Khánh Hoài
Cuộc chia tay
của những con búp bê
1. Văn bản “Cổng trường mở ra” viết về nội dung gì?
Miêu tả quang cảnh ngày khai trường.
Bàn về vai trò của nhà trường trong việc giáo dục thế hệ trẻ
Kể về tâm trạng của chú bé trong ngày đầu tiên đến trường.
Tái hiện lại những tâm tư tình cảm của người mẹ trong đêm trước ngày khai trường vào lớp một của con.
2. Trong văn bản "Mẹ tôi" , tại sao người cha của En-ri-cô lại viết thư cho con khi con mình phạm lỗi ?
Vì ở xa con nên phải viết thư.
B. Vì giận con quá, không muốn nhìn mặt con nên không nói trực tiếp.
C. Vì sợ nói trực tiếp sẽ xúc phạm đến con.
D. Vì qua bức thư, người cha sẽ nói được đầy đủ, sâu sắc hơn và người con sẽ hiểu sai lầm khi thiếu lễ độ với mẹ.



3
( Văn bản nhật dụng )
5





I.Tìm hiểu chung:

1/ Tác giả : Khánh Hoài.
- Tên thật Đỗ Văn Xuyền, sinh năm 1937.
- Quê ở Thái Bình, hiện sống ở Việt Trì- Phú Thọ.
- Là hội viên Hội nhà văn Việt Nam, sở trường về truyện ngắn.


CUỘC CHIA TAY CỦA NHỮNG CON BÚP BÊ
Khánh Hoài

6
2/ Tác phẩm :
a, Xuất xứ:
Tác phẩm từng được giải nhì trong cuộc thi thơ- văn viết về quyền trẻ em do Viện Khoa học giáo dục và Tổ chức nghiên cứu trợ trẻ em, tổ chức năm 1992
b, Kiểu văn bản: Nhật dụng
1/ Tác giả:
CUỘC CHIA TAY CỦA NHỮNG CON BÚP BÊ
Khánh Hoài

- Văn bản nhật dụng là những bài viết có nội dung gần gũi, bức thiết đối với cuộc sống trước mắt của con người và cộng đồng trong xã hội hiện đại như: thiên nhiên, môi trường, năng lượng, dân số, quyền trẻ em,… có thể dùng tất cả các thể loại cũng như các kiểu văn bản.
8
2/ Tác phẩm :
b, Kiểu văn bản: Nhật dụng
Vấn đề nhật dụng: quyền trẻ em.


1/ Tác giả:
CUỘC CHIA TAY CỦA NHỮNG CON BÚP BÊ
Khánh Hoài

9
I. TÌM HIỂU CHUNG.
2/ Tác phẩm :
c, Thể loại: truyện ngắn
Ngôi kể:
CUỘC CHIA TAY CỦA NHỮNG CON BÚP BÊ
Khánh Hoài

10
I. TÌM HIỂU CHUNG.
2/ Tác phẩm :
c, Thể loại: truyện ngắn
Ngôi kể: ngôi thứ nhất (chú bé Thành).
Người xưng tôi trong truyện là người chứng kiến các việc xảy ra, cũng là người chịu nỗi đau như em gái của mình. Cách chọn lựa ngôi kể này cũng làm tăng lên tính chân thực của câu chuyện và do vậy sức thuyết phục của truyện tăng cao hơn

CUỘC CHIA TAY CỦA NHỮNG CON BÚP BÊ
Khánh Hoài

11
I. TÌM HIỂU CHUNG.
2/ Tác phẩm :
e, Nhan đề : “Cuộc chia tay của những con búp bê”


CUỘC CHIA TAY CỦA NHỮNG CON BÚP BÊ
Khánh Hoài

12
I. TÌM HIỂU CHUNG.
2/ Tác phẩm :
e, Nhan đề : “Cuộc chia tay của những con búp bê”
Những con búp bê: là đồ chơi của trẻ nhỏ  gợi thế giới trẻ em ngây thơ, ngộ nghĩnh
Trong truyện: những con búp bê cũng như 2 anh em Thành- Thuỷ trong sáng, không có tội lỗi gì mà phải chia tay nhau.
 Gợi tình huống đáng chú ý, cần suy ngẫm và thể hiện ý đồ tư tưởng của tác giả (nỗi đau xót, tủi hờn của những con búp bê chẳng may rơi vào hoàn cảnh bất hạnh.

CUỘC CHIA TAY CỦA NHỮNG CON BÚP BÊ
Khánh Hoài

ĐỌC- GIẢI THÍCH TỪ KHÓ
I. TÌM HIỂU CHUNG
2. Tác phẩm:
- Bố cục: 3 phần

*Phần 1: Từ đầu -> “hiếu thảo như vậy” : Cảnh hai anh em chia đồ chơi.

*Phần 2: Tiếp theo -> “trùm lên cảnh vật”: Thuỷ chia tay cô giáo và các bạn.

