Tiết 13: Bài 8: MỘT SỐ BAZƠ QUAN TRỌNG (tiếp theo)
B. CANXI HIĐROXIT – THANG pH
CTHH : Ca(OH)2 ; PTK : 74

Dung dịch Ca(OH)2 còn gọi là nước vôi trong là chất ít
tan trong nước.

I. TÍNH CHẤT

1. Pha chế dung dịch canxi hiđroxit Em hãy quan sát hình 1.17

sgk và trình bày cách pha chế
dung dịch canxi hidroxit

Thí nghiệm về cách pha chế dung dịch Canxi hiđroxit

I. TÍNH CHẤT
1. Pha chế dung dịch canxi hiđroxit

Vôi tôi (Ca(OH)2) + H2O Vôi nước (vôi sữa)

lọc

Ca(OH)2 không tan
Dd Ca(OH)2
Nước vôi trong

Mục 2. Tự đọc có hướng dẫn
2. Tính chất hoá học
1.Đổi màu chất chỉ thị :
- Dd Ca(OH)2 đổi màu quỳ tím thành xanh, hoặc đổi
màu dd phenolptalein không màu thành màu đỏ.
2.Tác dụng với axit
Muối và nước
PTHH :Ca(OH)2+ H2SO4 →
3.Tác dụng với oxit axit
PTHH : Ca(OH)2+ CO2 →
1

:

1

Muối và nước
Muối TH và nước

Hoặc : Ca(OH) 2 + 2CO2 → Ca(HCO3)2
1

:

2

Muối axit

* Lưu ý: tùy theo tỉ lệ số mol của Ca(OH)2 với số mol
CO2 mà sản phẩm có thể tạo thành muối trung hòa và
nước; muối axit hoặc cả 2 loại muối .

4.Tác dụng với dung dịch muối (bài 9)

Hãy cho biết
Ca(OH)2 thuộc loại
bazơ nào? Dựa vào
tính chất hóa học của
bazơ . Hãy dự đoán
tính chất hóa học của
Ca(OH)2 viết PTPƯ
minh hoạ. Các nhóm
thảo luận báo cáo kết
quả.

NÊU CÁC ỨNG DỤNG CỦA CANXI HIĐOXIT?

Khử độc chất thải công
nghiệp

Diệt trùng

Làm vật liệu xây dựng

Khử chua đất trồng trọt

I. TÍNH CHAÁT :
1. Pha cheá dung dòch canxihiñroxit
2.Tính chaát hoùa hoïc
3. ÖÙng duïng:
II. THANG pH :
Thang pH ñöôïc duøng ñeå bieåu thò ñoä axit hoaëc ñoä
bazô cuûa dung dòch
+ Neáu pH = 7 thì dung dòch laø trung tính
+ Neáu pH < 7 thì dung dòch coù tính axit
+ Neáu pH > 7 thì dung dòch coù tính bazô

1:30
1:29
1:28
1:27
1:26
1:25
1:24
1:23
1:22
1:21
1:20
1:19
1:18
1:17
1:16
1:15
1:14
1:13
1:12
1:11
1:10
1:09
1:08
1:07
1:06
1:05
1:04
1:03
1:02
1:01
1:00
0:59
0:58
0:57
0:56
0:55
0:54
0:53
0:52
0:51
0:50
0:49
0:48
0:47
0:46
0:45
0:44
0:43
0:42
0:41
0:40
0:39
0:38
0:37
0:36
0:35
0:34
0:33
0:32
0:31
0:30
0:29
0:28
0:27
0:26
0:25
0:24
0:23
0:22
0:21
0:20
0:19
0:18
0:17
0:16
0:15
0:14
0:13
0:12
0:11
0:10
0:09
0:08
0:07
0:06
0:05
0:04
0:03
0:02
0:01
0:00
Em haõy töï nghieân cöùu SGK trong voøng
1 phuùt 30s.
?1 Thang pH ñöôïc duøng ñeå laøm gì?
?2 Neáu pH = 7 thì dung dòch coù tính gì?
?3 Neáu pH < 7 thì dung dòch coù tính gì?
?4 Neáu pH > 7 thì dung dòch coù tính gì?

9

?Em haõy so saùnh ñoä axit giöõa
nöôùc chanh eùp vôùi giaám?
TL: Ñoä axit cuûa nöôùc chanh eùp laø maïnh
Thang pH ñöôïc duøng ñeå bieåu thò ñoä axit hoaëc hôn.
?Em haõy so saùnh ñoä bazô giöõa boät nôû vôùi
ñoä bazô cuûa dung dòch
dung dòch NaOH 1M ?
+ Neáu pH = 7 thì dung dòch laø trung tính
TL: Ñoä bazô cuûa dung dòch NaOH 1M laø
+ Neáu pH < 7 thì dung dòch coù tính axit
maïnh hôn.
+ Neáu pH > 7 thì dung dòch coù tính bazô
? Qua ñoù , em ruùt ra ñöôïc ñieàu gì töø moái
lieân heä giöõa ñoä pH vôùi möùc ñoä maïnh yeáu
-pH caøng lôùn ñoä bazô cuûa dung dòch
caøng lôùn .
cuûa axit vaø bazô?
II. THANG pH :

-pH caøng nhoû ñoä axit cuûa dung dòch
caøng lôùn .

