CHÀO MỪNG CÁC THẦY, CÔ
VÀ CÁC EM HỌC SINH
VỀ DỰ GIỜ, THĂM LỚP
Thạch Lam
I. TÌM HIỂU CHUNG
HAI ĐỨA TRẺ
1. Tác giả
Nhóm 1: Trình bày những nét chính về cuộc đời và sự nghiệp văn chương nhà văn Thạch Lam.
Thạch Lam
I. TÌM HIỂU CHUNG
HAI ĐỨA TRẺ
1. Tác giả
* Cuộc đời
- Thạch Lam (1910-1942) tên thật là Nguyễn Tường Vinh, sau đổi thành Nguyễn Tường Lân.
- Sinh ra ở Hà Nội nhưng thuở nhỏ sống ở Cẩm Giàng, Hải Dương.
- Ông học ở Hà Nội, hết tú tài năm thứ nhất thì ra làm báo, viết văn.
- Là người có tính tình đôn hậu, điềm đạm và rất đỗi tinh tế.
- Là em ruột của hai nhà văn Nhất Linh và Hoàng Đạo.
Thạch Lam
I. TÌM HIỂU CHUNG
HAI ĐỨA TRẺ
1. Tác giả
* Cuộc đời
* Sự nghiệp
- Đặc điểm sáng tác:
+ Có quan niệm văn chương lành mạnh và tiến bộ.
+ Là thành viên nhóm Tự lực văn đoàn nhưng tư tưởng thẩm mỹ lại theo một lối riêng
(hướng tới những con người nhỏ bé, tầm thường đau khổ; chất chứa nỗi đau hiện thực).
+Có biệt tài về truyện ngắn:
~ Truyện không có chuyện.
~ Chủ yếu khai thác thế giới nội tâm của nhân vật.
~ Mỗi truyện như một bài thơ.
~ Giọng điệu điềm đạm.
+ Văn phong trong sáng, giản dị mà thâm trầm, sâu sắc.
“Đối với tôi văn chương không phải là một cách đem đến cho người đọc sự thoát li hay sự quên; trái lại, văn chương là một thứ khí giới thanh cao và đắc lực mà chúng ta có, để vừa tố cáo và thay đổi một thế giới giả dối tàn ác, vừa làm cho lòng người thêm trong sạch và phong phú hơn”
Thạch Lam
I. TÌM HIỂU CHUNG
HAI ĐỨA TRẺ
1. Tác giả
* Cuộc đời
* Sự nghiệp
- Những tác phẩm chính
+ Tập truyện ngắn Gió đầu mùa (1937),
Nắng trong vườn (1938), Sợi tóc (1942)
+ Tiểu thuyết Ngày mới (1939)
+ Tập tiểu luận Theo dòng (1941)
+ Tùy bút Hà Nội 36 phố phường (1943)
Thạch Lam
I. TÌM HIỂU CHUNG
HAI ĐỨA TRẺ
1. Tác giả
2. Tác phẩm
Nhóm 2: Tác phẩm
Xuất xứ?
Tác giả kể chuyện gì?
Không gian, thời gian?
Tóm tắt và nêu cảm nhận khi tóm tắt.
Bố cục?
Thạch Lam
I. TÌM HIỂU CHUNG
HAI ĐỨA TRẺ
1. Tác giả
2. Tác phẩm
- Xuất xứ: in trong tập Nắng trong vườn (1938)
- Nội dung: Hai đứa trẻ Liên và An được mẹ giao cho trông coi một quán hàng nhỏ. Chiều nào cũng vậy, sau khi dọn hàng xong hai đứa trẻ lại cố thức để đợi chuyến tàu đêm từ Hà Nội về qua phố huyện.
- Không gian, thời gian: một phố huyện nghèo trước Cách mạng, hiện lên ở ba thời điểm là lúc chiều tối, đêm khuya và khi chuyến tàu đến rồi đi qua.
- Bố cục: 3 phần (ba thời điểm).
Thạch Lam
I. TÌM HIỂU CHUNG
HAI ĐỨA TRẺ
1. Tác giả
2. Tác phẩm
II. ĐỌC – HIỂU
VĂN BẢN
1. Phố huyện lúc chiều tàn
Nhóm 3: Bức tranh thiên nhiên được khắc họa qua những chi tiết nào? Cảm nhận về bức tranh này? Nhận xét nhịp điệu, hình ảnh, cảm xúc mà câu văn gợi lên?
a. Bức tranh thiên nhiên
Thạch Lam
I. TÌM HIỂU CHUNG
HAI ĐỨA TRẺ
1. Tác giả
2. Tác phẩm
II. ĐỌC – HIỂU
VĂN BẢN
1. Phố huyện lúc chiều tàn
a. Bức tranh thiên nhiên
- Âm thanh: tiếng trống thu không, tiếng ếch nhái, tiếng muỗi vo ve.
- Hình ảnh, màu sắc: phương tây đỏ rực như lửa cháy, đám mây ánh hồng như hòn than sắp tàn, dãy tre làng đen lại.
- Đường nét : dãy tre làng đen lại cắt hình rõ rệt trên nền trời.
Thạch Lam
I. TÌM HIỂU CHUNG
HAI ĐỨA TRẺ
1. Tác giả
