CHÀO MỪNG CÁC EM ĐẾN VỚI TIẾT HỌC NGỮ VĂN!
Văn bản: Lão Hạc (Nam Cao)
Bài 13- Tiết 61,62 -Văn bản: LÀNG (Kim Lân)
I. Đọc – Hiểu chú thích:
1. Tác giả: (1920-2007)
Giới thiệu sơ lược vài nét về tác giả?
Chân dung nhà văn kim Lân
- Nhà văn am hiểu, gắn bó với nông thôn và người nông dân.
- Ông có sở trường viết về truyện ngắn và có sáng tác từ trước CMT8/1945
Em hiểu gì về hoàn cảnh ra đời của tác phẩm ?
2.Tác phẩm:
Sáng tác 1948- thời kì đầu cuộc kháng chiến chống Pháp.
- Truyện ngắn xuất sắc viết về đề tài người nông dân.
Bài 13- Tiết 61,62 -Văn bản: LÀNG (Kim Lân)
I. Đọc – Hiểu chú thích:
II. Đọc – Hiểu văn bản:
1. Đọc – Tóm tắt văn bản
Hướng dẫn đọc: giọng to, rõ phù hợp với diễn biến tâm lí nhân vật.
Em hãy tóm tắt ngắn gọn nội dung văn bản?
Tóm tắt :
Ông Hai định ở lại làng cùng du kích và những thanh niên trẻ tuổi chiến đấu giữ làng. Nhưng vì hoàn cảnh gia đình, ông cùng vợ con rời bỏ làng chợ Dầu đi tản cư. Ở nơi tản cư ông luôn nhớ về làng, luôn kể chuyện, khoe, tự hào về làng của mình. Bỗng một hôm nghe được tin làng chợ Dầu theo Pháp làm Việt gian, từ lúc ấy ông mang nỗi ám ảnh nặng nề. Suốt mấy ngày, ông luôn chột dạ, đau đớn, tủi hổ khi nghe tin làng mình theo giặc vì ông rất yêu làng, yêu nước. Khi được tin làng cải chính, làng chợ Dầu của ông là làng kháng chiến. Ông lại vô cùng sung sướngnhư người chết đi sống lại.
Bố cục văn bản có thể chia mấy đoạn? Nêu nội dung chính từng đoạn?
* Bố cục : 3 đoạn.
Đoạn 1: Từ đầu …”vui quá” cuộc sống của ông Hai nơi tản cư.
- Đoạn 2: Tiếp …..” vơi đi đôi phần” diễn biến tâm lí của ông Hai khi nghe tin làng chợ Dầu làm Việt gian.
- Đoạn 3: Còn lại Tâm trạng của ông Hai khi nghe tin làng chợ Dầu theo giặc được cải chính.
Bài 13- Tiết 61,62 -Văn bản: LÀNG (Kim Lân)
I. Đọc – Hiểu chú thích:
II. Đọc – hiểu văn bản :
1. Đọc, tóm tắt văn bản.
2. Phân tích:
Trong số các nhân vật được kể, ai là nhân vật chính? Vì sao?
Nhân vật chính có liên quan đến tên truyện không? Liên quan như thế nào?
Để khắc họa tình yêu làng, yêu nước của nhân vật ông Hai, nhà văn đã đặt nhân vật vào tình huống nào?
Tác giả đặt nhân vật vào tình huống nghe tin làng theo giặc có tác dụng gì?
a.Tình huống truyện đặc sắc:
Ông Hai tình cờ nghe tin làng chợ dầu yêu quí của ông theo giặc.
Tình huống đối nghịch với tình yêu làng mãnh liệt của ông,tạo diễn biến tâm lí, tính cách nhân vật gay gắt, bộc lộ sâu sắc tình cảm yêu làng, yêu nước.
Bài 13- Tiết 61,62 -Văn bản: LÀNG (Kim Lân)
I. Đọc – Hiểu chú thích:
II. Đọc – hiểu văn bản :
1. Đọc, tóm tắt văn bản.
2. Phân tích:
a.Tình huống truyện đặc sắc:
b.Nhân vật ông Hai :
Cuộc sống của ông Hai ở nơi tản cư được miêu tả ra sao?
- Trước khi nghe tin làng theo giặc:
+ Luôn nhớ làng: “ Chao ôi! Ông lão nhớ làng, ông lão nhớ cái làng quá.”
CỔNG LÀNG CHỢ DẦU
Sau những giờ lao động vất vả , ông Hai thường có tâm trạng gì?
Tình yêu làng của ông Hai còn biểu hiện ở việc làm nào?
+ Đi nghe ngóng tin tức về làng và tin kháng chiến.
Lúc này, tính cách nào của ông Hai được bộc lộ?
