*KHỞI ĐỘNG: * Viết lại cho đúng các tên riêng trong hai câu thơ sau:
*
* Chiếu nga sơn , gạch bát tràng * * Vải tơ nam định, lụa hàng hà đông. . . * tố hữu
* Chiếu Nga Sơn, gạch Bát Tràng * * Vải tơ Nam Định, lụa hàng Hà Đông. . . * Tố Hữu
*Lép Tôn-xtôi *Nhà văn lớn của *thế giới- người Nga
*Tô-mát Ê-đi-xơn *Nhà Bác học nổi tiếng thế giới - người Mỹ
*Hi-ma-lay-a là một dãy núi ở Châu Á, phân chia tiểu lục địa Ấn Độ khỏi cao nguyên Tây Tạng. Đây là dãy núi cao nhất hành tinh với 14 đỉnh núi cao nhất thế giới trên 8000m, VD như đỉnh Everest (8.848 m)
*_ 1 . Đọc các tên người, tên địa lí nước ngoài sau đây:_
*- Tên người: Lép Tôn-xtôi, Mô-rít-xơ Mát-téc-lích, Tô-mát Ê-đi-xơn.
* -Tên địa lí: Hi-ma-lay-a, Đa-nuýp, Lốt Ăng-giơ-lét, Niu Di-lân, Công-gô
*Suy nghĩ để trả lời câu hỏi: Nhận xét về cấu tạo và cách viết mỗi bộ phận trong tên riêng nước ngoài.
*a. Mỗi tên riêng nói trên gồm mấy bộ phận, mỗi bộ phận gồm mấy tiếng ?
*b. Chữ cái đầu mỗi bộ phận được viết thế nào ?
*c. Nêu cách viết các tiếng trong cùng một bộ phận ?
* I. Nhận xét:
*1. Mỗi tên riêng nói trên gồm mấy bộ phận, mỗi bộ phận gồm mấy tiếng?
*3. Nêu cách viết các tiếng trong cùng một bộ phận?
*2. Chữ cái đầu mỗi bộ phận được viết thế nào?
*Tên người, tên địa lí
*Bộ phận
*Bộ phận 1 *(số tiếng)
*Bộ phận 2 *(số tiếng)
*Lép Tôn-xtôi
*
*
*
*Mô-rít-xơ Mát-téc-lích
*
*
*
*Tô-mát Ê-đi-xơn
*
*
*
*Hi-ma-lay-a
*
*
*
*Đa-nuýp
*
*
*
*Lốt Ăng-giơ-lét
*
*
*
*Niu Di-lân
*
*
*
*Công-gô
*
*
*
*2
*Lép (1)
*Tôn-xtôi (2)
*2
*Mô-rít-xơ (3)
*Mát-téc-lích (3)
*2
*Ê-đi-xơn (3)
*1
*Hi-ma-lay-a (4)
*2
*Lốt (1)
*Ăng-giơ-lét (3)
*2
*Niu (1)
*Di-lân (2)
*1
*1
*Đa- nuýp (2)
*Tô- mát (2)
*Công- gô (2)
*Tên người, tên địa lí
*Bộ phận
*Bộ phận 1 *(số tiếng)
*Bộ phận 2 *(số tiếng)
*Lép Tôn-xtôi
*Mô-rít-xơ Mát-téc-lích
*Tô-mát Ê-đi-xơn
*Hi-ma-lay-a
*Đa-nuýp
*Lốt Ăng-giơ-lét
*Niu Di-lân
*Công-gô
*2
*Lép (1)
*Tôn-xtôi (2)
*2
*Mô-rít-xơ (3)
*Mát-téc-lích (3)
*2
*Ê-đi-xơn (3)
*1
*Hi-ma-lay-a (4)
*2
*Lốt (1)
*Ăng-giơ-lét (3)
*2
*Niu (1)
*Di-lân (2)
*1
*2
*Đa- nuýp (1)
*Tô- mát ( 2)
*Công- gô (2)
*- Viết hoa chữ cái đầu của mỗi bộ phận tạo thành tên đó.
*- Giữa các tiếng trong cùng một bộ phận có gạch nối.
