Mời các em tham quan một đất nước ở châu Á

TIẾT 14 BÀI 10
TRUNG QUỐC GIỮA THẾ KỈ XIX
- ĐẦU THẾ KỈ XX

I. TRUNG QUỐC BỊ CÁC NƯỚC ĐẾ QUỐC CHIA XẺ

Vì sao các
nước đế quốc
Sự kiện nàoxâm
mở chiếm
đầu cho sự xâmTQ?
lược TQ của các
nước đế quốc?

Chiến tranh thuốc phiện 1840 - 1842

Trong tác phẩm: Các nước ĐQCN và Trung
Quốc, Hồ Chí Minh chỉ rõ: “Mặc dù Trung
Quốc rất suy nhược, mặc dù nội bộ TQ bị
chia rẽ, nhưng dù sao, con số 111.139.000
km2 vẫn là 1 miếng mồi quá to mà cái mõm
của CN ĐQTD không thể nuốt trôi ngay một
lúc. Và không thể đẩy 1 cách tàn bạo
489.500.000 người TQ vào xiềng xích của chế
độ nô lệ thuộc địa. Cho nên họ mới cắt vụn
TQ ra. Cách này chậm hơn nhưng khôn hơn.

•
•
•
•
•
•

Từ trái qua phải:
Chân dung của Hoàng đế Đức
Tổng thống Pháp
Nga Hoàng
Nhật Hoàng
Tổng thống Mỹ
Thủ tướng Anh đương thời

ANH

Bản đồ các nước đế quốc xâu xé Trung Quốc

NGA

PHÁP
NGA- NHẬT

Cáp Nhĩ Tân

MÔNG CỔ

MÃN CHÂU

ĐỨC

Vì sao không
phải một nước
mà nhiều nước
Vì
... không
nước
xâm
lược TQ?
nào đủ sức xâm lược
nên phải hợp sức lại.

BẮC KINH
Thiên Tân

Trực Lệ
SƠN TÂY

Hoàng Hà

Tây An
THIỂM TÂY

Côn Minh
VÂN NAM

QUẢNG TÂY

Tế Nam
SƠN ĐÔNG

ơ
S. Dư

ng Tử

Phúc Châu
PHÚC KIẾN
Kiêm Điền

QUẢNG CHÂU
Châu Giang
QUẢNG ĐÔNG

LÊ HỮU PHONG TRƯỜNG PTDT NỘI TRÚ
MANG YANG

II. PHONG TRÀO ĐẤU TRANH CỦA NHÂN DÂN TRUNG
QUỐC CUỐI THẾ KỶ XIX - ĐẦU THẾ KỶ XX

TIẾT 14:

TRUNG QUỐC CUỐI TK XIX - ĐẦU TK XX
III. CÁCH MẠNG TÂN HỢI (1911)

- T8-1905, Tôn Trung Sơn thành lập Trung Quốc
Đồng Minh Hội và đề ra học thuyết “Tam dân” (Dân
tộc độc lập, Dân quyền tự do, Dân sinh hạnh phúc)
nhằm “đánh đổ Mãn Thanh, khôi phục Trung Hoa,
thành lập Dân quốc”.
Tôn Trung Sơn là ai? Ông có
vai trò gì đối với sự ra đời
của TQ đồng minh hội?

Tôn Trung Sơn (1866-1925)

D©n téc ®éc lËp
T«n Trung S¬n

Dân quyền tù do

D©n sinh H¹nh phóc
Hå ChÝ Minh

Đéc lËp - Tù do - H¹nh phóc

* Cách mạng Tân Hợi (1911):
- Nguyên nhân:
5/1911, chính quyền Mãn Thanh ra sắc lệnh “Quốc hữu hóa đường
sắt”, trao quyền kinh doanh cho các nước đế quốc →Cách mạng
bùng nổ.

- Diễn biến:

Hình 45. Lược đồ cách mạng Tân Hợi

Thanh Đảo

Nam Kinh

Vũ Xương

Thượng Hải

Nơi cách mạng bùng
nổ và lan rộng

10 /10 /1911

Quảng Tây

Quảng Đông

Nơi chính quyền nhà Thanh
còn tồn tại
LÊ HỮU PHONG TRƯỜNG PTDT NỘI Phạm vi cách mạng lan rộng
TRÚ MANG YANG

* Cách mạng Tân Hợi (1911):
- Diễn biến:
+ Ngày 10-10-1911 khởi nghĩa vũ trang bùng nổ ở Vũ
Xương và giành thắng lợi, sau đó lan nhanh ra các tỉnh
miền Nam và miền Trung Trung Quốc, chính quyền Mãn
Thanh bị sụp đổ.
+ 29/12/1911 Chính phủ lâm thời thành lập Trung Hoa
Dân quốc, Tôn Trung Sơn được bầu làm Tổng thống, cách
mạng Tân Hợi thắng lợi.
+ 2/1912: Viên Thế Khải làm Tổng thống, cách mạng Tân
Hợi kết thúc.
Vì sao Viên Thế Khải được làm Tổng thống?

Tôn Trung Sơn mắc sai
lầm là thương lượng
với Viên Thế Khải, (do
triều Mãn Thanh phản
ứng có sự hậu thuẫn
của đế quốc) nhường
cho ông ta làm Tổng
thống vào tháng 2/1912,
Cách mạng kết thúc.

Viên Thế Khải

* Cách mạng Tân Hợi (1911):
- Diễn biến:
Theo em cách mạng
- Kết quả, ý nghĩa:
Hợi
nghĩa
gì? độ
+ Là cuộc cách mạng dân Tân
chủ tư
sảncóđãý lật
đổ chế
phong kiến Mãn Thanh, thành lập Trung Hoa dân quốc, tạo
điều kiện cho nền kinh tế tư bản chủ nghĩa phát triển ở
Trung Quốc.
+ Ảnh hưởng lớn đến phong trào giải phóng dân tộc ở Châu
Á.
- Hạn chế:
+ Không nêu vấn đề đánh đuổi đế quốc, không tích cực
Hợi có
hạn
chống phong kiến đếnCách
cùng,mạng
khôngTân
giải quyết
vấn
đề chế
ruộnggì?
đất cho nông dân.

BÀI TẬP
NGHIỆM

TRẮC

* Chọn đáp án đúng

Câu 1: Lý do nào khiến cho Trung Quốc trở
thành đối tượng xâm lược của CNĐQ ở thế kỷ
XIX?
A. Trung Quốc là nước rộng, đông dân nhất thế
giới.
B. Trung Quốc là nước giàu tài nguyên.
C. Chế độ phong kiến suy yếu.
D.
D Tất cả các ý trên đều đúng.

BÀI TẬP
NGHIỆM

TRẮC

* Chọn đáp án đúng

Câu 2: Trung Quốc Đồng minh hội là tổ chức
chính trị của
A. Giai cấp nông dân Trung Quốc.
B.
B Giai cấp tư sản Trung Quốc.
C. Cả hai ý trên đều đúng.
D. Cả hai ý trên đều sai.

Hướng dẫn về nhà
* Trả lời câu hỏi cuối bài
* Lập niên biểu phong trào đấu tranh
của nhân dân Trung Quốc cuối thế kỷ
XIX- đầu thế kỷ XX
* Chuẩn bị trước bài 11: Đông
Nam Á cuối thế kỷ XIX- đầu thế
kỷ XX