* * * *CHÀO MỪNG QUÝ THẦY CÔ * ĐẾN DỰ TIẾT HỌC MÔN NGỮ VĂN CỦA LỚP 9A1
*Giáo viên: ĐINH THỊ QUYÊN
*1. Đoạn trích. * Vua Quang Trung lại truyền lấy sáu chục tấm ván, cứ ghép liền ba tấm làm một bức, bên ngoài lấy rơm dấp nước phủ kín, tất cả là hai mươi bức. Đoạn kén hạng lính khoẻ mạnh, cứ mười người khênh một bức, lưng giắt dao ngắn, hai mươi người khác đều cầm binh khí theo sau, dàn thành trận chữ “nhất”, vua Quang Trung cưỡi voi đi đốc thúc, mờ sáng ngày mùng 5 tiến sát đồn Ngọc Hồi. Quân Thanh nổ súng bắn ra, chẳng trúng người nào cả. Nhân có gió bắc, quân Thanh bèn dùng ống phun khói lửa ra, khói toả mù trời, cách gang tấc không thấy gì, hòng làm cho quân Nam rối loạn. Không ngờ trong chốc lát trời bỗng trở gió nam, thành ra quân Thanh lại tự làm hại mình. * Vua Quang Trung liền gấp rút sai đội khiêng ván vừa che vừa xông thẳng lên trước. Khi gươm giáo của hai bên đã chạm nhau thì quăng ván xuống đất, ai nấy cầm dao ngắn chém bừa, những người cầm binh khí theo sau cũng nhất tề xông tới mà đánh. * Quân Thanh chống không nổi, bỏ chạy tán loạn giày xéo lên nhau mà chết. Tên Thái thú Điền Châu là Sầm Nghi Đống tự thắt cổ chết. Quân Tây Sơn thừa thế chém giết lung tung thây nằm đầy đồng, máu chảy thành suối, quân Thanh đại bại. *(Ngô Gia Văn Phái, _Hoàng Lê nhất thống chí)_
*1
*2
*4
*3
*1. Đoạn trích: * Vua Quang Trung lại _truyền lấy sáu chục tấm ván, cứ ghép liền ba tấm làm một bức, bên ngoài lấy rơm dấp nước phủ kín, tất cả là hai mươi bức. Đoạn kén hạng lính khoẻ mạnh, cứ mười người khênh một bức, lưng giắt dao ngắn, hai mươi người khác đều cầm binh khí theo sau, dàn thành trận chữ “nhất”, vua Quang Trung cưỡi voi đi đốc thúc, mờ sáng ngày mùng 5 tiến sát đồn Ngọc Hồi_. Quân Thanh nổ súng bắn ra, chẳng trúng người nào cả. Nhân có gió bắc, quân Thanh bèn dùng ống _phun khói lửa ra, khói toả mù trời, cách gang tấc không thấy gì_, hòng làm cho quân Nam rối loạn. Không ngờ trong chốc lát trời bỗng trở gió nam, thành ra quân Thanh lại tự làm hại mình. * Vua Quang Trung liền _gấp rút sai đội khiêng ván vừa che vừa xông thẳng_ lên trước. Khi gươm giáo của hai bên đã chạm nhau thì _quăng ván xuống đất, ai nấy cầm dao ngắn chém bừa, những người cầm binh khí theo sau cũng nhất tề xông tới mà đánh._ * Quân Thanh chống không nổi, _bỏ chạy tán loạn giày xéo lên nhau mà chết_. Tên Thái thú Điền Châu là Sầm Nghi Đống tự thắt cổ chết. Quân Tây Sơn thừa thế chém giết lung tung _thây nằm đầy đồng, máu chảy thành suối_, quân Thanh đại bại. *(Ngô gia văn phái, _Hoàng Lê nhất thống chí)_
*_Các chi tiết miêu tả trong đoạn văn nhằm thể hiện những đối tượng nào? (Theo mô hình)_
*Chi tiết miêu tả
*Đối tượng được miêu tả
*Quang Trung
*_truyền, kén hạng lính, cưỡi voi đi đốc thúc, gấp rút sai._
*Quân lính
*_khoẻ mạnh, mười người khiêng một bức, lưng giắt dao ngắn,…cầm binh khí theo sau, dàn thành trận chữ “nhất”_
*Cảnh giao chiến
*_khiêng ván vừa che vừa xông thẳng lên trước, chạm nhau, quăng ván xuống đất, chém bừa, cầm binh khí theo sau, nhất tề xông tới, …_
*Cảnh quân Thanh *tháo chạy
*_bỏ chạy toán loạn, giày xéo lên nhau... tên Thái thú Điền Châu tự thắt cổ chết, chém giết lung tung, thây nằm đầy đồng, máu chảy thành suối._
*Cảnh ghép ván
*_lấy sáu chục tấm ván, cứ ghép liền ba tấm làm một bức, bên ngoài lấy rơm dấp nước phủ kín,.._
*Không gian
*_khói toả mù trời, cách gang tấc không thấy gì…_
*Thời gian
*_mờ sáng ngày mồng 5 tiến sát đồn Ngọc Hồi._
*Đoạn văn 2: * Vua Quang Trung cho ghép ván lại, cứ mười người khiêng một bức, rồi tiến sát đến đồn Ngọc Hồi. Quân Thanh bắn ra, không trúng người nào, sau đó phun khói lửa. Quân của vua Quang Trung khiêng ván nhất tề xông lên mà đánh. Quân Thanh chống đỡ không nổi, tướng nhà Thanh là Sầm Nghi Đống thắt cổ chết. Quân Thanh đại bại.
