Bài 5:

GV : Trương Thụy Yến Nhi

KHỞI ĐỘNG

https://youtu.be/HI31m9tBd2s

I. TRẢI NGHIỆM CÙNG VĂN BẢN
1. Tác giả
2. Tác phẩm
- Hoàng Phủ Ngọc Tường sinh năm
1937.
- Quê: Quảng Trị, sống và làm việc nhiều
năm ở Huế.
- Sáng tác của ông toát lên cảm hứng
ngợi ca vẻ đẹp đất nước và con người
trên khắp mọi miền Tổ quốc, đặc biệt là
Huế. Trong mảng tản văn, nhà văn thể
hiện vốn văn hoá sâu rộng, cách tiếp cận
đời sống độc đáo, tâm hồn nhạy cảm,
ngòi bút tài hoa, cái tôi công dân giàu
trách nhiệm với xã hội..

- Hiện tượng chính trong văn bản:

I. TRẢI NGHIỆM CÙNG VĂN BẢN
1. Tác giả
2. Tác phẩm
a. Đọc

- Hiện tượng chính trong văn bản:

I. TRẢI NGHIỆM CÙNG VĂN BẢN
1. Tác giả
2. Tác phẩm
a. Đọc
b. Tìm hiểu chung
- Thể loại: tản văn
- Đề tài: viết về món ăn đặc sản của Huế
- Ngôi kể: ngôi thứ nhất
- Giọng điệu: kết hợp giọng điệu
hài ước và trữ tình.
- Hiện tượng chính trong văn bản:
món cơm hến trong cuộc sống đời
thường của người Huế.

- Hiện tượng chính trong văn bản:

1
g
n
u
iD
ộ
N

Giới thiệu về món cơm hến

2
g
n
u
i D Đặc
ộ
N

điểm của phong cách người
Huế thể hiện qua món cơm hến

3
g
n
u
iD
ộ
N

Ý kiến của tác giả về
món ăn đặc sản

i
ộ
N

1
g
n
Du

Giới thiệu về món cơm hến

PHIẾU HỌC TẬP SỐ 2

i
ộ
N

1
g
n
Du

Giới thiệu về món cơm hến

- Nguyên liệu chính:

- Gia vị:

Nguyên liệu rẻ, dễ kiếm, có thể dùng
nguyên liệu thừa sau khi chế biến các
món ăn hằng ngày.

i
ộ
N

1
g
n
Du

Giới thiệu về món cơm hến

- Những nguyên liệu chính: ruột hến, cơm nguội, bún tàu, măng khô, rau sống,
thịt heo.
- Gia vị: da heo, tóp mỡ, ớt tương, ớt dầm nước mắm, ớt màu, muối, mẻ, đậu
phộng, ruốc, bánh tráng, vị tinh…
nguyên liệu rẻ, dễ kiếm, có thể dùng nguyên liệu thừa sau khi chế biến các món
ăn hằng ngày.
- Nơi bán: bán rong trên đường phố.
- Người thưởng thức: mọi người, cả người giàu và người nghèo
- Giá thành: giá rẻ.

Cơm hến là một món ăn bình dân.

g
n
u
D
i Đặc điểm của phong cách người Huế thể hiện qua món cơm hến
ộ
N

- Khẩu vị: người Huế thích ăn cay. Trong cơm hến có
tới 3 loại ớt: ớt tương, ớt dầm mắm, ớt màu.
 món cơm hến tiêu biểu cho phong cách ăn cay dễ
sợ, cay trào nước mắt của người Huế.
- Cách chế biến: Tỉ mỉ, đầy đủ nguyên liệu, gia vị
- Chị bán hàng: dáng gầy mỏng manh, chiếc áo đài đen
cũ kĩ, chiếc nón cời và tiếng rao lanh
lảnh; gánh cơm hến rẻ nhưng vẫn đủ vị,
tỉ mỉ, cầu kì
 hình ảnh của người bán hàng nghèo nhưng không lam
lũ, khổ sở mà vẫn tươm tất, giữ cốt cách nền nã của
người cố đô. Chị bán hàng mưu sinh đi liền với niềm vui
được tiếp nối truyền thống.

