Nhìn hình đặt câu
CCĐ: Người ta trồng cây phượng ở bờ hồ.
CBĐ
Cây phượng được người
ta trồng ở bờ hồ.
Cây phượng được trồng
ở bờ hồ.
CCĐ: Bác sĩ khám
bệnh cho em bé
CBĐ
- Em bé được bác sĩ khám bệnh.
Em bé được khám bệnh.
CCĐ: Cô giáo
dạy em học ở trên lớp.
CBĐ: Em được cô giáo dạy học ở trên lớp.
CHUYỂN ĐỔI CÂU CHỦ ĐỘNG
THÀNH CÂU BỊ ĐỘNG
( tiếp theo)
Hai câu sau có gì giống và khác nhau?
a. Cánh màn điều treo ở đầu bàn thờ ông vải đã được hạ xuống từ hôm “hóa vàng”.
b. Cánh màn điều treo ở đầu bàn thờ ông vải đã hạ xuống từ hôm “hóa vàng”.
TÌM HIỂU BÀI.
Cách chuyển đổi câu chủ động thành câu bị động
a. Ví dụ: (SGK-64)
b. Nhận xét:
* Ví dụ 1: câu a, b
Giống:
+ Cùng đối tượng miêu tả.
+ Cùng là câu bị động.
Khác:
+ Câu a chứa từ “ được”.
+ Câu b không không chưa từ “được”
TÌM HIỂU BÀI.
Cách chuyển đổi câu chủ động thành câu bị động
a. Ví dụ: (SGK-64)
b. Nhận xét:
* Ví dụ 1: câu a, b
a. Cánh màn điều treo ở đầu bàn thờ ông vải đã được hạ xuống từ hôm “hóa vàng”.
b. Cánh màn điều treo ở đầu bàn thờ ông vải đã hạ xuống từ hôm “hóa vàng”.
Câu bị động.
Câu bị động.
Người ta đã hạ cánh màn điều trên đầu bàn thờ ông vải xuống từ hôm “ hóa vàng”.
Câu chủ động.
b. Cánh màn điều treo ở đầu bàn thờ ông vải đã được

(người ta) hạ xuống từ hôm “hóa vàng”.
c. Cánh màn điều treo ở đầu bàn thờ ông vải đã hạ xuống

từ hôm “hóa vàng”
a. Người ta đã hạ cánh màn điều treo ở đầu bàn thờ ông vải

xuống từ hôm “hóa vàng”,
ĐTHĐ
ĐTHĐ
ĐTHĐ
CTHĐ
CTHĐ
HĐ
HĐ
HĐ
Câu chủ động
Câu bị động
Câu bị động
CTHĐ
HĐ
ĐTHĐ
được / bị
*Cách 1: Có dùng được/bị.
Câu chủ động:
Câu bị động:
CTHĐ
HĐ
ĐTHĐ
Câu chủ động:
*Cách 2: Không có dùng được/ bị.
Câu bị động:
ĐTHĐ
HĐ
(CTHĐ)
ĐTHĐ
HĐ
Sơ đồ chuyển đổi câu chủ động thành câu bị động:
Cánh màn điều treo ở đầu bàn thờ ông vải đã được hạ xuống từ hôm “ hóa vàng”.
Cánh màn điều treo ở đầu bàn thờ ông vải đã hạ xuống từ hôm “ hóa vàng”.
Người ta đã hạ cánh màn điều treo ở đầu bàn thờ ông vải xuống
từ hôm “hóa vàng”
Giống: + Cùng đối tượng miêu tả.
+ Cùng là câu bị động.
Khác: + Câu a chứa từ “ được”.
+ Câu b không không chưa từ được.

