Chào mừng các em !
Chủ tịch HỒ CHÍ MINH
Nhà giáo ưu tú NGUYỄN NGỌC KÝ
Giáo sư toán học NGÔ BẢO CHÂU
Giáo
sư
âm
nhạc
TRẦN
VĂN
KHÊ
HIỀN TÀI LÀ NGUYÊN KHÍ CỦA QUỐC GIA
(Trích Bài kí đề danh Tiến sĩ khoa Nhâm Tuất,
niên hiệu Đại Bảo thứ ba)

- Thân Nhân Trung -

NỘI DUNG BÀI HỌC
I. TÌM HIỂU CHUNG
1. Tác giả
2. Tác phẩm
II. ĐỌC – VĂN BẢN.
III. ĐỌC – HIỂU VĂN BẢN
1. Vai trò của hiền tài với đất nước
2. Ý nghĩa việc khắc văn bia tiến sĩ
3. Ý NGHĨA VĂN BẢN
I. TÌM HIỂU CHUNG
1. Tác giả
- Thaân Nhaân Trung (1418-1499)
- Töï laø Haäu Phuû, ngöôøi laøng
Yeân Ninh, huyeän Yeân Duõng,
tænh Baéc Giang.
- 1469: OÂng ñoã tieán só.
- Là người nổi tiếng văn chương
được lê Thánh Tông tin dùng,
cho vào hầu văn bút.
- Được phong Tao đàn phó
nguyên súy.

2. Tác phẩm:
2. Tác phẩm:
a/ Hoàn cảnh sáng tác:
- Để phát triển giáo dục, khuyến khích nhân tài từ năm 1439, triều Lê đặt ra lệ xướng danh, yết bảng, ban áo mũ, cấp ngựa, đãi yến và vinh quy bái tổ cho những người đỗ đạt cao.

L
Lễ Vinh quy bái Tổ
2. Tác phẩm:
a/ Hoàn cảnh sáng tác:
- Để phát triển giáo dục, khuyến khích nhân tài từ năm 1439, triều Lê đặt ra lệ xướng danh, yết bảng, ban áo mũ, cấp ngựa, đãi yến và vinh quy bái tổ cho những người đỗ đạt cao.

- Năm 1484, thời Hồng Đức, Thân Nhân Trung đã soạn Bài kí đề danh tiến sĩ khoa nhâm tuất niên hiệu Đại Bảo thứ ba (1442), khắc trên bia tiến sĩ ở Văn Miếu Quốc Tử Giám, Hà Nội.
Em hãy giới thiệu đôi nét về Văn Miếu Quốc Tử Giám?
Văn miếu quốc tử giám – hà nội
Bia Tiến sĩ trong Văn Miếu thời xưa và nay

b/ Thể loại: văn chính luận
II. ĐỌC – VĂN BẢN.
1.Đọc, tóm tắt.
2. Bố cục: 2 phần
- Phần 1: Từ đầu…mức cao nhất: Vai trò của hiền tài đối với quốc gia.
Phần 2: Phần còn lại: Ý nghĩa, tác dụng của việc khắc bia tiến sĩ.
3. Chủ đề. Vai trò của người hiền tài đối với đất nước và ý nghĩa của việc khắc bia tiến sĩ
III. ĐỌC – HIỂU VĂN BẢN
1. Vai trò của hiền tài đối với quốc gia.
Tác giả khẳng định:
“Hiền tài là nguyên khí của quốc gia”


Hiền tài
Tài cao
Học rộng
Có đạo đức



“Nguyên khí”: khí chất ban đầu làm nên sự sống còn và phát triển của sự vật.
III. ĐỌC – HIỂU VĂN BẢN
1. Vai trò của hiền tài đối với quốc gia.


