Bài thực hành:
Tìm hiểu Rầy xanh hại xoài và Sâu đục quả nhãn, vải….
Tổ 2: - Trần Ngọc Thái Sơn
-Trần Minh Huyền Nhi
- Nguyễn Văn Phong
- Lê Minh Đức



Nguyễn Đức Lương
Lưu Thanh Toàn
Trần Ngọc Minh Châu
Nguyễn Hải Anh
1/Rầy xanh hại xoài:
Đặc điểm hình thái:
- Rầy nhỏ hình nêm dài 3-5mm, màu xanh đến xanh nâu, đen. Rầy đẻ trứng ở cuống, chùm hoa và bên trong gân lá, mô lá non.
- Rầy xanh là một trong những loài sâu chích hút nguy hiểm nhất cho cây bông và là nhân tố quan trọng làm giảm năng xuất. Ở nước ta rầy xanh xuất hiện ở trên nhiều đối tượng cây trồng với hơn 66 loại cây thuộc 29 họ thực vật khác nhau như: đậu bắp, cà, ớt, dâm bụt, khoai tây, mướp tây, đậu, thuốc lá, khoai lang, lạc, xoài, nhãn, vãi…Ở bông, rầy xanh phát sinh gây hại mạnh ở những chân bông thiếu nước hoặc khô hạn. Điều kiện nhiệt độ 27-28oC, ẩm độ không khí 80-85% thì thuận lợi cho rầy xanh sinh trưởng và gây hại nặng.
- Trưởng thành (2 - 21 ngày): Thân dài từ 2,5 - 4 mm, màu xanh lá mạ. Đầu hơi hình tam giác, chính giữa đỉnh đầu có đường vân trắng, và hai bên có chấm đen nhỏ. Cánh trong mờ, màu xanh lục, xếp úp hình mái nhà.
- Trứng (5 - 8 ngày): Có hình hơi cong dạng quả chuối, dài khoảng 0,8 mm. Trứng mới đẻ màu trắng sữa, sắp nở có màu lục nhạt hay hơi nâu. Vòng đời của trứng từ 5 - 8 ngày
- Rầy non (9 - 11 ngày (mùa Xuân); 7 - 8 ngày (mùa Hè); 14 - 16 ngày (mùa Đông)): Rầy xanh non có 5 tuổi, tuy chưa có cánh nhưng gần giống trưởng thành. Rầy mới nở màu trắng trong suốt, dài 1 mm. Rầy càng lớn chuyển dần sang màu xanh. Cuối tuổi 5 cơ thể dài 2mm.
Quá trình sinh trưởng của rầy :
Quá trình sinh trưởng:
1/Rầy xanh hại xoài:
Trứng nhỏ có hình cong và đẻ dưới mô biểu bì của thân cây, cuống lá và gân lá. Sau khi nở ấu trùng có màu xanh và nhạt dài 0,5–2 mm, có hình như con ếch. Rầy xanh di chuyển bằng cánh bò ngang như cua, vào ban ngày nằm dưới mặt lá, nhưng ban đêm di chuyển lên trên mặt lá. Con trưởng thành lớn hơn ấu trùng, giữ nguyên màu xanh, có cánh trong, có đặc tính nhảy và bay.
Rầy xanh gây hại trong suốt quá trình sinh trưởng và phát triển của cây,quả. Cả rầy non và rầy trưởng thành đều hút dịch cây,quả. Mức độ gây hại của nó tùy thuộc vào giai đoạn sinh trưởng của cây
Rầy trưởng thành sợ ánh sáng trực xạ, cho nên phần nhiều rầy sống tập trung ở mặt dưới lá nên khó phát hiện, chích hút nhựa theo gân lá non làm lá xoăn lại chuyển màu hơi vàng, rìa lá bị cháy và mật số rầy cao sẽ làm cháy lá, cây suy yếu không phát triển, rụng hoa và trái non. Rầy xanh cũng là tác nhân truyền bệnh virus cho cây cây trồng. 
