TRƯỜNG TIỂU HỌC, THCS VÀ THPT VICTORY

LUYỆN TỪ VÀ CÂU

Giáo viên:

Bài: TÍNH TỪ
KIỂM TRA BÀI CŨ
*Điền từ thích hợp còn thiếu vào câu sau: Chúng em ......làm bài kiểm tra vào ngày mai.

a . Sẽ.

b . Đang.

c . Sắp.

d. Đã.
2. Em hãy đặt một câu có từ bổ sung ý nghĩa cho động từ.
Luyện từ và câu

Tính từ

I. Nhận xét
Cậu học sinh ở Ác- boa
Ác-boa là một thị trấn nhỏ, không có những lâu đài đồ sộ, nguy nga, chỉ thấy những ngôi nhà nhỏ bé, cổ kính và những vườn nho con con. Dòng sông Quy-dăng-xơ hiền hoà lượn quanh thành phố với những chiếc cầu trắng phau.
Ông bố dắt con đến gặp thầy giáo để xin học. Thầy Rơ-nê đã già, mái tóc ngả màu xám, da nhăn nheo, nhưng đi lại vẫn nhanh nhẹn…Thầy cứ lắc đầu chê Lu-i còn bé quá.
Thế mà chỉ ít lâu sau, Lu-i đã khiến thầy rất hài lòng. Cậu là học sinh chăm chỉ và giỏi nhất lớp.
_Theo Đức Hoài_
Lu-i Pa-xtơ (1822-1895)

nhà bác học nổi tiếng người Pháp

Lu-i Pa-xtơ được tôn vinh là "_cha đẻ của ngành vi sinh vật học_". Ông chưa bao giờ chính thức học y khoa nhưng vẫn được coi là một _thầy thuốc vĩ đại _và là Ân nhân của Nhân loại. Ông còn có _nhiều công trình nghiên cứu khoa học_ mang lại lợi ích cho nhân loại.
Viện nghiên cứu mang tên ông ở Nha Trang
- Đồ sộ: _hết sức to lớn_

- Nguy nga: _(công trình kiến trúc) to lớn, đẹp đẽ._
Ngôi nhà cổ kính
Vườn nho
a) Tính tình, tư chất của cậu bé Lu-i:

b) Màu sắc của sự vật:

_ - Những chiếc cầu:_

_ - Mái tóc của thầy Rơ-nê:_

c) Hình dáng, kích thước và các đặc điểm khác của sự vật:

_ - Thị trấn:_

_ - Vườn nho:_

_ - Những ngôi nhà:_

_ - Dòng sông:_

_ - Da của thầy Rơ-nê:_

Tìm các từ trong truyện trên miêu tả:
Cậu học sinh ở Ác-boa

Ác-boa là một thị trấn nhỏ, không có những lâu đài đồ sộ, nguy nga, chỉ thấy những ngôi nhà nhỏ bé, cổ kính và những vườn nho con con. Dòng sông Quy-dăng-xơ hiền hòa lượn quanh thành phố với những chiếc cầu trắng phau.

Ông bố dắt con đến gặp thầy giáo để xin học. Thầy Rơ-nê đã già, mái tóc ngả màu xám, da nhăn nheo, nhưng đi lại vẫn nhanh nhẹn…Thầy cứ lắc đầu chê Lu-i còn bé quá.

Thế mà chỉ ít lâu sau, Lu-i đã khiến thầy rất hài lòng. Cậu là học sinh chăm chỉ và giỏi nhất lớp.

