Gluxit
Nước
Lipit
Prôtêin

Vitamin
Muối
khoáng

Chương V:

TIÊU HOÁ

BÀI 24: TIÊU HOÁ VÀ CÁC CƠ QUAN TIÊU HOÁ

I/ Thức ăn và sự tiêu hoá
Thức ăn chứa các chất dinh dưỡng ở dạng “thô”.
Cơ thể người không thể hấp thụ trực tiếp được. Do đó,
cần có quá trình biến đổi thức ăn nhờ hoạt động tiêu
hoá.
Vậy hoạt động tiêu hoá biến đổi các chất trong thức ăn
như thế nào?

CHƯƠNG V : TIÊU HÓA
24 gen
TIÊU
I. Bài
Đột biến
là gì?HÓA VÀ CÁC CƠ QUAN TIÊU HÓA
I. THỨC ĂN VÀ SỰ TIÊU HÓA:

Gluxit

Prôtêi

Nước

Lipit
Vitamin
Muối

CHƯƠNG V : TIÊU HÓA
24 gen
TIÊU
I. Bài
Đột biến
là gì?HÓA VÀ CÁC CƠ QUAN TIÊU HÓA
I. THỨC ĂN VÀ SỰ TIÊU HÓA:

Thức ăn gồm chất hữu cơ và chất vô
cơ

Thức ăn

Các chất trong thức ăn

Cơm, bánh

Gluxit

Thịt, cá

Prôtêin

Dầu, mỡ

Lipit

Rau, quả

Vitamin

Nhóm chất

Chất
hữu
cơ

Gluxit, Prôtêin, Lipit, Vitamin
Sữa
Muối khoáng, nước

Chất vô cơ

Các chất nào trong thức ăn không bị biến đổi về mặt hóa học
trong quá trình tiêu hóa?
Các chất có trong
I. Thöùc
aênănvaø söï tieâu hoaù :
thức
Gluxit
Các
chất
hữu
cơ

Lipit
Prôtêin
Axitnuclêic
Vitamin

Các Muối Khoáng
chất
Nước
vô cơ

Các chất
hấp thụ được
Đường đơn

Hoạt động
tiêu hóa

Axit béo và glyxêrin

Axit amin
Các thành phần
của nuclêôtit

Hoạt
động
hấp
thụ

Vitamin
Muối khoáng
Nước

Hình 24.1.Sơ đồ khái quát về thức ăn và các hoạt động chủ yếu của quá
trình tiêu hóa

Các chất nào được biến đổi về mặt hóa học trong quá trình tiêu
hóa? Cho biết sản phẩm cuối cùng của quá trình biến đổi đó?
Các chất có trong
thức ăn

Các chất
hấp thụ được

Gluxit
Các
chất
hữu
cơ

Lipit
Prôtêin
Axitnuclêic
Vitamin

Các Muối Khoáng
chất
Nước
vô cơ

Đường đơn
Hoạt động
tiêu hóa

Axit béo và glyxêrin

Axit amin
Các thành phần
của nuclêôtit

Hoạt
động
hấp
thụ

Vitamin
Muối khoáng
Nước

Hình 24.1.Sơ đồ khái quát về thức ăn và các hoạt động chủ yếu của quá
trình tiêu hóa

CHƯƠNG V

TIÊU HOÁ

BÀI 24: TIÊU HOÁ VÀ CÁC CƠ QUAN TIÊU HOÁ

I/ Thức ăn và sự tiêu hoá

Vấn đề

Làm thế nào để biến đổi thức ăn từ dạng “thô” sang
dạng “tinh” tạo điều kiện cho hoạt động hấp thụ như
sơ đồ trên? Hay các hoạt động tiêu hoá diễn ra như thế
nào?
…

Quá trình tiêu hóa gồm những hoạt động nào?
Tiêu hoá thức ăn
Hấp thụ
Biến đổi chất
hoá học dinh
Tiết dịch tiêu
dưỡng
hoá

Biến đổi lý học
Ăn

Thải
phân

H24.2 Đẩy
Sơ đồ khái
về các
hoạt động
quá trình
cácquát
chất
trong
ốngcủatiêu
hoátiêu hóa

Sơ đồ khái quát về các hoạt động tiêu hoá

Tiêu hoá thức ăn
Ăn

Biến đổi lý học
Tiết dịch tiêu hoá

Biến đổi
hoá học

Hấp thụ
chất dinh
dưỡng

Thải
phân

Đẩy hoá
các chất
ống
tiêuđộng
hoá nào?
+ Quá trình tiêu
gồmtrong
những
hoạt
Hoạt động tiêu hoá gồm: Ăn,đẩy thức ăn, tiêu hoá
thức ăn, hấp thụ dinh dưỡng, thải phân.
+ Nêu vai trò của quá trình tiêu hoá thức ăn?

