PHẢN XẠ CÓ ĐIỀU KIỆN &
PHẢN XẠ KHÔNG ĐIỀU KIỆN
Bài 52: PHẢN XẠ CÓ ĐIỀU KIỆN &
PHẢN XẠ KHÔNG ĐIỀU KIỆN

Phân biỆt phản xạ có điều kiện ( PXCĐK) và phản xạ không điều kiện ( PXKĐK)
Sự hình thành phản xạ có điều kiện
So sánh tính chất của PXCĐK và PXKĐK
I. Phân biệt phản xạ có điều kiện ( PXCĐK) và phản xạ không điều kiện ( PXKĐK)
Bài 52: PHẢN XẠ CÓ ĐIỀU KIỆN &
PHẢN XẠ KHÔNG ĐIỀU KIỆN
H.a H.b H.c H.d H.e
1 2 3 4 5
1-c ; 2-d ; 3-a ; 4-e ; 5-b
Ghép hành động tương ứng với câu diễn giải
Nh?ng ph?n x? n�o l� du?c hỡnh th�nh trong d?i s?ng?
Xác định phản xạ VD 4 b?ng 52.1 SGK l� PX t? nhiờn sinh ra dó cú hay ph?n x? du?c hỡnh th�nh trong d?i s?ng cỏ th??
1, 2
3, 4, 5
Những phản xạ nào là tự nhiên sinh ra đã có?
5.Gió mùa đông bắc về, nghe tiếng gió rít qua khe cửa chắc trời lạnh lắm, tôi vội mặc áo len đi học

PXKĐK là phản xạ sinh ra đã có, không cần phải học tập.
PXCĐK là phản xạ được hình thành trong đời sống cá thể, là kết quả của quá trình học tập, rèn luyện.

?
I. Phân biệt phản xạ có điều kiện ( PXCĐK) và phản xạ không điều kiện ( PXKĐK)
Bài 52: PHẢN XẠ CÓ ĐIỀU KIỆN &
PHẢN XẠ KHÔNG ĐIỀU KIỆN
Cho bi?t c�c ph?n x? sau thu?c lo?i ph?n x? n�o ?
A.Phản xạ bú tay ở trẻ em
B. Bu?n ng?
C. D?n v? sinh l?p h?c
D. Cá heo đội bóng
(PXKĐK)
(PXKĐK)
(PXCĐK)
(PXKĐK)
Một vài
ví dụ khác:
Phản xạ không điều kiện
Phản xạ có điều kiện
Tập đi
Tập viết
I. Phân biệt phản xạ có điều kiện ( PXCĐK) và phản xạ không điều kiện ( PXKĐK)
Bài 52: PHẢN XẠ CÓ ĐIỀU KIỆN &
PHẢN XẠ KHÔNG ĐIỀU KIỆN
II. Sự hình thành phản xạ có điều kiện
1.Hình thành phản xạ có điều kiện
Bài 52: PHẢN XẠ CÓ ĐIỀU KIỆN &
PHẢN XẠ KHÔNG ĐIỀU KIỆN
Nhà sinh lý học người Nga, ông Ivan Petrovich Paplop: Ivan Petrovich Paplop (1849-1936) - Nhà sinh vật học kiệt xuất nhất thế giới
Ông là nhà sinh lý học đầu tiên được nhận giải thưởng Nobel. Học thuyết về hoạt động thần kinh cao cấp của ông có giá trị vô cùng quan trọng đối với nghiên cứu y học, tâm lý học. 
Paplop là nhà sinh lý học. Nghiên cứu và phát hiện của ông mang ý nghĩa toàn cầu
Ở hình 3: bật đèn cho chó ăn, chó tiết nước bọt;
hình 4: bật đèn nhưng không cho chó ăn, chó vẫn tiết nước bọt?
Vì ở hình 4 đường liên hệ tạm thời đã được hình thành, nghĩa là PXCĐK đã được hình thành, PXCĐK đó là: Nhìn thấy ánh đèn chó tiết nước bọt
(1)
(2)

(3)