*Đoạn văn 2: * Vua Quang Trung cho ghép ván lại, cứ mười người khiêng một bức, rồi tiến sát đến đồn Ngọc Hồi. Quân Thanh bắn ra, không trúng người nào, sau đó phun khói lửa. Quân của vua Quang Trung khiêng ván nhất tề xông lên mà đánh. Quân Thanh chống đỡ không nổi, tướng nhà Thanh là Sầm Nghi Đống thắt cổ chết. Quân Thanh đại bại.
*Đoạn trích: * Vua Quang Trung lại _truyền lấy sáu chục tấm ván, cứ ghép liền ba tấm làm một bức, bên ngoài lấy rơm dấp nước phủ kín, tất cả là hai mươi bức. Đoạn kén hạng lính khoẻ mạnh, cứ mười người khênh một bức, lưng giắt dao ngắn, hai mươi người khác đều cầm binh khí theo sau, dàn thành trận chữ “nhất”, vua Quang Trung cưỡi voi đi đốc thúc, mờ sáng ngày mùng 5 tiến sát đồn Ngọc Hồi_. Quân Thanh nổ súng bắn ra, chẳng trúng người nào cả. Nhân có gió bắc, quân Thanh bèn dùng ống _phun khói lửa ra, khói toả mù trời, cách gang tấc không thấy gì_, hòng làm cho quân Nam rối loạn. Không ngờ trong chốc lát trời bỗng trở gió nam, thành ra quân Thanh lại tự làm hại mình. * Vua Quang Trung liền _gấp rút sai đội khiêng ván vừa che vừa xông thẳng_ lên trước. Khi gươm giáo của hai bên đã chạm nhau thì _quăng ván xuống đất, ai nấy cầm dao ngắn chém bừa, những người cầm binh khí theo sau cũng nhất tề xông tới mà đánh._ * Quân Thanh chống không nổi, _bỏ chạy tán loạn giày xéo lên nhau mà chết_. Tên Thái thú Điền Châu là Sầm Nghi Đống tự thắt cổ chết. Quân Tây Sơn thừa thế chém giết lung tung _thây nằm đầy đồng, máu chảy thành suối_, quân Thanh đại bại. *(Ngô gia văn phái, _Hoàng Lê nhất thống chí)_
*(2 phút)
*00
*09
*10
*11
*12
*16
*15
*14
*13
*17
*18
*19
*20
*08
*07
*06
*05
*04
*03
*02
*01
*29
*30
*31
*32
*36
*35
*34
*33
*37
*38
*39
*40
*28
*27
*26
*25
*24
*23
*22
*21
*49
*50
*51
*52
*56
*55
*54
*53
*57
*58
*59
*60
*48
*47
*46
*45
*44
*43
*42
*41
*00
*69
*70
*61
*72
*76
*75
*74
*73
*77
*78
*79
*80
*68
*67
*66
*65
*64
*63
*62
*71
*89
*90
*91
*92
*96
*95
*94
*93
*97
*98
*99
*100
*88
*87
*86
*85
*84
*83
*82
*81
*109
*110
*111
*112
*116
*115
*114
*113
*117
*118
*119
*120
*108
*107
*106
*105
*104
*103
*102
*101
*_? Nếu chỉ kể sự việc diễn ra như đoạn văn 2 nhân vật vua Quang Trung có nổi bật không? Trận đánh có sinh động không? Tại sao?_ *_? So sánh các sự việc chính mà bạn đó đã nêu ở đoạn văn 2 với cách miêu tả trong đoạn văn 1 hãy rút ra nhận xét: yếu tố miêu tả có vai trò như thế nào đối với văn bản tự sự? _ *__
** Đoạn văn 2 bị lược bỏ yếu tố miêu tả nên nhân vật vua Quang Trung không nổi bật, Trận đánh thiếu sinh động, khô khan, kém hấp dẫn vì chỉ đơn giản kể lại sự việc.
** Đoạn trích trong “ Hoàng Lê nhất thống chí” nhờ có yếu tố miêu tả mà trận đánh của vua Quang Trung được tái hiện cụ thể, sinh động, hấp dẫn. Hình ảnh vua Quang Trung hiện lên thật oai phong, lẫm liệt.
