CHÀO MỪNG CÁC EM
ĐẾN VỚI BÀI HỌC HÔM NAY!
Tin học 8 – Chân trời sáng tạo

KHỞI ĐỘNG
Quan sát các Hình 1a, 1b và cho biết cách trình bày ở hình nào giúp
em dễ dàng hơn khi so sánh kết quả xếp loại học tập của học kì I và
học kì II. Vì sao?

Hình 1a. Thông tin dạng bảng

Hình 1b. Thông tin dạng biểu đồ

Hình 1a. Thông tin dạng bảng

Hình 1b. Thông tin dạng biểu đồ

Câu hỏi gợi ý:
• Số học sinh giỏi ở kì nào nhiều hơn?
• Cách trình bày ở Hình 1a hay Hình 1b trong SGK giúp em dễ dàng hơn
trong việc sọ sánh dữ liệu để trả lời các câu hỏi trên? Tại sao?

Cách trình bày ở hình
1b dễ theo dõi hơn.

Hình 1b. Thông tin dạng biểu đồ

Nhìn vào biểu đồ ở hình b có thể thấy rõ sự thay đổi của các
hình thức xếp loại.

BÀI 7: TẠO, CHỈNH SỬA
BIỂU ĐỒ

NỘI DUNG BÀI HỌC
01

Tạo biểu đồ

02

Chỉnh sửa biểu đồ

01
TẠO BIỂU ĐỒ

Thảo luận nhóm

Thảo luận, đọc kênh chữ và thực hiện
yêu cầu:
1. Cho biết về ưu điểm của biểu đồ.
2. Một số loại biểu đồ thông dụng.
3. Nêu các bước tạo biểu đồ hình cột.

Nhận biết
trực quan dữ liệu

Làm nổi bật
ý nghĩa dữ liệu

Tạo được

Giúp người xem

ấn tượng

ghi nhớ lâu

Biểu diễn dữ liệu bằng biểu đồ có rất nhiều ưu điểm.

 Có thể biểu diễn dữ liệu bằng những hình dạng biểu đồ khác nhau.
 Tùy vào mục đích thể hiện ý nghĩa của dữ liệu để lựa chọn dạng
biểu đồ.

Biểu đồ hình cột
Ví dụ:

Thích hợp để so sánh dữ liệu có trong nhiều cột.

Biểu đồ hình tròn

Thích hợp để mô tả tỉ lệ của giá trị dữ liệu so với
tổng thể.

Ví dụ:

Biểu đồ đường gấp khúc

Dùng khi muốn so sánh dữ liệu và thể
hiện xu hướng tăng, giảm của dữ liệu

Ví dụ:

Để tạo biểu đồ trong Excel, ta sử dụng nhóm lệnh Charts trên dải lệnh Insert

Tạo biểu đồ hình cột
Tạo biểu đồ đường gấp khúc

Tạo biểu đồ hình tròn

Các bước tạo biểu đồ hình cột
Bước 3. Chọn dạng
Bước 1. Chọn
một ô tính trong
vùng dữ liệu cần
tạo biểu đồ

Bước 2. Chọn

biểu đồ Insert Column

thẻ Insert

Bước 4. Chọn
kiểu biểu đồ

LƯU Ý
 Excel sẽ tự động nhận biết khối ô tính chứa dữ liệu cần vẽ biểu đồ,
các ô tính chứa tiêu đề của hàng dữ liệu, cột dữ liệu và sử dụng dữ
liệu trong các ô tính để vẽ, ghi chú thích trong biểu đồ.
 Trong trường hợp không tự động xác định được nội dung chú giải,
Excel sẽ ghi nội dung chú giải mặc định là Series1, Series2,
Series3, ...

Thảo luận nhóm: Thảo luận với bạn, lựa chọn loại biểu đồ
phù hợp để:
a) Mô tả tỉ lệ diện tích của các loại cây trồng trong bảng dữ liệu ở Hình 4.

