KIỂM TRA BÀI CŨ
1. Trình bày cấu tạo và chức năng của hệ thần
kinh?

* Cấu tạo:
Bộ phận
trung ương
Hệ thần kinh
Bộ phận
ngoại biên

Não
Tuỷ sống
Dây thần
kinh
Hạch thần kinh

Bó sợi cảm giác

Bó sợi vận động
Giao cảm
Đối giao cảm

* Chức năng:

Hệ
thần
kinh

Hệ thần kinh vận động: Điều khiển sự hoạt động của
cơ vân. Là hoạt động có ý thức
Hệ thần kinh sinh dưỡng: Điều hoà các cơ quan
dinh dưỡng và cơ quan sinh sản. Là hoạt động không
có ý thức.

B
5 chữ cái

N

A

O

T

O S

Bài:NÃO,
46 NÃO TRUNG GIAN
Tiết 49: TRỤ NÃO, TIỂU
I. Vị trí và các thành phần của bộ não:
Não
trung
gian

đồi thị

1

Vùngdưới
đồi
2

Não
giữa
Trụ
não

Đại não

8

Củ não
3
sinh tư
Cuống não 4
Cầu não 5
Hành não 6

7

Hình 46.1 – Não bộ bổ dọc

Tiểu não

-Não bộ gồm: Đại não,
trụ não, não trung
gian ,tiểu não

Não bộ gồm những
thành phần nào?
Đồi thị
Não
trung
gian

Vùng
dưới
đồi

Não Củ não
giữa sinh tư
Trụ
Cuống não
não
Cầu não
Hành não

Đại não

Tiểu não

Hình 46.1 – Não bộ bổ dọc

Thảo luận nhóm (2 phút): Quan sát hình và điền tên các thành phần của
não bộ vào các số từ 1 đến 7?

1não
Đại
……...nằm
trên cùng.Trụ não
tiếp liền với tủy sống ở phía
dưới. Nằm giữa trụ não và
não……
trung
gianTrụ
2 …....
đại não là ……
hành
3 não ,
não gồm ……….…..
cầu
…………
………….
4 não và não
5giữa Não
cuống
6 não ở mặt
giữa gồm …………….
Củ não
7 sinh tư ở
trước và …………….....
mặt sau. Phía sau trụ não là
8 não
tiểu
………

Não
trung
gian

Đồi thị

Dưới
đồi
thị
Não Củ não
giữa sinh tư
Trụ
Cuống não
não
Cầu não
Hành
não
Hình

Đại não

Tiểu não

46.1 – Não bộ bổ dọc

- Đại não: ở trên cùng,
phần não phát triển nhất

Nêu vị trí các bộ phận của bộ não ?

Đại não: ở trên cùng, phần não phát triển nhất
Não trung gian nằm giữa trụ não và đại não. Não
trung gian gồm đồi thị và dưới đồi thị.
Trụ não tiếp liền với tủy sống ở phía dưới gồm hành
não, cầu não, não giữa . Não giữa gồm cuống não và
củ não sinh tư.

-Não trung gian nằm giữa
trụ não và đại não. Não
trung gian gồm đồi thị và
Tiểu não ở phía
dưới đồi thị.
sau trụ não,

-Trụ

não tiếp liền với tủy dưới đại não.
sống ở phía dưới gồm
hành não, cầu não, não
giữa . Não giữa gồm
Trụ
cuống não và củ não sinh
não
tư.
-Tiểu

não ở phía sau trụ
não, dưới đại não.

Não
trung
gian

Đồi thị

Dưới
đồi
thị
Não Củ não
giữa sinh tư
Cuống não
Cầu não
Hành
não

Hình

Đại não

Tiểu não

46.1 – Não bộ bổ dọc

II.Cấu tạo và chức năng của trụ não
1.Cấu tạo:

Quan sát hình đọc thông
tin mục II
Cuống
não

Cầu não

Hành não

Hình Cấu tạo trụ não

Trụ não có cấu tạo như thế
nào?

-Chất trắng ở ngoài .
-Chất xám bên trong
tập trung thành các
nhân xám.

Củ não
Não
sinh tư
giữa Cuống não
Cầu não
Trụ
não

Hành
não

2: Chức năng
-Chất xám :Điều hòa, điều
khiển hoạt động của các nội
quan như tuần hoàn, hô hấp,
tiêu hóa
-Chất trắng:làm thành các
đường dẫn truyền lên( cảm
giác) dẫn truyền xuống( vận
động).

Trụ não có chức năng như thế
nào?

Củ não
Não
sinh tư
giữa Cuống não
Cầu não
Trụ
não

Hành
não

-Chất xám :Điều hòa, điều khiển hoạt
động của các nội quan như tuần hoàn,
hô hấp, tiêu hóa
-Chất trắng:làm thành các đường dẫn
truyền lên( cảm giác) dẫn truyền
xuống( vận động)

Hầu hết các đường thần kinh cảm giác từ dưới đi
lên hoặc các đường vận động từ trên xuống đi qua
trụ não đều bắt chéo sang phía đối diện . Do đó
nếu 1 bán cầu não bị tổn thương ( có thể xuất
huyết não ) sẽ làm tê liệt nửa thân bên đối diện..