*Phần 3: Đoạn còn lại: Hai anh em chia tay nhau.
CUỘC CHIA TAY CỦA NHỮNG CON BÚP BÊ
Khánh Hoài

* Tóm tắt văn bản:
Thành và Thủy là 2 anh em được sinh ra và lớn lên trong một gia đình khá giả. Hai anh em rất yêu thương nhau nhưng bố mẹ ly hôn, hai anh em phải chia tay nhau. Thành ở lại với bố. Thủy theo mẹ về quê sống cùng bà ngoại ở xa và không được tiếp tục đi học nữa. Hai anh em rất buồn. Cuộc chia tay diễn ra trong nước mắt cùng những con búp bê. Thủy đã không chia 2 con búp bê và quyết định để lại cho anh. Thành đã khóc và hứa với em sẽ không bao giờ để 2 con búp bê cách xa nhau.
* Tóm tắt văn bản:
?Truyện kể cuộc chia tay của 2 anh em Thành và Thủy nhưng tại sao lại có tên là: “ cuộc chia tay của những con búp bê”.
Chọn đáp án đúng nhất.
Vì búp bê là những đồ vật rất gần gũi với tre thơ,
B. Vì chúng gắn bó bên nhau như anh em Thành và Thủy,
C. Chúng ngây thơ , trong sáng, ngộ nghĩnh và vô tư thế mà phải chia tay.
D. Cả A,B và C đúng.
II/ Đọc- hiểu văn bản
1. Hai anh em chia đồ chơi.

- Búp bê : đồ chơi thân thiết, gắn với tuổi thơ
- Búp bê đối với Thành và Thuỷ là bạn, là sợi dây kết nối tình anh em thân thiết
=>Giống như những đứa trẻ vô tội, những con búp bê cũng phải bị chia đôi khi cha mẹ Thành và Thuỷ ly hôn
? Khi nghe mẹ nói phải chia đồ chơi tâm trạng của hai anh em Thành và Thủy như thế nào ?
II/ Đọc- hiểu văn bản
1. Hai anh em chia đồ chơi
a. Tâm trạng hai anh em
+ Thủy: bất giác run lên bần bật, kinh hoàng, tuyệt vọng,
khóc cả đêm, mất hồn, loạng choạng, tru tréo,
không cho chia rẽ hai con búp bê…
+ Thành: cắn chặt môi để khỏi bật lên tiếng khóc, nhưng nước mắt cứ tuôn ra, lạy trời đây chi là một giấc mơ.
 Hai anh em đau khổ, xót xa, ngậm ngùi trước nỗi đau chia xa
II/ Đọc- hiểu văn bản
1. Hai anh em chia đồ chơi
b. Tình cảm của hai anh em Thành và Thủy.

Hãy tìm những chi tiết trong truyện để thấy 2 anh em Thành- Thuỷ rất mực gần gũi, thương yêu, chia sẻ và luôn quan tâm nhau?
II/ Đọc- hiểu văn bản
1. Hai anh em chia đồ chơi
b. Tình cảm của hai anh em Thành và Thủy.
_ Thủy mang kim ra tận sân vận động vá áo cho anh.
_ Thành giúp em học,chiều nào cũng đón em đi học về
_ Khi phải chia tay hai anh em càng thương yêu và quan tâm lẫn nhau
+ Chia đồ chơi,Thành nhường hết cho em.
+ Thủy thương anh “không có ai gác đêm cho anh ngủ nên nhường lại anh con Vệ Sĩ”
Thành và Thủy rất mực gần gũi, thương yêu chia sẻ và quan tâm lẫn nhau.
II/ Đọc- hiểu văn bản
2. Thủy chia tay với lớp học.

Chi tiết nào trong cuộc chia tay của Thuỷ với lớp học làm cô giáo bàng hoàng và chi tiết nào khiến em cảm động nhất?
II/ Đọc- hiểu văn bản
2. Thủy chia tay với lớp học.
- Khóc thút thít vì Thủy phải chia xa mãi mãi nơi này và không còn đi học nữa.
- Cô giáo tái mặt, nước mắt giàn giụa.
Bọn trẻ khóc mỗi lúc một to hơn.

Mọi người điều ngạc nhiên, thương xót và đồng cảm với nỗi bất hạnh của Thủy.
Tâm trạng của Thành khi ra khỏi trường. 
_ Thành “kinh ngạc khi thấy mọi người đi lại bình thường và nắng vẫn vàng ươm trùm lên cảnh vật”.Trong tâm hồn Thành đang nổi giông nổi bảo vì sắp phải chia tay với em gái.
_ Thành cảm nhận được sự bất hạnh của hai anh em và sự cô đơn của mình trước sự vô tình của người và cảnh.
 