2. Tác phẩm
II. ĐỌC – HIỂU
VĂN BẢN
1. Phố huyện lúc chiều tàn
a. Bức tranh thiên nhiên
* Nghệ thuật:
+ Những câu văn êm dịu, có nhịp điệu chậm, vừa giàu hình ảnh nhạc điệu lại vừa uyển chuyển tinh tế.
+ Mỗi câu văn như một nét vẽ đơn sơ gợi dậy được hồn của cảnh vật.
+ Lần lượt mỗi câu văn lại mở ra một cảnh, cảnh trong câu trước như gọi cảnh câu sau.
Thạch Lam
I. TÌM HIỂU CHUNG
HAI ĐỨA TRẺ
1. Tác giả
2. Tác phẩm
II. ĐỌC – HIỂU
VĂN BẢN
1. Phố huyện lúc chiều tàn
a. Bức tranh thiên nhiên
b. Bức tranh đời sống
Nhóm 4: Bức tranh đời sống của con người hiện lên như thế nào ? Từ đó, em có nhận xét gì về cuộc sống nơi đây?
Thạch Lam
I. TÌM HIỂU CHUNG
HAI ĐỨA TRẺ
1. Tác giả
2. Tác phẩm
II. ĐỌC – HIỂU
VĂN BẢN
1. Phố huyện lúc chiều tàn
a. Bức tranh thiên nhiên
b. Bức tranh đời sống
- Cảnh chợ tàn: người về hết, tiếng ồn ào cũng mất; chỉ còn lại rác rưởi, vỏ bưởi, vỏ thị, lá nhãn, lá mía, mùi âm ẩm bốc lên.
- Con người:
+ mấy đứa trẻ con nhà nghèo nhặt nhạnh bất cứ thứ gì còn có thể dùng được.
+ mẹ con chị Tý nghèo khổ, ngày mò cua bắt ốc, tối đến dọn cái hàng nước nhỏ.
+ chị em Liên với một cửa hàng tạp hóa nhỏ xíu.
+ bà cụ Thi điên với tiếng cười khanh khách
Nghệ thuật
Sự hòa quyện của hai yếu tố trữ tình lãng mạn và hiện thực.
Tiểu kết
Nghệ thuật
Tả cảnh thiên nhiên tinh tế với hình ảnh, màu sắc, âm thanh hòa quyện.
Tả cuộc sống con người bằng những nét chân thực
Ngôn ngữ giàu cảm xúc, giọng văn điềm tĩnh, nhẹ nhàng
Sự hòa quyện của hai yếu tố trữ tình lãng mạn và hiện thực.
Thiên nhiên đẹp, gợi buồn, mang cốt cách Việt Nam.
Cuộc sống nghèo đói, tiêu điều.
Thạch Lam
I. TÌM HIỂU CHUNG
HAI ĐỨA TRẺ
1. Tác giả
2. Tác phẩm
II. ĐỌC – HIỂU
VĂN BẢN
1. Phố huyện lúc chiều tàn
a. Bức tranh thiên nhiên
b. Bức tranh đời sống
Bức tranh thiên nhiên và bức tranh đời sống con người hiện lên qua cảm nhận của nhân vật nào?
Lý giải, tại sao tác giả lại lựa chọn nhân vật đó mà không phải là một nhân vật khác?
Thạch Lam
I. TÌM HIỂU CHUNG
HAI ĐỨA TRẺ
1. Tác giả
2. Tác phẩm
II. ĐỌC – HIỂU
VĂN BẢN
1. Phố huyện lúc chiều tàn
a. Bức tranh thiên nhiên
b. Bức tranh đời sống
Nêu những tác phẩm mà em biết cũng viết về cảnh chợ tàn? So sánh với cảnh chợ tàn trong Hai đứa trẻ?
Thạch Lam
I. TÌM HIỂU CHUNG
HAI ĐỨA TRẺ
1. Tác giả
2. Tác phẩm
II. ĐỌC – HIỂU
VĂN BẢN
1. Phố huyện lúc chiều tàn
a. Bức tranh thiên nhiên
b. Bức tranh đời sống
Luyện tập
Câu 1: Dòng nào không nói đúng về tác giả Thạch Lam?
A. Ông là người đôn hậu, điềm đạm và rất đỗi tinh tế.
B. Thuở nhỏ, sống ở quê ngoại (phố huyện Cẩm Giàng, tỉnh Hải Dương), sau đó theo cha chuyển sang tỉnh Thái Bình.
C. Ông có quan niệm văn chương lành mạnh, tiến bộ.
D. Sinh năm 1910, tại Hà Nội, tên thật là Nguyễn Tường Long, là thành viên của nhóm Tự lực văn đoàn.
D
Thạch Lam
I. TÌM HIỂU CHUNG
HAI ĐỨA TRẺ
1. Tác giả
2. Tác phẩm
II. ĐỌC – HIỂU
VĂN BẢN
1. Phố huyện lúc chiều tàn
a. Bức tranh thiên nhiên
b. Bức tranh đời sống
Luyện tập
Câu 2: Các chi tiết: mặt trời "đỏ rực...ánh hồng như hòn than sắp tàn", cái chõng "sắp gãy", phiên chợ "vãn từ lâu" đặt cạnh nhau trong cảnh chiều buông nhằm tô đậm không khí, ấn tượng về:

