KHỞI ĐỘNG

Mỗi nhóm 2 bạn, thảo luận và hoàn thiện
bảng sau
W
(Điều tôi muốn tìm
hiểu)
Ghi lại ít nhất một điều Ghi lại ít nhất một điều
em đã biết về vấn đề em muốn tìm hiểu trong
đạo văn
bài học này
 
 
…
…
K
(Điều tôi đã biết)

L
(Điều tôi học được)
Sau khi học xong, em
hãy ghi lại ngắn gọn
những kiến thức trọng
tâm bản thân thu nhận
được
…

I

TRI THỨC
TIẾNG VIỆT

Đọc phần Tri thức Ngữ văn mục Cách tham khảo,
trích dẫn tài liệu để tránh đạo văn và trả lời các
câu hỏi sau:
(1) – Đạo văn là gì?
(2) – Trình bày các nội dung
thường có của phần trích dẫn.
(3) – Để tránh đạo văn,
chúng ta cần làm gì?

ĐÁP ÁN

(1) Đạo văn là hành vi so chép lời
nói, ý tưởng, quan điểm … của
người khác và coi nó như là của
riêng mình. Đây là hành vi vi phạm
đạo dức trong học tập, nghiên
cứu.

ĐÁP ÁN

(2) Phần trích dẫn có thể bao
gồm các nội dung sau: ý trích
dẫn (lời nói, ý tưởng, quan
điểm…), tác giả, tác phẩm/ công
trình, nhà xuất bản, nơi xuất
bản, năm xuất bản.

ĐÁP ÁN

(3) Để tránh đạo văn, chúng ta
cần trích dẫn chính xác và
đúng quy định khi sử dụng lời
nói, ý tưởng, quan điểm,… của
người khác.

THỰC HÀNH TIẾNG VIỆT:

HOÀN THÀNH PHT
Trò chơi nhanh tay lẹ mắt
Đọc kĩ các đoạn văn, xác định
phần trích dẫn, chỉ ra sự khác
biệt giữa những phần trích dẫn
Chia lớp thành 4 đội, thời gian 10
đó.
phút hoàn thiện phiếu học tập
vào bảng phụ, treo bảng, cử đại
diện nhóm trình bày

Bài tập 1
Ví dụ

a

Nội dung

Tôi được biết những chiến công chóng giặc, cứu nước của người anh hung Nguyễn Trung Trực
và nghĩa quân qua lời kể của cô giáo dạy Lịch sử. Câu nói nổi tiếng của ông khi bị giặc nắt và
hành quyết: “Bao giờ người Tây nhổ hết cỏ nước Nam thì mới hết người Nam đánh Tây” khiến tôi
rất háo hức chờ đợi chuyến đi này.

Phần trích dẫn

 

(Nhóm biên soạn, Thăm đền thờ Nguyễn Trung Trực ở Kiên Giang, Ngữ văn 7, tập một, bộ chân trời sang tạo)

b

Tài nguyên rừng đang bị thu hẹp từng ngày, diện tích rừng tự nhiên che phủ giảm dần do khai thác
trái phép, đất rừng bị chyển qua đất nông, công nghiệp, các loài sinh vật quý hiếm đưng trước
nguy cơ tuyệt chủng. Theo báo cáo số liệu năm 2005 củ Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên
hợp quốc (FAO) Việt Nam là nước phá rừng nguyên sinh đứng thứ hai thế giới.

 

(Theo Hồ Quang Trung, Hãy yêu mến, bảo vệ thiên nhiên, ngày 6/6/2010,
Ngữ văn 8, tập một, bộ sách Chân trời sang tạo)

c

Năm 2000, khi sang thăm Việt Nam, trong buổi nói chuyện với sinh viên ở Hà Nội, Tổng thống Mỹ
Biu Clin-tơn (Bill Clintơn) đã đọc thơ Hồ Xuân Hương dịch sang Tiếng Anh. Ông Hen-ri Lốp-pơ
(Henri Lopes), Phó tổng giam đốc UNESCO, trong bài tựa tập thơ Hồ Xuân Hương xuất bản ở Pari
năm 1987, cũng đánh giá cao tài năng của nhà thơ bằng những lời nồng nhiệt: “Là nữ thi sĩ hay nữ
nhạc sĩ, tôi không biết nữa, có điều nàng đã vĩnh viễn đổi thay vẻ đẹp những tiếng kêu thương của tâm
hồn thoát ra trong bí mật những đêm tối hoặc những nơi cô tịch”

(Theo Lưu Khánh Thơ, Kì nữ Hồ Xuân Hương – Đời và thơ, https://ct.qdnd.vn/, ngày 24/12/2021)

 

Bài tập 1
Ví dụ

Nội dung

a

Tôi được biết những chiến công chóng giặc, cứu nước của người anh hung
Nguyễn Trung Trực và nghĩa quân qua lời kể của cô giáo dạy Lịch sử. Câu nói nổi
tiếng của ông khi bị giặc nắt và hành quyết: “Bao giờ người Tây nhổ hết cỏ nước
Nam thì mới hết người Nam đánh Tây” khiến tôi rất háo hức chờ đợi chuyến đi
này.
(Nhóm biên soạn, Thăm đền thờ Nguyễn Trung Trực ở Kiên Giang, Ngữ văn 7,
tập một, bộ chân trời sang tạo)

