Luyện từ và câu
Lớp 4
học, học hành, hợp tác xã


KHỞI ĐỘNG


Học : gồm 1 tiếng tạo thành
Học hành: gồm 2 tiếng tạo thành
Hợp tác xã: gồm 3 tiếng tạo thành


Em có nhận xét gì về số lượng tiếng của ba từ học, học hành, hợp tác xã?
Luyện từ và câu

Từ đơn và từ phức

Thứ ba ngày 21 tháng 9 năm 2021

I. Nhận xét:
Câu văn sau đây có 14 từ, mỗi từ được phân cách bằng
một dấu gạch chéo:
Nhờ / bạn / giúp đỡ/, lại / có / chí / học hành /, nhiều / năm/ liền / , Hanh / là / học sinh / tiên tiến / .






1. Hãy chia các từ trên thành hai loại:
Từ chỉ gồm một tiếng (từ đơn).

- Từ gồm nhiều tiếng (từ phức).

Nhờ /bạn /giúp đỡ/, lại /có /chí /học hành/,nhiều/ năm / liền/, Hanh / là / học sinh / tiên tiến/.
M: nhờ
M: giúp đỡ
nhờ
bạn
lại
có
chí
nhiều
năm
liền
Hanh
là
giúp đỡ
học hành
học sinh
tiên tiến
2. Theo em:
Tiếng dùng để làm gì?
- Từ dùng để làm gì?
- Tiếng dùng để cấu tạo từ: Có thể dùng một tiếng để tạo nên một từ. Đó là từ đơn. Cũng có thể phải dùng từ 2 tiếng trở lên để tạo nên một từ. Đó là từ phức.
- Từ được dùng để cấu tạo câu. Từ nào cũng có nghĩa.



xe
máy
Ví dụ 1:
bông
hoa
Ví dụ 2:
Trường
Quỳnh Lôi
Tiểu học
trường
là
em
của
Trường của em là trường Tiểu học Quỳnh Lôi.
Trường Tiểu học Quỳnh Lôi là trường của em.
xe
máy
bông
hoa
Tiếng
Cấu tạo
Từ
Sự vật
Hoạt động
Đặc điểm
Từ dùng để làm gì?
Tiếng dùng để làm gì?
Cấu tạo
Câu
II. Ghi nhớ
Tiếng dùng để cấu tạo nên từ. Từ chỉ gồm một tiếng gọi là từ đơn. Từ gồm hai hay nhiều tiếng gọi là từ phức.

2. Từ nào cũng có nghĩa và dùng để tạo nên câu.
III. Luyện tập
Chép vào vở đoạn thơ và dùng dấu gạch chéo để phân cách các từ trong hai câu thơ cuối đoạn. Ghi lại các từ đơn và từ phức trong đoạn thơ:
Chỉ / còn / truyện cổ / thiết tha /
Cho / tôi / nhận mặt / ông cha / của / mình /
Rất công bằng, rất thông minh
Vừa độ lượng lại đa tình, đa mang.

Lâm Thị Mỹ Dạ
Vở
chỉ còn cho tôi của mình rất vừa lại
truyện cổ thiết tha
nhận mặt ông cha
công bằng thông minh độ lượng đa tình
đa mang
Chỉ / còn / truyện cổ / thiết tha /
Cho / tôi / nhận mặt / ông cha / của / mình /
Rất công bằng, rất thông minh
Vừa độ lượng lại đa tình, đa mang.


2. Hãy tìm trong từ điển và ghi lại:
3 từ đơn
3 từ phức
+ 3 từ đơn : ăn, học, ngủ


+ 3 từ phức : kinh nghiệm, sạch sẽ, nhà cửa…


3. Đặt câu với một từ đơn hoặc với một từ phức vừa tìm được ở bài tập 2.

M: ( Đặt câu với từ Nhà cửa)
Ở xóm em, nhà cửa rất khang trang.


DẶN DÒ
Làm bài 1 vào vở Tiếng việt. Bài 2, 3 làm VBT tiếng việt
Chuẩn bị trước bài : Mở rộng vốn từ : Nhân hậu – Đoàn kết.
Chúc các em sức khỏe và học tập tốt !