CHÀO MỪNG CÁC
THẦY CÔ VÀ CÁC EM
HỌC SINH
VỀ DỰ TIẾT HỌC VẬT LÍ 9

KIỂM TRA BÀI CŨ
1. Viết các công thức tính công suất của
dòng điện?
2. Viết công thức tính nhiệt lượng tỏa ra trên
dây dẫn khi có dòng điện chạy qua?

1. Các công thức tính công suất của dòng điện:

P U .I

P R.I

2

2

A
P
t

U
P
R

2. Công thức tính nhiệt lượng tỏa ra trên dây dẫn
khi có dòng điện chạy qua:
2

Q R I t

Đường dây 500kV

Điện cao thế

Nguy hiểm chết người

Trạm biến thế

Biển báo nguy hiểm

Trạm biến thế dùng để làm gì? Tại sao lại
gắn biển báo nguy hiểm?

Tại sao phải xây
dựng đường dây
cao thế vừa tốn
kém vừa nguy
hiểm?

I.SỰ HAO PHÍ ĐIỆN NĂNG TRÊN ĐƯỜNG DÂY TRUYỀN
TẢI ĐiỆN

Khi truyền tải điện năng đi xa bằng dây dẫn, có một phần
.điện năng bị hao phí do tỏa nhiệt trên dây dẫn

1. Tính điện năng hao phí trên đường dây tải
điện:
HOẠT ĐỘNG NHÓM - 3 PHÚT

Thiết lập công thức tính công suất hao phí P
hp do tỏa nhiệt phụ thuộc vào các yếu tố P ,
U, R:
Công suất của dòng điện:..............
(1)
Công suất hao phí:.........................
(2)
Từ .........  ............................. (*)
Thay (*) vào ........, ta được công thức tính công
suất hao phí do tỏa nhiệt phụ thuộc vào P, U, R:
........................................................(3)

Công suất của dòng điện: P U .I

(1)

Công suất hao phí:

(2)

Từ (1) 

P hp = R.I2

I= P/U

(*)

Thay (*) vào (2), ta được công thức tính công
suất hao phí do tỏa nhiệt phụ thuộc vào P, U, R:
2
R.P
Php  2
(3)
U

2. Cách làm giảm hao phí:
C1: Từ công thức tính công suất hao phí do tỏa nhiệt:

R.P 2
Php  2
U

Để truyền tải một công suất P xác
định, muốn giảm hao phí do tỏa nhiệt
thì có thể có những cách làm nào?

Cách 1: Giảm điện trở R
Cách 2: Tăng U2 => Tăng hiệu điện thế U

R.P 2
Php  2
U

Cách 1: Giảm điện trở R của dây:
Để tìm cách giảm điện trở R ta dựa vào công
thức:
l
R


S

Chất làm dây dẫn chọn trước và chiều dài đường
dây không đổi, vậy tăng S tức là dùng dây dẫn có
tiết diện lớn, có khối lượng, trọng lượng lớnđắt
tiền, nặng, dễ gẫy, phải có hệ thống cột điện lớn. Số
tiền để tăng tiết diện S còn lớn hơn giá trị điện
năng hao phí - không thể thực hiện được

Cách 2: Tăng U: Nếu tăng U hai đầu đường dây
thì có lợi gì?Muốn vậy cần phải giải quyết vấn đề
gì?
Tăng U, công suất hao phí sẽ giảm rất nhiều.Vì
công suất hao phí tỉ lệ nghịch với bình phương
hiệu điện thế.
Vậy phải chế tao máy tăng hiệu điện thế để tăng
hiệu điện thế đặt vào hai đầu dây dẫn
Để làm giảm hao phí trên đường dây tải điện
chúng ta cần làm theo cách nào là tối ưu nhất?

Kết luận:
Để giảm hao phí điện năng do tỏa nhiệt
trên đường dây tải điện thì tốt nhất là
tăng hiệu điện thế đặt vào hai đầu
đường dây.Vì công suất hao phí do tỏa
nhiệt tỉ lệ nghịch với bình phương hiệu
điện thế đặt vào hai đầu dây

II. Vận dụng:
C4: Cùng một công suất điện P được tải đi trên
cùng một dây dẫn. So sánh công suất hao phí khi
dùng hiệu điện thế 500.000V với khi dùng hiệu
điện thế 100.000V?
Trả lời: Vì công suất hao phí tỉ lệ nghịch với bình
phương hiệu điện thế nên nếu hiệu điện thế tăng
gấp 5 lần thì công suất hao phí giảm 25 lần, tức là
công suất hao phí khi dùng hiệu điện thế 500 000V
giảm 25 lần so với khi dùng hiệu điện thế 100 000V.

C5: Trả lời câu hỏi nêu ra ở đầu bài học
Trả lời: Người ta phải xây dựng đường dây
cao thế để giảm công suất hao phí do tỏa
nhiệt, giảm bớt khó khăn vì dây dẫn quá to và
nặng.

C6: Để truyền tải đi cùng một công suất điện, nếu tăng
hiệu điện thế ở hai đầu đường dây lên 2 lần thì công
suất hao phí vì tỏa nhiệt sẽ:
• A- Tăng 2 lần
• B - Giảm 4 lần
• C- Tăng 4 lần
• D - Giảm 2 lần

III. Cấu tạo và hoạt động của máy biến thế
Máy biến thế gồm có những bộ phận cơ bản
nào?
- Hai cuộn dây dẫn
có số vòng khác
nhau, đặt cách điện
với nhau
- Một lõi sắt (hay
thép) có pha silic
chung cho cả hai
cuộn dây.

CẤU TẠO MÁY BIẾN THẾ

2. Nguyên tắc hoạt động của máy biến thế.



Hoạt động của máy biến thế

3. Kết luận: Khi đặt vào hai đầu cuộn
sơ cấp của máy biến thế một hiệu
điện thế xoay chiều thì ở hai đầu
cuộn thứ cấp xuất hiện một hiệu điện
thế xoay chiều

II. Tác dụng làm biến đổi hiệu điện thế của
máy biến thế
III. Lắp đặt máy biến thế ở hai đầu đường
dây tải điện
IV. Vận dụng
( công nhận và HS tự học)

Hướng dẫn về nhà
• Học thuộc bài
• Đọc có thể em chưa biết
• Làm các bài tập từ 36.1 đến 36.7;
37.1 đến 37.7- SBT