*
*
*Tên riêng Việt Nam
*Tên riêng nước ngoài
*Ví dụ
*Hồ Chí Minh *Hà Nội
*Tô-mát Ê-đi-xơn *Lốt Ăng-giơ-lét
*Cách viết
*Gồm các tiếng *Viết hoa chữ cái đầu của mỗi tiếng tạo thành tên đó
*Chia thành các bộ phận *Viết hoa chữ cái đầu của mỗi bộ phận tạo thành tên đó *Giữa các tiếng trong cùng bộ phận có dấu gạch nối.
*I. Nhận xét:
* Những tên người, tên địa lí nước ngoài ở BT3 là tên riêng được phiên âm theo âm Hán Việt (âm ta mượn từ tiếng Trung Quốc). VD: Hi Mã Lạp Sơn là tên phiên âm theo âm Hán Việt, còn Hi – ma – lay – a là tên quốc tế, phiên âm trực tiếp từ tiếng Tây Tạng.
*3. Cách viết một số tên người, tên địa lí nước ngoài sau đây có gì đặc biệt ?
*- Tên người: Thích Ca Mâu Ni, Khổng Tử, Bạch Cư Dị.
*- Tên địa lí: Hi Mã Lạp Sơn, Luân Đôn, Bắc Kinh, Thụy Điển.
*Một số tên người, tên địa lí nước ngoài viết giống như tên người, tên địa lí Việt Nam: Tất cả các tiếng đều được viết hoa chữ cái đầu: Thích Ca Mâu Ni, Luân Đôn
*Đức phật Thích Ca Mâu Ni, tên thật là Đề-bà-đạt-đa
*Khổng Tử ông là người Trung Hoa, là vị Thầy của muôn đời.
*Bạch Cư Dị là nhà thơ hàng đầu của lịch sử thi ca Trung Quốc.
*Hi Mã Lạp Sơn là tên phiên âm theo âm Hán Việt
*Hy-ma-lay-a là tên quốc tế, phiên âm trực tiếp từ tiếng Tây Tạng
*Bắc Kinh – Thủ đô nước Trung Quốc
*Luân Đôn – Thủ đô nước Anh
*Thụy Điển – Quốc gia ở Bắc Âu
* 1. Khi viết tên người, tên địa lí nước ngoài, ta viết hoa chữ cái đầu của mỗi bộ phận tạo thành tên đó. Nếu bộ phận tạo thành tên gồm nhiều tiếng thì giữa các tiếng cần có gạch nối.
* Khi viết tên người, tên địa lí nước ngoài, ta viết thế nào?
* 2. Có một số tên người, tên địa lí nước ngoài viết giống như cách viết tên riêng Việt Nam. Đó là những tên riêng được phiên âm theo âm Hán Việt.
* Cách viết một số tên người, tên địa lí nước ngoài có gì đặc biệt?
*_Ghi nhớ:_
*II. Ghi nhớ:
* 1. Khi viết tên người, tên địa lí nước ngoài, ta viết hoa chữ cái đầu của mỗi bộ phận tạo thành tên đó. Nếu bộ phận tạo thành tên gồm nhiều tiếng thì giữa các tiếng cần có gạch nối. * 2. Có một số tên người, tên địa lí nước ngoài viết giống như cách viết tên riêng Việt Nam. Đó là những tên riêng được phiên âm theo âm Hán Việt.
*III. Luyện tập:
*Bài 1: Đọc đoạn văn sau rồi viết lại cho đúng những tên riêng trong đoạn:
* Gia đình ông Giô-dép lại chuyển về ác-boa để lu-i paxtơ có thể tiếp tục đi học. ác boa là một thị trấn nhỏ. Không có những lâu đài đồ sộ, nguy nga, chỉ thấy những ngôi nhà nhỏ bé, cổ kính và những vườn nho con con. Dòng sông quy-dăng-xơ hiền hòa lượn quanh thành phố với những chiếc cầu trắng phau. * _Theo_ ĐỨC HOÀI

Bài 1: Đọc đoạn văn sau rồi viết lại cho đúng những tên riêng trong đoạn văn:
* Bài 1: Đọc đoạn văn sau rồi viết lại cho đúng những tên riêng trong đoạn văn:
* Gia đình ông Giô-dép lại chuyển về ác-boa để lu-i pa-xtơ có thể tiếp tục đi học. ác-boa là một thị trấn nhỏ không có lâu đài đồ sộ, nguy nga, chỉ thấy những ngôi nhà cổ kính và những vườn nho con con. Dòng sông quy-dăng-xơ hiền hòa lượn quanh thành phố với những chiếc cầu trắng phau.