10

I. TÍNH CHAÁT
1. Pha cheá dung dòch canxihiñroxit
2.Tính chaát hoùa hoïc
3. ÖÙng duïng:
II. THANG pH :
Thang pH ñöôïc duøng ñeå bieåu thò ñoä axit hoaëc
ñoä bazô cuûa dung dòch
+ Neáu pH = 7 thì dung dòch laø trung tính
+ Neáu pH < 7 thì dung dòch coù tính axit
+ Neáu pH > 7 thì dung dòch coù tính bazô
-pH caøng lôùn ñoä bazô cuûa dung dòch
caøng lôùn .
-pH caøng nhoû ñoä axit cuûa dung dòch
caøng lôùn .

Em haõy suy nghó vaø traû lôøi baøi
taäp 4 SGK trang 30?
Ñaùp aùn

Vì CO2 tan trong nöôùc taùc duïng vôùi
nöôùc taïo thaønh dung dòch axit cacbonic
H2CO3 coù pH < 7
PTHH: CO2 + H2O  H2CO3

11

Nội dung
tham khảo
không yêu
cầu học
thuộc màu

Chất
Nước từ các mỏ
Axít ắc quy

pH
-3.6 – 1,0
< 1,0

Dịch vị dạ dày

2,0

Nước chanh

2,4

Cola

2,5

Dấm

2,9

Nước cam hay táo

3,5

Bia

4,5

Cà phê

5,0

Nước chè

5.5

Mưa axít

< 5,6

Sữa

6,5

Nước tinh khiết

7,0

Nước bọt của người khỏe mạnh
Máu

6,5 – 7,4
7,34 – 7,45

Nước biển

8,0

Xà phòng

9,0 – 10,0

Amôniắc dùng trong gia đình

11,5

Chất tẩy

12,5

Bài 2/30/SGK:

Lời giải:
(1) CaCO3 

 CaO + CO2

(2) CaO + H2O → Ca(OH)2
(3) Ca(OH)2 + CO2  → CaCO3 + H2O
(4) CaO + 2 HCl → CaCl2 + H2O
(5) Ca(OH)2 + 2 HNO3 →
  Ca(NO3)2 + 2 H2O

Bài 2/30/SGK: Có ba lọ không nhãn, mỗi lọ đựng một
trong ba chất rắn màu trắng sau: CaCO3, Ca(OH)2, CaO.
Hãy nhận biết chất đựng trong mỗi lọ bằng phương pháp
hóa học. Viết phương trình hóa học.
Lời giải:
- Lấy mỗi chất rắn 1 ít làm mẫu thử và đánh số thứ tự.
- Cho ba chất rắn vào nước:
+ Chất nào không tan trong nước đó là CaCO3.
 + Chất nào phản ứng với nước tỏa nhiệt là CaO
PTHH: CaO + H2O → Ca(OH)2
+ Chất chỉ tan 1 phần tạo chất lỏng màu trắng và có 1
phần kết tủa lắng dưới đáy là Ca(OH)2

Bài 3/30/SGK: Hãy viết các phương trình hóa học khi
cho dung dịch NaOH tác dụng với dung dịch H2SO4 tạo ra:
a) Muối natri hiđrosunfat.
b) Muối natri sunfat.
Lời giải:
a) Muối natri hiđrosunfat: NaHSO4
H2SO4 + NaOH → NaHSO4 + H2O
b) Muối natri sunfat: Na2SO4
H2SO4 + 2NaOH → Na2SO4 + 2H2O

Lời giải:

Bài 4/30/SGK:  Một dung dịch bão hòa khí CO2 trong
nước có pH = 4. Hãy giải thích và viết phương trình hóa học
của CO2 với nước.
Dung dịch bão hòa CO2 trong nước tạo ra dung dịch axit
cacbonic (H2CO3) là axit yếu, có pH = 4.
CO2 + H2O ⇌ H2CO3

BẢNG TÍNH TAN TRONG NƯỚC CỦA CÁC
AXIT – BAZƠ – MUỐI
H
(I)
-OH

K Na Ag Mg Ca Ba Zn Hg Pb Cu Fe Fe
Al
(I (I) (I) (II) (II) (II (II) (II) (II) (II) (II) (III) (III)
t

t

-

k

i

t

k

-

k

k

k

k

k

-Cl

t/b

t

t

k

t

t

t

t

t

i

t

t

t

t

-NO3

t/b

t

t

t

t

t

t

t

t

t

t

t

t

t

=SO3

t/b

t

t

k

k

k

k

k

k

k

k

k

-

-

=SO4

t/kb

t

t

i

t

i

k

t

-

k

t

t

t

t

=CO3

t/b

t

t

k

k

k

k

k

-

k

k

k

-

-

=S

t/b

t

t

k

-

t

t

k

k

k

k

k

k

-

=SiO3

k/kb t

t

-

k

k

k

k

-

k

-

k

k

k

=PO4

t/kb

t

k

k

k

k

k

k

k

k

k

k

k

t

Bảng tính tan
+ Muối K, Na, - NO3: Tan hết
+ Muối = SO4: Tan (Trừ muối Ag2SO4, CaSO4, BaSO4, PbSO4

+ Muối - Cl: Tan (Trừ muối AgCl, PbCl2
+ Muối = CO3,  PO4: Không tan (Trừ muối của Na, K)

HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
• Học kỹ bài, nắm vững tính chất hóa học của Canxi
hiđroxit.
• Đọc em có biết trang 29
• Hoàn thành các bài tập 3-4 SGK trang 30 và các bài
tập trong sách bài tập.
• Xem bài 9 : Tính chất hóa học của muối.

TẠM BIỆT CÁC EM!