Tiết 124, 125. ÔNG GIUỐC-ĐANH MẶC LỄ PHỤC
Trích “Trưởng giả học làm sang” (Mô-li-e)
1. Tác giả:

I. Giới thiệu tác giả - tác phẩm:
Mô-li-e (1622 – 1673) là nhà soạn kịch
nổi tiếng của Pháp.
- Là diễn viên.
2. Tác phẩm:
Là tác giả của nhiều vở kịch : Lão hà
tiện, Trưởng giả học làm sang . . .
Trích trong vở kịch 5 hồi “Trưởng giả
học làm sang”. Văn bản thuộc hồi 2, lớp
thứ 5.
a. Xuất xứ:
- L� ngu?i sỏng l?p ra n?n h�i k?ch Phỏp
.
.
Sơ đồ bố cục vở hài kịch:
Tru?ng gi? h?c l�m sang
H?i 1
Hồi 2
(5 lớp)
H?i 3

H?i 4
Lớp 3
L?p 1
H?i 5
Lớp 2
L?p 5
Lớp 4
ễng giu?c-danh m?c l? ph?c
3. Thể loại :
Kịch
Là loại hình nghệ thuật có tính chất tổng hợp bao gồm kịch bản văn học và sân khấu thể hiện. Kịch bản văn học là linh hồn của vở kịch, không có kịch bản thì không có sân khấu kịch. Kịch chia làm 3 thể chính : bi kịch, hài kịch, chính kịch.
II. Đọc – tìm hiểu chung
1. Đọc
2. Chú thích (SGK)
4. Tóm tắt:
Nhân vật trung tâm của vở kịch là ông Giuốc-đanh, tuổi ngoài bốn mươi, con một nhà buôn giàu có. Tuy dốt nát, quê mùa nhưng lại học đòi làm sang, nhiều kẻ lợi dụng tính cách đó săn đón ông để nịnh hót moi tiền. Ông không tán thành tình yêu của con gái là Luy-xin với Clê-ông chỉ vì chàng không phải là quý tộc. Cuối cùng nhờ mưu mẹo của Cô-vin-en là đầy tớ của mình, Clê-ông cải trang thành hoàng tử Thổ Nhĩ Kì đến hỏi Luy-xin làm vợ và được ông Giuốc-đanh đồng ý ngay.
2 cảnh
Cảnh 1: Ông Giuốc-đanh và bác phó may
5. Bố cục:
Cảnh 2: Ông Giuốc-đanh và bác thợ phụ
Xem xét lời thoại, nhân vật tham gia ở mỗi
cảnh và các động tác, âm thanh trên sân khấu để chứng minh rằng càng về sau, kịch càng sôi động hơn.
 
III. D?c - hi?u van b?n :
L?p k?ch g?m 2 c?nh :
Cảnh trước
- Gồm lời thoại của ông Giuôc-đanh và bác phó may
Cảnh sau
- Gồm lời thoại của ông Giuôc-đanh và bốn tay thợ phụ
 nhộn nhịp hơn
- Có 4 nhân vật là ông Giuôc-đanh, gia nhân, bác phó may và một tay thợ phụ.
- Lời thoại kèm theo cử chỉ, động tác.
- Cảnh sau có thêm bốn tay thợ phụ
Sôi động hơn.

- Lời thoại kèm theo động tác, có âm nhạc và nhảy múa.
a. Vấn đề đôi bít tất và đôi giày.
III. Đọc - hiểu văn bản:
1. Ông Giuốc-đanh và bác phó may.

