KIỂM TRA BÀI CŨ

Theo em nguyên
nhân nào dẫn đến
cái chết của lão
Hạc?
Do quá nghèo khổ, không muốn
phiền lụy ai
Mất đi người bạn tâm sự “Cậu
Vàng”
Không muốn tiêu vào tiền dành cho
con
Cái chết của lão là cái chết tự
nguyện xuất phát từ lòng yêu thương
con âm thầm và lòng tự trọng đáng
kính

Câu hỏi:
Câu 1: Thế nào là tóm tắt văn bản tự sự ?
Cách tóm tắt văn bản tự sự ?
Câu 2: Tóm tắt văn bản Lão Hạc?

Nàng tiên cá phơi mình bên bờ hồ, biểu tượng của đất
nước Đan Mạch

Cây cầu dài nhất châu Âu nối hai đất nước xinh đẹp
Đan Mạch và Thụy Điển

Tiết 21, 22: CÔ BÉ BÁN DIÊM
I. Đọc - Tìm hiểu chung:
1. Tác giả:
- An-đéc-xen (1805–1875),
là nhà văn người Đan
Mạch, người kể chuyện cổ
tích nổi tiếng trên thế giới
với loại truyện kể cho trẻ
em.
- Truyện của ông đem
đến cho người đọc niềm
tin và lòng thương yêu
đối với con người.

2. Tìm hiểu chung về văn bản
a. Đọc tóm tắt chú thích:

Đọc chậm, cảm
thông, cố gắng phân
biệt những cảnh
thực và ảo trong và
sau từng lần cô bé
quẹt diêm.

Tóm tắt
Cô bé bán diêm mồ côi mẹ phải đi bán diêm
trong đêm giao thừa rét buốt. Cô bé không bán được
diêm cũng không dám về nhà vì sợ bố đánh, đành ngồi
nép vào góc tường liên tục quẹt diêm để sưởi cho ấm.
Cứ mỗi lần một que diêm sáng lên là em lại nhìn thấy
những mộng tưởng đẹp đẽ. Khi diêm tắt mọi thứ lại
biến mất em phải chịu cái rét, cái đói. Cuối cùng em
bé chết vì giá rét đêm giao thừa.
Sáng hôm sau (mùng 1 tết) người qua đường nhìn
thấy em bé đã chết cóng bên cạnh những bao diêm.

Trong đêm giao thừa, trời rét mướt, có một cô bé đầu trần, chân
đi đất, bụng đói đang rầu rĩ đi bán diêm trong bóng tối. Cô bé bán
diêm ấy đã mồ côi mẹ và cũng đã mất đi người thương yêu em nhất
là bà nội,cô sống với người cha nát rượi và rất khó tính. Em không
dám về nhà vì sợ bố sẽ đánh em. Vừa lạnh vừa đói, cô bé ngồi nép
vào một góc tường rồi khẽ quẹt một que diêm để sưởi ấm. Que diêm
thứ nhất cho em có cảm giác ấm áp như ngồi bên lò sưởi. Em vội
quẹt que diêm thứ hai, em được thấy một bàn ăn thịnh soạn hiện
lên. Rồi em quẹt que diêm thứ ba và được thấy cây thông Nô-en.
Quẹt que diêm thứ tư: bà nội hiền từ của em hiện lên đẹp đẽ, gần
gũi và phúc hậu biết mấy. Nhưng ảo ảnh đó nhanh chóng tan đi sau
sự vụt tắt của que diêm. Em vội vàng quẹt hết cả bao diêm để mong
níu bà nội lại. Cô bé bán diêm đã chết trong giá rét khi mơ cùng bà
bay lên cao mãi. Sáng hôm sau người qua đường nhận thấy một cô
bé nằm bất động với đôi má hồng và đôi môi mỉm cười.

bao diêm

phuốc -sét

trường xuân

*. Trường xuân:
- Một loại cây dây leo bám vào tường gạch, lá rụng dần
vào
mùa
đông.
*. Ảo ảnh:
- Là những hình ảnh hiện ra trong mộng tưởng của cô

b, Tác phẩm

 ?