Quá trình gây hại & Triệu chứng :
Lá xoài bị rầy gây hại
* Biện pháp phòng trừ:
1/Rầy xanh hại xoài:
- Thủ công:
Biện pháp canh tác, cơ giới:
- Tiêu huỷ triệt để tàn dư cây trồng, tưới đủ ẩm cho vườn trồng.
- Chăm sóc cây trồng khỏe mạnh (trồng mật độ vừa phải, bón phân cân đối…) giữ vườn sạch cỏ, tránh trồng xen hoặc xung quanh ruộng các cây ký chủ của rầy xanh.
- Thu hoạch sản phẩm sớm hơn thường. Bằng cách làm thường xuyên như vậy sẽ loại bỏ trứng rầy và mật độ rầy xanh gây hại sẽ giảm đi đáng kể.
- Cung cấp nơi cư trú cho các loại thiên địch... sẽ góp phần làm giảm tác hại của rầy xanh.
- Người trồng phải thường xuyên kiểm tra để phát hiện, đánh giá để có các quyết định kịp thời. Hàng năm có hai giai đoạn thời tiết và cây trồng phù hợp cho rầy xanh phát triển là tháng 3 - 5 và tháng 9 -12.
Thiên địch của rầy xanh- Kiến ba khoang
Các biện pháp sinh học:
- Bảo vệ các loài thiên địch trên vườn.
- Hạn chế sử dụng thuốc hóa học, nếu cần thiết chỉ nên sử dụng các thuốc ít độc, có phổ tác động hẹp, ít ảnh hưởng đến thiên địch.
Nghiên cứu áp dụng việc nuôi lượng lớn một số loài bắt mồi ăn thịt (bọ rùa, kiến ba khoang (Paederus fuscipes Cur.), nhện nhỏ Amblyseius sp.,...) và thả vào hệ sinh thái cây trồng
Sử dụng chế phẩm sinh học như dung dịch từ ớt, tỏi và gừng để bảo vệ môi trường, con người, hệ sinh thái và thiên dịch,…
- Trước giai đoạn ra bông ( từ 1-2 tuần) sử dụng bẩy đèn để thu hút thành trùng;
Chế phẩm sinh học – dung dịch từ ớt,tỏi và gừng
* Biện pháp phòng trừ:
1/Rầy xanh hại xòai:
- Hóa học:
Các biện pháp hóa học:
- Khi dùng thuốc hoá học phải tuân theo nguyên tắc 4 đúng. Các hoạt chất và thuốc thương phẩm tương ứng có thể tìm thấy trong Danh mục thuốc bảo vệ thực vật được phép sử dụng tại Việt nam. Trước khi sử dụng xem kỹ hướng dẫn trên nhãn thuốc.
- Khi thật cần thiết phải sử dụng thuốc trừ sâu để phun trừ rầy xanh, nên chọn các loại thuốc phổ tác động hẹp, thời gian cách ly ngắn, ít gây độc hại cho các loại thiên địch hoặc dùng thuốc trừ sâu thảo mộc.
- Chỉ phun thuốc hoá học trừ rầy xanh hại cây khi điều tra thấy mật độ rầy xanh vượt quá ngưỡng
- Sử dụng thuốc BVTV: Sử dụng một trong các loại thuốc sau
+ Dinotefuran (Oshin 100SL)
+ Thiamethoxam (Actara 25WG)
+ Azadirachtin (Vineem 1500EC; A-Z annong 0.03EC)
+ Emamectin benzoate (Dylan 2EC, Proclaim 1.9 EC)
+ Abamectin + Alpha-cypermethrin (Shepatin 18EC)
+ Abamectin + Chlorfluazuron (Confitin 18EC, 36EC, 50EC)

Thuốc BVTV diệt rầy
2/ Sâu đục quả nhãn, vải, xoài,...
