CHÀO CÁC EM
HỌC SINH THÂN MẾN!

1. KHỞI ĐỘNG
Em hãy nêu những đặc
trưng của bốn mùa có
trong video? Trong bốn
mùa em thích nhất mùa
nào? Vì sao?

2.
HÌNH THÀNH
KIẾN THỨC MỚI

PHIẾU HỌC TẬP SỐ 1
Tìm hiểu thông tin tác giả, tác phẩm

Nội dung tìm hiểu
Tên khai sinh

Thông tin tác giả, tác phẩm
 

Năm sinh, năm mất  
Thành tựu văn học  
Xuất xứ bài thơ
Thể thơ
PTBĐ
Bố cục
NX chung

 

Nội dung tìm hiểu

Thông tin tác giả, tác phẩm

Tên khai sinh
 Nguyễn Trọng Trí
Năm sinh, năm mất  1912 – 1940
Thành tựu văn học  Là nhà thơ khởi xướng nên trường thơ loạn, tiên phong cho
phong trào thơ ca lãng mạn hiện đại. Gồm rất nhiều tập thơ,
kịch thơ nổi tiếng.
Xuất xứ bài thơ
Trích trong phần “Hương thơm” trong tập thơ Đau Thương.
Thể thơ
PTBĐ
Bố cục

 7 chữ
Biểu cảm 
3 phần: Khổ 1: Khung cảnh mùa xuân /Khổ 2, 3: Tình xuân/
Khổ 4: Tâm trạng nhân vật khách

NX chung: Là một nhà thơ tài hoa của thi ca nước nhà. Thơ của ông mang đến sự trong trẻo,
tươi đẹp, phóng khoáng, tràn đầy cảm xúc, với hình tượng trăng và hồn, kết hợp hình ảnh sáng
tạo, mang màu sắc phong phú, bút pháp tượng trưng, siêu thực, lối thơ nửa kín nửa mở.

Nhà thơ Hàn Mặc Tử và nơi yên nghỉ của ông tại Quy Nhơn

Cửa hàng lưu niệm Dzũ Kha- nơi lữu giữ hiện vật quý giá
của nhà thơ Hàn Mặc Tử tại Quy Nhơn

Một số tác phẩm nổi tiếng của Hàn

PHIẾU HỌC TẬP SỐ 2
Tìm hiểu từ ngữ, hình ảnh, biện pháp tu từ

Từ ngữ, hình ảnh, biện pháp tu từ
Khổ 1: gợi tả mùa xuân bằng màu sắc, âm thanh.
- Từ ngữ, hình ảnh: Nắng ửng, khói mơ tan, đôi mái nhà tranh
lấm tấm vàng, tà áo biếc, sột soạt
- Biện pháp tu từ nhân hoá: gió trêu
- Vần bằng: tan - vàng - sang
- Ngắt nhịp: Ba dòng đầu ngắt nhịp 3/4 quen thuộc của thể thơ
bảy chữ, nhưng đến dòng cuối thì nhịp thơ ngắn lại với dấu
chấm câu đột ngột ở giữa dòng.
-> Gợi tả sinh động sự hiện diện của mùa xuân trong không gian - một bức tranh
xuân tươi mới, tràn đầy sức sống được cảm nhận bằng nhiều giác quan (thị giác,
thính giác,.) và cả cảm xúc say mê, rạo rực của tác giả trước “bóng xuân sang”

Từ ngữ, hình ảnh, biện pháp tu từ

Khổ 2:
- Từ ngữ, hình ảnh: cỏ xanh, cô thôn nữ.
- Hình thức lời dẫn trực tiếp: - Ngày mai trong đám xuân xanh ấy/ Có
kẻ theo chồng bỏ cuộc chơi...
- Vần bằng: trời - đồi – chơi.
- Nhịp thơ ngân nga, trải ra theo không gian xa rộng.
-> Gợi tả bức tranh xuân rộng lớn, giàu sức sống với sự xuất hiện của
con người ở độ tuổi tươi đẹp, rạng ngời xuân sắc; thể hiện niềm dự cảm
về quy luật trôi chảy của thời gian, đời người “Ngày mai…theo chồng
bỏ cuộc chơi…”

