L?P 5
BĂI: D?I T?
GV: LÍ TH? Ki?U TRANG
Khởi động
Các từ loại đã học ở lớp 4 là : Danh từ, động từ và tính từ
Kể tên các từ loại đã học ở lớp 4?
2. Hãy xác định danh từ, động từ, tính từ câu sau:

Lan nhảy rất đẹp.
DT
ĐT
TT
D?I T?
KHÁM PHÁ
Hùng nói: “Theo tớ, quý nhất là lúa gạo.
Các cậu có thấy ai không ăn mà sống được không?”
Quý và Nam cho là có lí.
b) Chích bông sà xuống vườn cải. Nó tìm bắt sâu bọ.


1. Các từ in đậm dưới đây được dùng để làm gì?
Hùng nói: “Theo tớ, quý nhất là lúa gạo.
Các cậu có thấy ai không ăn mà sống được không?”
Quý và Nam cho là có lí.
Từ tớ, các cậu dùng để xưng hô.
Từ tớ dùng để thay thế cho từ Hùng.
Từ cậu dùng để thay thế cho Quý và Nam (danh từ).
Từ tớ, và từ cậu dùng để làm gì trong câu ?
Từ nó là dùng để thay thế cho chích bông (danh từ)
b) Chích bông sà xuống vườn cải. Nó tìm bắt sâu bọ.
Từ nó dùng để làm gì trong câu ?
- Các từ tớ, cậu, được dùng để xưng hô, thay thế cho các nhân vật trong truyện là Hùng, Quý và Nam.
- Từ nó là từ xưng hô, và dùng thay thế cho danh từ chích bông ở câu trước để tránh lặp lại từ ở câu thứ hai.
a) Tôi rất thích thơ. Em gái tôi cũng vậy.
b) Lúa gạo hay vàng đều rất quý. Thời gian cũng thế. Nhưng quý nhất là người lao động.
2. Đọc các câu văn sau và trả lời câu hỏi
a. Các em hãy xác định xem từ in đậm thay thế cho từ nào ?
b. Cách dùng như thế nhằm mục đích gì ?
a) Tôi rất thích thơ. Em gái tôi cũng vậy.
b) Lúa gạo hay vàng đều rất quý. Thời gian cũng thế. Nhưng quý nhất là người lao động.
a. - Từ vậy dùng để thay thế cho từ thơ (danh từ)
- Từ thế dùng để thay thế cho từ rất quý
b. Cách dùng như thế có tác dụng để tránh lặp lại từ ở các câu tiếp theo.
………………………….
Đại từ là từ dùng để xưng hô hay để thay thế danh từ, động từ, tính từ (hoặc cụm danh từ, cụm động từ, cụm tính từ) trong câu.
Đại từ dùng trong câu có tác dụng tránh lặp lại các từ ngữ.
Qua 2 bài tập, em hiểu thế nào là đại từ ?
Đại từ dùng để làm gì ?


Đại từ là từ dùng để xưng hô hay để thay thế danh từ, động từ, tính từ (hoặc cụm danh từ, cụm động từ, cụm tính từ) trong câu để tránh lặp lại các từ ngữ ấy.
Ghi nhớ
Luyện tập
Mình về với Bác đường xuôi
Thưa giùm Việt Bắc không nguôi nhớ Người
Nhớ Ông Cụ mắt sáng ngời
Áo nâu túi vải,đẹp tươi lạ thường!
Nhớ Người những sáng tinh sương
Ung dung yên ngựa trên đường suối reo
Nhớ chân Người bước lên đèo
Người đi, rừng núi trông theo bóng Người.
Tố Hữu
1.Các từ ngữ in đậm trong đoạn thơ sau được dùng để chỉ ai? Những từ ngữ đó được viết hoa nhằm biểu lộ điều gì?
BÁC HỒ KÍNH YÊU
- Cái cò, cái vạc, cái nông,
Sao mày giẫm lúa nhà ông, hỡi cò?

- Không không tôi đứng trên bờ,
Mẹ con cái diệc đổ ngờ cho tôi.
Chẳng tin, ông đến mà coi,
Mẹ con nhà nó còn ngồi đây kia.
Tìm những đại từ được dùng trong bài ca dao sau:
(Gạch dưới các từ em tìm được)
- Cái cò, cái vạc, cái nông,
Sao mày giẫm lúa nhà ông, hỡi cò?

