Tiết 89: Tức cảnh
Pác Bó
( Hồ Chí Minh )

MỤC TIÊU BÀI HỌC
 Nắm rõ và thuộc KTCB của bài
thơ (HCST,thể thơ,bố cục,nội
dung chính)
 Phân tích được nghệ thuật và
nội dung của từng câu thơ/cả
bài thơ.
=> Hiểu được chủ đề của bài
thơ,cốt cách và vẻ đẹp tâm hồn
của tác giả qua bài thơ

I) Tìm hiểu chung
1, Tác giả: Hồ Chí Minh

Quê quán:

(1890 – 1969 )

Làng Sen,xã Kim Liên,huyện Nam
Đàn,tỉnh Nghệ An.

Sự nghiệp cách mạng:
Năm 1911
Tháng 2 -1941
Bác ra đi tìm đường cứu nước.
Ngày 2 tháng 9 năm Bác trở về Tổ quốc .
1945
Bác đọc bản Tuyên ngôn độc lập, khai
Năm 1990,kỷ niệm sinh ra nước Việt Nam DCCH.
100 năm ngày sinh của UNESCO đã ghi nhận và suy tôn Người là
Bác Hồ
“Anh hùng Giải phóng dân tộc Việt Nam,
nhà văn hóa lớn”.

I) Tìm hiểu chung
1, Tác giả: Hồ Chí Minh(1890 – 1969)

-Bác là một vị lãnh tụ thiên tài
của dân tộc và một nhà văn, nhà
thơ lớn của đất nước.
-Sự nghiệp văn chương của Bác
luôn gắn liền với cách mạng.

I)Tìm hiểu chung
2,Tác phẩm

Các bạn hãy nêu
HCST, thể thơ, bố cục,
nội dung chính của bài
thơ

I)Tìm hiểu chung
2,Tác phẩm

HCST: tháng 2/1941khi Bác Hồ về nước trực
tiếp lãnh đạo cách
mạng Việt Nam ở Pác
-

Non xa xa, nước xa xa,
Nào phải thênh thang mới gọi
là.
Đây suối Lê-nin, kia núi Mác,
Hai tay xây dựng một sơn hà.

II)Tìm hiểu chi tiết

Tức cảnh sinh tình: ngắm cảnh
đẹp mà cảm xúc dâng
trào,muốn làm thơ.Ở đây chỉ
bài thơ “Tức cảnh Pác Bó” được
ra đời một cách ngẫu hứng

II)Tìm hiểu chi tiết
1,Cảnh sinh hoạt của Bác Hồ
a,Nếp ở của Bác:
Sáng ra bờ suối, tối vào hang

•Ngắt nhịp 4/3
•Kết cấu sóng đôi,phép đối 2 vế câu
Nếp sinh hoạt điều độ,ngăn
nắp,khoa học, phong thái ung
dung,hòa nhịp cùng suối rừng của
Bác

II)Tìm hiểu chi tiết
1,Cảnh sinh hoạt của Bác Hồ
b,Bữa ăn của Bác
Cháo bẹ rau măng, vẫn sẵn sàng

• Liệt kê: Cháo bẹ rau măng
câu thơ
tả thực nhưng nhẹ tênh
• Vẫn sẵn sàng: tạo sự đối lập
Giọng đùa vui hóm hỉnh về sự đầy đủ
tới mức dư thừa của những thức ăn
sẵn có từ thiên nhiên
Cảm giác hài lòng,thích thú với đời

II)Tìm hiểu chi tiết
1,Cảnh sinh hoạt của Bác Hồ
c,Công việc của Bác

• Từ láy”chông chênh”: miêu tả nơi làm việc của Bác
Hồ
• Phép đối: công việc quan trọng >< nơi làm việc
không thuận lợi
• Ba chữ” dịch sử Đảng”: toàn thanh trắc,vô cùng rắn
chắc,vững vàng
Khắc họa chân thực, sinh động hình ảnh chủ thể
của bài thơ – người chiến sĩ cách mạng.

Hiện thực

Thái độ của con người

Câu 1

Chỗ ở: suối, hang

Thích nghi, hòa điệu với cảnh
vật

Câu 2

Bữa ăn: đạm bạc, kham khổ Vui vẻ, thoải mái

Câu 3

Điều kiện làm việc: không
thuận lợi

Tổng kết Cuộc sống thực tại rất gian
khổ, khó khăn

Ung dung, say mê làm việc
Thái độ vui đùa, thích thú,lạc
quan,yêu đời

 Cách nói đối lập,dí dỏm,hóm hỉnh
 Bác yêu thiên nhiên, say mê công việc
cách mạng

II)Tìm hiểu chi tiết
2,Cảm nghĩ của Bác Hồ
Cuộc đời cách mạng thật là sang

II)Tìm hiểu chi tiết
2,Cảm nghĩ của Bác Hồ
Cuộc đời cách mạng thật là sang

•Kết luận tự nhiên mà bất ngờ
•“sang”: nhãn tự kết tinh tinh thần của
toàn bài thơ
•Tư thế tự tại, niềm lạc quan ấy của
người chiến sĩ luôn “nắm chắc trong tay
cả cuộc đời” ( Hoàng Trung Thông )

• Giống: niềm vui sống hòa với
thiên nhiên,phong thái ung dung,
coi thường gian khổ
• Khác:
Người xưa: lui về để “lánh đục ở
trong”, quên đi sự đời, sống thanh
nhàn, yên bình, có tính chất thoát ly
Bác Hồ: ở núi rừng do tính chất bí
mật của công việc,Bác ở núi rừng để
lo việc nước, “dịch sử Đảng”