(4)
(KKCĐK)
(PXKĐK)
(KKCĐK)
(PXKĐK)
Khi đường liên hệ tạm thời được hỡnh thành thi phản xạ có điều kiện được thành lập.
Dường liên hệ tam thời đã được hoàn thành.
Phản xạ có điều kiện tiết nước bọt với ánh đèn đã được thiết lập.
Thí nghiệm của Paplôp
* Thực chất của việc hình thành phản xạ …….………... là sự hình thành ….…………..……..…… nối các vùng của vỏ não lại với nhau.
* Điều kiện hình thành PXCĐK:
Hãy lựa chọn cụm từ thích hợp để điền vào chỗ trống:
- Phải có sự ………… giữa kích thích có điều kiện với kích thích …………..............
- Kích thích có điều kiện phải …………… trước kích thích không điều kiện một thời gian ngắn. Quá trình kết hợp đó phải được ……………… nhiều lần.
kết hợp
không điều kiện
tác động
lặp đi, lặp lại
có điều kiện
đường liên hệ tạm thời
1
2
3
4
5
6
- Phải có sự kết hợp giữa kích thích có điều kiện và kích thích không điều kiện.
- Quá trình đó phải được lập lại nhiều lần.
II. Sự hình thành phản xạ có điều kiện
- Th?c ch?t c?a vi?c hình th�nh PXCDK: hình th�nh du?ng li�n h? t?m th?i n?i c�c v�ng ? v? d?i n�o v?i nhau.
?
Bài 52: PHẢN XẠ CÓ ĐIỀU KIỆN &
PHẢN XẠ KHÔNG ĐIỀU KIỆN
1.Hình thành phản xạ có điều kiện
Cuối thời Đông Hán, Tào Tháo chỉ huy quân đội tiến đánh Trương Tú. Dưới cái nắng như thiêu như đốt, binh sĩ hành quân trên sa mạc mênh mông, ai cũng khát đến không chịu nổi nữa, đều muốn được uống nước, nhưng xung quanh bốn bề đều là cát, làm sao tìm ra được nguồn nước đây?
Tào Tháo nghĩ tới nghĩ lui, cuối cùng cũng nghĩ ra được một cách hay. Ông nói với các binh sĩ: “Đừng sốt ruột, nói cho các người nghe, nơi này ta đã từng đi qua, đi thêm một đoạn đường nữa là có thể nhìn thấy một rừng mơ rất lớn. Mơ ở đó rất nhiều, lại vừa ngọt, vừa chua, giải khát rất tốt. Binh sĩ nghe Tào Tháo nói rồi, không nhịn được tưởng tưởng ra vị chua của mơ. Ai cũng đều ứa nước miếng, thế là tự nhiên không còn cảm thấy khát nữa.
? Tại sao quân sỹ hết khát?
Tào tháo với rừng mơ
1. PXCĐK chính là thói quen. Em hãy kể một số thói quen của bản thân em.
2. Nhà trường đã hình thành cho Học sinh những PXCĐK nào?
II. Sự hình thành phản xạ có điều kiện
3. Học là 1 quá trình thành lập PXCĐK.
Có 3 lý thuyết về học tập:
Học qua làm/hoạt động ( quan điểm của Piagie)
Học bằng trải nghiệm (quan điểm của Paplôp)
Học bằng thử và sai làm lại (quan điểm của Skinnơ)
Bài 52: PHẢN XẠ CÓ ĐIỀU KIỆN &
PHẢN XẠ KHÔNG ĐIỀU KIỆN
1.Hình thành phản xạ có điều kiện
Đường liên hệ tạm thời dần mất đi

Phản xạ tiết nước bọt đối với kích thích ánh đèn sẽ không còn.
II. Sự hình thành phản xạ có điều kiện
Phản xạ có điều kiện dễ mất đi nếu không được củng cố thường xuyên.
Sự hình thành và ức chế PXCĐK có ý nghĩa gỡ đối với đời sống?
- Đảm bảo sự thích nghi của cơ thể với môi trường luôn thay đổi.
- Hình thành các thói quen, tập quán tốt trong học tập, lao động và bảo vệ môi trường
- Các nạn nhân nghiện (ma túy,thuốc lá, game, ...) có thể cai nghiện như thế nào?
?
Bài 52: PHẢN XẠ CÓ ĐIỀU KIỆN &
PHẢN XẠ KHÔNG ĐIỀU KIỆN
2. Ức chế phản xạ có điều kiện.
3. Ý nghĩa sự hình thành và ức chế PXCĐK:
- Lấy một ví dụ về sự hình thành PXCĐK của bản thân em và trình bày quá trình thành lập và ức chế PXCĐK đó?
III. So sánh tính chất của PXCĐK và PXKĐK
Được hình thành trong đời sống cá thể qua học tập, rèn luyện
Bền vững tồn tại suốt đời
Không di truyền, có tính chất cá thể
Số lượng hạn chế
Trung ương thần kinh nằm ở vỏ não
Bài 52: PHẢN XẠ CÓ ĐIỀU KIỆN &
PHẢN XẠ KHÔNG ĐIỀU KIỆN
Em nêu mối quan hệ của phản xạ có điều kiện với phản xạ không điều kiện?
Được hình thành trong đời sống cá thể qua học tập, rèn luyện
Bền vững tồi tại suốt đời
Không di truyền, có tính chất cá thể
Số lượng hạn chế
Trung ương thần kinh nằm ở vỏ não
Bài 52: PHẢN XẠ CÓ ĐIỀU KIỆN &
PHẢN XẠ KHÔNG ĐIỀU KIỆN
Bài tập 1:
a. Đèn sáng chiếu vào mắt thì đồng tử co lại, thức ăn vào miệng thì tuyến nước bọt tiết nước bọt...
b. Em bé khi mới lọt lòng đã biết: thở, khóc, cười, ngủ...
c. Một bé gái đã vài lần ăn me, sau đó chỉ cần trông thấy trái me thì trong miệng đã tiết ra nước bọt.
Các trường hợp a, b và c thuộc loại phản xạ nào?
* Bài tập
Bài tập 2: Phản xạ nào dưới đây thuộc loại phản xạ có điều kiện:
a. Trẻ mới sinh ra, khi mẹ nhét vú vào miệng, trẻ bú sữa ngay.
b. Trẻ ba tháng tuổi thấy mẹ thì đòi bú.
c. Trẻ reo mừng khi nhìn thấy bố mẹ.
d. Sau vài tháng tuổi trẻ phân biệt được: người lạ, người thân.
.
.
.
Hướng dẫn tự học
Đọc phần “Em có biết”
Trả lời 3 câu hỏi cuối bài
Xem trước bài 53