Em nêu vị trí,
thể loại, phương
- Vị trí: Đoạn cuối truyện''Cô
bán
thức biểubé
đạt,nhân
diêm''- 1 trong những truyện
vật, ngôingắn
kể và nổi
bố
cục đoạn trích?
tiếng của ông

- Thể loại: Truyện ngắn
- PTBĐ: Tự sự , miêu tả , biểu cảm
- Nhân vật: em bé bán diêm (Nhân vật
chính), người bà...
- Ngôi kể: Ngôi thứ 3

Bố cục
Phần 1: Từ
đầu …
Cứng đờ
ra: Hoàn
cảnh sống
của cô bé
bán diêm

Phần 2:
Tiếp …
Chầu
thượng đế :
Những
mộng tưởng
của cô bé

Phần 3:
Còn lại:
Cái chết
của cô bé
bán diêm

II. Tìm hiểu chi tiết (phân tích)
1. Hình ảnh của cô bé bán diêm trong đêm giao thừa
a. Gia cảnh:
Quá khứ

Hiện tại

1. Hình ảnh của cô bé bán diêm trong đêm giao thừa
a. Gia cảnh:
Hiện tại
Quá khứ
- Người bà hiền hậu, yêu thương. - Bà mất, mẹ mất, sống với
người cha khó tính
- Ngôi nhà xinh xắn
- Chui rúc trong một xó tối
- Đón giao thừa trong ngôi nhà
tăm
ấm áp
- Phải đi bán diêm trong đêm
giao thừa
=> Mồ côi, nghèo khổ, thiếu
thốn tình cảm phải tự mình
Þ Cuộc sống sung sướng hạnh
kiếm sống
phúc
NT: Đối lập - >Mất mái nhà, mất người thân, tước đi hạnh

phúc tuổi thơ, bị đẩy ra đường trong cuộc mưu sinh. Hoàn
cảnh bất hạnh, thiếu thốn cả vật chất, tinh thần.

b. Trong đêm giao thừa

Tình cảnh của cô bé
đi bán diêm cảnh vật
xung quanh trong đêm
giao thừa được miêu tả
như thế nào?

b. Trong đêm giao thừa
Tình cảnh của cô bé

Cảnh vật xung quanh

- Đêm giao thừa, trời rét
mướt, cửa sổ mọi nhà đều
sáng rực ánh đèn
- Trong phố sực nức mùi
ngỗng quay.
- Phải đi bán diêm một mình
- Mọi người đều quây quần
bên gia đình.
->Đói rét, lẻ loi, sợ hãi
->No đủ, đầm ấm, sáng sủa.
 Nghệ thuật tương phản làm nổi bật hoàn cảnh đáng
thương của cô bé, gợi niềm thương cảm cho người đọc.
- Đầu trần, đi chân đất,
đang dò dẫm trong bóng
tối
- Bụng đói

Một số hình ảnh về trẻ em lang thang ở
Việt Nam

Một số hình ảnh trẻ em lang thang, cơ nhỡ ở Việt Nam.

-

“Lá lành đùm lá rách”
Cặp lá yêu thương.
Ủng hộ “ Qũy vì người nghèo”
Bữa cơm nghĩa tình.
Nuôi heo đất

Chúng ta
cần phải che
chở đùm bọc
cho những
trẻ mồ côi
bất hạnh.

Đối với trẻ mồ côi,
bất hạnh chúng ta
cần phải làm gì?

Chúng ta cần phải bảo
vệ, che chở, chia sẻ và
đùm bọc những đứa bé
mồ côi, bất hạnh.

2. Những lần quẹt diêm, hiện thực và mộng tưởng

Suy nghĩ
1. Hãy nêu
những mộng
tưởng của em
bé qua mỗi lần
quẹt diêm?
2. Khi diêm
tắt, thực tế
nào đã thay
thế cho mộng
tưởng?

3
ph
út

START
TIME'S
TIMER
UP!

5

4

1

3

2

3. Ước mơ của
em bé qua mỗi
lần quẹt diêm
là gì?

Bảng gợi ý cách trình bày
Quẹt
diêm
Lần 1

Mộng tưởng

Thực tế

Ước
mơ

Quẹt
diêm
Lần 1

Mộng tưởng
- Lò sưởi

Thực tế
Lò sưởi biến
mất, nhớ lại
nhiệm vụ và hình
ảnh mắng nhiếc
của cha

Þ Sáng sủa, ấm áp => Tối tăm, lạnh lẽo

Ước mơ
Mong
được
sưởi ấm

Quẹt
diêm

Mộng tưởng

Lần 2 Bàn ăn có ngỗng
quay, ngỗng
nhảy ra khỏi đĩa
tiến về phía em.
=> Giàu có, sung túc

Thực tế
Bức tường lạnh
lẽo và
phố xá vắng teo
lạnh buốt
=>Nghèo khổ,
thiếu thốn

Ước mơ
Mong
được ăn
ngon

Quẹt
diêm
Lần
3

Mộng tưởng
Cây thông Noel
trang trí lộng lẫy
với ngàn ngọn nến
sáng rực.
=> Vui tươi

