Câu 1. Những biểu hiện nào sau đây là góp phần xây dựng nếp sống văn hoá ở cộng đồng dân cư?
a. Trẻ em đến tuổi đi học được đến trường.
b. Làm vệ sinh đường phố sạch đẹp.
c. Nghe và tuyên truyền những tin đồn nhảm.
d. Xây dựng điểm vui chơi cho trẻ em.
đ. Tổ chức sinh nhật linh đình.
KIỂM TRA BÀI CŨ
Bài 10: Tự lập
Học kì II
Năm học 2021 - 2022
Bài 10: Tự lập
I. Đặt vấn đề
II. Nội dung bài học
III. Bài tập
IV. Ôn tập
I. Đặt vấn đề
Đọc và tìm hiểu câu chuyện. Sau đó trả lời các câu hỏi.
Câu hỏi:
1. Em có suy nghĩ gì qua câu chuyện trên ?

Qua câu chuyện về Bác Hồ em thấy Bác Hồ là một người yêu nước nồng nàn. Bác đã thể hiện phẩm chất không sợ khó khăn, gian khổ có lòng tự tin vào bản thân và có ý chí tự lập cao
Qua câu chuyện về Bác Hồ đã để lại cho chúng ta bài học về ý chí vươn lên trong cuộc sống, trong học tập, không ngại khó, ngại khổ, phải tự tin và phải có ý chí tự lập, tự rèn để thành công trong học tập, trong cuộc sống.
Đọc và tìm hiểu câu chuyện. Sau đó trả lời các câu hỏi.
Câu hỏi:
2. Vì sao Bác Hồ có thể ra đi tìm đường cứu nước mặc dù chỉ với hai bàn tay không ?
Bác Hồ có thể ra đi tìm đường cứu nước, mặc dù với hai bàn tay không, bởi vì:
- Bác Hồ là người có lòng yêu nước;
- Bác Hồ có lòng quyết tâm cao với sự hăng hái nhiệt huyết của tuổi trẻ, với lòng tự tin vào chính sức lực của mình;
- Bác Hồ là người có tính tự lập, tự lo liệu, không trông chờ, dựa dẫm phụ thuộc vào người khác, dám đương đầu với khó khăn gian khổ;
- Vì thế Bác Hồ có thể ra đi tìm đường cứu nước mặc dù chỉ với hai bàn tay trắng.
Đọc và tìm hiểu câu chuyện. Sau đó trả lời các câu hỏi.
Câu hỏi:
3. Em hiểu thế nào là tự lập ?
Tự lập là tự làm lấy, tự giải quyết công việc của mình, tự lo liệu, tạo dựng cho cuộc sống của mình, không trông chờ, dựa dẫm, phụ thuộc vào người khác.
Đọc và tìm hiểu câu chuyện. Sau đó trả lời các câu hỏi.
Câu hỏi:
4. Tự lập có ý nghĩa như thế nào đối với mỗi cá nhân, gia đình và xã hội ?
- Người có tính tự lập thường thành công hơn trong cuộc sống.
- Họ xứng đáng nhận được sự kính trọng của mọi người.
II. Nội dung bài học
1. Thế nào là tự lập ?
Tự lập là:
+ Tự làm lấy, tự giải quyết công việc của mình, tự lo lo liệu, tạo dựng cho cuộc sống của mình.
+ Không trông chờ, dựa dẫm, phụ thuộc vào người khác.
2. Biểu hiện của tự lập
Thể hiện sự tự tin, bản lĩnh cá nhân dám đương đầu với khó khăn, thử thách.
Ý chí nổ lực phấn đấu, vươn lên trong học tập, công việc và trong cuộc sống.
3. Ý nghĩa của tự lập
Thường thành công trong cuộc sống
Xứng đáng nhận đuực sự kính trọng của mọi người
4. Cách rèn luện tự lập
Cần phải rèn luyện tính tự lập ngay khi còn ngồi trên ghế nhà trường
Rèn luện trong học tập, công việc và sinh hoạt hằng ngày.
Tự lập
Không tự lập
- Tự tin, bản lĩnh
- Đương đầu với khó khăn, thử thách
- Ý chí nỗ lực vươn lên
* Thành công được yêu mến, kính trọng.
Nhút nhát không bản lĩnh
Lo sợ, ngại khó
Ỷ lại, dựa dẫm
Phụ thuộc vào người khác
* Thất bại bị xem thường
Điểm khác nhau giữa người tự lập và không( thiếu) tự lập.
III. Bài tập
1. BT 1 ( sgk/ 26 )
Lời giải:
- Tự mình đi học, nếu nhà gần trường thì đi bộ, nếu nhà xa trường thì đi xe đạp hoặc đi xe buýt, không phụ thuộc vào sự đưa đón của cha mẹ.
- Tự mình làm bài tập, tự mình làm bài kiểm tra không trao đổi, không quay cóp, không sử dụng tài liệu.
- Tự mình chuẩn bị đồ dùng học tập, sách vở trước khi đến lớp, không để cha mẹ nhắc nhở hoặc chuẩn bị giúp cho.
- Ở nhà tự giác học tập, ôn bài, làm bài tập không cần ai nhắc nhở.
- Tự giặt quần áo.
- Giúp đỡ gia đình nấu cơm, quét dọn nhà cửa, rửa chén bát, tự chuẩn bị bữa ăn.
- Một mình chăm sóc em bé để mẹ đi làm.
- Hoàn thành mọi công việc ở trường: Trực nhật lớp, trực sao đỏ, tham gia công tác sao nhi đồng ở các trường tiểu học, tham gia đội giữ gìn an toàn giao thông của trường.v.v..