_ Theo Đức Hoài_

*_Tính tình, tư chất của:_

_ - Cậu bé Lu-i:_
_b. Màu sắc của sự vật :_

- Những chiếc cầu:

- Mái tóc của thầy Rơ-nê:

_c. Hình dáng, kích thước và các đặc điểm khác của sự vật :_

- Thị trấn:

- Vườn nho:

- Những ngôi nhà:

- Dòng sông:

- Da của thầy Rơ-nê:

2. Tìm các từ trong truyện miêu tả:

_nhăn nheo_

_ chăm chỉ, giỏi_

_ trắng phau_

_xám_

_nhỏ_

_con con_

_nhỏ bé, cổ kính_

_hiền hòa_
*_Tính tình, tư chất của cậu bé Lu-i: _
_b. Màu sắc của sự vật :_

- Những chiếc cầu:

- Mái tóc của thầy Rơ-nê:

_c. Hình dáng, kích thước và các đặc điểm khác của sự vật :_

- Thị trấn:

- Vườn nho:

- Những ngôi nhà:

- Dòng sông:

- Da của thầy Rơ-nê:

2. Tìm các từ trong truyện miêu tả:

_nhăn nheo_

_chăm chỉ, giỏi_

_trắng phau_

_xám_

_nhỏ_

_con con_

_nhỏ bé, cổ kính_

_hiền hòa_

_Những từ_

_ miêu tả đặc điểm hoặc_

_ tính chất của_

_ sự vật _

_là _

TÍNH TỪ
Tính từ_ là những từ miêu tả _

_đặc điểm hoặc tính chất _

_của sự vật._

Qua tìm hiểu bài 2, em hãy nêu_ tính từ _là những từ như thế nào ?
đi lại vẫn nhanh nhẹn

VD:

Em bé đang ngủ say.

3. _Trong cụm từ_ đi lại vẫn nhanh nhẹn, _từ_ nhanh nhẹn _bổ sung ý nghĩa cho từ nào?_

_Những từ miêu tả trạng thái của sự vật cũng là tính từ._

_Những từ miêu tả hoạt động của sự vật cũng là tính từ._
Ghi nhớ

Tính từ_ là những từ _

_hoặc_

_của sự vật, hoạt động, trạng thái..._

_ miêu tả _

_ đặc điểm tính chất_
* Lưu ý:

*_Tính từ chỉ đặc điểm_: là những từ chỉ nét riêng biệt _bên ngoài_ của sự vật mà có thể nhận biết được _bằng các giác quan_.

Ví dụ: cao, thấp, già, trẻ, xanh, đỏ, to, nhỏ….
*_Tính từ chỉ tính chất_: là những từ chỉ đặc điểm _bên trong_ của sự vật.

Ví dụ: tốt, ngoan ngoãn, gan dạ, hiểu biết, nông cạn, siêng năng, chăm chỉ …
*_Tính từ chỉ trạng thái_: là những từ chỉ _sự tồn tại_ của sự vật, hiện tượng xung quanh.

Ví dụ: vui, buồn, sợ hãi, hạnh phúc, im lìm, rực rỡ, say sưa,

trang nghiêm, ….
LUYỆN TẬP
Bài 1: Tìm tính từ trong các đoạn văn sau:

a) Chủ tịch Hồ Chí Minh, vị Chủ tịch của Chính phủ Lâm thời nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà, ra mắt đồng bào. Đó là một cụ già gầy gò, trán cao, mắt sáng, râu thưa. Cụ đội chiếc mũ đã cũ, mặc áo ka ki cao cổ, đi dép cao su trắng. Ông cụ có dáng đi nhanh nhẹn. Lời nói của Cụ điềm đạm, đầm ấm, khúc chiết, rõ ràng.

b) Sáng sớm, trời quang hẳn ra. Đêm qua, một bàn tay nào đã giội rửa vòm trời sạch bóng. Màu mây xám đã nhường chỗ cho một màu trắng phớt xanh như màu men sứ. Đằng đông, phía trên dải đê chạy dài rạch ngang tầm mắt, ngăn không cho thấy biển khơi, ai đã ném lên bốn năm mảng mây hồng to tướng, lại điểm xuyết thêm ít nét mây mỡ gà vút dài thanh mảnh.
Bài 1: Tìm tính từ trong các đoạn văn sau:

a) Chủ tịch Hồ Chí Minh, vị Chủ tịch của Chính phủ Lâm thời nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà, ra mắt đồng bào. Đó là một cụ già gầy gò, trán cao, mắt sáng, râu thưa. Cụ đội chiếc mũ đã cũ, mặc áo ka ki cao cổ, đi dép cao su trắng. Ông cụ có dáng đi nhanh nhẹn. Lời nói của Cụ điềm đạm, đầm ấm, khúc chiết, rõ ràng.
b) Sáng sớm, trời quang hẳn ra. Đêm qua, một bàn tay nào đã giội rửa vòm trời sạch bóng. Màu mây xám đã nhường chỗ cho một màu trắng phớt xanh như màu men sứ. Đằng đông, phía trên dải đê chạy dài rạch ngang tầm mắt, ngăn không cho thấy biển khơi, ai đã ném lên bốn năm mảng mây hồng to tướng, lại điểm xuyết thêm ít nét mây mỡ gà vút dài thanh mảnh.

_Bùi Hiển_

a) Nói về một người bạn hoặc người thân của em. b) Nói về một sự vật quen thuộc với em (cây cối, con vật, nhà cửa, đồ vật, sông núi, …)
Bài 2: Hãy viết một câu có dùng tính từ:
*Nói về một _người bạn_ hoặc _người thân_ của em.
* Hình dáng:

- Vẻ mặt:

- Tính tình:

- Tư chất:
_- cao lớn, thon thả, cân đối, thanh mảnh…_

_- xinh đẹp, tươi tỉnh, mũm mĩm, …_

_- ngoan, dịu dàng, chăm chỉ, hiền lành,…_

_- thông minh, sáng dạ, khôn ngoan, giỏi, ..._

_ - _Miêu tả về màu sắc, hình dáng, kích thước, các đặc điểm khác của sự vật.

b) Nói về _một sự vật quen thuộc_ với em (cây cối, con vật, nhà cửa, đồ vật, sông núi, …)

Vd: Các bạn nữ lớp em rất dịu dàng và xinh đẹp.

Vd: Gâu là một chú chó thông minh.
Trò chơi:

«Ô chữ bí mật»

Luật chơi
*Ô chữ gồm 6 hàng ngang. *Các nhóm lần lượt chọn hàng ngang tùy ý, nghe gợi ý và trả lời (thời gian suy nghĩ là 10 giây). Trả lời đúng từ hàng ngang đạt 10 điểm. Nếu trả lời sai hoặc không trả lời được thì các nhóm còn lại giành quyền trả lời bằng cách giơ tay, trả lời đúng đạt 10 điểm. *Sau khi trả lời hết 1 lượt, các nhóm có thể giành quyền đoán từ khóa bằng cách giơ tay. Trả lời đúng từ khóa đạt 30 điểm, trả lời sai sẽ bị dừng cuộc chơi. *Kết thúc trò chơi, nhóm nào đạt nhiều điểm nhất thì thắng cuộc.
1

2

3

4

5

6

Điền từ thích hợp vào chỗ trống để hoàn chỉnh câu tục ngữ sau: ......gỗ hơn......nước sơn.

T

T

Ố

Tìm từ có nghĩa: “Tiếng nói quá nhỏ, quá khẽ , nghe không rõ”.

N

H

L

Í

Í

Điền từ còn thiếu vào chỗ trống:

....đáy nước in trời

Thành xây khói biếc, non phơi bóng vàng.(Truyện Kiều)

N

H

N

G

L

O

L

A

Điền từ còn thiếu vào chỗ trống:

Việt Nam đất nước ta ơi!

...biển lúa đâu trời đẹp hơn. (Nguyễn Đinh Thi)

N

G

N

H

M

Ê

M

Ô

Tìm từ có nghĩa: “Ngay thẳng , không giả dối, không tham lấy của người khác.”

Ậ

T

T

H

T

H

À

Tính từ trong câu “Bà em rất hiền từ” là:

Ừ

I

Ề

N

T

H

T

Í

N

H

T

Ừ
- Làm bài OLM - Chuẩn bị bài: Ý chí – Nghị lực