* * *
*_Trong văn bản tự sự, sự miêu tả cụ thể, chi tiết về cảnh vật, nhân vật và sự việc có tác dụng làm cho câu chuyện trở nên hấp dẫn, gợi cảm, sinh động._ *__ *__ *__ *__ *__ *__ *__ *__ *__ *__ *__ *__ *__ *__
TRÒ CHƠI Ô QUÀ BÍ MẬT
*?_ _Hãy tìm yếu tố tả người trong đoạn trích“ Chị em Thúy Kiều”, phân tích giá trị của những yếu tố miêu tả ấy trong việc thể hiện nội dung đoạn trích? *__ *__
* Đầu lòng hai ả tố nga, *Thúy Kiều là chị em là Thúy Vân. * Mai cốt cách tuyết tinh thần, *Mỗi người một vẻ mười phân vẹn mười. * Vân xem trang trọng khác vời, *Khuôn trăng đầy đặn nét ngài nở nang. * Hoa cười ngọc thốt đoan trang, *Mây thua nước tóc tuyết nhường màu da. * Kiều càng sắc sảo mặn mà, *So bề tài sắc lại là phần hơn. * Làn thu thủy nét xuân sơn, *Hoa ghen thua thắm liễu hờn kém xanh. *
* Một hai nghiêng nước nghiêng thành, *Sắc đành đòi một tài đành họa hai. * Thông minh vốn sẵn tính trời, * Pha nghề thi họa đủ mùi ca ngâm. * Cung thương làu bậc ngũ âm *Nghề riêng ăn đứt hồ cầm một trương * Khúc nhà tay lựa nên chương, *Một thiên Bạc mệnh lại càng não nhân. * Phong lưu rất mực hồng quần, *Xuân xanh xấp xỉ tới tuần cập kê. * Êm đềm trướng rủ màn che, *Tường đông ong bướm đi về mặc ai. * ( Nguyễn Du – Truyện Kiều )
*_Vân xem trang trọng khác vời,_ *_Khuôn trăng đầy đặn nét ngài nở nang._ *_ Hoa cười ngọc thốt đoan trang,_ *_Mây thua nước tóc tuyết nhường màu da._ *_ Kiều càng sắc sảo mặn mà,_ *_So bề tài săc lại là phần hơn:_ *_ Làn thu thuỷ nét xuân sơn,_ *_Hoa ghen thua thắm liễu hờn kém xanh._ *_ _ *_ (Chị em Thuý Kiều - Nguyễn Du)_
*=> Dùng hình ảnh thiên nhiên để miêu tả nét đẹp con người (ước lệ). Từ đó thấy được vẻ đẹp đoan trang, phúc hậu, quý phái của Thuý Vân; vẻ đẹp thông minh, sắc sảo của Thúy Kiều, qua đó dự báo số phận và cuộc đời của họ.
*Chúc mừng, chúc mừng! *Bạn sẽ nhận được một phần quà mà không phải trả lời câu hỏi nào cả.
*Ngày xuân con én đưa thoi, *Thiều quang chín chục đã ngoài sáu mươi. * Cỏ non xanh tận chân trời, *Cành lê trắng điểm một vài bông hoa. * Thanh minh trong tiết tháng ba, *Lễ là tảo mộ hội là đạp thanh. * Gần xa nô nức yến anh, *Chị em sắm sửa bộ hành chơi xuân. * Dập dìu tài tử giai nhân, *Ngựa xe như nước áo quần như nêm
*Ngổn ngang gò đống kéo lên, *Thoi vàng vó rắc tro tiền giấy bay. * Tà tà bóng ngả về tây, *Chị em thơ thẩn dan tay ra về. * Bước dần theo ngọn tiểu khê, *Lần xem phong cảnh có bề thanh thanh. * Nao nao dòng n­ớc uốn quanh, *Dịp cầu nho nhỏ cuối ghềnh bắc ngang. *_ (Trích Truyện Kiều- Nguyễn Du)_ *__ *__
*Cảnh ngày xuân
*_Ngày xuân con én đưa thoi,_ *_Thiều quang chín chục đã ngoài sáu mươi._ *_Cỏ non xanh tận chân trời_ *_Cành lê trắng điểm một vài bông hoa (Cảnh ngày xuân - Nguyễn Du)_
*=> Dùng những hình ảnh đặc sắc để vẽ nên một bức tranh mùa xuân tươi đẹp ,tràn đầy sức sống.
*Chúc mừng, chúc mừng! *Bạn sẽ nhận được một phần quà mà không phải trả lời câu hỏi nào cả 
*Giới thiệu vẻ đẹp của Thúy Kiều bằng lời văn của em.
*Giới thiệu vẻ đẹp của Thúy Vân bằng lời văn *của em.
* * Hướng dẫn tự học: * Hiểu được vai trò của yếu tố miêu tả trong văn bản tự sự. *- Hoàn thành các bài tập còn lại trong SGK/92.
*Hướng dẫn tự học và chuẩn bị bài
* * Hướng dẫn chuẩn bị bài: “ Miêu tả nội tâm trong văn bản tự sự” * Tổ 1& 2: Đọc lại đoạn trích “ Kiều ở lầu Ngưng Bích” và trả lời các câu hỏi 1a,b,c/ sgk/117. * Tổ 3& 4: Đọc lại đoạn trích trong truyện ngắn “ Lão Hạc” của Nam Cao và nhận xét cách miêu tả nội tâm nhân vật của tác giả.