Bố cục của văn bản
Bố cục của văn bản

I. Bố cục của văn bản
1- Ví dụ: Văn bản
Người thầy đạo cao đức trọng

Văn bản có 3 phần:
+ Phần 1: Giới thiệu thầy Chu Văn An
Thầy Chu Văn An không màng danh lợi
+ Phần 2: Công lao, uy tín, tính cách của thầy Chu Văn An
Học trò theo học rất đông…có khi không cho vào thăm.
+Phần 3: Khi thầy mất, mọi người đều thương tiếc.
Tình cảm của mọi người đối với thầy Chu Văn An
Văn bản trên có thể chia thành
mấy phần? Chỉ ra các phần đó?
- MB : Giới thiệu khái quát về thầy Chu Van An.
- TB : Trỡnh bày, giải thích chứng minh về đạo cao, đức trọng của thầy Chu Van An.
- KB : Tỡnh cảm của mọi người với thầy Chu Van An.

Mối quan hệ giữa các phần trong văn bản
+ Gắn bó chặt chẽ với nhau, phần trước là tiền đề cho phần sau.
+ Các phần đều tập trung làm rõ chủ đề của văn bản là Người thầy đạo cao đức trọng


1- Ví dụ: Văn bản
Người thầy đạo cao đức trọng
Hãy cho niết nhiệm vụ của từng phần trong văn bản trên?
Phân tích mối quan hệ giữa các phần trong văn bản trên?
2. Kết luận:
Bố cục của văn bản thường gồm 3 phần: Mở bài- Thân bài- Kết bài.
Các phần này luôn có quan hệ chặt chẽ với nhau để tập trung làm rõ chủ đề của văn bản.
Phần mở bài: nêu chủ đề của văn bản
Phần thân bài: thường có một số đoạn nhỏ trình bày các khía cạnh của chủ đề .
- Phần kết bài: tổng kết chủ đề của văn bản.
II- Cách bố trí sắp xếp nội dung phần thân bài của văn bản
1. Xét ngữ liệu
a.Văn bản: Tôi đi học
Kể việc
đi đến trường,
ở sân trường,
vào trong lớp
Thứ tự
Không gian
Thời gian
Dòng cảm xúc
Phần Thân bài:
Phần thân bài của văn bản “Tôi đi học” kể về những sự kiện nào?
Các sự kiện ấy được sắp xếp theo trình tự nào?
b.Văn bản: Trong lòng mẹ
Nội dung phần thân được sắp xếp theo diễn biến tâm lí
* Tình cảm và thái độ:
Tình cảm: Thương mẹ sâu sắc
Thái độ: Căm ghét những kẻ nói xấu mẹ, những cổ tục đã đầy đọa mẹ
* Niềm vui hồn nhiên được ở trong lòng mẹ.
Hãy chỉ ra những diễn biến tâm trạng của bé Hồng trong phần thân bài?
- Khi tả người, vật....em thường tả theo trỡnh thời gian, không gian, sự PT của sự việc...
- TB trong van bản "người thầy...."
Hai nhóm sự việc .
- Các sự việc nói về Chu Van An là người tài cao.
- Các sự việc nói về Chu Van An là người đạo đức , đuược học trò kính trọng.
Khi tả người, vật, con vât,… em sẽ lần lượt miêu tả theo trình tự nào?
II- Luyện tập
Bài tập 1: (SGK- trang 26)
Phân tích cách trình bày ý trong đoạn trích
Trả lời:
a/ Theo không gian:
Giới thiệu đàn chim từ xa tới gần.
Miêu tả đàn chim bằng những quan sát mắt thấy, tai nghe.
Xen với miêu tả là cảm xúc và những liên tưởng, so sánh.
=> Trình tự ấn tượng về đàn chim từ gần đến xa
b/ Theo không gian hẹp: miêu tả trực tiếp núi Ba Vì.
Theo không gian rộng: miêu tả Ba Vì trong mối quan hệ hài hòa với
các sự vật xung quanh nó.
C/ Bàn về mối quan hệ giữa sự thật lịch sử và truyền thuyết (Cách lí giải
mang đậm mầu sắc huyền thoại dân gian về những đoạn kết bi tráng
của một số anh hùng dân tộc được nhân dân ta tôn vinh, ngưỡng mộ.)
- Luận cứ về lời bàn trên.
- Phát triển lời bàn bằng luận chứng.
Bài tập 2:
Trình bày về lòng thương mẹ của bé Hồng trong đoạn trích
“Trong lòng mẹ”
Gợi ý:
Lần lượt trình bầy theo trình tự tình cảm, thái độ, tâm trạng, cảm
Xúc của bé Hồng khi nhắc đến mẹ, khi gặp mẹ và khi được ngồi trên
Xe bên cạnh mẹ.
Tưởng đến vẻ mặt hiền từ của mẹ.
Thương yêu kính mến mẹ.
Căm giận những cổ tục đã đầy đọa mẹ.
Nhớ mẹ, khao khát được gặp mẹ.
Sung sướng, hạnh phúc được ngồi bên mẹ.
* Kết luận về tình yêu thương mẹ của bé Hồng.
Bài tập về nhà: Viết thành văn bản ngắn trình bầy nội dung trên
IV- Dặn dò:

Đọc kĩ và trả lời các câu hỏi chuẩn bị bài: Trường từ vựng.
Học thuộc ghi nhớ và làm các bài tập còn lại trong SGK trang 27
CHÚC CÁC EM CHĂM NGOAN, HỌC GIỎI !