n
u
i D Đặc điểm của phong cách người Huế thể hiện qua món cơm hến
ộ
N

- Khẩu vị:  món cơm hến tiêu biểu cho phong cách ăn cay dễ sợ, cay trào
nước mắt của người Huế.
- Cách chế biến: Tỉ mỉ, đầy đủ nguyên liệu, gia vị
- Chị bán hàng:

hình ảnh của người bán hàng giữ cốt cách nền nã của người cố đô.
Chị bán hàng mưu sinh đi liền với niềm vui được tiếp nối truyền thống.


- Gia vị thứ mười lăm: “bếp lửa”
+ là một gia vị đặc biệt để tạo nên vị đặc trưng cho bát
cơm hến.
+ Vị của lửa, vị của sự ấp iu, của tinh thần giữ gìn bản sắc
văn hóa.
=> Người Huế luôn cố gắng để giữ gìn và phát triển món
ăn đậm đà bản sắc dân tộc, để khi nhắc đến cơm hến là mọi
người đều nhớ đến Huế.

ng
u
iD
ộ
N

Ý kiến của tác giả về món ăn đặc sản

*Câu văn thể hiện ý kiến của tác giả về món ăn đặc sản:
- “Tôi rất ghét những lối cải tiến tạp nham như vậy. Bún đã có bún bò, ai có giang
sơn ấy, việc gì phải cướp bản quyền sáng chế của người khác.”
- “Tôi nghĩ rằng trong vấn đề khẩu vị, tính bảo thủ là một yếu tố văn hóa hết sức
quan trọng, để bảo toàn di sản.”
- “Với tôi, một món ăn đặc sản cũng giống như một di tích văn hóa, cứ phải giống
như ngày xưa, và mọi ý đồ cải tiến đều mang tính phá phách, chỉ tạo nên những “đồ
giả!”
=> Cái tôi của tác giả được thể hiện trong “Chuyện cơm hến” là cái tôi yêu quê
hương, yêu những nét văn hóa ẩm thực độc đáo của quê hương mình. Đồng thời,
đó cũng là cái tôi bày tỏ quan điểm về cải tiến, phá cách món ăn quê hương, ông
mong muốn những món ăn này vẫn giữ nguyên được hương vị và giá trị của
mình.

III. Tổng kết
1. Nghệ thuật
- Sử dụng ngôn ngữ địa phương.
- Giọng điệu hài hước kết hợp với trữ tình.
2. Nội dung
- Giới thiệu về món ăn đậm đà bản sắc xứ Huế - cơm hến.
- Thể hiện những suy nghĩ của tác giả về việc “cải tiến” món ăn dân tộc và tình
yêu quê hương da diết của tác giả.
3. Thông điệp
Hãy trân trọng, giữ gìn những đặc sản của địa phương, nuôi dưỡng những
nét đẹp văn hoá của quê hương.

Viết đoạn văn (từ 5 – 7 câu) về một nét sinh hoạt thể
hiện vẻ đẹp của con người và truyền thống văn hoá nơi
em đang sống.

Chỉ ra đặc trưng thể loại tản văn thể hiện trong văn bản “Chuyện cơm hến”.
Tản văn hướng tới khái quát được một vấn đề hay một
hiện tượng giàu ý nghĩa xã hội bộc lộ trực tiếp tình
cảm, suy ngẫm của tác giả về một vấn đề xã hội.
Tản văn là thể loại văn xuôi ngắn gọn, không đòi hỏi
cốt truyện đầy đủ hay sáng tạo nhân vật hoàn chỉnh.
Các chi tiết của tản văn có sự kết hợp của các yếu tố tự
sự, trữ tình và những luận giải để thể hiện cái tôi nghệ
sĩ – nhân vật chính. Thể hiện rõ dấu ấn cá nhân.

Câu 1: Em sẽ làm gì để thể hiện sự
yêu quý, trân trọng những món ăn đặc
sản của quê hương?
Câu 2: Hãy giới thiệu một món ăn
đặc sản của vùng đất em đang sinh
sống.