Các chất có trong
thức ăn

I. Thöùc aên vaø söï tieâu hoaù :

Gluxit
Các
chất
hữu
cơ

Các chất
hấp thụ được
Đường
Đường đơn
đơn

Lipit

Hoạt động
tiêu hóa

Prôtêin
Axitnuclêic
Vitamin
Vitamin

Các Muối
Muối Khoáng
Khoáng
chất
Nước
Nước
vô cơ

Axit
Axitbéo
béo và glyxêrin
glyxêrin
Axit
Axit amin
amin
Các thành phần
của nuclêôtit
Vitamin

Hoạt
động
hấp
thụ

Muối khoáng
Nước

Hình 24.1.Sơ đồ khái quát về thức ăn và các hoạt động chủ yếu của quá
trình tiêu hóa

Vai trò của tiêu hóa đối với cơ thể là gì?

Các chất có trong
I. Thöùc aên vaø söï tieâu hoaù :
thức ăn

Các chất
hấp thụ được

Gluxit
Lipit

Các
chất
hữu
cơ

Prôtêin

Hoạt động
tiêu hóa

Axit
glyxêrin
Axitbéo
béo và glyxêrin

Vitamin
Vitamin

Axit
Axit amin
amin
Các thành phần
của nuclêôtit
Vitamin

Muối
Muối Khoáng
Khoáng

Muối khoáng

Nước
Nước

Nước

Axitnuclêic

Các
chất
vô cơ

Đường
đơn
Đường đơn

Hình 24.1.Sơ đồ khái quát về thức ăn và các hoạt động chủ yếu của quá trình tiêu hóa

Nhờ quá trình tiêu hoá, thức ăn biến đổi thành chất
dinh dưỡng và thải cặn bã ra ngoài.

Hoạt
động
hấp
thụ

CHƯƠNG V

TIÊU HOÁ

BÀI 24: TIÊU HOÁ VÀ CÁC CƠ QUAN TIÊU HOÁ

I/ Thức ăn và sự tiêu hoá
- Thức ăn gồm các chất vô cơ và hữu cơ.
-Hoạt động tiêu hoá gồm: Ăn,đẩy thức ăn,
tiêu hoá thức ăn, hấp thụ dinh dưỡng, thải
phân.
- Vai trò: biến đổi thức ăn thành các chất
dinh dưỡng mà cơ thể có thể hấp thụ được
và thải bỏ các chất cặn bã trong thức ăn.

THÔNG TIN VỀ CON NGƯỜI
1. Trong suốt cuộc đời một người đàn ông, họ đã tiêu
thụ hết 22 tấn thực phẩm và 33.000 lít nước đủ loại.
Một người phụ nữ tiêu thụ hết 25 tấn thực phẩm và
37.000 lít nước đủ loại. Sở dĩ phụ nữ tiêu thụ thực
phẩm và nước nhiều hơn nam giới vì phụ nữ có tuổi
thọ trung bình cao hơn nam giới từ 5 -18 năm.
2. Với lượng thức ăn và nước uống trong một đời
người thì người đàn ông thải ra trung bình khoảng
3,8 tấn phân và phụ nữ thải ra 4,3 tấn (tương đương
với trọng lượng 1 con voi châu Phi)
( Nguồn từ kỉ lục Guinness thế giới, tuổi thọ trung bình
của nam và nữ là 70 tuổi)

Nạn đói năm Ất Dậu 1945 là một
thảm họa xảy ra tại Miền Bắc Việt Nam
trong khoảng từ tháng
10/1944 đến tháng 5/1945
làm khoảng từ 400.000 đến 2 triệu
người dân chết đói

Để cơ
thể
khỏe
mạnh,
phát
triển
cân
đối,
khi ăn
uống
cần
lưu ý
điều
gì?

Cơ thể thiếu prôtêin

SUY DINH DƯỠNG

BÉO PHÌ

ĂN ĐỦ CHẤT TẬP THỂ
DỤC THỂ THAO ĐỀU
ĐẶN, CƠ THỂ SẼ CÂN ĐỐI
KHỎE MẠNH

a) Nước, vitamin và muối khoáng khi vào cơ thể theo con đường
tiêu hóa thì cần phải qua các hoạt động nào của hệ tiêu hóa ?
b) Cơ thể người có thể nhận các chất này theo con đường nào
khác không ?

a
Ăn và
uống

b
Tiêm
(chích)

Đẩy các chất trong
ống tiêu hóa
Vào khe giữa
của các tế bào

Hấp thụ chất
dinh dưỡng
Nước
mô

Vào tĩnh mạch ( truyền dịch)

Hệ tuần
hoàn

CHƯƠNG V

TIÊU HOÁ

BÀI 24: TIÊU HOÁ VÀ CÁC CƠ QUAN TIÊU HOÁ
I/ Thức ăn và sự tiêu hoá
-Thức ăn gồm các chất vô cơ và hữu cơ.

