁC NHÓM ĐỘNG VẬT
Thế nào là tiêu hóa nội bào?
 Sự tiêu hóa diễn ra ở bên trong tế bào, thức ăn được thủy phân nhờ Enzim trong lizôxôm.
1/ Động vật chưa có cơ quan tiêu hóa (trùng biến hình, trùng đế giày…)
II – TIÊU HÓA Ở CÁC NHÓM ĐỘNG VẬT
2/ Ở động vật có túi tiêu hóa (ruột khoang).
II – TIÊU HÓA Ở CÁC NHÓM ĐỘNG VẬT
2/ Ở động vật có túi tiêu hóa (ruột khoang).
- Tiêu hóa ngoại bào (ở lòng túi tiêu hóa)
- Tiêu hóa nội bào (bên trong các tế bào túi tiêu hóa)
Tại sao ở ruột khoang vẫn còn tồn tại hình thức tiêu hóa nội bào?

 Thức ăn đã được tiêu hóa ngoại bào vẫn có kích thước khá lớn và thức ăn chưa được tiêu hóa đến dạng đơn giản (axit amin, đường đơn, axit béo,…), tiếp tục tiêu hóa nội bào để tạo những chất dễ hấp thụ.
II – TIÊU HÓA Ở CÁC NHÓM ĐỘNG VẬT
3/ Ở động vật đã hình thành ống tiêu hóa và tuyến tiêu hóa.
a/ Đơn giản :
- Ống thẳng
- Chưa có tuyến tiêu hóa
II – TIÊU HÓA Ở CÁC NHÓM ĐỘNG VẬT
3/ Ở động vật đã hình thành ống tiêu hóa và tuyến tiêu hóa.
b/ Có sự chuyên hóa :
- Có phần phụ miệng
- Có tuyến tiêu hóa - Ruột tiết dịch tiêu hoá


II – TIÊU HÓA Ở CÁC NHÓM ĐỘNG VẬT
3/ Ở động vật đã hình thành ống tiêu hóa và tuyến tiêu hóa.
c/ Chuyên hóa cao: Ống và các tuyến tiêu hoá phức tạp, có phân hoá rõ về cấu tạo, chuyên hoá về chức năng.

- Quá trình tiêu hóa diễn ra trong ống tiêu hoá với sự tham gia của các enzim.
- Chủ yếu tiêu hóa ngoại bào.
Ống tiêu hóa được cấu tạo từ nhiều bộ phận với chức năng khác nhau.
Thức ăn …………. trong ống tiêu hóa
Khi đi qua ống tiêu hóa, thức ăn được biến đổi ……………… để trở thành những chất dinh dưỡng đơn giản và được….……………………
Các chất không được tiêu hóa sẽ tạo …….
và được ….. ra ngoài qua hậu môn
Mỗi bộ phận có một …… riêng nên hiệu quả tiêu hóa ….
PHIẾU HỌC TẬP
II – TIÊU HÓA Ở CÁC NHÓM ĐỘNG VẬT
3/ Ở động vật đã hình thành ống tiêu hóa và tuyến tiêu hóa.
III – TIÊU HÓA Ở ĐỘNG VẬT ĂN THỊT VÀ ĂN TẠP
1. Đặc điểm ở khoang miệng.
Đặc điểm của bộ hàm ở động vật ăn thịt như thế nào?
- Răng cửa, răng nanh, răng trước hàm và răng ăn thịt lớn.
- Sắc nhọn, tấn công, bắt mồi, giữ mồi, cắt, xén nhỏ thức ăn và nuốt, có khi nhai, nghiền – tiêu hóa cơ học.
Biến đổi hóa học nhờ enzim tuyến nước bọt.
III – TIÊU HÓA Ở ĐỘNG VẬT ĂN THỊT VÀ ĂN TẠP
1. Đặc điểm ở khoang miệng.
Điểm khác nhau của bộ hàm ở động vật ăn thịt và động vật ăn tạp?
- Hàm của động vật ăn thịt: Răng nanh phát triển, dài, nhọn và cong. Bề mặt răng nhọn và sắc.
- Động vật ăn tạp có răng nanh và răng trước hàm không sắc nhọn, bề mặt răng phẳng hơn.
a
b
III – TIÊU HÓA Ở ĐỘNG VẬT ĂN THỊT VÀ ĂN TẠP
2. Đặc điểm ở dạ dày.
- Chức năng của dạ dày là gì? - Điểm cấu tạo nào của dạ dày phù hợp với chức năng của nó?
- Chứa đựng thức ăn. Biến đổi thức ăn về mặt cơ học và hóa học.
- Dạ dày đơn lớn. Thành dạ dày có lớp cơ dày, trong lớp niêm mạc có tuyến vị.
Chú