Thực tế
Nến bay lên,
bay mãi
biến thành
những ngôi
sao.
Þ Xót xa,
thương cảm

Ước mơ
Mong
được
đón Nô-en

Quẹt
diêm

Mộng tưởng

Thực tế

Ước mơ

Lần 4 Bà đang mỉm
Ảo ảnh rực sáng Mong
cười với em, em biến mất
được
trò chuyện với (Bà biến mất)
che chở và
bà.
yêu thương
=> Vui sướng

Þ Đau khổ,
tuyệt vọng

Quẹt
diêm
Lần 5

Mộng tưởng

Thực tế

Bà cầm tay em,
Em về chầu
hai bà cháu bay
Thượng đế
lên cao chẳng còn (em đã chết).
đói rét đau
buồn nào đe doạ.
Þ Phũ phàng,
=> Hạnh phúc
thương tâm

Ước mơ
Mong
được
ở cùng
bà

Các lần
quẹt
diêm

Mộng tưởng

Thực tế

Ước mơ

Em ngồi trước một lò sưởi bằng sắt, Lửa tắt, lò sưởi biến mất,
lửa cháy nom vui mắt, hơi nóng em nghĩ đến việc bị cha mắng
Mong được sưởi ấm
Lần 1 dịu dàng

. => Sáng sủa, ấm áp

=> Tối tăm, lạnh lẽo

Bàn ăn có ngỗng quay, ngỗng nhảy Bức tường lạnh lẽo và phố xá
ra khỏi đĩa tiến về phía em
vắng teo lạnh buốt
Mong được ăn ngon
Lần 2

=> Giàu có, sung túc

Cây thông Nô-en trang trí lộng lẫy
với ngàn ngọn nến sáng rực
Lần 3

=> Vui tươi, đẹp đẽ

=>Nghèo khổ, thiếu thốn

Nến bay lên, bay mãi,
biến thành những ngôi sao Mong được vui chơi

=> Xót xa, thương cảm

Bà đang mỉm cười với em,
em reo lên “cho cháu đi với”,
Lần 4 “xin thượng đế chí nhân cho cháu
về với bà”

=> Vui sướng

=> Đau khổ, tuyệt vọng

Bà cầm tay em, hai bà cháu
Lần 5 bay vụt lên cao, chẳng còn đói rét

Em về chầu thượng đế
(Em chết)

=> Hạnh phúc dạt dào

Ảo ảnh rực sang biến mất
(Bà biến mất)

=> Phũ phàng, tàn nhẫn

Mong được bà
che chở, yêu thương
Mong được
ở cùng bà

Suy nghĩ

3
ph
út

START
TIME'S
TIMER
UP!

? Tìm chi tiết
nói về cái chết
của em và
khung cảnh, thái
độ của mọi
người.
? Nghệ thuật
nào được sử
dụng. Tác dụng
của NT ấy.

5

4

1

3

2

Nhận xét về cái
chết của em.

Ở một xó tường...Em đã
chết... Hiện lên trên thi thể
em bé ngồi giữa những
bao diêm..
Mọi người
vui vẻ ra
khỏi nhà. Họ
bảo
nhau
chắc
nó
muốn sưởi
cho ấm

SÁNG HÔM SAU
Khung cảnh và mọi người
xung quanh

-Mặt trời lên trong sáng,
chói chang.
-Mọi người vui vẻ ra khỏi
nhà.
-Mọi người bảo nhau :
“Chắc nó muốn sưởi cho
ấm”.

Cái chết của em.

- Ở một xó tường.
-Em đã chết vì rét trong
đêm giao thừa.
-Thi thể em bé ngồi giữa
những bao diêm.

Nguyên nhân: Đói, rét, sự tàn nhẫn của người cha,
sự vô cảm của mọi người
NT : Tương phản, đối lập, bút pháp hiện thực kết hợp
trữ tình, lãng mạn

3. Cái chết của em bé và tấm lòng nhà văn
- Cái chết thật tội nghiệp và thương tâm: chết vì rét
buốt, vì đói khát, xã hội lạnh lùng, thờ ơ trước cái
chết của em.
- Cái chết thật huy hoàng, cao đẹp với niềm vui,
niềm hy vọng, hồn nhiên của tuổi thơ. Cái chết của
một người toại nguyện
*. Thái độ và tình cảm của nhà văn:
- Cảm thông, thương xót. Ngợi ca vẻ đẹp, khát
vọng ước mơ trong tâm hồn của cô bé bán diêm.
- Lên án sự thờ ơ, lãnh đạm của mọi người trong xã
hội trước số phận đáng thương của những mảnh
đời bất hạnh.