Đường dẫn
truyền xuống

Nôi baét cheùo
cuûa ñöôøng daãn
truyeàn xuoáng

 Trụ não còn là nơi xuất
phát 12 đôi dây thần kinh
não,( gồm 3 loại: dây cảm
giác, dây vận động và dây
pha) mỗi đôi dây thần kinh
sẽ dẫn truyền xung thần
kinh đến những cơ quan
nhất định.
 Ví dụ như đôi dây thần
kinh số II sẽ dẫn truyền
xung thần kinh đến cơ quan
thị giác, đôi dây thần kinh
số VIII sẽ dần truyền xung
thần kinh đến cơ quan
thính giác…

Hình 46.2. Các dây thần kinh
não
(nhìn mặt dưới não)

* Trụ não là nơi xuất phát 12
đôi dây thần kinh não gồm 3
loại : cảm giác,vận động, pha.

Củ não
Não
sinh tư
giữa Cuống não
Cầu não
Trụ
não

Hành
não

III. Não trung gian
1.Cấu tạo:

-Chất trắng bao ngoài .

Nêu cấu tạo của não trung
gian?
Vùng dưới đồi

Đồi thị

Não
trung
gian

-Chất xám ở trong, tập
trung thành nhân xám.

-Chất trắng bao ngoài .
-Chất xám ở trong, tập trung
thành nhân xám.

2: Chức năng
-Chất trắng chuyển tiếp
các đường dẫn truyền
từ dưới lên não
-Chất xám là trung
ương thần kinh điều
khiển các quá trình trao
đổi chất và điều hòa
thân nhiệt

Nêu chức năng của não
trung gian?
Vùngdưới đồi
Đồi thị

Não
trung
gian

-Chất trắng chuyển tiếp các

đường dẫn truyền từ dưới lên não
-Chất xám là trung ương thần
kinh điều khiển các quá trình
trao đổi chất và điều hòa thân
nhiệt

IV. Tiểu não:
1.Cấu tạo:

Tiểu não có cấu tạo
như thế nào?

- Chất trắng: Ở trong
làm thành các đường
dẫn truyền nối tiểu não
với phần khác của hệ
thần kinh.

Chất xám

-Chất xám: Ở ngoài làm
thành vỏ tiểu não và các
nhân xám

Chất trắng

2.Chức năng

Hình 36 Tiểu não

- Chất trắng: Ở trong làm thành các đường dẫn
truyền nối tiểu não với phần khác của hệ thần
kinh.

-Chất xám: Ở ngoài làm thành vỏ tiểu não và các
nhân xám

Nghiêng cứu 2 thí nghiệm
Tiểu não có chức năng như thế
sau
nào?
TN1: Phá tiểu não chim
bồ câu, con vật đi lảo
đảo, mất thăng bằng.
- Chức năng: là trung ương
TN2: Phá hủy một bên
thần kinh điều khiển, điều
tiểu não ếch cũng làm
hoà, phối hợp các cử động
ếch nhảy, bơi lệch về
phức tạp và giữ thăng bằng
phía bị hủy tiểu não.
cho cơ thể.
=> Từ 2 thí nghiệm trên
em hãy rút ra kết luận
về chức năng của tiểu
não.

Vì sao người say
rượu thường có
biểu hiện chân
nam đá chân
Trả lời:chiêu
Do rượu
đã ngăn
trong lúc
cản, ức chế đi?
sự dẫn truyền
qua xinap giữa các tế bào
có liên quan đến tiểu não
khiến sự phối hợp các
hoạt động phức tạp và giữ
thăng bằng cơ thể bị ảnh
hưởng.

Chóng ta cÇn lµm gì
®Ó b¶o vÖ bé n·o ?
- Kh«ng ®Ó tæn th­¬ng ®¹i
n·o

Hãy sắp xếp các chức năng tương ứng với
từng bộ phận của não
Các bộ phận
của não

Trả lời

1. Trụ não

b
1...........

2. Tiểu não

c
2...........

3. Não trung
gian

Chức năng
a. Điều khiển quá trình trao đổi
chất và điều hòa thân nhiệt.

b. Điều khiển điều hòa hoạt động
của các nội quan (tuần hoàn, hô
hấp, tiêu hóa).
c. Điều hòa, phối hợp các cử
3...........
a
động phức tạp và giữ thăng
bằng cơ thể .

SƠ ĐỒ CẤU TẠO CỦA HỆ THẦN KINH:
Trụ não
NÃO BỘ
BỘ
PHẬN
TRUNG
ƯƠNG

Tiểu não
Đại não
TỦY SỐNG

BỘ
PHẬN
NGOẠI
BIÊN

Não trung gian

Dây thần kinh

Hạch thần kinh

Dặn dò:
-Học nội dung bài học.
-Làm bài tập vở sinh học câu 1,2
trang 55
-Chuẩn bị bài 47: Đại não