Em hãy nêu những biểu hiện của tính tự lập trong học tập, trong công việc và trong sinh hoạt hằng ngày ?
2. BT 2 ( sgk/ 26 + 27 )
Lời giải:
Em tán thành các ý kiến: (c), (d), (đ), (e).
Em không tán thành các ý kiến: (a), (b).
Bởi vì:
- Ý kiến (c): Trong cuộc sống nếu mình không tự phấn đấu để có được thành công, thì sự thành công chỉ nhờ vào sự nâng đỡ, bao che của người khác thì sự thành công đó không bao giờ bền vững được bởi không phải bao giờ, ở lúc nào mình cũng có người nâng đỡ che chở, mà mình phải tự khẳng định mình.
- Ý kiến (d): Trong cuộc sống sự tự lập không phải dễ dàng mà đòi hỏi bản thân phải là người có nghị lực, có bản lĩnh và tự tin thì mới vượt qua được những thử thách khó khân.
- Ý kiến (đ): Là người có tính tự lập, tự làm lấy, tự lo liệu, tự giải quyết công việc của mình dù có khó khấn song nhất định sẽ gặt hái được nhiều thành công trong cuộc sống
- Ý kiến (e): Tự lập như khi khó khăn mình vẫn có thể tìm kiếm sự hỗ trợ, giúp đỡ chính đáng của những người đáng tin cậy; ví dụ: Khi làm một bài tập khó mình có thể nhờ thầy cô giáo hoặc anh chị, bạn bè hướng dẫn thêm; hay những ngày đầu lập nghiệp mình có thể vay vốn của ngân hàng hoặc gia đình...
- Ý kiến (a): Nêu chỉ có con nhà nghèo mới cần tự lập còn con nhà khá giả giàu có không cần tự lập. Đây là điều sai lầm, bởi như vậy con những nhà giàu có chỉ sông ỷ lại vào bố mẹ, không tự giác trong học tập thì khi vào đời sẽ gặp nhiều khó khăn và không thê thành công được.
- Ý kiên (b): Sự thành công phải là sự tự nỗ lực phấn đâu của bản thân mới được bền vững.
Em tán thành hay không tán thành với các ý kiến dưới đây ? Vì sao?
a) Chỉ có con nhà nghèo mới cần tự lập ;
b) Không thể thành công nếu chỉ dựa trên sự nỗ lực phấn đấu của bản thân ;
c) Những thành công chỉ do nhờ vào sự nâng đỡ, bao che của người khác thì không thể bền vững ;
d) Tự lập trong cuộc sống không phải là điều dễ dàng ;
đ) Những người có tính tự lập thường gặt hái được nhiều thành công trong cuộc sống, mặc dù phải trải qua nhiều gian khổ, khó khăn ;
e) Tự lập không có nghĩa là không được tìm kiếm sự hỗ trợ, giúp đỡ chính đáng của những người tin cậy khi khó khăn.
IV. Ôn tập
* Hãy trả lời các câu hỏi để nắm lại khái quát kiến thức của bài.
Câu 1: Trong các câu tục ngữ sau, câu nào không nói về tính tự lập ?
Dù ai nói ngã nói nghiêng. Lòng ta vẫn vững như kiềng ba chân.
Có thân phải khổ, có khổ mới nên thân.
Tiên họa lễ, hậu học văn
Muốn ăn phải lăn vào bếp.
Câu 2: Đối lập với tự lập là?
A. Tự tin. 
B. Ích kỉ.
C. Tự chủ.
D. Ỷ lại.
Câu 3: Mỗi buổi tối, cứ ăn cơm xong là bạn E giúp mẹ dọn dẹp, rửa bát sau đó lấy sách vở ra học bài. Việc làm đó thể hiện điều gì?
A. E là người tự lập.
B. E là người ỷ lại.
C. E là người tự tin.
D. E là người tự ti.
Câu 4: Em hãy nêu biểu hiện của tính tự lập trong học tập, trong công việc và trong sinh hoạt hằng ngày.
A. Tự mình đi học, nếu nhà gần trường thì đi bộ, nếu nhà xa trường thì đi xe đạp hoặc đi xe buýt, không phụ thuộc vào sự đưa đón của cha mẹ.
B. Tự mình làm bài tập, tự mình làm bài kiểm tra không trao đổi, không quay cóp, không sử dụng tài liệu.
C. Tự giặt quần áo.
D. A, B, C đúng
Câu 5: Nick Vujicic - người đàn ông không tay không chân nhưng nổi tiếng với nghị lực phi thường đã truyền niềm tin, sức mạnh cho hàng triệu người trên thế giới. Anh hiện là chủ tịch và CEO tổ chức quốc tế Life Without Limbs, Giám đốc công ty thái độ sống Attitude Is Altitude. Nick viết bằng 2 ngón chân trên bàn chân trái và biết cách cầm các đồ vật bằng ngón chân của mình. Anh biết dùng máy tính và có khả năng đánh máy 45 từ/phút bằng phương pháp “gót và ngón chân”. Anh cũng học cách ném bóng tennis, chơi trống, tự lấy cốc nước, chải tóc, đánh răng, trả lời điện thoại, cạo râu, chơi golf, bơi lội và thậm chí cả nhảy dù. Câu chuyện của Nick nói lên đức tính gì?
A. Tự lập.
B. Tự chủ.
C. Tự tin.
D. Dũng cảm.
Dặn dò
HS về nhà làm các bài tập 3, 4, 5 ( sgk trang 27 )
Ôn lại trong tâm của bài. Nắm đước Khái nhiệm, Ý nghĩa, Biểu hiện và Cách rèn luyện của tự lập.
Bổ sung bài đầy đủ, xem lại các bài tập đã sửa
Chuẩn bị bài mới