Gia đình ông Giô-dép lại chuyển về Ác-boa để Lu-i Pa-xtơ có thể tiếp tục đi học. Ác-boa là một thị trấn nhỏ không có lâu đài đồ sộ, nguy nga, chỉ thấy những ngôi nhà cổ kính và những vườn nho con con. Dòng sông Quy-dăng-xơ hiền hòa lượn quanh thành phố với những chiếc cầu trắng phau.
* Gia đình ông Giô-dép lại chuyển về Ác-boa để Lu-i Pa-xtơ có thể tiếp tục đi học. Ác-boa là một thị trấn nhỏ không có lâu đài đồ sộ, nguy nga, chỉ thấy những ngôi nhà cổ kính và những vườn nho con con. Dòng sông Quy-dăng-xơ hiền hòa lượn quanh thành phố với những chiếc cầu trắng phau.
* Bài 1: Đọc đoạn văn sau rồi viết lại cho đúng những tên riêng trong đoạn văn:
*Ác-boa, Lu-i Pa-xtơ , Ác-boa, Quy-dăng-xơ
*Đoạn văn viết về gia đình Lu-i Pa-xtơ sống, thời còn nhỏ. Lu-i Pa-xtơ (1822 -1895) là nhà Bác học nổi tiếng thế giới đã chế ra các loại vắc xin trị bệnh, trong đó có bệnh than, bệnh dại.
*Đoạn văn viết về ai?
*Em đã biết nhà bác học Lu-i Pa-xtơ qua phương tiện nào?
*Em biết đến Pa-xtơ qua sách Tiếng Việt lớp 3, qua các câu chuyện về nhà bác học nổi tiếng,…
*III. Luyện tập:
*Bài 2: Viết lại những tên riêng sau cho đúng quy tắc:
*- Tên người: anbe anhxtanh, crítxtian anđécxen, iuri gagarin. *- Tên địa lí: xanh pêtécbua, tôkiô, amadôn, niagara
*
* Viết chưa đúng
* Viết đúng
*Tên người *Tên *địa lí
*anbe anhxtanh
*crítxtian anđécxen
*iuri gagarin
*xanh pêtécbua
*tôkiô
*amadôn
*niagara
*
* Viết chưa đúng
* Viết đúng
*Tên người *Tên *địa lí
*anbe anhxtanh
*crítxtian anđécxen
*iuri gagarin
*xanh pêtécbua
*tôkiô
*Tô-ki-ô
*Ni-a-ga-ra
*An-be Anh-xtanh
*Crít-xti-an An-đéc-xen
*I-u-ri Ga-ga-rin
*Xanh Pê-téc-bua
*A-ma-dôn
*amadôn
*niagara
*Nhà vật lí học nổi tiếng thế giới, người Đức
*An-be Anh-xtanh *(1879-1955)
*Crít-xti-an An-đéc-xeNhà văn nổi tiếng thế giới, người Đan Mạch chuyên viết truyện cổ tích ( 1805 – 1875 )
*I-u-ri Ga-ga-rin. *Nhà du hành vũ trụ người Nga người đầu tiên bay vào vũ trụ (1934-1968)
*Xanh Pê-téc-bua kinh đô cũ của nước Nga
*Tô-ki-ô thủ đô Nhật Bản, xứ sở của hoa anh đào
*Ni- a-ga-ra: Tên một thác nước lớn ở giữa Ca-na-đa và Mỹ
*A-ma-dôn: Tên một dòng sông và cánh rừng lớn ở Bra-xin
* TRÒ CHƠI * Du lịch cùng với những ô số may mắn
*Luật chơi
* Có 9 ô vuông đánh số từ 1-9. Trong đó có 1 ô may mắn. Ẩn sau mỗi ô đó ghi tên thủ đô hoặc tên nước. * Ba đội chơi lần lượt chọn 1 số bất kì, rồi ghi lên bảng tên nước hoặc tên thủ đô tương ứng. Sau đó lật đối chiếu kết quả. Nếu đúng được 10 điểm, sai không có điểm. Nếu chọn được ô may mắn sẽ được thưởng 10 điểm và được chọn ô tiếp theo.