=> Ông là người luôn yêu thương, gắn bó với làng quê, tự hào và có trách nhiệm với cuộc kháng chiến của làng.
Bài 13- Tiết 61,62 -Văn bản: LÀNG (Kim Lân)
I. Đọc – Hiểu chú thích:
II. Đọc – hiểu văn bản :
1. Đọc, tóm tắt văn bản.
2. Phân tích:
a.Tình huống truyện đặc sắc:
b.Nhân vật ông Hai :
Khi nghe những người tản cư nói về tin làng Chợ Dầu theo giặc thì diễn biến tâm trạng của ông Hai ra sao? Cụ thể là những thời điểm nào?
- Khi nghe tin làng theo giặc:
Diễn biến tâm trạng
Khi vừa nghe tin
Khi về đến nhà
Ba bốn ngày sau
Khi bà chủ nhà có ý đuổi
Khi trò chuyện cùng con
- Trước khi nghe tin làng theo giặc:
Bài 13- Tiết 61,62 -Văn bản: LÀNG (Kim Lân)
I. Đọc – Hiểu chú thích:
II. Đọc – hiểu văn bản :
1. Đọc, tóm tắt văn bản.
2. Phân tích:
a.Tình huống truyện đặc sắc:
b.Nhân vật ông Hai :
Một người yêu làng như ông Hai khi đột ngột nghe tin làng theo giặc , ông có phản ứng thế nào? Chi tiết nào thể hiện điều đó?
* Khi nghe tin làng theo giặc:
* Trước khi nghe tin làng theo giặc:
Cổ ông lão nghẹn ắng hẳn lại, da mặt tê rân rân. Ông lão lặng đi, tưởng như đến không thở được. Một lúc lâu ông mới rặn è è, nuốt một cái gì vướng ở cổ, ông cất tiếng hỏi, giọng lạc hẳn đi:
- Liệu có thật không hở bác? Hay là chỉ lại.....
- Vừa nghe tin:
+ Bàng hoàng , sửng sờ nên “cổ ông lão.... giọng lạc hẳn đi”
Câu hỏi “Liệu có thật không hở bác?” của ông Hai có ý nghĩa gì?
+ Cố trấn tĩnh, gặng hỏi lại như để xác định thông tin một lần nữa “ Liệu..... bác?”
Sau khi xác nhận nguồn tin là đúng , ông Hai có biểu hiện thế nào?
Ông Hai trả tiền nước , đứng dậy, chèm chẹp miệng, cười nhạt một tiếng, vươn vai nói to:
- Hà, nắng gớm, về nào....
Ông lão vờ vờ đứng lảng ra chỗ khác, rồi đi thẳng...
....
Ông Hai cúi gằm mặt xuống mà đi. Ông thoáng nghĩ đến mụ chủ nhà.
+Xấu hổ nên “vờ vờ đứng lảng ra chỗ, rồi đi thẳng” và “cúi gằm mặt xuống mà đi”.
Bài 13- Tiết 61,62 -Văn bản: LÀNG (Kim Lân)
I. Đọc – Hiểu chú thích:
II. Đọc – hiểu văn bản :
1. Đọc, tóm tắt văn bản.
2. Phân tích:
a.Tình huống truyện đặc sắc:
b.Nhân vật ông Hai :
Mang cảm giác xấu hổ về nhà ông Hai có những biểu hiện nào mà bọn trẻ lại thấy “bố hôm nay có vẻ khác”? ?
* Khi nghe tin làng theo giặc:
* Trước khi nghe tin làng theo giặc:
- Vừa nghe tin:
Vì sao ông Hai lại tủi thân?em hiểu gì về từ “Việt gian” ?
- Về đến nhà:
đau đớn, nhục nhã, tủi hờn nên “nằm vật ra giường” và “tủi thân, nước mắt ông lão giàn ra:.....
Về đến nhà, ông Hai nằm vật ra giường, mấy đứa trẻ thấy bố hôm nay có vẻ khác, len lén đưa nhau ra đầu nhà chơi sậm chơi sụi với nhau.
Nhìn lũ con, tủi thân, nước mắt ông lão cứ giàn ra. Chúng nó cũng là trẻ con làng Việt gian đấy ư? Chúng nó cũng bị người ta rẻ rúng hất hỉu đấy ư? Khốn nạn, bằng ấy tuổi đầu...Ông lão nắm chặt hai tay lại mà rít lên:
- Chúng bay ăn miếng cơm hay miếng gì vào mồm mà đi làm cái giống Việt gian bán nước để nhục nhã thế này.
Bài 13- Tiết 61,62 -Văn bản: LÀNG (Kim Lân)
I. Đọc – Hiểu chú thích:
II. Đọc – hiểu văn bản :
1. Đọc, tóm tắt văn bản.