Đây là tình huống có tính chất đối lập tương phản giữa ngoại cảnh và nội tâm con người, ngoại cảnh vẫn bình thường,mọi người vẫn tuôn theo nhịp sống đều đặn, cảnh vật thậm chí còn đẹp, nhưng nội tâm 2 anh em đang phải chịu đựng sự mất mát quá lớn, đó là sự đổ vỡ của gia đình, cõi lòng tan nát. Sự đối lập ấy càng làm tăng thêm sự bơ vơ lạc lõng cô đơn của 2 tâm hồn trẻ thơ, nỗi đau ko người chia sẻ, chỉ mình 2 anh em chịu đựng…
II/ Đọc- hiểu văn bản
3. Thành - Thuỷ chia tay nhau.
Cuộc chia tay này diễn ra như thế nào với hai anh em ?

- Diễn ra quá nhanh, bất ngờ và đột ngột khiến cho hai anh em chưa kịp hình dung ra sự việc.
II/ Đọc- hiểu văn bản
3. Thành - Thuỷ chia tay nhau.
Em hãy tìm chi tiết và nêu tâm trạng của Thủy trước giờ chia tay với hai anh em ?
II/ Đọc- hiểu văn bản
3. Thành - Thuỷ chia tay nhau.
Thuỷ:

- Buồn (không gặp bố) – mắt nhìn đăm đăm cảnh vật, khóc thút thít, nức nở.
- Vệ sỹ thân yêu…..Anh ơi bao giờ…
- Giọng ráo hoảnh; “Anh phải hứa không bao giờ để chúng…..
- Lời nói tỉnh táo, suy nghĩ nghiêm túc.
- Sự chia cắt tình thân Thuỷ đau đớn
- Khao khát mãnh liệt
II/ Đọc- hiểu văn bản
3. Thành - Thuỷ chia tay nhau.
Kết thúc truyện, Thủy đã giải quyết sự việc như thế nào? Qua đó em hiểu thêm gì về em Thủy.
II/ Đọc- hiểu văn bản
3. Thành - Thuỷ chia tay nhau.
Kết thúc truyện, Thủy đã giải quyết sự việc như thế nào? Qua đó em hiểu thêm gì về em Thủy.

- Thủy thương anh… nhường cho anh con Vệ Sĩ .
- Sự yêu thương, gần gũi, chia sẻ, quan tâm nhau.
3. Thành - Thuỷ chia tay nhau.
- Tâm trạng và hình ảnh của Thành lúc này như thế nào em hãy nêu cảm nhận của em?
3. Thành - Thuỷ chia tay nhau.
Thành:
Mếu máo, đứng chôn chân nhìn theo.
Tâm trạng của người mất hồn, cô đơn bơ vơ, không kể xiết.
Trong truyện, xảy ra mấy cuộc chia tay? Cuộc chia tay nào làm em cảm động nhất? Vì sao?

- Cuộc chia nào cũng xót xa, thực chất, cuộc chia tay của hai con búp bê không xảy ra nó tạo tình huống bất ngờ hấp dẫn, phù hợp tâm lý trẻ thơ .
- Đây là một diễn biến tâm trạng được tác giả miêu tả rất chính xác tăng nỗi buồn sâu thẳm, trạng thái thất vọng cña nhân vật.
III.Tổng kết:

Nghệ thuật
-Kể bằng con mắt và những suy nghĩ của người trong cuộc (nhân vật Thành - người kể xưng tôi trong truyện)
-Lời kể chân thành, giản dị, phù hợp tâm trạng nhân vật và có sức truyền cảm.
Nội dung:
Cuộc chia tay đau đớn và đầy cảm động của hai em bé trong truyện khiến người đọc thấm thía rằng:tổ ấm gia đình là vô cùng quí giá và quan trọng.Mọi người hãy cố gắng gìn giữ,không nên vì bất kì lí do gì làm tổn hại đến tình cảm tự nhiên,trong sáng ấy.
Hai anh em Thành và Thủy không muốn chia búp bê vì:
A. Ai cũng muốn mình được cả hai con.
B. Không muốn hai con búp bê xa nhau.
C. Không muốn nghe lời mẹ phải chia tay nhau.


Hai anh em Thành và Thủy không muốn chia búp bê vì:
A. Ai cũng muốn mình được cả hai con.
B. Không muốn hai con búp bê xa nhau.
C. Không muốn nghe lời mẹ phải chia tay nhau.


Thông điệp nào được gửi gắm qua câu chuyện?
A. Hãy tôn trọng và bảo vệ ý thích của trẻ em.
B. Hãy để trẻ em được sống trong một mái ấm gia đình.
C. Hãy hành động vì trẻ em.

Thông điệp nào được gửi gắm qua câu chuyện?
A. Hãy tôn trọng và bảo vệ ý thích của trẻ em.
B. Hãy để trẻ em được sống trong một mái ấm gia đình.
C. Hãy hành động vì trẻ em.

39

III. LUYỆN TẬP- DẶN DÒ
Viết 1 đoạn văn 8-10 câu trình bày suy nghĩ của em về tình cảm gia đình.
Học ghi nhớ
Soạn bài “Cao dao- dân ca”