*Bắc Kinh- nước Trung Quốc
* Pháp - thủ đô Pa-ri
*Viêng Chăn - nước Lào
*Phnôm Pênh - nước Cam-pu-chia
*Niu-đê-li - nước Ấn Độ
*Thái Lan-thủ đô Băng Cốc
*Anh - thủ đô Luân Đôn
*Việt Nam - thủ đô Hà Nội
*Xin chúc mừng bạn
*thủ đô *Bắc Kinh
*nước Pháp
*thủ đô *Viêng Chăn
*nước Anh
*thủ đô *Niu-đê-li
*nướcThái Lan
*thủ đô *Phnôm Pênh
*nước *Việt Nam
*
*1
*Bạn được thưởng 10điểm
*2
*3
*6
*9
*8
*7
*5
*4
*Củng cố:
*Khi viết tên người, tên địa lí nước ngoài ta viết như thế nào?
*Khi viết tên người, tên địa lí nước ngoài đã được phiên âm theo âm Hán Việt, ta viết như thế nào?
* CÁCH VIẾT TÊN NGƯỜI, TÊN ĐỊA LÍ NƯỚC NGOÀI
*Luyện từ và câu
*Dấu hai chấm trong câu sau có tác dụng gì? * _Rồi những cảnh tuyệt đẹp của đất nước hiện ra: cánh đồng với những đàn trâu thung thăng gặm cỏ, dòng sông với những đoàn thuyền ngược xuôi._
* A.Dấu hai chấm báo hiệu bộ phận câu đứng sau nó là lời nói của một nhân vật.
*B. Dấu hai chấm báo hiệu bộ phận câu đứng sau nó là lời giải thích cho bộ phận đứng trước.
*Dấu hai chấm trong câu sau có tác dụng gì? *_ Dắt xe ra cửa, tôi lễ phép thưa: “Thưa ba, con xin phép đi học nhóm_”.
*B. Dấu hai chấm báo hiệu bộ phận câu đứng sau nó là lời giải thích cho bộ phận đứng trước
*A. Dấu hai chấm báo hiệu bộ phận câu đứng sau nó là lời nói của một nhân vật.
*Thứ ba ngày 26 tháng 10 năm 2021
*Luyện từ và câu
*Cách viết tên người, tên địa lý nước ngoài.
*Bài 2: (T79)
*Tên người: Anbe-anhxtanh, Crít-xti-an An-đéc-xen, *
*Tên địa lí: Xanh Pê-téc-bua, Tô-ki-ô, A-ma-dôn, * *
*I-u-ri Ga-ga-rin.
*Dấu ngoặc kép
*Luyện từ và câu
*Ni-a-ga-ra
I. Nhận xét :
*Bài 1_. Những từ ngữ và câu đặt trong dấu ngoặc kép dưới đây là lời của ai ? Nêu tác dụng của dấu ngoặc kép :_ * Bác tự cho mình là “người lính vâng lệnh quốc dân ra mặt trận”, là “đầy tớ trung thành của nhân dân”. Ở Bác, lòng yêu mến nhân dân đã trở thành một sự say mê mãnh liệt. Bác nói: ''Tôi chỉ có một sự ham muốn, ham muốn tột bậc, là làm sao cho nước ta hoàn toàn độc lập, dân ta được hoàn toàn tự do, đồng bào ai cũng có cơm ăn, áo mặc, ai cũng được học hành.” _Theo _TRƯỜNG CHINH
*Thứ ba ngày 26 tháng 10 năm 2021 *Luyện từ và câu
*Dấu ngoặc kép
* Bác tự cho mình là “người lính vâng lệnh quốc dân ra mặt trận”, là “đầy tớ trung thành của nhân dân”. Ở Bác, lòng yêu mến nhân dân đã trở thành một sự say mê mãnh liệt. Bác nói: “Tôi chỉ có một sự ham muốn, ham muốn tột bậc, là làm sao cho nước ta hoàn toàn độc lập, dân ta được hoàn toàn tự do, đồng bào ta ai cũng có cơm ăn, áo mặc, ai cũng được học hành.”