Trong cảnh đầu, tính cách đòi hỏi làm sang của ông Giuốc-Đanh bị lợi dụng như thế nào ?
Ông Giuốc-đanh
Bác phó may
a. Vấn đề đôi bít tất và đôi giày.
- Bít tất chật quá… hai mắt rồi.
- Giày làm đau chân ghê gớm.
- Tưởng tượng ra thế vì thấy thế…
-> Lời lẽ khá sắc bén, tỉnh táo, biết phân biệt đúng sai nhờ cảm giác
=> Nhận thức cảm tính, là nhận thức bậc thấp.
- Rồi nó sẽ dãn ra.
- Ngài cứ tưởng tượng ra thế.
- Đây là bộ lễ phục đẹp nhất triều đình.
-> Đánh lảng vì đuối lí, có nguy cơ lộ mặt.
Ông Giuốc-Đanh và bác phó may :
- Ông Giuốc-Đanh phát hiện ra áo may hoa ngược nhưng bác phó may đã bịa ra lí lẽ những người quý phái đều mặc như vậy thì ông ưng thuận ngay.
- Ông Giuốc-Đanh lại phát hiện ra bác phó may ăn bớt vải của mình và trách móc phó may. Bác phó may liền đánh lảng sang chuyện khác, hỏi ông có muốn thử bộ lễ phục không? Thế là ông Giuốc-Đanh quên ngay.
Ông Giuốc-đanh
Bác phó may
- Bác may hoa ngược mất rồi!
- Cần phải bảo may hoa xuôi ư?
- Thế thì may được đấy.
-> Nói đúng thành không đúng.
- Ngài có bảo muốn may hoa xuôi đâu!
- Các nhà quý phái đều mặc như thế.
- Nếu ngài muốn, tôi sẽ may hoa xuôi lại.
-> Nói sai thành đúng.
b. Vấn đề về bộ lễ phục.
- Không, không.
-> Bị động sang chủ động.
=> Là kẻ láu cá, lừa bịp.
-> Chủ động sang bị động.
=> Là kẻ ngu dốt, mê muội, học đòi.
Ông Giuốc-đanh
Bác phó may
- Ô kìa bác phó vải này là thứ hàng gì
- Đành là đẹp nhưng đáng lẽ đừng gạn vào áo của tôi…
-> Phàn nàn nhưng lại quên ngay “Ừ đưa đây tôi…”
- Đẹp quá nên tôi đã gạn một cái để mặc
- Mời ngài mặc thử.
-> Đánh lảng vì nắm được tính cách của khách
=> Láu cá, ranh ma, bịp bợm, tham lam.
=> Như con rối bị giật dây.
=> Yếu tố hài hước được xây dựng trên những cái trái tự nhiên, một gã tư sản giàu có liên tiếp bị xỏ mũi.
=> Bản chất trưởng giả ngu dốt, học đòi, kệch cỡm, lố bịch.
Tương tự, ở cảnh sau, với tính cách học đòi làm sang, ông Giuốc-Đanh lại bị các tay thợ phụ lợi dụng như thế nào?
Ông Giuốc-Đanh và tay thợ phụ :
Sau khi mặc lễ phục cho ông Giuốc-Đanh xong, các tay thợ phụ dùng mánh khoé nịnh hót để moi tiền ông. Thấy ông mắc mưu, chúng cứ lấn tới, hết “ông lớn”, rồi “cụ lớn” rồi “đức ông”.
Ông Giuốc-Đanh mặc dù tiếc tiền nhưng tính cách học đòi làm sang vẫn còn mãnh liệt lắm. Ông sẵn sàng cho hết tiền để được làm sang.

Ông Giuốc-đanh
Bác thợ phụ
2. Ông Giuốc-đanh và bác thợ phụ.
- Ông lớn ư?... Ta tưởng…
- Cụ lớn…, đáng thưởng lắm…
-> Ngôn ngữ, cử chỉ, hành động hài hước -> khắc họa tính cách nhân vật.
- Bẩm, ông lớn.
- Bẩm cụ lớn.
=> Ranh mãnh, nịnh hót để moi tiền.
=> Háo danh, ưa nịnh, học đòi.
- Lại đức ông… Hà hà! Hà hà!...thưởng
- Nếu nó tôn ta lên bậc tướng công nó sẽ được cả túi tiền.
- Bẩm đức ông.
Phép tăng cấp


Nhận xét về nhân vật ông Giuốc-Đanh
Ông Giuốc-Đanh - nhân vật gây cười :
- Khán giả cười ông Giuốc-Đanh ngu dốt, chỉ vì thói học đòi làm sang mà bị bác phó may và mấy tay thợ phụ lợi dụng để kiếm chác.
- Khán giả còn cười khi thấy trên sân khấu ông Giuốc-Đanh bị mấy tay thợ phụ lột quần áo, mặc vào bộ lễ phục lố lăng nhảy nhót theo điệu nhạc. Thế mà vẫn huênh hoang ra vẻ ta đây là nhà quý tộc.
 
IV. Tổng kết:
1. Nghệ thuật:
2. Ý nghĩa:
- Lớp kịch được xây dựng hết sức sinh động, khắc hoạ tài tình tính cách nhân vật.
- Gây tiếng cười sảng khoái cho khán giả.
- Giuốc-đanh một tay mê muội, ngu dốt, quê kệch, háo danh, ưa nịnh, khát khao được làm quí tộc.
- Phê phán thói học đòi làm sang của tầng lớp trưởng giả.
- Chuẩn bị bài: Hai cây phong
V. Hướng dẫn tự học:
- Tóm tắt cảnh 2 → chỉ ra chi tiết gây cười.
- Tìm những chi tiết tạo tính hài kịch trên sân khấu qua 2 cảnh kịch? Bài học em rút ra cho bản thân.