A. Sự nghèo nàn.

B. Sự sa sút, lụi tàn.

C. Sự mất mát.

D. Sự náo nhiệt.
B
Thạch Lam
I. TÌM HIỂU CHUNG
HAI ĐỨA TRẺ
1. Tác giả
2. Tác phẩm
II. ĐỌC – HIỂU
VĂN BẢN
1. Phố huyện lúc chiều tàn
a. Bức tranh thiên nhiên
b. Bức tranh đời sống
c. Tâm trạng của Liên
Trước cảnh chiều tàn và những kiếp người tàn tạ, tâm trạng của Liên như thế nào?
Thạch Lam
I. TÌM HIỂU CHUNG
HAI ĐỨA TRẺ
1. Tác giả
2. Tác phẩm
II. ĐỌC – HIỂU
VĂN BẢN
1. Phố huyện lúc chiều tàn
a. Bức tranh thiên nhiên
b. Bức tranh đời sống
c. Tâm trạng của Liên
- Lòng buồn man mác trước cái giờ khắc của ngày tàn.
- Cảm nhận “mùi riêng của đất, của quê hương này”.
- Động lòng thương những đứa trẻ nhà nghèo.
- Xót thương cho mẹ con chị Tí.
Nghệ thuật
Sự hòa quyện của hai yếu tố trữ tình lãng mạn và hiện thực.
Tiểu kết
Thạch Lam
I. TÌM HIỂU CHUNG
HAI ĐỨA TRẺ
1. Tác giả
2. Tác phẩm
II. ĐỌC – HIỂU
VĂN BẢN
1. Phố huyện lúc chiều tàn
a. Bức tranh thiên nhiên
b. Bức tranh đời sống
Tại sao tác giả lại lựa chọn nhân vật Liên để cảm nhận về thiên nhiên và cuộc sống ở phố huyện mà không phải là một nhân vật khác?
c. Tâm trạng của Liên
Thạch Lam
I. TÌM HIỂU CHUNG
HAI ĐỨA TRẺ
1. Tác giả
2. Tác phẩm
II. ĐỌC – HIỂU
VĂN BẢN
1. Phố huyện lúc chiều tàn
a. Bức tranh thiên nhiên
b. Bức tranh đời sống
c. Tâm trạng của Liên
Luyện tập
Câu 1: Dòng nào không nói đúng về tác giả Thạch Lam?
A. Ông là người đôn hậu, điềm đạm và rất đỗi tinh tế.
B. Thuở nhỏ, sống ở quê ngoại (phố huyện Cẩm Giàng, tỉnh Hải Dương), sau đó theo cha chuyển sang tỉnh Thái Bình.
C. Ông có quan niệm văn chương lành mạnh, tiến bộ.
D. Sinh năm 1910, tại Hà Nội, tên thật là Nguyễn Tường Long, là thành viên của nhóm Tự lực văn đoàn.
D
Thạch Lam
I. TÌM HIỂU CHUNG
HAI ĐỨA TRẺ
1. Tác giả
2. Tác phẩm
II. ĐỌC – HIỂU
VĂN BẢN
1. Phố huyện lúc chiều tàn
a. Bức tranh thiên nhiên
b. Bức tranh đời sống
c. Tâm trạng của Liên
Luyện tập
Câu 2: Các chi tiết: mặt trời "đỏ rực...ánh hồng như hòn than sắp tàn", cái chõng "sắp gãy", phiên chợ "vãn từ lâu" đặt cạnh nhau trong cảnh chiều buông nhằm tô đậm không khí, ấn tượng về:

A. Sự nghèo nàn.

B. Sự sa sút, lụi tàn.

C. Sự mất mát.

D. Sự náo nhiệt.
B