*Những từ ngữ và câu đặt trong dấu ngoặc kép là lời của ai?.
*Những từ ngữ và câu đặt trong dấu ngoặc kép là lời của Bác Hồ.
* - Nêu tác dụng của dấu ngoặc kép?
* Dấu ngoặc kép dùng để dẫn lời nói trực tiếp của nhân vật.
** Từ ngữ: “người lính vâng lệnh quốc dân ra mặt trận”, “đầy tớ trung thành của nhân dân.”
** Câu: “Tôi chỉ có một sự ham muốn, ham muốn tột bậc, là làm sao cho nước ta hoàn toàn độc lập, dân ta được hoàn toàn tự do, đồng bào ta ai cũng có cơm ăn, áo mặc, ai cũng được học hành.”
*Một từ hay cụm từ.
*Một câu trọn vẹn hay đoạn văn.
*
*
*Dấu ngoặc kép dùng để đánh dấu chỗ trích dẫn lời nói trực tiếp của nhân vật. Lời nói đó có thể là:
* Bác tự cho mình là “người lính vâng lệnh quốc dân ra mặt trận”, là “đầy tớ trung thành của nhân dân”. Ở Bác, lòng yêu mến nhân dân đã trở thành một sự say mê mãnh liệt. Bác nói: “Tôi chỉ có một sự ham muốn, ham muốn tột bậc, là làm sao cho nước ta hoàn toàn độc lập, dân ta được hoàn toàn tự do, đồng bào ai cũng có cơm ăn, áo mặc, ai cũng được học hành.” _Theo_ Trường Chinh
*Bài 2. _Trong đoạn văn trên, khi nào dấu ngoặc kép được dùng độc lập ? Khi nào dấu ngoặc kép được dùng phối hợp với dấu hai chấm ?_
*
*
*
*
*Dấu ngoặc kép dùng độc lập * Bác tự cho mình là “người lính vâng lệnh quốc dân ra mặt trận”, là “đầy tớ trung thành của nhân dân”.
*- Dấu ngoặc kép được dùng độc lập khi dẫn lời trực tiếp chỉ là một từ hay cụm từ. *
*- Dấu ngoặc kép được dùng phối hợp với dấu hai chấm khi lời dẫn trực tiếp là một câu trọn vẹn hay một đoạn văn.
*Dấu ngoặc kép dùng phối hợp với dấu hai chấm * Bác nói: “Tôi chỉ có một sự ham muốn, ham muốn tột bậc, là làm sao cho nước ta hoàn toàn độc lập, dân ta được hoàn toàn tự do, đồng bào ai cũng có cơm ăn, áo mặc, ai cũng được học hành.”
*Bài 3: _Trong khổ thơ sau, từ lầu được dùng với ý nghĩa gì ? Dấu ngoặc kép trong trường hợp này được dùng làm gì ? _
*Có bạn tắc kè hoa *Xây “lầu” trên cây đa *Rét, chơi trò đi trốn *Đợi ấm trời mới ra. * PHẠM ĐÌNH ÂN
*Tắt kè hoa có xây được “lầu” theo nghĩa trên không?
*Tắt kè xây tổ trên cây – tổ tắc kè nhỏ bé, không phải cái lầu theo nghĩa con người.
** Từ “lầu” trong khổ thơ được dùng với nghĩa gì?
** Từ “lầu” chỉ cái gì?
*Từ lầu chỉ ngôi nhà tầng cao, to, sang trọng, đẹp đẽ.
** Dấu ngoặc kép trong trường hợp này được dùng làm gì?
*- Từ lầu nói cái tổ của tắc kè rất đẹp và quý.
