ÔN TẬP BÀI 3

Câu 1 : Tóm tắt các đặc điểm của văn bản giới thiệu một danh lam thắng
cảnh hoặc di tích lịch sử được thể hiện trong ba văn bản đã học bằng cách
hoàn thành bảng sau (làm vào vở):
Văn bản
Đặc điểm
Mục đích viết
Cấu trúc
Hình thức
Cách trình bày thông
tin
Sự kết hợp giữa
phương tiện ngôn ngữ
và phương tiện phi
ngôn ngữ

Vườn Quốc gia Cúc
Phương

Ngọ Môn

Cột cờ Thủ Ngữ – di
tích cổ bên sông Sài
Gòn

Văn bản

Mục đích viết

Cấu trúc
Hình thức
Cách trình bày thông tin

Sự kết hợp giữa phương tiện
ngôn ngữ và phương tiện phi
ngôn ngữ

Vườn Quốc gia Cúc
Phương

Ngọ Môn

Cột cờ Thủ Ngữ – di tích cổ
bên sông Sài Gòn

Giới thiệu về một di tích
lịch sử

Giới thiệu về một danh
lam thắng cảnh

Giới thiệu về một di tích lịch sử

Văn bản
Đặc điểm

Vườn Quốc gia Cúc Phương

Ngọ Môn

Cột cờ Thủ Ngữ – di tích cổ bên
sông Sài Gòn

– Sapo
– Phần mở đầu: Giới thiệu khái quát
về di tích lịch sử Ngọ Môn ở Huế.
– Phần nội dung: Giới thiệu một cách
có hệ thống những phương diện khác
nhau (đặc điểm kiến trúc, nét riêng
trong cách trang trí) làm nên giá trị
biểu tượng của Ngọ Môn trong kiến
trúc cung đình Huế.
– Phần kết thúc: Nhận xét khái quát
về giá trị của di tích Ngọ Môn; bày tỏ
tình cảm, thái độ của người viết dành
cho di tích.

– Sapo
– Không có phần mở đầu.
– Phần nội dung: Giới thiệu một
cách có hệ thống những phương
diện khác nhau (quá trình hình
thành và sự thay đổi về kết cấu,
diện mạo, chức năng của di tích
cũng như những khu vực lân cận;
bề dày lịch sử) làm nên dấu ấn cổ
xưa của Cột cờ Thủ Ngữ để nơi đây
xứng đáng được xem là di tích cổ
bên sông Sài Gòn.
– Phần kết thúc: Nhận xét khái
quát về giá trị của di tích Cột cờ
Thủ Ngữ; bày tỏ tình cảm, thái độ
của người viết dành cho di tích lịch
sử này.

Mục đích
viết

Cấu trúc

– Phần mở đầu: Giới thiệu khái
quát về Vườn Quốc gia Cúc
Phương.
– Phần nội dung: Giới thiệu hệ
thống những phương diện khác
nhau (quần thể động, thực vật;
cảnh quan thiên nhiên và giá trị
văn hoá) làm nên sức hấp dẫn,
thú vị của rừng Cúc Phương.
– Phần kết thúc: Nhận xét khái
quát về giá trị của rừng Quốc gia
Cúc Phương; bày tỏ tình cảm, thái
độ của người viết dành cho khu
rừng.

Văn
bản
Đặc
điểm

Vườn Quốc gia Cúc Phương

Ngọ Môn

Cột cờ Thủ Ngữ – di tích cổ bên
sông Sài Gòn

VB sử dụng:
– Hệ thống đề mục (Đặc điểm kiến
trúc Ngọ Môn, Nét riêng trong cách
trang trí Ngọ Môn) để làm nổi bật
thông tin cơ bản.
– Từ ngữ chuyên ngành kiến trúc
(cổng chính, nền cổng, lễ đài, thành,
mặt bằng, công trình, cuốn vòm, gạch
vồ, đá thanh, lan can, tráng men, cột,
…), lịch sử (triều đình, vua, lễ Ban sóc,
lễ thoái vị,…).
– Từ ngữ giàu giá trị miêu tả, biểu
cảm: bề thế, đồ sộ, lối cuốn vòm, hình

VB sử dụng:
– Hệ thống đề mục (Một trong
những công trình cổ nhất của Sài
Gòn, bề dày lịch sử) để làm nổi bật
thông tin cơ bản.
– Từ ngữ chuyên ngành kiến trúc
(công trình, chân đế, sàn, khối nhà,
mặt bằng, kết cấu, mái dốc,…), lịch
sử (Cách mạng tháng Tám, Pháp,
quân Anh, kháng chiến, cuộc xâm
lược,..).
– Từ ngữ giàu giá trị miêu tả, biểu

Mục
đích
viết
Cấu
trúc

Hình
thức

VB sử dụng:
– Hệ thống hai đề mục (Quần thể
động, thực vật; Cảnh quan thiên nhiên
và giá trị văn hoá) để làm nổi bật
thông tin cơ bản.
– Từ ngữ chuyên ngành sinh học (quần
thể động thực vật, tầng rừng, cây gỗ
tán, cây bụi, thảm tươi,…), khảo cổ (di
chỉ, di cốt), văn hoá (người Mường, nhà
sàn, lễ hội cồng chiêng, phong tục, tập
quán,…).
– Từ ngữ giàu giá trị miêu tả, biểu
cảm: nổi tiếng, hấp dẫn, khoáng đạt,

bản
Đặc
điểm

Vườn Quốc gia Cúc Phương

Ngọ Môn

Cột cờ Thủ Ngữ – di
tích cổ bên sông Sài
Gòn

Về cách trình bày thông tin,
VB phối hợp nhiều cách trình
bày thông tin:
– Trình bày thông tin theo trật
tự không gian (ví dụ: đoạn mô
tả kết cấu các cửa của nền
đài,…)
– Trình bày theo các đối tượng
phân loại (cấu trúc của hai hệ
thống: hệ thống nền đài, hệ
thống lầu Ngũ Phụng)

