Thứ Sáu, ngày 24 tháng 11 năm 2023
Tiếng Việt
Bài 12C. NHỮNG NGƯỜI TÔI YÊU (Tiết 1)

MỤC TIÊU:

- Biết quan sát và chọn lọc chi
tiết để tả người.

1. Mở đầu
TRÒ CHƠI: CÙNG ĐOÁN.

Những chi tiết dưới đây nói về một vị lãnh tụ của Việt
Nam. Đó là ai?
- Dáng cao cao, người thanh thanh, mái tóc bạc phơ,
vầng trán rộng, mắt sáng như sao, râu hơi dài, nước da
nâu vì sương gió, tuy đã già rồi nhưng vẫn vui tươi.
- Việc quân việc nước đã bàn
Xách bương, dắt trẻ ra vườn tưới rau.
Gợi ý: Các em hãy suy nghĩ:

- Dòng giới thiệu thứ nhất khiến em nghĩ tới bài hát nào? Dòng giới thiệu
thứ 2 khiến em nghĩ tới bài thơ nào?
- Bài thơ và bài hát này đều nhắc tới một người duy nhất, em hãy suy nghĩ
để đoán nhé!

2. LUYỆN TẬP THỰC HÀNH
Câu 2; 3; 4; 5 phần A. HOẠT ĐỘNG THỰC HÀNH( Trang 130)
Câu 2. Đọc hai đoạn văn tả người bà
        Bà tôi ngồi cạnh tôi, chải đầu. Tóc bà đen và dày kì lạ, phủ
kín cả hai vai, xoã xuống ngực, xuống đầu gối. Một tay khẽ nâng
mớ tóc lên và ướm trên tay, bà đưa một cách khó khăn chiếc
lược thưa bằng gỗ vào mớ tóc dày.
       Giọng bà trầm bổng, ngân nga như tiếng chuông. Nó khắc
sâu và trí nhớ tôi dễ dàng, và như những đoá hoa, cũng dịu
dàng, rực rỡ, đầy nhựa sống. Khi bà mỉm cười, hai con ngươi
đen sẫm nở ra, long lanh, dịu hiền khó tả, đôi mắt ánh lên
những tia sáng ấm áp, tươi vui. Mặc dù trên đôi má ngăm ngăm
đã có nhiều nếp nhăn, khuôn mặt bà tôi hình như vẫn tươi trẻ.
(Theo Mác – xim Go – rơ – ki)

Câu 3. Viết vào vở những đặc điểm ngoại hình của người bà được
miêu tả trong bài văn trên:
- Mái tóc bà: +Tóc bà đen và dày kì lạ, phủ kín cả hai vai, xõa
xuống ngực, xuống đầu gối.
+Mớ tóc dày khiến bà đưa một cách khó khăn
chiếc lược thưa bằng gỗ vào mớ tóc dày.

- Đôi mắt bà: - Khi bà mỉm cười, hai con ngươi đen sẫm nở ra,

long lanh, dịu hiền khó tả, đôi mắt ánh lên
những tia sáng ấm áp, vui tươi.

- Khuôn mặt bà:

- Đôi má ngăm ngăm đã có nhiều nếp nhăn,
khuôn mặt của bà tôi hình như vẫn còn tươi trẻ.

Câu 4 . Nhận xét về cách dùng từ ngữ của tác giả trong hai đoạn
văn ở hoạt động 2.
- Những từ ngữ nào giàu sức gợi tả?
Các chi tiết: phủ kín, xõa, nâng, ướm, đưa, nở ra.
- Những chi tiết nào đáng chú ý?
+ Tóc bà đen và dày kì lạ, phủ kín cả hai vai, xõa xuống
ngực, xuống đầu gối.
+ Hai con ngươi đen sẫm nở ra, long lanh, dịu hiền khó
tả, đôi mắt ánh lên như những tia sáng ấm áp, tươi vui..

Câu 5. Tả ngoại hình một người bạn trong lớp, đố các bạn trong nhóm
(trong lớp) đoán được đó là ai.
Gợi ý: Em quan sát các đặc điểm ngoại hình của bạn mình như: mái tóc, làn
da, vóc dáng, đôi mắt, cái mũi, khuônmặt, miệng,… xem có điểm gì đặc biệt nổi
bật rồi miêu tả lại.
Đố các bạn: đó là bạn nào?

Ví dụ:
Bạn tôi có dáng người thon thả. Bằng tuổi chúng tôi nhưng bạn
ấy cao hơn bọn con gái chúng tôi một chút, bạn chỉ thấp hơn mỗi
bạn Bảo Yến. Mái tóc dài, óng mượt luôn buộc gọn sau lưng.
Nước da của bạn trắng trẻo, hồng hào. Bạn có khuôn mặt trái
xoan rất xinh với cái mũi dọc dừa, đôi mắt đen láy, vầng trán rộng
thông minh.
Bạn Kiều Anh
Đố các bạn: Đó là bạn nào?

3. VẬN DỤNG,TRẢI NGHIỆM
Quan sát một người thân làm việc. Ghi lại những
điều em quan sát được.

Thứ Sáu , ngày 24 tháng 11 năm 2023
Tiếng Việt
Bài 12 C. NHỮNG NGƯỜI TÔI YÊU (Tiết 2)

MỤC TIÊU:

- Nhận biết và sử dụng được
quan hệ từ trong câu.