*Đánh dấu từ “lầu”không dùng đúng nghĩa với tổ của con tắc kè.
*Tác giả gọi cái tổ nhỏ của tắc kè bằng từ “lầu” để đề cao giá trị của cái tổ đó.
*Dấu ngoặc kép trong trường hợp này được dùng để đánh dấu từ lầu là từ được dùng với ý nghĩa đặc biệt.
*NHÀ LẦU
*Có bạn tắc kè hoa *Xây “lầu” trên cây đa *Rét, chơi trò đi trốn *Đợi ấm trời mới ra. * PHẠM ĐÌNH ÂN
* Dấu ngoặc kép trong trường hợp này được dùng để đánh dấu *từ lầu là từ được dùng với ý nghĩa đặc biệt.
*
*
*II. Ghi nhớ
*Dấu ngoặc kép thường dùng để làm gì và dùng như thế nào?
* 1. Dấu ngoặc kép thường dẫn lời nói trực tiếp của nhân vật hoặc của người nào đó. * Nếu lời nói trực tiếp là một câu trọn vẹn hay một đoạn văn thì trước dấu ngoặc kép ta thường phải thêm dấu hai chấm. * 2. Dấu ngoặc kép còn được dùng để đánh dấu những từ ngữ được dùng với ý nghĩa đặc biệt.
*III. Luyện tập: *Bài tập 1: _Tìm lời nói trực tiếp trong đoạn văn sau :_ * Có lần, cô giáo ra cho chúng tôi một đề văn ở lớp: “Em đã làm gì để giúp đỡ mẹ ?” * Tôi loay hoay mất một lúc, rồi cầm bút và bắt đầu viết: “Em đã nhiều lần giúp đỡ mẹ. Em quét nhà và rửa bát đĩa. Đôi khi, em giặt khăn mùi soa.” * _Theo _PI-VÔ-NA-RÔ-VA
*_ _Có lần, cô giáo ra cho chúng tôi một đề văn ở lớp: “Em đã làm gì để giúp đỡ mẹ ?”
*_ _Tôi loay hoay mất một lúc, rồi cầm bút và bắt đầu viết: “Em đã nhiều lần giúp đỡ mẹ. Em quét nhà và rửa bát đĩa. Đôi khi, em giặt khăn mùi soa.”
*2. Có thể đặt những lời nói trực tiếp trong đoạn văn ở bài tập 1 xuống dòng, sau dấu gạch ngang đầu dòng không ? Vì sao ?
* Những lời nói trực tiếp trong đoạn văn không thể viết xuống dòng đặt sau dấu gạch đầu dòng. Vì đây không phải là lời nói trực tiếp giữa hai nhân vật đang nói chuyện với nhau.
* Đề bài của cô giáo và câu hỏi của bạn học sinh không phải là dạng đối thoại trực tiếp nên không thể viết xuống dòng, đặt sau dấu gạch đầu dòng được. Đây là điểm mà chúng ta rất hay nhầm lẫn khi viết.
* Bài tập 3 : _Em đặt dấu ngoặc kép vào chỗ nào trong các câu sau ?_ * a) Cả bầy ong cùng nhau xây tổ. Con nào con nấy hết sức tiết kiệm . * b) Trạng Quỳnh thấy có người dâng vua một mâm đào gọi là đào * thì thản nhiên lấy một quả mà ăn. Vua giận, ra lệnh chém đầu Quỳnh. Quỳnh bèn tâu : *- Tâu bệ hạ, thần thấy quả đào gọi là mới lấy ăn, tưởng ăn vào thì được sống lâu thờ vua. Không ngờ, nuốt chưa khỏi miệng mà chết đã đến cổ. Vậy nên, xin đức vua đổi tên quả ấy là * và trị tội kẻ xu nịnh dâng đào. * Vua nghe vậy bật cười, tha tội cho Trạng Quỳnh. * _Truyện DÂN GIAN VIỆT NAM_
*vôi vữa
*“ ”
*“ ”
*“ ”
*trường thọ
*“ ”
*trường thọ
*đoản thọ