III. TỔNG KẾT

Nghệ
thuật

 Nghệ
thuật
tương phản:
mọi
người
hạnh phúc ><
em bé bất
hạnh
 Bút pháp tả
thực kết hợp
bút pháp trữ
tình, lãng mạn

NỘI DUNG

- Tình cảnh đáng
thương của cô bé bán
diêm nghèo khổ.
- Niềm xót thương,
đồng cảm của tác giả
với những con người
bất hạnh.

Luyện tập
Trò chơi: Mua diêm
Hãy giúp em bé bán được nhiều bao diêm để
请大家
em trở về nhà đón giao thừa với gia đình nhé!
Mỗi câu 投我一
trả lời đúng là em đã mua giúp em
nhỏ một 票
bao diêm rồi! Giơ tay thật nhanh trả
lời để gửi tình cảm của mình đến cô bé bán
diêm nào!!!

An-đéc-xen là nhà văn của nước
nào?
A. Đan Mạch.

请大家
投我一
B. Thuỵ
Sĩ.
票

C. Pháp.
D. Thuỵ Điển.

Trong văn bản Cô bé bán diêm, các
mộng tưởng của cô bé bán diêm
mất đi khi nào?
A. Khi bà nội em hiện ra.
B. Khi các que diêm tắt.
C. Khi trời sắp sáng.
D. Khi em bé nghĩ đến việc sẽ bị người
cha mắng.

Em bé quẹt que diêm lần thứ nhất và
tưởng như ngồi trước một lò sưởi. Ý
nào nói đúng về mộng tưởng đó?

A. Em mơ về một mái ấm gia đình.

B. Em nhớ tới ngọn lửa mà bà
请大家
nhen nhóm năm xưa.

投我一
C. Đang trải qua lạnh giá rét mướt,
em mơ票
được sưởi ấm.

D. Em mơ ngọn lửa và hơi ấm lò
sưởi xua tan cảnh tăm tối, lạnh lẽo
của đời mình.

Ý nghĩa của mộng tưởng gặp bà và
“cùng bay lên chầu Thượng đế” là
gì?
A. Muốn thoát khỏi cảnh ngộ đen tối "chẳng
còn đói rét, đau buồn nào đe doạ".
B. Muốn được trường sinh bất tử.
C. Được gặp bà sống yên vui trong
lòng bà.
D. Khao khát tình thương của bà trao cho.

Nhận định nào nói đúng nội dung
của truyện Cô bé bán diêm?
A. Gián tiếp nói lên bộ mặt của xã hội nơi cô bé bán
diêm sống, đó là một cõi đời không có tình người.

B. Thể hiện niềm thương cảm của nhà
văn đối với những em bé nghèo khổ.

C. Kể về số phận bất hạnh của một em
bé nghèo phải đi bán diêm cả vào đêm
giao thừa
D. Cả A, B, C

Sự thông cảm, tình thương yêu của nhà
văn dành cho cô bé bán diêm được thể
hiện qua việc miêu tả những chi tiết nào
trong tác phẩm?

A. Miêu tả thi thể em bé với đôi má hồng và
đôi môi đang mỉm cười.

B. Miêu tả cảnh hai bà cháu cùng bay lên trời.
C. Miêu tả các mộng tưởng ở mỗi lần
quẹt diêm.

D. Cả A, B, C

Nếu được tưởng
tượng một kết thúc
khác cho truyện, em
sẽ định kể như thế
nào?

* Vận dụng (Về nhà)
- Nhiệm vụ: Tưởng tượng rằng em có mặt lúc
cô bé đang bán diêm / lúc cô bé chết, em sẽ
nói gì? Làm gì?
* Tìm tòi mở rộng (Về nhà)
Tìm hiểu thêm về cuộc đời bất hạnh của những
người xung quanh em và xây dựng kế hoạch giúp
đỡ?
-Đọc những bài báo hay viết về những tấm lòng
nhân ái, xem các chương trình “Tiếp sức hồi sinh”,
“Trái tim cho em”… rút ra bài học cho mình.

Hướng dẫn tự học
- Vẽ tranh về một chi tiết mà em thấy hay/
thích.
- Viết một cái kết khác cho câu chuyện.
- Ghi lại cảm nhận của em về một hay vài chi
tiết nghệ thuật tương phản trong đoạn trích.

请大家
Soạn 投我一
bài: “Trợ từ, thán từ”
Xem và trả lời câu hỏi SGK/ 69  72
票