Trường: THPT QH
Giáo viên: TTHP
Chương ii: vũ trụ. hệ quả các chuyển động của tráI đất
Bài 5:
vũ trụ. hệ mặt trời và tráI đất.
Hệ quả chuyển động tự quay quanh trục của tráI đất
i. KháI quát về vũ trụ. Hệ mặt trời. TráI đất trong hệ mặt trời
1. Vũ Trụ: Xem video, quan sỏt hỡnh v� d?c sgk m?c I.1 v� cho bi?t vu tr? l� gỡ, thiờn h� l� gỡ v� d?i ngõn h� l� gỡ?



Vũ Trụ
Thiên hà

Mặt trời
MỘT SỐ DẠNG THIÊN HÀ
5.1
Hình minh họa dải Ngân Hà, với vị trí của Mặt Trời tại giao các đường thẳng chia góc.
* Vũ trụ là khoảng không gian vô tận chứa các thiên hà.
+ Thiên hà là tập hợp của rất nhiều thiên thể cùng với bụi, khí và bức xạ điện từ.
+ Thiên hà chứa Mặt Trời được gọi là Dải Ngân Hà

5.1

Sao ch?i West, v?i duụi b?i m�u tr?ng v� duụi khớ m�u xanh lam, bay trờn b?u tr?i v�o thỏng 3 nam 1976.
2. H? M?T TR?I (TH�I DUONG H?)
Hãy mô tả Hệ mặt trời, hình dạng quỹ đạo và hướng chuyển động của các hành tinh?
Mặt Trời
2. HỆ MẶT TRỜI (THÁI DƯƠNG HỆ)
* Gồm Mặt Trời ở trung tâm cùng các thiên thể chuyển động xung quanh và các đám bụi khí. Có 8 hành tinh trong HMT:
* Các hành tinh chuyển động quanh MT theo quỹ đạo elip và có hướng từ Tây sang Đông

Đọc mục I.3 kết hợp với quan sát video, hãy cho biết:
Đọc mục I.3 kết hợp với quan sát video, hãy cho biết:
II. HỆ QUẢ CHUYỂN ĐỘNG TỰ QUAY QUANH TRỤC CỦA TRÁI ĐẤT
Trái Đất tự quay quanh trục
Trái Đất hình cầu
Mặt Trời chiếu sáng ½ Trái Đất => Ngày và Đêm
Mọi nơi trên Trái Đất lần lượt được chiếu sáng => Ngày và Đêm luân phiên
Cơ sở của sự sống trên Trái Đất
1. Sự Luân Phiên Ngày Và Đêm
LÀM VIỆC CẶP ĐÔI (5 phút)
Xem video, quan sát hình 5.3 và đọc nội dung mục II.2 SGK, cho biết:
Thế nào là giờ địa phương? Giờ múi? Giờ GMT?
Vì sao các múi giờ không thẳng theo các đường kinh tuyến?
Vì sao có đường đổi ngày quốc tế? Tìm trên hình 5.3 đường đổi ngày quốc tế? Nêu quy ước quốc tế về đổi ngày?

2. Giờ trên Trái Đất và đừơng chuyển ngày quốc tế
* Giờ trên Trái Đất:
Giờ múi: là giờ thống nhất trong từng múi lấy theo giờ của kinh tuyến giữa của múi đó. Trái Đất được chia thành 24 múi giờ, mỗi múi giờ có độ lớn = 15 độ kinh tuyến:
+ Từ 7,50T sang 7,50Đ là múi số 0
+ Múi số 0 sang phía Đông lần lượt là múi +1, +2,...+12
+ Múi số 0 sang phía Tây lần lượt là múi -1, -2, ...-11
- Trong thực tế ranh giới các múi giờ chia theo ranh giới quốc gia, một quốc gia có thể có một hay nhiều múi giờ.

2. Giờ trên Trái Đất và đường chuyển ngày quốc tế

- Giờ địa phương: là giờ riêng của mỗi kinh tuyến tại một thời điểm nhất định (mỗi độ kinh tuyến chênh nhau 4 phút)
Giờ GMT (Greenwich Mean Time): là giờ của múi số 0 (lấy theo giờ của kinh tuyến gốc đi qua giữa múi giờ đó)
Back
16 tháng 9
15 tháng 9
* Đường đổi ngày quốc tế được qui ước là kinh tuyến 1800 (nằm giữa múi giờ số 12):
+ Từ Tây qua Đông kinh tuyến đổi ngày thì lùi 1 ngày lịch
+ Từ Đông sang Tây kinh tuyến đổi ngày thì cộng thêm 1 ngày lịch.
Quan sát hình v? kết hợp đọc nội dung mục II.3 SGK, cho biết:
ở BCB các vật thể chuyển động bị lệch sang phía nào? ở BCN các vật thể chuyển động bị lệch sang hướng nào so với hướng chuyển động ban đầu?
2. Giải thích vì sao lại có sự lệch hướng đó?
3. Lực làm lệch hướng các chuyển động đó có tên là gì? Nó có tác động tới chuyển động các vật thể nào trên Trái Đất?

Hướng ban đầu
Hu?ng sau khi l?ch
Hoạt hình giải thích hiệu ứng Coriolis. Một vật thể chuyển động thẳng đều, trong một hệ quy chiếu quán tính, từ tâm đĩa ra mép, sẽ được quan sát thấy như chuyển động cong trong hệ quy chiếu gắn với đĩa đang quay.
3. Sự LệCH HƯớng chuyển động của các vật thể
3. Sự LệCH HƯớng chuyển động của các vật thể
B
N
Hướng ban đầu
Hướng sau khi lệch
* Nguyên nhân: Do Tr¸I §Êt tù quay quanh trôc + Tr¸I §Êt h×nh cÇu (chiÒu dµi vÜ tuyÕn ng¾n dÇn tõ xÝch ®¹o vÒ cùc) => VËn tèc dµi kh¸c nhau => sù chuyÓn ®éng lªch h­íng => Lùc C«ri«lÝt
* Hệ quả:
+ ë BBC, vËt chuyÓn ®éng bÞ lÖch vÒ bªn ph¶i.
+ ë NBC bÞ lÖch vÒ bªn tr¸I theo h­íng chuyÓn ®éng.
Truyền hình
trực tiếp
Nơi xem máy thu hình A thuộc múi giờ nào?
17 h
23h
VIỆT NAM
Múi số 1 vì có giờ chậm hơn Việt Nam (múi số 7) 6 tiếng đồng hồ.
A
Dựa vào hình, hãy hoàn thành bài tập sau: Trong một thời điểm nếu giờ ở múi giờ số 0 là 17h thì ở Mờhicụ là mấy giờ?
17h
Về nhà học bài cũ, làm bài tập cuối bài và đọc trước bài 6