Từ ngữ, hình ảnh, biện pháp tu từ

Khổ 3:
- Loạt từ láy tượng hình, tượng thanh độc đáo “Tiếng ca vắt vẻo lưng chừng
núi; Hổn hển như lời của nước mây; Thầm thĩ với ai ngồi dưới trúc; Nghe ra ý
vị và thơ ngây”
- Vần bằng: mây – ngây
-> Gợi tả sinh động những dấu hiệu “chín” của mùa xuân qua tiếng hát của tâm
hồn.
=> Ba khổ thơ gợi lên khung cảnh mùa xuân rực rỡ, tràn ngập ánh sáng,
tươi đẹp, căng tràn sức sống. Con người xúc động trước khung cảnh thiên
nhiên, hòa mình vào thiên nhiên để vừa nâng niu trân trọng vẻ đẹp bình dị
của cuộc sống, vừa trầm lắng, suy tư đầy trắc ẩn.

PHIẾU HỌC TẬP SỐ 3
Phân tích cách gieo vần và cách ngắt nhịp
trong bài thơ

Cách gieo vần và cách ngắt nhịp trong bài thơ
- Vần bằng: tan – vàng – sang; trời – đồi – chơi;
mây – ngây.
- Ngắt nhịp: 4/3 như co lại với cách ngắt câu đột
ngột bằng dấu chấm giữa dòng cuối khổ 1; ngân
nga trải ra theo không gian xa rộng ở khổ 2; lắng lại
theo chiều sâu và dư âm của tiếng hát tâm hồn ở
khổ 3 với các từ láy tượng hình “vắt vẻo”, tượng
thanh “hổn hển, thầm thĩ”.

PHIẾU HỌC TẬP SỐ 4
Tìm hiểu mạch cảm xúc, cảm hứng chủ đạo của tác giả

Mạch cảm xúc, cảm hứng chủ đạo của tác giả
- Cảm xúc thể hiện trong các khổ 1, 2, 3: Cảm xúc rạo rực, say mê,
ngây ngất của tác giả trước thiên nhiên mùa xuân và lòng người. Tác
giả như đang nâng niu, trân trọng vẻ đẹp bình dị của cuộc sống.
- Cảm xúc thể hiện trong khổ 4: Từ trạng thái rao rực đang dồn đẩy
tới khâng khuâng, da diết nhớ thương, đầy nuối tiếc của tác giả.
- Cảm hứng chủ đạo trong bài thơ: Gợi tả bức tranh mùa xuân tươi
sáng, hình ảnh thơ ngây, tràn đầy sức sống của các thiếu nữ; đồng thời
thể hiện niềm bâng khuâng, nỗi buồn về quy luật trôi chảy của thời
gian, của đời người.

PHIẾU HỌC TẬP SỐ 5
Tìm hiểu kết cấu bố cục, chủ đề của bài thơ

Kết cấu bố cục, chủ đề của bài thơ
- Cách sắp xếp bố cục:
+ Khổ mở đầu: Cảm xúc của tác giả trước cảnh thiên nhiên mùa xuân.
+ Khổ 2, 3: Cảm xúc của tác giả trước hình ảnh con người.
+ Khổ cuối: Tâm trạng của lữ khách.
- Cách triển khai mạch cảm xúc:
+ 3 khổ đầu: Cảm xúc rạo rực, say mê, ngây ngất của tác giả trước thiên
nhiên mùa xuân và lòng người.
+ Khổ cuối: Tâm trạng khâng khuâng, da diết nhớ thương, đầy nuối tiếc
của tác giả.
+ Bố cục, mạch cảm xúc
+ Nhan đề