Biểu đồ tròn

Hình 4. Thống kê diện tích trồng cây

Thảo luận nhóm: Thảo luận với bạn, lựa chọn loại biểu đồ
phù hợp để:
b) So sánh thu nhập bình quân đầungười giữa thành thị, nông thôn, vùng
núi và mô tả xu thế tăng trưởng theo các năm trong bảng dữ liệu ở Hình 5.

Hình 5. Thống kê thu nhập bình quân

Biểu đồ đường gấp khúc

GHI NHỚ


Biểu diễn dữ liệu bằng biểu đồ giúp dễ dàng so
sánh, nhận định xu hướng, ý nghĩa của dữ liệu.



Cần sử dụng dạng biểu đổ phù hợp với mục
đích trình bày dữ liệu.



Tạo biểu đổ: Chọn ô tính trong vùng dữ liệu
cẩn tạo biểu đồ, chọn thẻ Insert, chọn dạng
biểu đồ, kiểu biểu đồ trong nhóm lệnh Charts.

02
CHỈNH SỬA BIỂU ĐỒ

Thảo luận nhóm: Đọc thông tin trong SGK tr.32, 33 và trả lời
câu hỏi:
Thành phần chính của biểu đồ
gồm những gì?
Có những cách nào để chỉnh sửa
biểu đồ.
Làm thế nào để sao chép từ tệp
trình chiếu sang trang tính

Một số thành phần chính của biểu đồ
Tiêu đề
trục dọc

Tên biểu đồ

Vùng vẽ biểu đồ

Biểu đồ
biểu diễn
các giá trị
dữ liệu

Chú giải
Trục ngang
Trục dọc
Tiêu đề trục ngang

a. Chỉnh sửa, xóa, thêm tiêu đề biểu đồ
3. Chọn Add
Chart Element

4. Chọn
Chart Tile

1. Chọn biểu đồ

2. Chọn thẻ ngữ
cảnh Design
5. Chọn None để xóa
tiêu đề , chọn Above
Chart, Centered Ovelay
để thêm tiêu đề và thay
đổi vị trí tiêu đề

b. Thêm, xóa tiêu đề các trục
Thêm, xóa tiêu đề
trục ngang

Thêm tiêu đề trục:
 Design



Add

Chart

Element  Axis Titles
 Nháy chuột vào bên trong

Thêm, xóa tiêu đề
trục dọc

khung chứa tiêu đề để tiếp
tục cập nhật.
Hình 8. Thêm, xóa tiêu đề trục

Xóa tiêu đề trục:
 Design  Add Chart Element  Axis Titles
 Chọn Primary Horizontal hoặc Primary Vertical để xóa tiêu đề trục
ngang hoặc trục dọc

c. Chỉnh sửa, xóa, thêm chú giải

Thêm, xóa, thay đổi vị trí chú giải:
 Design  Add Chart Element 
Legend

Xóa chú giải

 Nháy chuột vào bên trong khung
chú giải để tiếp tục cập nhật.

Thêm, thay
đổi vị trí
chú giải

d. Thêm, xóa nhãn dữ liệu cho biểu đồ


Khi thêm nhãn dữ liệu, các
giá trị dữ liệu sẽ được hiển
thị trên biểu đồ.

Nhãn dữ liệu

Hình 10. Biểu đồ được thêm nhãn từ dữ liệu

Xóa chú giải

Thêm, xóa nhãn dữ liệu:
 Design  Add Chart Element 
Thêm, thay
đổi vị trí
nhãn dữ liệu

Data Labels

Lưu ý
• Thay đổi dạng biểu đồ: chọn biểu đồ, mở thẻ ngữ cảnh Design,
chọn nút lệnh Change Chart Type, trong cửa sổ mở ra, chọn
dạng, kiểu biểu đồ rồi chọn OK.
• Thao tác thay đổi kích thước, xoá, di chuyển đối tượng trong biểu
đồ (hoặc toàn bộ biểu đồ) tương tự như thao tác với đối tượng
trên trang chiếu mà em đã biết.
• Thêm, xóa các thành phần trong biểu đồ bằng cách sử dụng bảng
chọn ngữ cảnh: Chọn biểu đồ, nháy chuôt vào nút

+ ở phía trên

bên phải rồi thực hiện chọn, bỏ chọn các mục tương ứng.