b

Tài nguyên rừng đang bị thu hẹp từng ngày, diện tích rừng tự nhiên che phủ giảm
dần do khai thác trái phép, đất rừng bị chyển qua đất nông, công nghiệp, các loài
sinh vật quý hiếm đưng trước nguy cơ tuyệt chủng. Theo báo cáo số liệu năm
2005 củ Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên hợp quốc (FAO) Việt Nam là
nước phá rừng nguyên sinh đứng thứ hai thế giới.
(Theo Hồ Quang Trung, Hãy yêu mến, bảo vệ thiên nhiên, ngày 6/6/2010,
Ngữ văn 8, tập một, bộ sách Chân trời sang tạo)

c

Năm 2000, khi sang thăm Việt Nam, trong buổi nói chuyện với sinh viên ở Hà Nội,
Tổng thống Mỹ Biu Clin-tơn (Bill Clintơn) đã đọc thơ Hồ Xuân Hương dịch sang
Tiếng Anh. Ông Hen-ri Lốp-pơ (Henri Lopes), Phó tổng giam đốc UNESCO, trong
bài tựa tập thơ Hồ Xuân Hương xuất bản ở Pari năm 1987, cũng đánh giá cao tài năng
của nhà thơ bằng những lời nồng nhiệt: “Là nữ thi sĩ hay nữ nhạc sĩ, tôi không biết
nữa, có điều nàng đã vĩnh viễn đổi thay vẻ đẹp những tiếng kêu thương của tâm hồn
thoát ra trong bí mật những đêm tối hoặc những nơi cô tịch”
(Theo Lưu Khánh Thơ, Kì nữ Hồ Xuân Hương – Đời và thơ, https://ct.qdnd.vn/, ngày
24/12/2021)

Phần trích dẫn

“Bao giờ người Tây nhổ hết cỏ
nước Nam thì mới hết người
Nam đánh Tây”  

 

Theo báo cáo số liệu năm 2005 củ Tổ
chức Lương thực và Nông nghiệp Liên
hợp quốc (FAO) Việt Nam là nước phá
rừng nguyên sinh đứng thứ hai thế giới.

Là nữ thi sĩ hay nữ nhạc sĩ, tôi
không biết nữa, có điều nàng đã
vĩnh viễn đổi thay
vẻ đẹp những
 
tiếng kêu thương của tâm hồn thoát
ra trong bí mật những đêm tối hoặc
những nơi cô tịch”

Điểm khác trong trích dẫn ở 3 đoạn văn trên là:
a. Trong trường hợp a, khi sử dụng câu nói của Nguyễn Trung Trực, người viết đã trích
dẫn bằng cách đặt nguyên văn câu chữ của ông trong dấu ngoặc kép.
b. Trong trường hợp b, người viết khi trích dẫn ý “Việt Nam là nước phá rừng nguyên sinh
đứng thứ hai thế giới” đã viết rõ nguồn: thông tin về tác giả (Tổ chức Lương thực và Nông
nghiệp Liên hợp quốc), năm xuất bản (2005). Phần trích dẫn này không được đặt trong
dấu ngoặc kép.
c. Trong trường hợp c, khi sử dụng lời đánh giá của ông Hen-ri Lốp-pơ (Henri Lopes), Phó
Tổng Giám đốc UNESCO, người viết đã trích dẫn bằng cách đặt nguyên văn câu chữ của
ông Hen-ri Lốp-pơ trong dấu ngoặc kép, đồng thời dẫn thêm một số thông tin về tên tác
phẩm (bài Tập thơ Hồ Xuân Hương), năm xuất bản (1987), nơi xuất bản (Pa-ri).
Sự khác biệt giữa các phần tích dẫn: Ở trường hợp a và c, người viết trích dẫn nguyên
văn câu nói/ lời đánh giá của người khác và đặt trong dấu ngoặc kép (trích dẫn trực
tiếp). Ở trường hợp b, người viết không đặt phần trích dẫn trong dấu ngoặc kép mà
viết lại ý tưởng của người khác theo cách diễn đạt của mình (trích dẫn gián tiếp).

Bài tập 2: Ở văn bản đọc kết nối chủ điểm,
nhóm biên soạn đã dẫn nguồn bài thơ Thơ
ca (Ra-xun Gam-da-tốp) như thế nào? Chỉ
ra những yếu tố trong phần dẫn nguồn đó.
01
02
03

Ở phần Đọc kết nối chủ điểm:
+ Tên tác giả được đặt ngay bên dưới bài thơ.
+ Cuối bài thơ, nhóm biên soạn có dẫn nguồn: “(In trong Đaghe-xtan của tôi, Phan Hồng Giang dịch, NXB Kim Đồng, Hà Nội,
2016).
+ Phần dẫn nguồn này có các thông tin: Tên tác phẩm (Đa-ghextan của tôi), dịch giả (Phan Hồng Giang), nhà xuất bản (NXB
Kim Đồng), nơi xuất bản (Hà Nội), năm xuất bản (2016).

Câu 3/SGK.tr42:
Chia lớp thành 2 nhóm tranh luận với nhau:
Trong quá trình viết, khi sử dụng tranh ảnh,
biểu đồ, sơ đồ, … lấy từ Internet, chúng ta có
cần dẫn nguồn không? Vì sao

Câu 3/SGK.tr42:
Trong quá trình viết, khi sử dụng tranh ảnh, biểu đồ, sơ đồ,… lấy từ
Internet, chúng ta cần dẫn nguồn vì đây là hành động thể hiện sự tôn
trọng ý tưởng của người khác và là việc làm cần thiết để tránh đạo
văn.

BT4/SGK.tr42:

Trình bày kinh nghiệm của em về việc sử
dụng lời nói, ý tưởng, quan điểm,… của người khác khi viết văn bản
nghị luận phân tích một tác phẩm văn học

Cá nhân học sinh chia sẻ, các học sinh
khác góp ý.