VB sử dụng phối hợp
nhiều cách trình bày
thông tin:
– Trình bày thông tin
theo trật tự thời gian
(trình bày thông tin về
sự hình thành và phát
triển của Cột cờ Thủ
Ngữ,…)
– Trình bày thông tin

Mục
đích
viết
Cấu
trúc
Hình
thức

Cách
trình
bày
thông
tin

VB sử dụng phối hợp nhiều cách trình bày thông tin:
– Trình bày thông tin theo quan hệ nhân quả: Phần mở
đầu, người viết khẳng định vườn Quốc gia Cúc Phương là
điểm du lịch sinh thái nổi tiếng và hấp dẫn với những ai
say mê khám phá và du lịch. Tiếp theo, ở phần nội dung,
người viết triển khai lí giải cụ thể về sức hấp dẫn của
rừng Cúc Phương bằng việc giới thiệu những giá trị của
khu rừng như: đa dạng sinh học với quần thể động, thực
vật phong phú, đặc sắc về cảnh quan thiên nhiên và giá
trị văn hoá. Từ đó, ở phần kết thúc, tác giả khẳng định
Cúc Phương luôn là điểm đến thu hút du khách, níu giữ

Văn bản
Đặc
điểm

Vườn Quốc gia Cúc Phương

Ngọ Môn

Cột cờ Thủ Ngữ – di tích cổ
bên sông Sài Gòn

Mục
đích
viết
Cấu trúc
Hình
thức
Cách
trình
bày
thông
tin
Sự kết
hợp
giữa
phương
tiện

Hình ảnh minh họa (cây chò ngàn năm,
bướm ở Vườn Quốc gia Cúc Phương,
voọc mông trắng, bản làng của cộng

Hình ảnh minh hoạ trực quan cho
thông tin được trình bày bằng ngôn

Hình ảnh (cột cờ Thủ Ngữ, nhà
bát giác hai tầng mái ở chân cột
cờ) minh hoạ trực quan cho nội

Câu 2: Liệt kê ít nhất hai điều học được về việc đọc hiểu văn
bản thông tin sau khi học kiểu văn bản giới thiệu một danh
lam thắng cảnh hoặc di tích lịch sử.
Những điều học được về việc đọc hiểu văn bản thông tin sau khi
học kiểu văn bản giới thiệu một danh lam thắng cảnh hoặc di
tích lịch sử là:
- Cần xác định được mục đích của văn bản.
- Cần xác định được nội dung chính của từng đoạn.
- Xác định thông tin chính như tên, vị trí, đặc điểm nổi bật, và
giá trị văn hóa lịch sử.
- Hiểu cấu trúc tổ chức thông tin theo trình tự từ giới thiệu chung
đến mô tả chi tiết.

Câu 3 : Khi đọc một bài phỏng vấn, cần chú
ý điều gì?
Khi đọc một bài phỏng vấn, bạn cần chú ý:
- Ngữ cảnh: Hiểu rõ về người phỏng vấn, người trả lời
và chủ đề.
- Câu hỏi và trả lời: Xem người trả lời có thẳng thắn, cụ
thể không.
- Thông điệp chính: Tìm ý chính mà người trả lời muốn
truyền tải.
- Giọng điệu: Chú ý đến cảm xúc và thái độ qua cách
họ nói.
- Thông tin bổ sung: Kiểm tra các thông tin liên quan
nếu cần.

Câu 4: Theo em, phương tiện phi ngôn ngữ có vai trò như thế
nào đối với việc trình bày thông tin trong văn bản thông tin?

Vai trò của phương tiện phi ngôn ngữ đối với việc trình bày thông tin
trong VB thông tin: trình bày thông tin một cách trực quan, làm nổi bật
những thông tin quan trọng, cung cấp thêm thông tin về đối tượng
chưa được thể hiện bằng phương tiện ngôn ngữ, gây hứng thú cho
người đọc/ người xem

Vận dụng: Vì sao danh lam thắng cảnh và di tích lịch sử được
xem là di sản quý giá
Danh lam thắng cảnh và di tích lịch sử được xem là di sản quý giá
của quê hương, đất nước vì:
- Giá trị văn hóa và lịch sử: Chúng lưu giữ những dấu ấn lịch sử, văn
hóa và truyền thống của dân tộc, giúp thế hệ sau hiểu về cội nguồn
và quá khứ.
- Bản sắc dân tộc: Những di sản này góp phần xây dựng và khẳng
định bản sắc riêng của một quốc gia, là niềm tự hào của dân tộc.
- Giáo dục và truyền thống: Đây là nguồn tài liệu sống động giúp giáo
dục thế hệ trẻ về lịch sử và truyền thống, từ đó gắn kết hơn với quê
hương.
- Phát triển du lịch: Các danh lam thắng cảnh và di tích lịch sử thu
hút du khách, tạo điều kiện phát triển kinh tế và văn hóa địa phương.