- Hoạt động tiêu hoá gồm: Ăn,đẩy thức ăn, tiêu hoá thức ăn, hấp thụ
dinh dưỡng, thải phân.
- Vai trò: biến đổi thức ăn thành các chất dinh dưỡng mà cơ thể có thể
hấp thụ được và thải bỏ các chất cặn bã trong thức ăn.

II/ Các cơ quan tiêu hoá

Hệ tiêu hoá bao
gồm những cơ
quan nào?

MỜI CÁC EM XEM HÌNH 24-3 SGK
VÀ VIDEOHOÀN THÀNH BÀI TẬP THEO NHÓM
Các cơ quan trong ống
tiêu hóa (A)

Các tuyến
tiêu hóa (B)

…………………………..

…………………………..

ĐÁP ÁN BÀI TẬP

Các cơ quan trong ống
tiêu hóa (A)
- Miệng
- Họng (hầu)
- Thực quản
- Dạ dày
- Ruột (ruột non, ruột già,
ruột thẳng)
- Hậu môn

Các tuyến
tiêu hóa (B)
- Tuyến nước bọt
- Tuyến gan
(túi mật)
- Tuyến vị
- Tuyến ruột
- Tuyến tụy

- Khoang miệng gồm răng và lưỡi
- Dạ dày là phần rộng nhất của
ống tiêu hóa, nằm giữa bụng hơi
lệch về phía trái
- Ruột non dài từ 2.8 – 3m, nằm
giữa khoang bụng
- Ruột già có hình dạng chũ U
ngược
- Ruột thẳng là nơi trữ phân
- Ruột thừa ở bên phải phía dưới,
là vết tích tiêu giảm của 1 cơ
quan trong cơ thể động vật
 Nó không còn chức năng, có
thể gây phiền toái

CHƯƠNG V - TIÊU HÓA
Tiết 25 : Bài 24 : TIÊU HÓA VÀ CÁC CƠ QUAN TIÊU HÓA

I. Thức ăn và sự tiêu hóa :
II. Các cơ quan tiêu hóa :
Các cơ quan
trong ống tiêu
hóa
- Miệng
- Hầu
- Thực quản
- Dạ dày
- Ruột (Ruột
non, ruột già)
- Hậu môn

Các tuyến tiêu hóa

- Tuyến nước bọt
- Tuyến vị
- Tuyến gan
- Tuyến tụy
- Tuyến ruột

Tuyến nước bọt : có 3 đôi

CHƯƠNG V - TIÊU HÓA
Tiết 25 : Bài 24 : TIÊU HÓA VÀ CÁC CƠ QUAN TIÊU HÓA

I. Thức ăn và sự tiêu hóa :
II. Các cơ quan tiêu hóa :
Các cơ quan
trong ống tiêu
hóa
- Miệng
- Hầu
- Thực quản
- Dạ dày
- Ruột (Ruột
non, ruột già)
- Hậu môn

Các tuyến tiêu
hóa
- Tuyến nước bọt
- Tuyến vị
- Tuyến gan
- Tuyến tụy
- Tuyến ruột

Câu hỏi:
Đau bụng
bên phải,
phía dưới
và có cảm
giác buồn
nôn, co
chân phải
thì đau
thêm, có thể
sốt. Xác
định là đau
bộ phận
nào ? Hãy
chỉ trên hình
bộ phận đó.

HÃY XÁC ĐỊNH TÊN CÁC CƠ QUAN TIÊU HÓA
TRONG NHỮNG TRƯỜNG HỢP SAU
1. Đau bụng bên trái kèm
theo ợ hơi, ợ chua, đau thay
đổi khi đói và khi no… Dạ dày
2. Đau bụng vùng hạ sườn
phải kèm theo vàng da, vàng
mắt… Gan, túi mật

DẶN DÒ
HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
- Học bài chú ý tóm tắt bài và các câu hỏi ở SGK.
- Làm câu hỏi 4/43 SGK

Học thuộc bài cũ, trả lời câu hỏi trong SGK
 Chuẩn bị bài 25: “Tiêu hóa ở khoang miệng”
+ Tìm hiểu quá trình tiêu hóa ở khoang miệng
+ Quá trình nuốt và đẩy thức ăn qua thực quản