2. Phân tích:
a. Tình huống truyện đặc sắc:
b. Nhân vật ông Hai:
* Khi chưa nghe tin làng theo giặc:
* Khi nghe tin làng theo giặc:
- Mới nghe tin: bàng hoàng , sửng sốt
- Về đến nhà: tủi thân
- Mấy ngày sau: nỗi ám ảnh biến thành nỗi sợ hãi thường trực nên không dám đi đâu, không dám nói chuyện, chột dạ khi nghe tiếng đám đông, tiếng cười nói....
Ngày hôm ấy và mấy ngày tiếp theo , thái độ ông Hai như thế nào?
Đỉnh điểm của sự việc là lúc bà chủ nhà đuổi không cho gia đình ông Hai ở nhờ vì tin làng ông theo giặc, ông dằn vặt thế nào? Ông bị đẩy vào tình thế nào?
- Khi bà chủ nhà không cho ở nhờ nữa: rơi vào bế tắc, tuyệt vọng dẫn đến đấu tranh nội tâm “Hay là quay về làng?” nhưng rồi “về làm gì cái làng ấy nữa”.
Bài 13- Tiết 61,62 -Văn bản: LÀNG (Kim Lân)
I. Đọc – Hiểu chú thích:
II. Đọc – hiểu văn bản :
1. Đọc, tóm tắt văn bản.
2. Phân tích:
a. Tình huống truyện đặc sắc:
b. Nhân vật ông Hai:
* Khi chưa nghe tin làng theo giặc:
* Khi nghe tin làng theo giặc:
- Mới nghe tin: bàng hoàng , sửng sốt
- Về đến nhà: tủi thân
- Mấy ngày sau: sợ hãi
- Khi bà chủ nhà không cho ở nhờ: bế tắc
Khi tâm trạng bị bế tắc tại sao ông Hai lại chọn cách nói chuyện với thằng bé út con ông?
- Khi trò chuyện cùng con nhỏ:
Em hãy xác định nội dung cuộc nói chuyện của ông Hai với em bé út?
Vừa để trút bớt nỗi lòng vừa để tự minh oan cho mình.
Qua việc ông Hai độc thoại nội tâm , đối thoại với con trai , em nhận ra ông Hai là người như thế nào ?
=> Ông Hai yêu làng mãnh liệt và một lòng son sắt với kháng chiến.
Bài 13- Tiết 61,62 -Văn bản: LÀNG (Kim Lân)
I. Đọc – Hiểu chú thích:
II. Đọc – hiểu văn bản :
1. Đọc, tóm tắt văn bản.
2. Phân tích:
a. Tình huống truyện đặc sắc:
b. Nhân vật ông Hai:
* Khi chưa nghe tin làng theo giặc:
* Khi nghe tin làng theo giặc:
- Mới nghe tin: bàng hoàng , sửng sốt
- Về đến nhà: tủi thân
- Khi bà chủ nhà không cho ở nhờ: bế tắc
- Khi trò chuyện cùng con nhỏ: giải bày nỗi lòng
Qua tìm hiểu em biết gì về thái độ của ông Hai ở đoạn cuối truyện?
-> Ông Hai yêu làng mãnh liệt và một lòng son sắt với kháng chiến.
*Khi tin làng theo giặc được cải chính:
Vội vã, háo hức chạy đi khoe với mọi người về tin nhà mình , làng mình bị giặc đốt
Tại sao nhà mình, làng mình bị giặc đốt mà ông Hai lại vui mừng chạy đi khoe với mọi người?
->Tình yêu đất nước đặt lên trên quyền lợi cá nhân, gia đình.
Từ một người nông dân chất phác, yêu làng quê tha thiết, chân thành , ông Hai trở thành một người công dân nặng lòng với kháng chiến: Tình yêu làng, yêu nước đã hòa làm một trong ý nghĩ, tình cảm, việc làm của ông Hai. Tình cảm ấy đã thống nhất, đã hòa quyện như tình yêu nước được đặt lên cao hơn, rộng lớn lên tình làng. Đây là nét đẹp truyền thống mang tính chất thời đại.
Bài 13- Tiết 61,62 -Văn bản: LÀNG (Kim Lân)
I. Đọc – Hiểu chú thích:
II. Đọc – hiểu văn bản :
III. Tổng kết:
1. Nghệ thuật:
-Xây dựng tình huống truyện
-Miêu tả tâm lí nhân vật chân thực, sinh động qua suy nghĩ, hành động , lời nói.
2. Nội dung:
Tình yêu làng, tình yêu nước của nhân vật ông Hai
3. Ý nghĩa:
Tình yêu làng quê thống nhất với tình yêu nước , tinh thần cách mạng , tinh thần kháng chiến của người nông dân Việt Nam giai đoạn đầu kháng chiến chống Pháp.