Kết cấu bố cục, chủ đề của bài thơ
- Cách kết hợp giữa miêu tả và biểu cảm: Qua các từ ngữ, hình ảnh, biện pháp tu từ
đã thể hiện tâm trạng rạo rực, bâng khuâng, tiếc nuối của nhân vật trữ tình.
 Kết cấu: kết cấu chặt chẽ, sinh động, trở thành một chỉnh thể toàn vẹn để
miêu tả bức tranh thiên nhiên tràn đầy sức sống, vui tươi của thiên nhiên và
con người. Đồng thời thể hiện niềm bâng khuâng, nỗi buồn về quy luật trôi
chảy của thời gian, của đời người.
 Chủ đề: Bức tranh thiên nhiên mùa xuân đẹp, tràn đầy sức sống. Tình yêu
tha thiết, mãnh liệt và nỗi nhớ nhung khắc khoải da diết của nhân vật trữ tình
về một thế giới tươi đẹp giờ chỉ còn trong kí ức.
- Căn cứ Xác định chủ đề:
+ Hình ảnh; Giọng điệu thiết tha, sâu lắng, vui tươi rạo rực.
+ Bố cục, mạch cảm xúc.
+ Nhan đề.
+ Các biện pháp tu từ…

Khái quát đặc điểm thể loại
và kinh nghiệm đọc
Từ việc tìm hiểu Mùa xuân chín của Hàn
Mặc Tử, em hãy khái quát một số đặc điểm
của thể loại thơ (Hoặc: Hãy nêu một số đặc
điểm của thể loại thơ)
Để đọc và tìm hiểu một bài thơ em cần lưu
ý những gì?

Một số đặc điểm
của thể loại thơ

Cách đọc

Từ ngữ, hình ảnh Tìm các từ ngữ, hình ảnh tiêu biểu —> suy
luận ý nghĩa của chúng.
tiêu biểu
Thể thơ
Phân tích nét đặc sắc của hình thức nghệ
Cách gieo vần, ngắtthuật (thể thơ, cách gieo vần, ngắt nhịp,
các biện pháp tu từ, cách triển khai mạch
nhịp
Các biện pháp tucảm xúc,...) —> làm rõ tác dụng đối với việc
thể hiện nội dung tác phẩm.
từ,...
Bố cục, mạch cảm Phân tích bố cục —> làm rõ mạch cảm xúc
xúc, cảm hứng chủ—> cảm hứng chủ đạo.
đạo
Khái quát về chủ đề, thông điệp —> làm rõ

20

30

VÒNG QUAY
MAY MẮN
40

4

5

6

50

3

70

2

80

60

1

10

QUAY

Câu 1: Nhan đề Mùa xuân chín được cấu tạo bởi những
từ loại nào?
A. Danh từ + Tính từ

B. Danh từ + Động từ

C. Số từ+ Tính từ

D.Động từ + Lượng từ

QUAY VỀ

Câu 2: Sự vật nào dưới đây không xuất hiện trong khổ
thơ đầu bài thơ Mùa xuân chín?
A. Đám mây hồng.

B. Làn nắng ửng

C. Khói mơ tan

D. Tà áo biếc

QUAY VỀ

Câu 3: Hình ảnh “đám xuân xanh” trong câu thơ “Ngày
mai trong đám xuân xanh ấy” ẩn dụ cho điều gì?
A. Mùa xuân tươi đẹp của

đất nước.

C. Những thế hệ măng non
của đất nước.

B. Những người trẻ tuổi

D. Môi trường xanh,
sạch, đẹp.

QUAY VỀ

Câu 4: Câu thơ "Tiếng ca vắt vẻo lưng chừng núi" sử
dụng biện pháp tu từ nào?
A. Ẩn dụ, nhân hóa.

B. So sánh, ẩn dụ

C. Nhân hóa, hoán dụ

D. Hoán dụ, so sánh

QUAY VỀ

Câu 5: Tâm trạng của nhân vật trữ tình được thể hiện
trong khổ thơ thứ tư là gì?
A. Buồn bã, tê tái,
thê lương
C. Hạnh phúc dân tràn
trước thiên nhiên

B. Nhớ và nuối tiếc quá
khứ.
D. Đau khổ vì bệnh tật
dày vò

QUAY VỀ

Câu 6: Câu hỏi tu từ: “Chị ấy, năm nay còn gánh thóc/
Dọc bờ sông trắng nắng chang chang?” Thể hiện cảm xúc
gì của tác giả Hàn Mặc Tử?
A. Nỗi nhớ về một thời tươi đẹp
đã

B. Nỗi nghẹn ngào khi nghĩ về những
thân phận cơ cực

C. Là khởi đầu cho nền văn học D. Sự uất ức khi cuộc sống không
viết của dân tộc.
được như ý nguyện.

QUAY VỀ