1. MỞ ĐẦU
- Trò chơi: Vua Tiếng Việt

Câu 1: Câu nào có từ in màu đỏ
không phải quan hệ từ?
A. Cây bút dài gần một gang tay.
B. Thân bút tròn, nhỏ bằng ngón
tay trỏ.
C. Tôi đã nói với cậu ấy rất
nhiều lần.
D
D. Tôi với tay lấy quyển sách.
Hành động đưa tay ra, rướn người để lấy quyển sách.

Hết5
4321giờ

Câu 2. Cặp quan hệ từ thích hợp để điền
vào chỗ chấm trong câu : … học giỏi …
em sẽ được nhà trường khen thưởng.

A. Vì ... Nên …
B. Mặc dù … nhưng …
C
C. Nếu … thì …
D. Tuy …nhưng …

Slide 12

Hết5
4321giờ

C3. Câu Ánh nắng lên tới bờ cát, lướt qua
những thân tre nghiêng nghiêng, vàng óng
có mấy quan hệ từ?

A. 2 quan hệ từ: tới, qua.
A
B. 1 quan hệ từ: lên
C. 2 quan hệ từ: lên , lướt
D. 1 quan hệ từ: nghiêng

Slide 13

Hết5
4321giờ

2. LUYỆN TẬP, THỰC HÀNH
Câu 6. Tìm quan hệ từ trong đoạn trích dưới đây và cho biết
mỗi quan hệ từ nối những từ ngữ nào trong câu:

A Cháng đeo cày. Cái cày của người Hmông to nặng,
bắp cày bằng gỗ tốt màu đen, vòng như hình cái cung,
ôm lấy bộ ngực nở. Trông anh hùng dũng như một
chàng hiệp sĩ cổ đeo cung ra trận.

M: Quan hệ từ “của” nối các từ ngữ “cái cày” và “người Hmông”.
- Trong đoạn văn trên có các quan hệ từ là: của, bằng, như,
như.
+ Quan hệ từ của nối cái cày với người Hmông.
+ Quan hệ từ bằng nối bắp cày với gỗ tốt màu đen.
+ Quan hệ từ như nối vòng với hình cái cung.
+ Quan hệ từ như nối hùng dũng với một chàng hiệp sĩ cổ đeo

Câu 7. Các từ in đậm màu vàng được dùng trong mỗi câu dưới đây biểu thị
những quan hệ gì?

a) Quân sĩ cùng nhân dân trong vùng tìm đủ mọi cách cứu voi khỏi bãi
lầy nhưng vô hiệu.
b) Thuyền chúng tôi tiếp tục chèo, đi tới ba nghìn thước rồi mà vẫn
thấy chim đậu trắng xoá trên những cành cây gie sát ra sông.
(Theo Đoàn Giỏi)
Gie: Chìa ra
Gợi ý: Em chọn một trong các từ
c)  Nếu hoa có ở trời cao
ngữ cho trong ngoặc, ghi ở cuối bài
Thì bầy ong cũng mang vào mật thơm.tập, điền vào chỗ trống để hoàn thành
các nhận xét sau:
(Nguyễn Đức Mậu)
quan
hệ tương phản.
Câu a: Từ  “nhưng”: biểu
thị ….
quan
Câu b: Từ  “mà”:  biểu
thị ….hệ tương phản.
Câu c: Cặp quan hệ từ  “Nếu … thìquan
… ”: hệ giả thiết – kết quả.

Câu 8. Chọn quan hệ từ (và, nhưng, trên, thì, ở, của) thích hợp
với mỗi ô trống dưới đây:

và …….. cao.
a. Trời bây giờ trong vắt, thăm thẳm
ở
b. Một vầng trăng tròn,và
to ………. đỏ hồng hiện
lên ……… chân
của
trời, sau
rặng tre đen ……… một ngôi làng xa.
thì………
c. Trăng quầng

hạn, trăngthì
tán ……..… mưa.

d. Tôi đã đi nhiều nơi, đóng quân ở nhiều chỗ đẹp hơn ở đây

nhưng yêu tôi
nhiều, nhân dân coi tôivà
như người làng ……… thương
hết mực, ……………. sao sức quyến rũ, nhớ thương vẫn không
mãnh liệt, day dứt bằng mảnh đất cọc cằn này.

Câu 9
a) Đặt câu với mỗi quan hệ từ sau: mà, thì, bằng.
b) Chia sẻ trước lớp, cả lớp cùng nhận xét:
- Bạn đặt câu có đúng cấu tạo không?
- Bạn dùng quan hệ từ có đúng không?
Ví dụ:
- Tôi đã nói nhiều lần mà nó vẫn không chịu nghe.
- Kế hoạch lần này mà thất bại thì tôi xin chịu hoàn toàn trách
nhiệm.
- Bạn ấy trả lời tôi bằng một giọng nói khó chịu.

3. VẬN DỤNG, TRẢI NGHIỆM
1. Chia sẻ với người thân về những quan hệ từ mình đã
học trong bài.
2. Mời người thân cùng thi đặt câu có quan hệ từ đã học.