YÊU CẦU CẦN ĐẠT
- Hiểu thế nào là từ đồng âm (ND ghi nhớ).
- Biết phân biệt nghĩa của từ đồng âm (BT1, mục III); đặt được
câu để phân biệt các từ đồng âm (2 trong số 3 từ ở BT2); bước
đầu hiểu tác dụng của từ đồng âm qua mẩu chuyện vui và các
câu đố.
- Năng lực:
+ Năng lực tự chủ và tự học, năng lực giao tiếp và hợp tác, năng
lực giải quyết vấn đề và sáng tạo.
+ Năng lực văn học, năng lực ngôn ngữ, năng lực thẩm mĩ.
- Phẩm chất: Có ý thức sử dụng từ đồng âm cho phù hợp. Bồi
dưỡng từ đồng âm, thích tìm từ đồng âm.

Thứ sáu ngày 6 tháng 10 năm 2023
Luyện từ và câu

Từ đồng âm

Luyện từ và câu

KHỞI ĐỘNG:

Luyện từ và câu
Bài 1: Em hãy nối từ “ hoà bình” với những từ đồng nghĩa sau:

Bình yên

Bình thản

Yên lặng

Thái bình

Hoà bình
Hiền hoà

Thanh thản

Thanh bình

Yên tĩnh

Bài 2: Em hãy đặt câu với từ vừa tìm được ở Bài tập trên?

Luyện từ và câu

I - Nhận xét.

Từ đồng âm

1/ Đọc các câu sau đây:
a) Ông ngồi câu cá. b) Đoạn văn này có 5 câu
câu.
2/ Dòng nào dưới đây nêu đúng nghĩa của mỗi từ
câu ở bài tập 1?
- Bắt cá, tôm,… bằng móc sắt nhỏ ( thường có
mồi ) buộc ở đầu một sợi dây.
- Đơn vị của lời nói diễn đạt một ý trọn vẹn trên
văn bản được mở đầu bằng một chữ cái viết hoa
và kết thúc bằng một dấu ngắt câu.

Luyện từ và câu

Quê em nằm bên con sông hiền
hòa. Buổi chiều, đi học về chúng
em cùng nhau ra bờ sông hóng
mát. Những cánh đồng lúa mênh
mông, xanh biếc. Đàn cò trắng rập
rờn bay lượn. Đàn trâu thung thăng
gặm cỏ.

Ông ngồi câu cá.

Đoạn văn này có 5 câu
câu.

Luyện từ và câu
I - Nhận xét:

a. Ông ngồi câu cá.

Từ đồng âm
- Bắt cá, tôm bằng móc sắt
nhỏ (thường có mồi) buộc ở
đầu một sợi dây.

b. Đoạn văn này có 5 câu.
- Đơn vị của lời nói diễn đạt một ý trọn vẹn, trên
văn bản được mở đầu bằng một chữ cái viết hoa
và kết thúc bằng một dấu ngắt câu.

Luyện từ và câu
Từ đồng âm
H: Thế nào là từ đồng âm?
Từ đồng âm là những từ giống nhau về âm
nhưng khác hẳn nhau về nghĩa.

II - Ghi nhớ:
Từ đồng âm là những từ giống nhau về
âm nhưng khác hẳn nhau về nghĩa.

III – Luyện tập:

Luyện từ và câu
Từ đồng âm

1. Phân biệt nghĩa của những từ đồng âm trong
các cụm từ sau:
a) Cánh đồng – tượng đồng – một nghìn đồng

Luyện từ và câu
Từ đồng âm

- Cánh đồng: là khoảng đất rộng và bằng phẳng,
dùng để cày cấy, trồng trọt.

Luyện từ và câu
Từ đồng âm

- Tượng đồng: đồng là kim loại có màu đỏ, dễ dát mỏng và kéo sợi,
thường dùng làm dây điện và hợp kim.

Luyện từ và câu
Từ đồng âm

- Một nghìn đồng: đồng là đơn vị tiền tệ Việt Nam.