- Không không tôi đứng trên bờ,
Mẹ con cái diệc đổ ngờ cho tôi.
Chẳng tin, ông đến mà coi,
Mẹ con nhà nó còn ngồi đây kia.
Tìm những đại từ được dùng trong bài ca dao sau:
Bài 2
- Cái cò, cái vạc, cái nông,
Sao mày giẫm lúa nhà ông, hỡi cò?

- Không không tôi đứng trên bờ,
Mẹ con cái diệc đổ ngờ cho tôi.
Chẳng tin, ông đến mà coi,
Mẹ con nhà nó còn ngồi đây kia.
Tìm những đại từ được dùng trong bài ca dao sau:
Bài 2
- Cái cò, cái vạc, cái nông,
Sao mày giẫm lúa nhà ông, hỡi cò?

- Không không tôi đứng trên bờ,
Mẹ con cái diệc đổ ngờ cho tôi.
Chẳng tin, ông đến mà coi,
Mẹ con nhà nó còn ngồi đây kia.
Tìm những đại từ được dùng trong bài ca dao sau:
- Cái cò, cái vạc, cái nông,
Sao mày giẫm lúa nhà ông, hỡi cò?

- Không không tôi đứng trên bờ,
Mẹ con cái diệc đổ ngờ cho tôi.
Chẳng tin, ông đến mà coi,
Mẹ con nhà nó còn ngồi đây kia.
Tìm những đại từ được dùng trong bài ca dao sau:
Bài 2
- Cái cò, cái vạc, cái nông,
Sao mày giẫm lúa nhà ông, hỡi cò?

- Không không tôi đứng trên bờ,
Mẹ con cái diệc đổ ngờ cho tôi.
Chẳng tin, ông đến mà coi,
Mẹ con nhà nó còn ngồi đây kia.
Tìm những đại từ được dùng trong bài ca dao sau:
Bài 2
- Cái cò, cái vạc, cái nông,
Sao mày giẫm lúa nhà ông, hỡi cò?

- Không không tôi đứng trên bờ,
Mẹ con cái diệc đổ ngờ cho tôi.
Chẳng tin, ông đến mà coi,
Mẹ con nhà nó còn ngồi đây kia.
Tìm những đại từ được dùng trong bài ca dao sau:
Bài 2
- Cái cò, cái vạc, cái nông,
Sao mày giẫm lúa nhà ông, hỡi cò?

- Không không tôi đứng trên bờ,
Mẹ con cái diệc đổ ngờ cho tôi.
Chẳng tin, ông đến mà coi,
Mẹ con nhà nó còn ngồi đây kia.
Tìm những đại từ được dùng trong bài ca dao sau:
Bài 2
- Bài ca dao là lời đối đáp giữa nhân vật ông với cò.
Từ mày chỉ cái cò.
Từ ông chỉ người đang nói.
Từ tôi chỉ cái cò.
Từ nó chỉ cái diệt.
3. Dùng đại từ ở những chỗ thích hợp để thay thế cho danh từ bị lặp lại nhiều lần trong mẩu chuyện sau:
Con chuột tham lam
Chuột ta gặm vách nhà. Một cái khe hở hiện ra. Chuột chui qua khe và tìm được rất nhiều thức ăn. Là một con chuột tham lam nên chuột ăn nhiều quá, nhiều đến mức bụng chuột phình to ra. Đến sáng, chuột tìm đường trở về ổ, nhưng bụng to quá, chuột không sao lách qua khe hở được.
Theo LÉP TÔN-XTÔI
3. Dùng đại từ ở những chỗ thích hợp để thay thế cho danh từ bị lặp lại nhiều lần trong mẩu chuyện sau:
Con chuột tham lam
Chuột ta gặm vách nhà. Một cái khe hở hiện ra. Chuột chui qua khe và tìm được rất nhiều thức ăn. Là một con chuột tham lam nên nó ăn nhiều quá, nhiều đến mức bụng nó phình to ra. Đến sáng, chuột tìm đường trở về ổ, nhưng bụng to quá, nó không sao lách qua khe hở được.
Theo LÉP TÔN-XTÔI
Củng cố
TR�NH BĂY 1 PH�T


Đại từ là từ dùng để xưng hô hay để thay thế danh từ, động từ, tính từ (hoặc cụm danh từ, cụm động từ, cụm tính từ) trong câu để tránh lặp lại các từ ngữ ấy.
Ghi nhớ
Dặn dò
- Học thuộc nội dung ghi nhớ
- Chuẩn bị tiết sau

CHÀO TẠM BIỆT CÁC EM