Sao chép dữ liệu từ tệp trang trình chiếu sang trang tính



Tạo biểu đồ không phải là thế
mạnh của phần mềm soạn thảo
văn bản và phần mềm trình chiếu.

 Sao chép dữ liệu từ tệp văn bản,
tệp trình chiếu sang trang tính để xử
lí khi cần thiết.

Sao chép dữ liệu từ tệp trang trình chiếu sang trang tính

Tại cửa sổ phần mềm soạn thảo văn bản, phần mềm trình

1

chiếu, với tệp dữ liệu đang được mở, thực hiện chọn dữ liệu
cần sao chép, sau đó thực hiện Copy.

2

Chuyển sang cửa sổ phần mềm bảng tính, nháy chuột chọn một
ô tính, sau đó thực hiện lệnh Paste.

Làm việc nhóm
Hãy trao đổi với bạn về các công việc cần thực hiện để:
a) Từ biểu đồ ở Hình 3b ta có được biểu đồ ở Hình 6

Hình 3b

Hình 6

a

Thay đổi tiêu đề: "BẢNG XẾP LOẠI HỌC TẬP LỚP 8A".

Thêm các tiêu

Thay đổi vị trí

đề trục ngang,

chú giải

trục dọc.

Thêm
nhãn dữ liệu

Hình 6

Làm việc nhóm
Hãy trao đổi với bạn về các công việc cần thực hiện để:
b) Từ bảng dữ liệu ở Hình 4 ta có được biểu đồ ở Hình 10.

Hình 4

Hình 10

b
2. Chọn Insert

1. Chọn một
ô trong bảng

3. Chọn dạng

dữ liệu

biểu đồ Pie

b
Thay đổi tiêu đề cho biểu đồ: Tỉ lệ % diện tích cây trồng của địa phương

Thêm nhãn dữ liệu:
• Design → Add Chart Element → Data Labels
→ More Data Labels Options
• Chọn như hình ảnh sau:

Kết quả

GHI NHỚ


Có thể thêm, xóa, sửa, định dạng các thành
phần, nội dung chú thích trên biểu đồ để phù
hợp với yêu cầu trình bày dữ liệu cụ thể.

LUYỆN TẬP
1. Khoanh tròn vào đáp án đặt trước câu trả lời
đúng
Câu 1: Biểu đồ hình cột thích hợp để
A. mô tả tỉ lệ của giá trị dữ

B. so sánh dữ liệu có trong

liệu so với tổng thể

nhiều cột

C. thể hiện xu hướng giảm

D. thể hiện xu hướng tăng

của dữ liệu

của dữ liệu

1. Khoanh tròn vào đáp án đặt trước câu trả lời
đúng
Câu 2: Biểu đồ hình tròn thích hợp để
A. mô tả tỉ lệ của giá trị dữ

B. thể hiện xu hướng giảm

liệu so với tổng thể

của dữ liệu

C. so sánh dữ liệu có trong

D. thể hiện xu hướng tăng

nhiều cột

của dữ liệu

1. Khoanh tròn vào đáp án đặt trước câu trả lời
đúng
Câu 3: Để tạo biểu đồ, ta sử dụng nhóm lệnh ..(1).. trên dải lệnh ..(2)..
Từ thích hợp để điền vào chỗ chấm (1) và (2) lần lượt là?