Luyện từ và câu
Từ đồng âm
III – Luyện tập:

1. Phân biệt nghĩa của những từ đồng âm trong
các cụm từ sau:
b) Hòn đá – đá bóng

Luyện từ và câu
Từ đồng âm

- Hòn đá: đá là chất rắn cấu tạo nên vỏ trái đất, kết thành từng
tảng, từng hòn.

Luyện từ và câu
Từ đồng âm

-

Đá bóng: đá là đưa nhanh chân và hất mạnh bóng cho ra xa
hoặc đưa vào khung thành đối phương.

Luyện từ và câu
Từ đồng âm
III – Luyện tập:

1. Phân biệt nghĩa của những từ đồng âm trong
các cụm từ sau:
c) Ba và má – ba tuổi

Luyện từ và câu
Từ đồng âm

- Ba và má : ba là người sinh ra và nuôi dưỡng mình.

Luyện từ và câu
Từ đồng âm

- Ba tuổi: ba là số tiếp theo số 2 trong dãy số tự nhiên.

Luyện từ và câu
Từ đồng âm
III – Luyện tập:
2. Đặt câu để phân biệt các từ đồng âm bàn, cờ, nước.

Luyện từ và câu
Từ đồng âm

III - Luyện tập:
2. Đặt câu để phân biệt các từ đồng âm bàn, cờ,
nước:
Cờ

Lá cờ
Bàn cờ
M: - Nhà nhà treo cờ mừng ngày Quốc Khánh.
- Cờ là một môn thể thao được nhiều người

III - Luyện tập:

Luyện từ và câu
Từ đồng âm
bàn

bàn phím

cái bàn

bàn bạc

Luyện từ và câu
Từ đồng âm

III - Luyện tập:

nước

nước suối

nước ta

Luyện từ và câu

Từ đồng âm
Bài tập 3: Đọc mẩu chuyện vui dưới đây và cho biết vì sao
Nam tưởng ba mình đã chuyển sang làm việc tại ngân hàng.
Nam: - Cậu biết không, ba mình mới chuyển sang ngân
hàng làm việc đấy!
Bắc: - Sao cậu bảo ba cậu là bộ đội?
Nam: - Đúng rồi, thư trước ba mình báo tin: “ Ba đang
ở hải đảo.”Nhưng thư này ba mình nói là ba đang giữ
tiền tiêu cho Tổ quốc.
Bắc: !!!
Vì Nam nhầm lẫn nghĩa của hai từ đồng âm là tiền tiêu. Ở đây bố
Nam muốn nói là bố đang giữ một vị trí quan trọng, nơi có bố trí
canh gác ở phía trước khu vực trú quân, hướng về phía địch
nhưng Nam lại hiểu tiền tiêu ở đây là tiền để tiêu.

Nắm chắc tay súng canh giữ
nơi tiền tiêu của Tổ quốc.

Luyện từ và câu
Từ đồng âm

b)

Hai cây cùng có một tên

Cây
mặt nước,
cây trên
trường
a) xoèTrùng
trục như
con chiến
chó thui

Là cây
hoa
súng
Là
con
chó
thui
Cây
này
bảo
vệ
quê
hương
Chín mắt,
chín
mũi,
chín
đuôi,
chín đầu.
và khẩu súng.
Cây kia hoa nở soi gương mặt hồ.

( Là con gì ?)

( Là cây gì?)

Luyện từ và câu
Từ đồng âm

Thế nào là từ đồng âm?
Từ đồng âm với từ
“đường”:

Từ đồng âm với
từ “chạy”:

Từ đồng âm
với từ “chín”:

- đường cát

- chạy đua

- số chín

- đường đi

- chạy nợ

- chín chắn

- đường đời

- chạy máy

- thức ăn chín

• Thứ sáu ngày 6 tháng 10 năm 2023
Luyện từ và câu

Từ đồng âm

Về xem trước bài:
Mở rộng vốn từ: Hữu nghị- Hợp tác
(Trang 56 SGK)