a. Ví dụ: (SGK-64)
b. Nhận xét:
* Ví dụ 1: câu a, b
Có hai cách chuyển đổi câu chủ động thành câu bị động:
+ Cách 1: Chuyển từ (cụm từ) chỉ đối tượng của hoạt động lên đầu câu và thêm các từ bị hay được vào sau từ (cụm từ) ấy.
+ Cách 2: Chuyển từ (cụm từ) chỉ đối tượng của hoạt động lên đầu câu, đồng thời lược bỏ hoặc biến từ (cụm từ) chỉ chủ thể của hoạt động thành một bộ phận không bắt buộc trong câu.
? Những câu sau có phải là câu bị động không?
a. Bạn em được giải Nhất trong kì thi học sinh giỏi.
b. Tay em bị đau.
→ Không phải câu bị động vì không có câu chủ động tương ứng.
Giống: + Cùng đối tượng miêu tả.
+ Cùng là câu bị động.
Khác: + Câu a chứa từ “ được”.
+ Câu b không không chưa từ được.

a. Ví dụ: (SGK-64)
b. Nhận xét:
* Ví dụ 1: câu a, b
Có hai cách chuyển đổi câu chủ động thành câu bị động:
+ Cách 1: Chuyển từ (cụm từ) chỉ đối tượng của hoạt động lên đầu câu và thêm các từ bị hay được vào sau từ (cụm từ) ấy.
+ Cách 2: Chuyển từ (cụm từ) chỉ đối tượng của hoạt động lên đầu câu, đồng thời lược bỏ hoặc biến từ (cụm từ) chỉ chủ thể của hoạt động thành một bộ phận không bắt buộc trong câu.
* Ví dụ 3: câu a và b: Các câu đã cho không phải là câu bị động vì nó không có câu chủ động tương ứng.
II. GHI NHỚ/SGK/64
III. LUYỆN TẬP
Các em làm bài tập 1,2 trong sgk/65 vào vở bài tập
IV. VẬN DỤNG
Viết 1 đoạn văn ngắn nói về lòng say mê văn học của em hoặc ảnh hưởng của tác phẩm văn học đối với em, trong đó dùng ít nhất 1 câu bị động ?
V. TÌM TÒI MỞ RỘNG
Về nhà tìm hiểu thêm ý nghĩa của câu bị động có từ bị và được.
DẶN DÒ
* Học bài cũ chuyển đổi chủ động thành câu bị động:
+ Làm bài còn lại.
+ Nắm được tác dụng của câu bị động.
+ Nắm được cách chuyển đổi câu chủ động thành câu bị động.
+ Khái niệm câu chủ động và câu bị động.
* Chuẩn bị bài: tìm hiểu chung về phép lập luận giải thích, cách làm bài văn lập luận giải thích
XIN CHÂN THÀNH CẢM ƠN
CÁC EM HỌC SINH!
Xin chào và hẹn gặp lại.
Bài 1: Chuyển đổi mỗi câu chủ động dưới đây thành hai câu bị động theo hai kiểu khác nhau.
a. Một nhà sư vô danh đã xây ngôi chùa ấy từ thế kỉ XIII.


b. Người ta làm tất cả cánh cửa chùa ấy bằng gỗ lim.


c. Chàng kị sĩ buộc con ngựa bạch bên gốc đào.


Ngôi chùa ấy được (một nhà sư vô danh) xây từ thế kỉ XIII.
=> Ngôi chùa ấy xây từ thế kỉ XIII.
=> Tất cả cánh cửa chùa ấy được (người ta) làm bằng gỗ lim.
=> Tất cả cánh cửa chùa ấy làm bằng gỗ lim.
=> Con ngựa bạch được (chàng kị sĩ) buộc bên gốc đào.
=> Con ngựa bạch buộc bên gốc đào.
các em có thể tham khảo đáp án của bài 1,2

Bài tập 2:

a1. Em bị thầy giáo phê bình .
a2. Em được thầy giáo phê bình.

b1. Ngôi nhà bị phá đi.
b2. Ngôi nhà được phá đi
a. Thầy giáo phê bình em.
b. Người ta đã phá ngôi nhà ấy đi .
Câu có “ bị “ mang ý nghĩa tiêu cực . Em không muốn nhận khuyết điểm, thấy khó chịu khi bị phê bình .
Câu có “ được” mang sắc thái tích cực. Em nhận ra khuyết điểm khi bị thầy phê bình. Em là người mong muốn tiến bộ .