A. Insert, Charts

B. Charts, Insert

C. Line, Data

D. Data, Line

1. Khoanh tròn vào đáp án đặt trước câu trả lời
đúng
Câu 4: Excel sẽ tự động

A. nhận biết khối ô tính

B. nhận biết và sắp xếp các

chứa dữ liệu cần vẽ biểu đồ

dữ liệu trên biểu đồ

C. xóa các dữ liệu để ghi

D. nhân đôi các dữ lệu trong

chú thích trong biểu đồ

ô tính để vẽ biểu đồ

Khoanh tròn vào đáp án đặt trước câu trả lời đúng
Câu 5: Để xóa tiêu đề, chọn nút lệnh

A. Centered Overlay

B. Above Chart

C. None

D. Center

2. Trả lời câu hỏi phần Luyện tập SGK tr.34
Bài tập 1: Em hãy nêu lợi ích của việc trực quan hoá dữ liệu bằng
biểu đồ.
Bài tập 2: Phát biểu nào dưới đây sai?
A. Biểu đồ hình cột thích hợp để so sánh dữ liệu có trong nhiều cột.
B. Biểu đồ hình tròn phù hợp để mô tả ti lệ của các giá trị dữ liệu so
với tổng thể.
C. Biểu đồ đường gấp khúc thường dùng để so sánh dữ liệu, thể hiện
xu hướng tăng, giảm của dữ liệu theo thời gian hay quá trình nào đó.
D. Sau khi đã tạo thì không thể thay đổi dạng biểu đổ.

Bài tập 3: Trong Bảng 1, mỗi mục ở cột bên trái là tên nhóm lệnh
trong Design>Add Chart Element cho phép xử lí một thành phần của
biểu đổ ở cột bên phải. Em hãy ghép tên mỗi nhóm lệnh với thành
phần tương ứng.
1) Chart Title

a) Tiêu đề các trục

2) Axis Titles

b) Tiêu đề biểu đồ

3) Data Labels

c) Chú giải

4) Legend

d) Nhãn dữ liệu

Bảng 1. Nhóm lệnh và thành phần tương ứng trong biểu đồ

Bài tập 1: Lợi ích của việc trực quan hoá dữ liệu bằng biểu đồ: Dễ
dàng so sánh, nhận định xu thế, ý nghĩa của dữ liệu.
Bài tập 2: Phát biểu nào dưới đây sai?
A. Biểu đồ hình cột thích hợp để so sánh dữ liệu có trong nhiều cột.
B. Biểu đồ hình tròn phù hợp để mô tả ti lệ của các giá trị dữ liệu so
với tổng thể.
C. Biểu đồ đường gấp khúc thường dùng để so sánh dữ liệu, thể hiện
xu hướng tăng, giảm của dữ liệu theo thời gian hay quá trình nào đó.
D. Sau khi đã tạo thì không thể thay đổi dạng biểu đổ.

Bài tập 3:

1) Chart Title

a) Tiêu đề các trục

2) Axis Titles

b) Tiêu đề biểu đồ

3) Data Labels

c) Chú giải

4) Legend

d) Nhãn dữ liệu

VẬN DỤNG
Em hãy tìm kiếm trên Internet và lập bảng dữ liệu về giá cước
Internet (hoặc giá cước gọi điện thoại đi động) ở ba lần điểu chỉnh
gần nhất của một số nhà cung cấp. Vẽ biểu đồ để so sánh và nhận ra
xu hướng của dữ liệu.
Quan sát biểu đổ và cho biết nhà cung cấp mà gia đình em nên đăng
kí sử dụng dịch vụ Internet (hoặc mạng điện thoại di động).

HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
01

02

03

Ôn tập kiến thức

Hoàn thành bài tập

Chuẩn bị bài sau -

đã học trong bài

trong SBT

Bài 8a

BÀI HỌC KẾT THÚC,
TẠM BIỆT VÀ HẸN GẶP LẠI!
Các em còn câu hỏi nào không?