Vòng đời sâu đục quả
- Trứng hình  bầu dục, dài khoảng  2-2,5 mm. Trứng mới nở có mầu trắng sữa sau đó trở nên vàng nhạt. Ấu trùng phát triển đầy đủ dài khoảng 22 mm, đầu nâu, thân mình sâu có mầu trắng ửng hồng, hai đốt ngực (trước và giữa) và hai đốt thân ở cuối đuôi thường có mầu trắng hơi hồng, các đốt còn lại có mầu hồng. Trong  mỗi đốt ở  sống lưng cơ thể có 4 đốm nâu nhạt, 2 đốm trên to, hai đốm dưới dài và hẹp, trên mỗi đốm  đều có lông cứng nhỏ, mỗi đốt cơ thể cũng có một  đốm nhỏ mầu nâu ở bên hông cơ thể, kế bên khí khổng mầu đen. Cả phần mặt bụng của cơ thể cũng có những đốm nâu nhạt với lông nhỏ.  
Đặc điểm hình thái:
Đặc điểm gây hại của sâu đục trái:
- Con cái hoạt động vào ban đêm, đẻ trứng rải rác ở gần cuống (hoặc trên thân) của những trái còn non. Sau khi nở sâu non đục vỏ trái chui vào bên trong để ăn phá phần thịt trái, đặc biệt chúng rất thích ăn phần hột và phần thịt trái gần xung quanh hột. Sâu tấn công và gây hại từ lúc trái còn rất nhỏ (trái bằng ngón tay cái) đến trái lớn, sắp thu hoạch và thiệt hại nặng nhất vào lúc trái sắp thu hoạch. Khi bị sâu hại, trái thường bị thối rất nhanh. Khi đẫy sức sâu lớn cỡ đầu chân nhang, chui ra ngoài để làm nhộng trong những lá khô xung quanh hoặc nơi tiếp giáp giữa các trái hoặc trên bề mặt trái.
Tại những lỗ đục sâu đùn phân ra ngoài. Nếu gặp nước mưa hay gặp ẩm độ không khí cao, xung quanh lỗ đục sẽ bị thối và chuyển dần sang màu nâu đen.
Ngoài những lỗ đục nhỏ như vậy còn có thể gặp những lỗ đục lớn hơn đầu chân nhang, do những con sâu đã lớn tuổi chui ra từ trái khác đục chui vào. Bổ đôi những trái bị hại sẽ thấy có những con sâu non nằm bên trong (có những trái có đến bốn, năm con).
Quả nhãn bị sâu đục trái gây hại
Sâu non
Một số loại hoa quả bị sâu đục trái phá hoại
- Bao trái bằng các loại bao chuyên dùng từ khi vừa tượng trái, biện pháp này vừa bảo vệ được trái, vừa không tốn tiền mua thuốc, công phun xịt và không gây ngộ độc thuốc trừ sâu đối với người phun thuốc và người sử dụng.
- Cắt tỉa những cành, nhánh không cần thiết, tạo cho vườn cây luôn sạch sẽ, thông thoáng, hạn chế nơi trú ngụ của con trưởng thành.
- Thu nhặt hết những trái rụng ở gốc cây đem tiêu hủy để diệt trứng,ấu trùng còn nằm bên trong.
- Khuyến khích nhà trồng dùng các chế phẩm sinh học từ thảo mộc và thiên nhiên
- Sử dụng thiên địch ( ong,kiến,…) để tiêu diệt trứng và ấu trùng

2/ Sâu đục quả nhãn, vải, xoài,...
* Biện pháp phòng trừ:
- Thủ công:
Trùm quả để tránh sâu đục quả phá hoại
( Cây vải)
- Hóa học:
Nếu thấy khoảng 5% số bông hoặc 5% số trái vừa mới tượng bị sâu gây hại thì sử dụng một trong những loại thuốc trừ sâu như: Decis 2,5EC, Fastac 5EC, Vifast 5ND, Sherpa 10EC/25EC, Cyperan 5EC/10EC/25EC, Polytrin C440EC, Polytrin P440EC... để phun xịt. Tuyệt đối không phun xịt thuốc khi trái sắp được thu hoạch, tuân thủ thời gian cách ly của thuốc để đảm bảo an toàn cho người sử dụng.
- Ngưng phun thuốc trước thu hoạch là 14 ngày.
Thuốc trừ sâu Fastac 5EC