III – TIÊU HÓA Ở ĐỘNG VẬT ĂN THỊT VÀ ĂN TẠP
3. Đặc điểm ở ruột.
Chú

Ruột của động vật ăn tạp dài hơn so với động vật ăn thịt.
III – TIÊU HÓA Ở ĐỘNG VẬT ĂN THỊT VÀ ĂN TẠP
3. Đặc điểm ở ruột.
2.Ruột non là giai đoạn quan trọng nhất trong quá trình tiêu hóa.
1.Cấu tạo ruột non phù hợp với chức năng hấp thụ chất dinh dưỡng.
III – TIÊU HÓA Ở ĐỘNG VẬT ĂN THỊT VÀ ĂN TẠP
3. Đặc điểm ở ruột.
Đặc điểm cấu tạo nào của ruột non biểu hiện phù hợp với chức năng hấp thụ chất dinh dưỡng? (câu 3 trang 60 sgk)
15.2 SGK
Độ dài ruột
Niêm mac ruột
Lông ruột
Cấu tạo lông ruột
III – TIÊU HÓA Ở ĐỘNG VẬT ĂN THỊT VÀ ĂN TẠP
3. Đặc điểm ở ruột.
Ruột non rất dài (so với chiều dài cơ thể).
Lớp niêm mạc ruột non có nhiều nếp gấp.
Trên nếp gấp có rất nhiều lông ruột và các lông cực nhỏ.
Màng lông ruột mỏng chỉ có một lớp tế bào, bên trong có mao mạch máu và mao mạch bạch huyết để tiếp nhận các chất dinh dưỡng và vận chuyển về tim.
Phần lớn các chất được hấp thu theo cơ chế …………., các chất như: glixêrin, axit béo các vitamin tan trong dầu được hấp thụ qua màng theo cơ chế………………………….
Vận chuyển chủ động,
Vận chuyển khuếch tán
Tá tràng
Gan
Mật
Tuỵ
Dạ dày
Tuyến tiêu hóa .
Enzim tiêu hóa thức ăn ở ruột non.
-Tripsin, chimotripsin
-Cacboxipeptidaza, aminopeptidaza
-Tripeptidaza, đipeptidaza
Lipaza
Mantôzơ
8-10 axit amin
Cho biết sự khác nhau giữa
tiêu hóa nội bào và tiêu hóa ngo?i bào?
Tiêu hóa nội bào là tiêu hóa thức ăn ở bên trong tế bào. Thức ăn được tiêu hóa hóa học trong không bào tiêu hóa nhờ hệ thống enzim do Lizôxôm cung cấp.
Tiêu hóa ngọai bào là tiêu hóa thức ăn bên ngoài tế bào. Thức ăn được tiêu hóa hóa học trong túi tiêu hóa hoặc được tiêu hóa cả về mặt cơ học và hóa học trong ống tiêu hóa.
C?NG C?
Tại sao nói ruột non là giai đoạn quan trọng nhất trong quá trình tiêu hóa?
Ở ruột non chứa đầy đủ các loại enzim tiêu hóa khác nhau và có hoạt tính rất mạnh, có khả năng phân cắt tất cả các loại thức ăn thành các chất dinh dưỡng đơn giản.
Ruột non là nơi xảy ra quá trình hấp thu chất dinh dưỡng chủ yếu nhất của cơ thể.
C?NG C?
Chuẩn bị bài 16: TIÊU HÓA (tt)
Tiêu hóa ở thú ăn thực vật
Chuẩn bị bài 16: TIÊU HÓA (tt)