- Tác giả khẳng định:
“Hiền tài là nguyên khí của quốc gia” -> người tài cao, học rộng là khí chất ban đầu làm nên sự sống còn và phát triển của đất nước.
- Mối quan hệ giữa hiền tài với vận mệnh của đất nước
"Hiền tài là nguyên khí của quốc gia"
Nguyên khí thịnh
Thế nước mạnh,
l�n cao
Nguyên khí suy
Th? nu?c y?u,
xu?ng th?p
26
Hiền tài là trụ cột của nước nhà, quyết định sự thịnh suy của đất nước.
><
- Những việc triều đình đã làm để trọng đãi hiền tài:
+ “bồi dưỡng nhân tài”
+ “kén chọn kẻ sĩ”
+ “vun trồng nguyên khí”
+ “cho khoa danh” : đề cao danh tiếng
+ “đề cao bằng tước trật”: phong chức tước, cấp bậc
+ “nêu tên ở tháp Nhạn”: Ghi tên bảng vàng
+ “ban cho danh hiệu Long hổ”: phong tiến sĩ
+ “bày tiệc Văn hỉ”: Ban yến tiệc
-> Triều đình cho rằng những việc đã làm chưa xứng với vai trò, vị trí của hiền tài vì vậy cần phải khắc bia tiến sĩ để lưu danh sử sách “dựng đá đề danh đặt ở cửa Hiền Quan”.
3. Ý nghĩa của việc khắc bia tiến sĩ

Đối với người đương thời
28
Khuyến khích
nhân tài
“khiến cho kẻ
sĩ trông vào
mà phấn chấn
hâm mộ, rèn
luyện danh
tiết, gắng sức giúp vua”
Noi gương hiền tài, ngăn ngừa điều ác
“kẻ ác lấy đó làm răn,người thiện theo đó mà gắng’’
Làm cho nước nhà hưng thịnh bền vững lâu dài
Đối với người đời sau
Tôn vinh quá khứ làm gương cho thế hệ tương lai
Tạo dựng truyền thống hiếu học
của dân tộc
29
Niềm tự hào về truyền thống nghìn năm văn hiến của dân tộc ta.
IV.TỔNG KẾT
1. Nội dung: Tác giả đã khẳng định vai trò quan trọng của tri thức và người trí thức trong xã hội. Đồng thời cho thấy được sự quan tâm đến giáo dục và trọng dụng nhân tài của nhà nước phong kiến đương thời.
2. Nghệ thuật: Bài kí giàu chất hùng biện, có sức thuyết phục cao, lập luận mạch lạc, chặt chẽ, bút pháp rắn rỏi, cô đọng súc tích, lời văn trang trọng.

30
Hiện nay, Đảng và nhà nước ta đã thực hiện những chính sách gì để phát triển nhân tài cho đất nước?
Là học sinh, bản thân em phải làm gì để
đất nước phát triển?
Tham gia các hoạt động vì cộng đồng
Hăng hái lên đường nhập ngũ bảo vệ đất nước
CỦNG CỐ
Điền vào chỗ trống những từ (cụm từ) phù hợp:

1. Trong bài kí, Thân Nhân Trung đã khẳng định “………………..…là ….............…………của quốc gia”

2. Theo tác giả, hiền tài có mối quan hệ chặt chẽ với đất nước vì “ Nguyên khí ……….. thì thế nước ……….. rồi ………..…, nguyên khí …….. thì thế nước………rồi ……….……….”
nguyên khí
Hiền tài
thịnh
mạnh
lên cao
suy
yếu
xuống thấp
CỦNG CỐ
Điền vào chỗ trống những từ (cụm từ) phù hợp:
3. Trong hội nghị Trung ương 8 khóa XI, Đảng và Nhà nước nhấn mạnh “………………………….là quốc sách hàng đầu”.

4. Trong thư gởi học sinh nhân ngày khai trường đầu tiên của nước Việt Nam Dân chủ Cộng Hòa, Bác Hồ ân cần căn dặn: “Non sông Việt Nam có trở nên tươi đẹp được hay không, dân tộc Việt Nam có bước tới đài vinh quang sánh vai với các cường quốc năm châu được hay không, chính là nhờ một phần lớn ở ………............……….của các em”


Giáo dục và đào tạo
công học tập
CẢM ƠN CÁC EM
ĐÃ HOÀN THÀNH TIẾT HỌC